Vipimo vya ufikikaji

Chagua lugha

Hamia kwenye menyu ya pili

Hamia kwenye yaliyomo

Hamia kwenye habari

Mashahidi wa Yehova

Kiswahili

MNARA WA MLINZI (TOLEO LA FUNZO) JANUARI 2017

Unaweza Kudumisha Sifa ya Kiasi Unapojaribiwa

Unaweza Kudumisha Sifa ya Kiasi Unapojaribiwa

“[Uwe] na kiasi katika kutembea na Mungu wako.”MIKA 6:8.

NYIMBO: 48, 95

1-3. Nabii ambaye hajatajwa jina kutoka Yuda alikosa kufanya nini, na matokeo yalikuwa nini? (Tazama picha mwanzoni mwa makala hii.)

WAKATI fulani katika utawala wa Mfalme Yeroboamu, Yehova alimtuma nabii mmoja kutoka Yuda kutangaza ujumbe mkali wa hukumu kwa mfalme huyo mwasi wa Israeli. Nabii huyo mnyenyekevu alitangaza kwa uaminifu ujumbe huo, na Yehova akamlinda kutokana na Yeroboamu mwenye hasira kali.1 Fal. 13:1-10.

2 Alipokuwa akielekea nyumbani, bila kutarajia nabii huyo alikutana na mwanamume mmoja mzee kutoka Betheli, mji uliokuwa karibu. Mtu huyo alidai kuwa nabii wa Yehova. Alimdanganya nabii huyo kijana asitii maagizo hususa kutoka kwa Yehova kwamba ‘asile mkate wala asinywe maji katika Israeli, na asirudi kwa njia ile aliyoiendea.’ Yehova hakufurahi. Baadaye, alipokuwa akielekea nyumbani, simba alimkuta nabii huyo wa Yehova barabarani na kumwua.1 Fal. 13:11-24.

3 Kwa nini nabii huyo alikubali kwa kimbelembele kuandamana na mzee huyo mdanganyifu ingawa mwanzoni alikuwa mwenye kiasi? Biblia haisemi. Lakini inawezekana kuwa alisahau kabisa kwamba alipaswa “kuwa na kiasi katika kutembea na Mungu.” (Soma Mika 6:8.) Katika Biblia, kutembea pamoja na  Yehova huleta wazo la kumtumaini, kuunga mkono enzi yake kuu, na kufuata mwongozo wake. Mtu mwenye kiasi anafahamu vema kuwa anaweza na anapaswa kuwasiliana kwa ukawaida na Baba yake mwenye upendo na mweza yote. Nabii huyo angemwomba Yehova amfafanulie maagizo Yake, lakini Maandiko hayasemi kuwa alifanya hivyo. Nyakati fulani, sisi pia tunahitaji kufanya maamuzi magumu, na huenda tusijue uamuzi unaofaa. Tunapotafuta mwongozo wa Yehova tunaonyesha kwamba tuna sifa ya kiasi, na kufanya hivyo kutatusaidia kuepuka makosa mazito.

4. Tutajifunza nini katika makala hii?

4 Katika makala iliyotangulia, tulijifunza kwa nini sifa ya kiasi bado ni muhimu kwa Wakristo na kinachohusika katika kuionyesha. Hata hivyo, ni hali gani zinazoweza kufanya iwe vigumu kwetu kuonyesha sifa ya kiasi? Na tunaweza kusitawishaje sifa hiyo yenye thamani na hivyo kuendelea kuionyesha hata tunaposhinikizwa? Ili kujibu maswali hayo, tutachunguza hali tatu za kawaida zinazoweza kufanya iwe vigumu kwetu kuonyesha sifa ya kiasi, na tutaona jinsi tunavyoweza kutenda kwa hekima katika kila moja ya hali hizo.Met. 11:2.

HALI ZETU ZINAPOBADILIKA

5, 6. Barzilai alionyeshaje sifa ya kiasi?

5 Inaweza kuwa vigumu kuonyesha sifa ya kiasi hali za kibinafsi au migawo yetu inapobadilika. Ilikuwa heshima kubwa sana kwa Barzilai, aliyekuwa na umri wa miaka 80, kupokea mwaliko wa kuishi katika makao ya mfalme, Daudi alipomwomba kufanya hivyo. Ikiwa angekubali mwaliko wa Daudi, angeendelea kufurahia ushirika pamoja na mfalme. Lakini Barzilai alikataa. Kwa nini? Kwa kuwa miaka yake ilikuwa imesonga, alimwambia Daudi kwamba hangependa kuwa mzigo kwake. Kwa hiyo, Barzilai alipendekeza Kimhamu, ambaye huenda alikuwa mmoja wa wana wake, achukue mahali pake.—2 Sam. 19:31-37.

6 Sifa ya kiasi ilimsaidia Barzilai kufanya uamuzi wenye usawaziko. Hakukataa mwaliko wa Daudi kwa kuwa alihisi hawezi kutimiza majukumu au kwa sababu alitaka kuishi kwa utulivu baada ya kustaafu. Alitambua mipaka yake na kukubali hali yake iliyokuwa ikibadilika. Hakutaka kukubali majukumu mengi zaidi kuliko aliyoweza kutimiza. (Soma Wagalatia 6:4, 5.) Tunapokazia fikira cheo, umaarufu, au umashuhuri, tutaanza kujisifu, kushindana, na hatimaye tutavunjika moyo. (Gal. 5:26) Hata hivyo, sifa ya kiasi inawasaidia wote kutumia uwezo na nguvu zao pamoja ili kumtukuza Mungu na kufanya yote wawezayo kuwasaidia wengine.—1 Kor. 10:31.

7, 8. Sifa ya kiasi inaweza kutusaidiaje kuepuka kujitegemea?

7 Mara nyingi mtu anapoongezewa mamlaka huwajibika zaidi, na hivyo inaweza kuwa vigumu kwake kuonyesha sifa ya kiasi. Nehemia aliposikia kuhusu hali mbaya ya watu huko Yerusalemu, alimwomba Yehova kwa bidii. (Neh. 1:4, 11) Yehova alimbariki Nehemia kwa kumfanya Mfalme Artashasta amweke rasmi kuwa gavana wa eneo hilo. Ingawa alikuwa na cheo, mali, na mamlaka kubwa, Nehemia hakutegemea uzoefu au uwezo wake. Aliendelea kutembea pamoja na Mungu. Nyakati zote, alitafuta mwongozo wa Yehova kwa kusoma Sheria yake. (Neh. 8:1, 8, 9) Nehemia hakujikweza juu ya wengine, badala yake aliwatumikia kwa gharama zake mwenyewe.—Neh. 5:14-19.

8 Mfano wa Nehemia unatufundisha jinsi kuwa wenye kiasi kutakavyotusaidia tusijitegemee tunapopata mgawo mpya au  majukumu ya ziada. Kwa kutegemea uzoefu wake tu, mzee Mkristo anaweza kuanza kushughulikia majukumu ya kutaniko kabla ya kusali kwa Yehova. Huenda watu fulani wakafanya uamuzi kwanza, na baadaye wakasali kwamba Yehova abariki uamuzi wao. Lakini je, kufanya hivyo kunaonyesha sifa ya kiasi? Sikuzote mtu mwenye kiasi atakumbuka mahali pake mbele za Mungu na jukumu lake katika mpango wa Mungu. Jambo muhimu si uwezo wetu. Tunahitaji kuwa waangalifu tusijitegemee hasa tunaposhughulika na hali au tatizo ambalo tuliwahi kukabili. (Soma Methali 3:5, 6.) Kwa kuwa sisi ni washiriki wa nyumba ya Mungu, tunajifunza kutimiza wajibu wetu katika familia, au tukiwa sehemu ya kutaniko badala ya kutafuta cheo au madaraka.1 Tim. 3:15.

TUNAPOCHAMBULIWA AU KUSIFIWA

9, 10. Sifa ya kiasi inaweza kutusaidiaje tunapochambuliwa isivyo haki?

9 Inaweza kuwa vigumu kudhibiti hisia zetu tunapochambuliwa isivyo haki. Hana alilia mara nyingi kwa sababu Penina, aliyekuwa akishindana naye, alimdhihaki daima. Hana alipendwa na mume wake, lakini alikuwa tasa. Baadaye alipokuwa akisali katika maskani, Kuhani Mkuu Eli, alimshutumu kimakosa kwamba alikuwa mlevi. Unaweza kuwazia jinsi alivyohisi? Hata hivyo, licha ya mambo yote hayo, Hana alionyesha sifa ya kiasi kwa kujizuia na akamjibu Eli kwa heshima. Sala yake yenye kugusa moyo imeandikwa katika Biblia. Ina maneno mengi yanayoonyesha kwamba alikuwa na imani, alimsifu, na kumshukuru Mungu.1 Sam. 1:5-7, 12-16; 2:1-10.

10 Sifa ya kiasi inaweza pia kutusaidia “[kuendelea] kuushinda uovu kwa wema.” (Rom. 12:21) Kuna ukosefu mwingi wa haki katika ulimwengu huu wa Shetani, na tunahitaji kupambana ili tusikasirishwe kupita kiasi na matendo ya watenda-maovu. (Zab. 37:1) Matatizo yanapotokea kati ya ndugu au dada wa kiroho, tunaweza kuumia hata zaidi. Mtu mwenye kiasi atamwiga Yesu. Biblia inasema hivi: “Alipokuwa akitukanwa, hakujibu kwa matukano  . . . , bali aliendelea kujiweka mkononi mwa yule ambaye anahukumu kwa uadilifu.” (1 Pet. 2:23) Yesu alijua kwamba kisasi ni cha Yehova. (Rom. 12:19) Vivyo hivyo, Wakristo wanahimizwa wawe wanyenyekevu na “[wasilipe] ubaya kwa ubaya.”1 Pet. 3:8, 9.

11, 12. (a) Sifa ya kiasi inaweza kutusaidiaje watu wanapoturai au kutusifu kupita kiasi? (b) Sifa ya kiasi inapaswa kutusaidiaje kuamua jinsi tutakavyovaa, kujipamba, na kujiendesha?

11 Inaweza pia kuwa vigumu kwetu kuonyesha sifa ya kiasi watu wanapoturai au kutusifu kupita kiasi. Fikiria mwenendo mzuri wa Esta maisha yake yalipobadilika ghafula. Alikuwa mrembo sana na alitendewa kwa njia ya pekee kwa mwaka mzima. Kila siku, alishirikiana na wanawake wengi vijana kutoka milki yote ya Uajemi ambao walikuwa wakijitahidi kupata kibali cha mfalme. Hata hivyo, aliendelea kuwa mwenye heshima na mtulivu. Hakuanza kuwa na kiburi au kukosa sifa ya kiasi, hata baada ya mfalme kumchagua awe malkia wake.Esta 2:9, 12, 15, 17.

Je, mavazi na mapambo yetu yanaonyesha kwamba tunamheshimu Yehova na wengine, au yanaonyesha kwamba hatuna sifa ya kiasi?

12 Sikuzote, sifa ya kiasi hutusaidia kuvaa, kujipamba, na kujiendesha kwa njia nzuri na yenye heshima. Tunatambua kwamba tutawavutia watu kwa kuonyesha “roho ya utulivu na ya upole,” bali si kwa kujivuna au kujielekezea fikira. (Soma 1 Petro 3:3, 4; Yer. 9:23, 24) Tukiwa na majivuno moyoni mwetu, mwishowe matendo yetu yataonyesha hivyo. Kwa mfano, tunaweza kujisifu kwa kusema maneno yanayoonyesha kwamba tuna mapendeleo ya pekee, tunajua habari fulani za siri, au tuna uhusiano wa pekee na ndugu waliowekwa rasmi katika tengenezo. Au huenda tukaeleza mambo kwa njia itakayofanya sisi peke yetu tusifiwe kwa kufanikisha jambo fulani, ingawa wengine pia walichangia. Kwa hilo pia, Yesu alituwekea mfano mzuri. Maneno mengi aliyosema yalikuwa manukuu au marejeo kutoka katika Maandiko ya Kiebrania. Alipofanya hivyo, alionyesha sifa ya kiasi ili wasikilizaji wake wajue kwamba mambo aliyokuwa akisema yalitoka kwa Yehova, bali si akili au hekima yake mwenyewe.Yoh. 8:28.

TUNAPOFANYA MAAMUZI

13, 14. Sifa ya kiasi inaweza kutusaidiaje kufanya maamuzi mazuri zaidi?

13 Inaweza kuwa vigumu kwetu kuonyesha sifa ya kiasi wakati ambapo maamuzi yanayotuhusu yanafanywa. Mtume Paulo alipokuwa Kaisaria, nabii Agabo alimwambia kwamba ikiwa angeenda Yerusalemu, angekamatwa. Huenda hata angeuawa. Wakihofu kwamba angeuawa, akina ndugu walimsihi Paulo asiende. Hata hivyo, Paulo hakushawishika. Hakujiamini kupita kiasi wala hakulemewa na woga. Alimtegemea Yehova kabisa na alikuwa tayari kutimiza mgawo wake popote ambapo Yehova angemruhusu kwenda. Ndugu hao waliposikia hivyo, walionyesha sifa ya kiasi na kuacha kupinga uamuzi wa Paulo wa kwenda Yerusalemu.Mdo. 21:10-14.

14 Sifa ya kiasi inaweza pia kutusaidia kufanya maamuzi mazuri hata wakati ambapo hatuelewi kikamili au hatuwezi kudhibiti matokeo ya jambo fulani. Kwa mfano, tukianza utumishi fulani wa wakati wote, itakuwaje tutakapokuwa wagonjwa? Vipi ikiwa wazazi wetu waliozeeka wanahitaji msaada wetu? Ni nani atatutunza tutakapozeeka? Hata tukisali au kufanya utafiti sana, hatuwezi kupata majibu kamili ya maswali kama hayo. (Mhu. 8:16, 17) Tukimtegemea Yehova tutatambua na kukubali mipaka yetu. Baada ya kufanya utafiti, kutafuta ushauri kutoka kwa wengine, na kusali ili kupata mwongozo, tunahitaji  kuchukua hatua kulingana na mwongozo wa roho ya Mungu. (Soma Mhubiri 11:4-6.) Tukifanya hivyo, Yehova atatubariki, au kwa fadhili anaweza kuelekeza upya malengo yetu.Met. 16:3, 9.

KUSITAWISHA SIFA YA KIASI

15. Kutafakari kumhusu Yehova kutatusaidia jinsi gani kuendelea kuwa wanyenyekevu?

15 Kwa kuwa kuna manufaa mengi ya kuonyesha sifa ya kiasi, tunaweza kuisitawishaje kwa kiwango kikubwa zaidi? Acheni tuchunguze njia nne za kufanya hivyo. Kwanza, tutasitawisha hofu inayofaa na sifa ya kiasi kwa kiwango kikubwa zaidi, tukitafakari kwa uthamini sifa za hali ya juu na za pekee za Yehova na cheo chake. (Isa. 8:13) Kumbuka, tunatembea pamoja na Mungu Mweza-yote, bali si malaika au mwanadamu. Kufahamu hivyo kutatuchochea “[kujinyenyekeza] chini ya mkono wenye nguvu wa Mungu.”—1 Pet. 5:6.

16. Kutafakari upendo wa Mungu kutatuchocheaje kuwa wenye kiasi?

16 Pili, kutafakari upendo wa Yehova kutatusaidia kusitawisha sifa ya kiasi. Mtume Paulo aliandika kwamba Yehova alizungushia sehemu za mwili wa mwanadamu ambazo zina heshima kidogo “heshima nyingi zaidi.” (1 Kor. 12:23, 24) Vivyo hivyo, Yehova anamtunza kila mmoja wetu licha ya udhaifu alio nao. Yeye hatulinganishi na wengine au kukataa kutuonyesha upendo wake tunapokosea. Kwa sababu Yehova anatupenda, tunaweza kuhisi salama popote tunapotumika katika nyumba yake.

17. Kukazia fikira sifa nzuri za wengine kutakuwa na matokeo gani kwetu?

17 Tatu, tunapomwiga Mungu kwa kukazia fikira sifa nzuri za wengine, tutaendelea kuthamini fungu letu katika utumishi wa Yehova. Badala ya kujitafutia sifa au kuingilia mambo na kushika usukani daima, tutaonyesha sifa ya kiasi kwa kutafuta ushauri wa wengine na kukubali mapendekezo yao. (Met. 13:10) Tutafurahi pamoja nao wanapopata mapendeleo. Na tutamsifu Yehova tunapoona jinsi anavyobariki “ushirika mzima wa ndugu [zetu] ulimwenguni.”1 Pet. 5:9.

18. Tunaweza kuzoezaje dhamiri yetu ili tuwe na maoni ya Mungu kuhusu mambo yanayofaa?

18 Nne, tutaelewa vizuri zaidi mambo yanayofaa na yanayostahili heshima tunapozoeza dhamiri yetu kulingana na kanuni za Biblia. Sifa ya kiasi itatusaidia kusitawisha uwezo wa kufanya maamuzi mazuri kwa kujifunza kuona mambo jinsi Yehova anavyoyaona. Tunaweza kuimarisha dhamiri yetu hatua kwa hatua kwa kujifunza kwa ukawaida, kusali, na kutumia yale tunayojifunza. (1 Tim. 1:5) Pia, tunajifunza kuwatanguliza wengine. Tukifanya sehemu yetu, Yehova anaahidi kwamba ‘atamaliza mazoezi yetu,’ na kutusaidia kusitawisha sifa ya kiasi na sifa nyingine za Kikristo.1 Pet. 5:10.

19. Ni nini kitakachotusaidia kuendelea kuwa na sifa ya kiasi milele?

19 Tendo moja tu la kimbelembele lilimfanya nabii kutoka Yuda afe na kupoteza uhusiano wake mzuri na Mungu. Hata hivyo, inawezekana kuendelea kuwa wenye kiasi tunapojaribiwa. Watumishi waaminifu wa kale na wale wa sasa wenye sifa ya kiasi, wamethibitisha kwamba inawezekana kufanya hivyo. Kadiri tunavyotembea na Yehova, ndivyo tunavyopaswa kuonyesha sifa ya kiasi kwa kiwango kikubwa zaidi. (Met. 8:13) Haidhuru tuna hali gani kwa sasa, kutembea na Yehova ni pendeleo zuri ajabu na lisilo na kifani. Thamini pendeleo hilo na uendelee kufanya yote uwezayo ili utembee kwa kiasi na Yehova milele.