Todi mukumbe namu munda mwa mafuku ebungi su? Pangi boodi mupande bukidibukidi na we mupwe kuluba. Anka, ta bi byabya bwa kinyongwa nya. Mu mukanda waye wa Bya kupaasha mulume sunga mukashi e na kinyongwa kwishimba, Dr. Alan Wolfelt bambile’shi: “Takwi mwanda wi bukopo bu ‘kukambila’ kinyongwa. Munda mwa mafuku e bungi, ku bukwashi bwa bangi bantu we kushimisha kinyongwa kwishimba.”

Banda kutala kileshesho kya bibapushishe Abrahame pabafwile mukash’aye. Bible akula’shi; ‘Abrahame nkufika mu kudila maalo a Sara.’ Mwaku “nkufika mu” auleesha’shi kubakidile mafuku bwadya kukambila kinyongwa. * Kingi kileshesho nkya Yakobo abaabadi badimbe’shi abaadi mwanaaye kwi nyema e bukyelo. Baadi mupete kinyongwa munda mwa “mafuku e bungi,” na beena kifuko kyaye tababaadi boobeshe kumunyingisha nya, lufu lwa Yosefe lubaadi lumukalakashe mu binangu munda mwa bipwa bibungi.​—Kibangilo 23:2; 37:34, 35; 42:36; 45:28.

Abrahame kwete kudila Sara

Mu mushindo umune lelo uno, bantu bebungi abadilaa muntu abadi bafule munda mwa mafuku e bungi. Banda kutala bino bileshesho abilondo.

  • “Mulum’ande Robert bafwile mu 9/7/2008. Takwi dingi efuku di mumune na dyadya dibapetele masaku nya. Kunyima kwa kutoma tshayi bu byatubaadi atukitshi mafuku ooso kumpala kwa kwenda ku mudimo, tubaadi befifyene ku milomo, twekwateena kiipa na kwilungushena’shi ‘ne mukufule.’ Kubaapu kukila bipwa bisamombo kadi nki nka na kinyongwa kwishimba. Namono’shi ntshi bya kwilwankana lufu lwa Robert nya.”​—Gail, e na bipwa 60.

  • “Sunga byekala’shi takudi bipwa 18 kasha mukash’ande afwa, ki nka mu binangu byande na nenyongolaa pa mwanda wa lufu lwaye. Nsaa yooso yammono kintu kibuwa, binangu byande abyendaa nka kwadi, akupu nanangusheena bibaadya kupusha pa kumona kino kintu.”​—Etienne, e na bipwa 84.

Kushii mpaka, kupusha kinyongwa munda mwa mafuku ebungi ta kwi bubi nya. Muntu na muntu e na kyaye kipaso kya kwinyongola, na bi kwikala kukutwa kwa binangu su atutopeka muntu pabitale kyaye kipaso kya kwinyongola. Natwe namu, su tubaleesha kenyongoshi kakilekile nsaa yatudi bafwishe, tabitungu kwitopeka nya. Kadi twi balombeene kukambila kinyongwa naminyi?

^ par. 4 Isaake mwana a Abrahame benyongwele munda mwa mafuku ebungi. Isaake baadi mushaale na kinyongwa munda mwa bipwa bisatu kunyima kwa lufu lwa nyin’aye Sara.​—Kibangilo 24:67.