Accessibility setting

Filifili le gagana

Skip to secondary menu

Skip to table of contents

Skip to content

Molimau a Ieova

Faa-Samoa

LE OLOMATAMATA (LOMIGA MO SU‘ESU‘EGA) FEPUARI 2017

 TALAAGA O LE SOIFUAGA

E Tele Auala ua Ma Tofo ai i le Agalelei Faifua o le Atua

E Tele Auala ua Ma Tofo ai i le Agalelei Faifua o le Atua

I LE avea ai o se tauleʻaleʻa e mataʻu i le Atua, sa faamoemoe loʻu tamā o Arthur ia avea ma faifeʻau o le lotu Metotisi. Peitaʻi, na suia ana fuafuaga ina ua faitau i lomiga a Tagata Aʻoga o le Tusi Paia, ma amata ona auaufaatasi ma i latou. Na papatiso o ia i le 1914 i le 17 o ona tausaga. O le taimi lea na gāpā ai le Taua Muamua a le Lalolagi, ma na aami o ia e auai i le vaegaau. Talu ai e leʻi auai o ia i le taua, na iʻu ai ina faafalepuipui mo le 10 masina i le falepuipui i Kingston i Ontario, i Kanata. Ina ua tatala mai o ia, sa auai loa i le faiva faataimi atoa o se paeonia.

I le 1926, na faaipoipo ai loʻu tamā o Arthur Guest i loʻu tinā o Hazel Wilkinson. Sa aʻoaʻoina e le tinā o Hazel le upu moni i le 1908. Sa ou fanau iā Aperila 24, 1931, ma o aʻu e lona lua i le fanau e toʻafā. Sa taulaʻi atu lo matou aiga i le tapuaʻiga iā Ieova, ma o le tāua tele i loʻu tamā o le Tusi Paia na totō ai i o matou loto le talisapaia mo le Afioga a le Atua. Sa matou auai e lē aunoa faatasi o se aiga i le talaʻiga mai lea fale i lea fale.Galu. 20:20.

TUMAU ONA SOLITŪ MA PAEONIA E PEI O LOʻU TAMĀ

Na amata le Taua Lona Lua a le Lalolagi i le 1939, ma i le tausaga na sosoo ai na faasā ai le galuega a Molimau a Ieova i Kanata. Sa faia i aʻoga a le malo sauniga faalotonuu e aofia ai le faʻalo i le fuʻa ma le usuina o le vii o le fuʻa. Pe a faia nei sauniga, e ma te ō ese ma loʻu tuafafine matua o Dorothy mai i le potu aʻoga. Na faateʻia aʻu i se tasi o aso ina ua taumafai loʻu faiaʻoga e faamāsiasi aʻu e ala i le taʻu o aʻu o sē e palaai. Ina ua tuua le aʻoga, sa ula mai tamaiti o laʻu vasega ma tatuʻi aʻu ma ou paʻū ai i lalo. Peitaʻi, o nei faamataʻuga na faamalosia ai  laʻu filifiliga ia “usiusitaʻi i le Atua o le pule, nai lo o tagata.”Galu. 5:29.

Iā Iulai 1942, i le 11 o oʻu tausaga, na ou papatiso ai i se faatanoa vai i se faatoʻaga. Sa ou fiafia e paeonia lagolago i taimi o tuuaga a le aʻoga. I se tasi tausaga, na matou galulue ai ma ni uso se toʻatolu e talaʻi atu i ni tagata tipi laau, sa nonofo i oganuu maotua i le itu i mātū o Ontario.

Iā Me 1, 1949, na avea ai aʻu ma paeonia sauatoa. Talu ai sa iai galuega faugāfale na faia i le lālā, na valaaulia ai aʻu ina ia fesoasoani i na galuega, ma avea ai ma sui o le aiga Peteli i Kanata iā Tesema 1. Sa tofia aʻu e galue i le fale lomitusi ma aʻoaʻoina le auala e faaaogā ai le masini lomitusi. Sa ou galue i le pō mo ni nai vaiaso, ina ia lomia se sāvali na faamatala ai sauāga na feagai ma tagata o Ieova i Kanata.

A o ou galue i le Matagaluega o le Auaunaga, sa ou faatalanoa ni paeonia na ō mai e ō e galulue i Quebec ae na asiasi mai i le ofisa o le lālā, ma o le taimi lea o loo faateteleina ai teteega i Quebec. O se tasi o i latou nei, o Mary Zazula mai i Edmonton, i Alberta. Talu ai na la mumusu ma lona tuagane matua o Joe e taofi le suʻesuʻeina o le Tusi Paia, na tutuli ese ai i laʻua e o la mātua mapolotu o le lotu Orthodox mai i lo latou aiga. Iā Iuni 1951, na papatiso uma ai i laʻua ma amata ona paeonia i le ono masina mulimuli ane ai. I le taimi o le faatalanoaga, sa ou maofa i le tulaga faaleagaga o Mary. Sa ou faapea ifo, ʻSeʻi vaganā ua iai se mea e faalētonu, ae e foliga mai o le teine lava lea o le a ou faaipoipo i ai.’ I le iva masina mulimuli ane ai iā Ianuari 30, 1954, na ma faaipoipo ai loa. I le vaiaso na sosoo ai, na valaaulia ai i maʻua ina ia toleni aʻu o se ovasia o le matagaluega. I le lua tausaga na sosoo ai, sa ma galulue i se matagaluega i le itu i mātū o Ontario.

A o faatupulaʻia le galuega talaʻi i le lalolagi aoao, sa manaʻomia ni misionare. Na ma mafaufau afai e mafai ona ma onosaia le tau matuā mālūlū o Kanata ma le tele o namu i le tau māfanafana, e tatau foʻi la ona mafai ona ma onosaia tulaga faigatā i so o se mea e tofia i ai i maʻua. Iā Iulai 1956, na faauu ai i maʻua i le vasega lona 27 o le Aʻoga o Kiliata, ma e oo ane iā Novema ua ma taunuu i lo ma tofiga i Pasili.

GALULUE O NI MISIONARE I PASILI

Ina ua ma taunuu i le lālā i Pasili, sa amata ona ma aʻoaʻoina le gagana Potukali. Ina ua uma ona ma aʻoaʻoina auala faigofie e faafeiloaʻi ai tagata ma tauloto se taulimaga e tasi le minute e ofo ai mekasini, sa valaaulia loa i maʻua e auai i le talaʻiga. Pe a fiafia le tagata o le aiga, sa fautuaina i matou ia faitau i ai mau o loo faamatala ai le olaga i le Malo o le Atua. I le aso muamua na ma auai ai  i le talaʻiga, sa faalogologo lelei mai se fafine. O lea sa ou faitauina i ai le Faaaliga 21:3, 4, ae na sosoo ai ma loʻu matapogia. E leʻi masani loʻu tino i le tau vevela, ma sa avea lea o se luʻi e faaauau pea.

Na tofia i maʻua o ni misionare i le aai o Campos, lea e 15 faapotopotoga ua iai nei. Ina ua ma taunuu, e na o le tasi le vaega sa iai i le aai, ma se fale misionare sa nonofo ai tuafāfine misionare e toʻafā: o Esther Tracy, Ramona Bauer, Luiza Schwarz, ma Lorraine Brookes (lea ua faaiʻu nei iā Wallen). O laʻu galuega i le fale o le fesoasoani lea i le faiga o le tagamea ma suʻe mai fafie e fai ai le meaʻai. I se tasi pō o le Aso Gafua ina ua uma le matou suʻesuʻega o Le Olomatamata, na tupu ai se mea e matou te leʻi faatalitalia. Sa taoto loʻu toʻalua i luga o le nofoa e mālōlō ai a o matou talanoa e faatatau i galuega o le aso. Ae ina ua nofo aʻe i luga, sa totolo ane se gata ma na faatoʻā uma le vevesi o le matou fale ina ua ou tapēina le gata.

Ina ua mavae se tausaga o aʻoaʻoina le gagana Potukali, sa tofia loa aʻu e avea ma ovasia o le matagaluega. Sa ma ola i se olaga faigofie i nuu maotua, sa leai se eletise, momoe i luga o fala, ma feoaʻi i solofanua ma taavale solofanua. A o faagasolo se tauiviga e molimau atu i se oganuu maotua, sa ma malaga i se nofoaafi i se taulaga i se nofoaga maugā, ma nonofo i se potu o se fale mautotogi. Na lafo mai e le ofisa o le lālā mekasini e 800 e faaaogā i le talaʻiga. Sa ma foʻi faafia i le falemeli e piki mai pusa mekasini, ma laʻu i le fale na ma nonofo ai.

I le 1962, na faia ai Aʻoga o le Faiva o le Malo i Pasili mo uso ma tuafāfine misionare. E ono masina na tofia ai aʻu ou te malaga na o aʻu e avea ma faiaʻoga i nei aʻoga, ae nofo Mary. Sa ou faiaʻoga i vasega na faia i Manaus, Belém, Fortaleza, Recife, ma Salvador. Sa ou faamaopoopoina se tauaofiaga itumalo na faia i se fale lauiloa i Manaus. O le tetele o timuga na faaleagaina ai vaiinu ma lē maua ai se vaega e mafai ona aai ai i le tauaofiaga. (I na aso, sa kuka meaʻai e aai ai i tauaofiaga.) Sa ou faafesootaʻia le vaegaʻau, ma na faatulaga ma le agalelei e se tagata o le vaegaʻau le laʻuina mai o vaiinu mo le tauaofiaga atoa. Na auina mai foʻi fitafita e faatutū ni faleʻie tetele se lua ina ia kuka ai a matou meaʻai ma aai ai.

A o ou auai i aʻoga, sa molimau atu Mary i se nofoaga o pisinisi a tagata Potukali, ma e pau le mataupu e fia talanoa ai tagata, o tupe. E leʻi mafai ona ia amataina se talanoaga faale-Tusi Paia ma se tasi, o lea na ia faapea atu ai i nisi o le ʻau Peteli, “E lē taitai ona ou fia nofo i Potukali.” Peitaʻi, e leʻi umi lava ae maua se ma tusi e valaaulia ai i maʻua ina ia galulue i Potukali. E ui lava na faateʻia ai Mary, ae na ma talia lava le tofiga. I lenā taimi, sa faasā le galuega talaʻi i Potukali.

 LO MA TOFIGA I POTUKALI

Na ma taunuu i Lisbon i Potukali iā Aokuso 1964. Sa taulaʻi sauāga a leoleo nanā a Potukali (PIDE) faasaga i o tatou uso. O lea, na manatu ai e sili pe a aua neʻi iai ni uso e faafeiloaʻia i maʻua pe a ma taunuu, ma ia ʻalofia foʻi le fesootaʻi ma Molimau i le atunuu. Sa ma nonofo i se potu o se fale mautotogi a o faatali o ma pepa e faataga ai ona nonofo i le atunuu. Ina ua maua o ma visa, sa ma nonofo mautotogi loa i se fale. Iā Ianuari 1965, na matou fesootaʻi ai loa ma le ofisa o le lālā. Sa ma lagona le matuā fiafia ina ua ma auai i le ma uluaʻi sauniga talu mai le lima masina!

Na ma faalogo e osofaʻi e leoleo i aso taʻitasi fale o o tatou uso. Talu ai na tapuni Maota mo Sauniga, o lea na faia ai sauniga a le faapotopotoga i fale o uso. E faitau selau Molimau na ave i le falepuipui ina ia fesiligia i latou. Sa faamataʻuina uso ina ia faailoa igoa o i latou o loo faia sauniga. O le iʻuga, sa fai ma masani a uso le faailoa atu o igoa muamua o isi uso, e pei o José po o Paulo, nai lo o o latou faaiʻu. O le mea foʻi lenā na ma faia.

O le itu sa sili ona tāua, o le saunia lea o meaʻai faaleagaga mo o tatou uso. O le galuega a Mary, o le tā lea o ni kopi o mataupu o suʻesuʻega o Le Olomatamata ma isi lomiga, e faaaogā ai se laau lomitusi.

PUIPUIA LE TALA LELEI I LE FAAMASINOGA

Iā Iuni 1966, na faia ai se faamasinoga iloga i Lisbon. Na ave uma i le faamasinoga sui e toʻa 49 o le faapotopotoga i Feijó, ona o le auai i se sauniga e lē faaletulafonoina na faia i le fale o se uso. Sa ou sauniunia i latou mo le faamasinoga ma tuʻifesili i latou e ala i le faafoliga atu o aʻu o le lōia a le malo. Na matou iloa o le a matou faiaʻina i le faamasinoga, ae na matou iloa o le a avatu ai se molimau e sili ona lelei. Na faaiʻu e la matou lōia lana folasaga i le taʻua ma le lototele o Kamalielu i le uluaʻi senituri. (Galu. 5:33-39) Sa faasalalau i tala fou tala o le faamasinoga, ma na faafalepuipui uso ma tuafāfine e toʻa 49 e amata mai i le taʻi 45 aso i le lima ma le ʻafa masina. O le mea e fiafia ai, na talia e la matou lōia lototele se suʻesuʻega faale-Tusi Paia ma auai i sauniga a o leʻi maliu.

Iā Tesema 1966, na tofia ai aʻu e avea ma ovasia o le lālā ma sa tele ina ou galue i mataupu tau tulafono. E tele faamaoniga na faamautū ai le aiā a Molimau a Ieova ina ia saʻoloto e fai la latou tapuaʻiga. (Fili. 1:7) Iā Tesema 18, 1974, na aloaʻia faaletulafono ai loa Molimau a Ieova. Na asiasi mai i Potukali uso o Nathan Knorr ma Frederick Franz mai i le ofisa ulu, ina ia matou olioli faatasi i se sauniga iloga na faia i Oporto ma Lisbon, lea e 46,870 le aofia tuufaatasi na auai ai.

 Na tatala e Ieova le avanoa e faalautele atu ai le galuega i isi motu e tautatala ai tagata i le gagana Potukali, e aofia ai Azores, Cape Verde, Madeira, São Tomé, ma Príncipe. Na iʻu ai ina manaʻomia ona fausia ni fale tetele o le lālā, ma na māeʻa i le 1988. Iā Aperila 23 i lenā tausaga, na taʻitaʻifono ai le uso o Milton Henschel i le sauniga o le tuuina atu o fale fou, lea na auai ai se aofia toʻatele e 45,522. O se fiafiaga le toe foʻi mai o uso ma tuafāfine e 20 na galulue muamua o ni misionare i Potukali, ina ia auai i lenei sauniga tāua.

AOGĀ NA MA MAUA MAI I FAAAʻOAʻOGA O LE FAAMAONI

A o faagasolo tausaga, sa matuā faamanuiaina i maʻua ona o le auaufaatasi ma uso faamaoni. Sa ou aʻoaʻoina se lesona tāua a o fesoasoani i le uso o Theodore Jaracz i se asiasiga o le sone. Sa iai se faafitauli tugā i le lālā na ma asia, ma na taumafai sui o le Komiti o le Lālā e fai le mea sili e latou te mafai e foʻia ai le faafitauli. Ina ia faatoʻafilemu i latou, na faapea atu le uso o Jaracz: “O le taimi lenei e tuu ai se avanoa i le agaga paia ina ia galue ai.” Ina ua ma asiasi ma Mary i Brooklyn i le faitau sefulu tausaga ua mavae, na matou faatasitasi ai ma le uso o Franz ma nisi i se tasi afiafi. Ina ua talosaga atu i le uso o Franz e na te faaiʻu mai lo matou afiafi i sana faamatalaga e faatatau i le tele o tausaga na auauna ai iā Ieova, na faapea mai o ia: “O laʻu fautuaga: Ia piiama i le faalapotopotoga vaaia a Ieova i taimi e sologa lelei ai ma taimi o faigatā. E na o le pau lea o le faalapotopotoga o loo faia le galuega na poloaʻia e Iesu ona soo e fai, o le talaʻia lea o le tala lelei o le Malo o le Atua!”

O le mea lenā sa ma matuā fiafia ma laʻu avā e fai. E tāua iā i maʻua taimi na ma asiasi ai i lālā i asiasiga o le sone. O nei asiasiga na ma maua ai le avanoa e faaalia atu ai le talisapaia o le auaunaga faamaoni a talavou faapea ē matutua, ma faalaeiau i latou ia faaauau i lenei faaeaga faapitoa o le auauna iā Ieova.

Ua mavae atu le tele o tausaga, ma ua silia i le taʻi 80 o ma tausaga. E tele faafitauli o le soifua mālōlōina o loo tauivi ma Mary. (2 Kori. 12:9) Ua avea tulaga faigatā ma auala e faamalosia ai lo ma faatuatua ma lo ma maumauaʻi ia tumau faamaoni. Pe a toe mafaufau i o ma olaga, e ma te taʻutino atu e tele auala ua ma tofo ai i le agalelei faifua o Ieova. *

^ pala. 29 A o sauni e lomia lenei mataupu, na maliu le uso o Douglas Guest iā Oketopa 25, 2015, o loo faamaoni pea iā Ieova.