Alu i mataupu o loo iai

Alu i le lisi o mataupu

 TALAAGA O LE SOIFUAGA

Taulau Manuia i le Auaunaga i le Atua

Taulau Manuia i le Auaunaga i le Atua

E mai lava i loʻu laʻitiiti, na ou pagatia ai i faiga faailogalanu, popole i le lē taulau ma oʻu lava uiga matamuli. Na ou alu i le lotu Katoliko i lo matou vaipanoa ona o loʻu fia maua o se faamāfanafanaga mai i le Tusi Paia. O loʻu lē mauaina o se fesoasoani na amata ai loa ona ou uaʻi atu i taaloga.

E leʻi umi ae ou fiafia i taaloga tāfiti ma le teuteu tino, ma na tatala ai loa soʻu fale faamalositino i San Leandro, i Kalifonia, i le Iunaite Setete. O i inā na matou galulue ai ma nisi o tagata teuteu tino, ma na aofia ai se tasi na siamupini i Amerika i lenā ituaiga taaloga. E ui lava na manaia le masoa o loʻu tino, peitaʻi e leʻi faamalieina ai loʻu faanaunauga na iai.

NA TAUIA AʻU TAUMAFAIGA

Na iai saʻu uō na faigaluega i laʻu pisinisi, na ia iloa loʻu faanaunauga e fia malamalama i le Tusi Paia, ma na ia faapea mai e ao ona ou feiloaʻi atu i se tasi e na te iloa. I le taeao na sosoo ai, na asiasi mai ai se Molimau a Ieova i loʻu fale. E fā itula o ma talanoa ma na ia taliina aʻu fesili mai i le Tusi Paia. Na ou talosaga i ai e toe asiasi mai i le afiafi, ma na ma talanoa i le Tusi Paia seʻia oo i le leva o le po. Na ou fiafia i mea na ou aʻoaʻoina, ma na ou talosaga i ai pe mafai ona ma ō i le talaʻiga i le aso na sosoo ai, seʻi oʻu vaai i le auala e talaʻi ai. Na ou maofa i le auala na ia faaaogā ai le Tusi Paia e tali ai fesili a tagata. O lea, na ou filifili ai loa e faia lenā galuega.

Na faatau ese laʻu pisinisi ina ia tele ai loʻu taimi e faatasi ai ma lenei uso paeonia (o se Molimau a Ieova e faaalu le tele o lona taimi i le talaʻiga). I a Me i le 1948, na ou papatiso ai i se tauaofiaga i Cow Palace Arena i San Francisco, Kalifonia. Mulimuli ane i lenā lava tausaga, na avea ai loa aʻu o se paeonia.

O le taimi foʻi lenā na ou talosaga ai i Molimau e asiasi atu i loʻu tinā, ma na mulimuli ane avea foʻi o ia o se Molimau a Ieova. E ui lava i sauāga mai i lona aiga, ae na tumau faamaoni pea o ia o se auauna a Ieova mo le tele o tausaga seʻia oo ina maliu. E na o maʻua ma loʻu tinā na avea ma Molimau a Ieova mai i lo matou aiga.

FEILOAʻI ATU I SE TASI NA AVEA MA AʻU AVĀ

Na ou siitia atu i Grand Junction, Colorado i le 1950, ma o i inā na ou feiloaʻi ai iā Billie. Na fanau o ia i le 1928 ma na ola aʻe i le vaitaimi o le paʻū maualalo o le tamaoaiga. Sa fai ma masani a lona tinā o Minnie le faitau atu iā te ia o le Tusi Paia i pō uma, e faaaogā ai se molī karasini. E atoa ane le fā o tausaga o Billie, ua iloa faitau ma taulotoina le tele o tala faale-Tusi Paia. Ae i le faaiʻuga o le vaitausaga e 1940, na aʻoaʻoina ai e lona tinā mai i ana suʻesuʻega ma Molimau a Ieova, o seoli e lē o se nofoaga e faapuapuagatia ai i se afi, ae o le tuugamau o tagata. (Failauga 9:5, 10) Na avea Minnie ma lona toʻalua ma Molimau a Ieova.

Na uma le aʻoga a Billie i se aʻoga maualuga i Boston i le 1949, ma uaʻi atu loa i le suʻesuʻeina o le Tusi Paia. Nai lo le avea ma faiaʻoga, na filifili o ia e  auauna iā Ieova. I le 1950, na papatiso ai o ia i se tauaofiaga faavaomalo a Molimau a Ieova na faia i Niu Ioka i le Yankee Stadium. E leʻi umi ae ma feiloaʻi, faaipoipo ma amata loa ona ma talaʻi faataimi atoa.

Na amata ona ma talaʻi i le aai o Eugene i le setete o Oregon, ma e toʻatele a ma uō lelei na maua a o faagasolo la maʻua talaʻiga. Na ma toe siitia atu i le aai o Grants Pass i Oregon lava i le 1953, ina ia fesoasoani i se faapotopotoga laʻitiiti i inā. I lenā lava tausaga, na ma auai ai i le vasega lona 23 o le aʻoga i Kiliata, o se aʻoga faale-Tusi Paia a Molimau a Ieova e aʻoaʻoina ai misionare. Na faia lea aʻoga e lata i South Lansing i Niu Ioka, pe tusa o le 250 maila (400 kilomita) i le itu i mātū i sisifo o le taulaga.

GALUEGA FAAMISIONARE I PASILI

I a Tesema i le 1954, e tusa lenā ua lima masina talu ona ma faauu mai i le aʻoga i Kiliata, na ma faimalaga atu ai loa ma Billie i Pasili. E faatoʻā itula talu ona lele le vaalele ae pē le isi ona afi, peitaʻi na taunuu manuia lava le faigāmalaga i Bermuda. Sa toe faaauau la matou faigāmalaga, ma ona o ni māfuaaga lē maʻalofia, na matou tulaueleele ai i Cuba. Ina ua mavae le 36 itula o la maʻua faigāmalaga fitā, ae ma taunuu loa i le ofisa o Molimau a Ieova i Rio de Janeiro, i Pasili.

I le tausaga 1955, i luma o le Maota mo Sauniga muamua i Bauru—o se nofoaga mautotogi o loo iai se faailoilo na ou valiina

Sa ma nonofo i inā ma Billie mo sina taimi, ona matou faimalaga loa lea ma isi misionare e toʻalua i Bauru, i São Paulo, ma nonofo ai i se fale na avea ma fale misionare. E silia ma le 50,000 tagata e nonofo i lea aai, ma o i matou Molimau a Ieova muamua na iai i inā.

Ina ua amata ona matou talaʻi i tagata, na tetee mai se faifeʻau Katoliko i la matou galuega. Na taumulimuli mai iā i matou ma lapataʻi aiga e aua neʻi taliaina i matou. Peitaʻi, i nai vaiaso mulimuli ane, na papatisoina ai se aiga toʻatele na matou suʻesuʻe i le Tusi Paia. E leʻi umi ae amata foʻi ona matou suʻesuʻe ma isi i le Tusi Paia.

O se tasi o tauaiga o lenei aiga o se peresitene i se faalapotopotoga tumaʻoti. Na ou talosaga i lenei faalapotopotoga mo le faaaogāina o la latou fale e faia ai se fonotaga. Peitaʻi, na taumafai malosi le faifeʻau e faalēaogāina lenā talosaga. O lea, na fono ai le peresitene ma le faalapotopotoga ma faapea atu iā i latou: “Pe afai e faalēaogāina le talosaga, o le a ou faamavae.” O lea na talia ai le talosaga.

I le 1956, na valaaulia ai i maʻua e auai i le tauaofiaga itumalo i Santos, São Paulo. E pe ā ma le toʻa 40 Molimau mai i la matou faapotopotoga na matou malaga faatasi i se nofoaafi. Ina ua ma toe foʻi i Bauru, na maua atu ai se tusi ua tofia aʻu e avea o se ovasia femalagaaʻi, lea e asia ma faamalosia faapotopotoga a Molimau a Ieova. O le amataga lenā o la ma auaunaga o se ovasia femalagaaʻi mo le toetoe 25 tausaga i Pasili, ma na ma asia le tele o vaega o le atunuu.

E na o le tasi le tausaga ae iai se ʻautalaʻi maelega i Bauru

SE TALA I LA MA AUAUNAGA

E ui na faigatā auala o feoaʻiga i na vaitaimi, ae na toeitiiti lava soo le atunuu i la matou talaʻiga, ma na matou ō i pasi, nofoaafi, fata faataavalevale e toso e solofanua po o ni povi (wagon), uila vilivae, pe savavali foʻi. O se tasi o aai na matou asia muamua o Jaú, i São Paulo, ma na tetee mai foʻi se faifeʻau iā i matou.

Na ia faapea mai: “Aua tou te talaʻi i ʻaʻu mamoe!’”

Na matou faapea atu: “E lē o ni au mamoe. O mamoe a le Atua.”

Sa matou faia se fuafuaga e faaali se ata vitiō e faatatau i le galuega talaʻi i le lalolagi aoao, o le The New World Society in Action, ae na faapotopoto e le faifeʻau se vaega o lana ʻaulotu e osofaʻia i matou. Sa vave ona matou faafesootaʻia leoleo, ma e taunuu atu le faifeʻau ma lana vaega i le fale tifaga, ua leva ona iai  i inā leoleo ma a latou fana. Na fiafia i latou uma na maimoa i le ata vitiō.

Na iai teteega i so o se vaipanoa o le atunuu na ma talaʻi ai. O se faataʻitaʻiga, i le aai o Brusque e lata i Blumenau i le setete o Santa Catarina, na ma feiloaʻi ai i ni tuafāfine paeonia se toʻalua na fesagaʻia sauāga faigatā. Peitaʻi, na tauia lo la tumau ma le filigā. Ua silia nei ma le 50 tausaga talu mai lenā taimi, ae ua silia ma le 60 faapotopotoga i lenā vaipanoa, faatasi ai ma se Maota mo Fonotaga matagofie i le aai lata ane o Itajaí!

O se tasi o taimi mataʻina o la ma galuega femalagaaʻi, o le galulue faatasi lea ma isi uso Molimau a Ieova i le faatulagaina o nofoaga o tauaofiaga tetele. I le 1975-1977, sa ou maua ai le faaeaga e vaavaaia le gasologa lelei o tauaofiaga sa faia i le malae soka telē o Morumbi. A o lumanaʻi se tasi o tauaofiaga, pe tusa e selau faapotopotoga lata ane na talosagaina ina ia auina mai ni sui se toʻasefulu mai a latou faapotopotoga, mo le galuega faamamā i le pō a o lumanaʻi le tauaofiaga.

Ina ua tuua e le ʻausoka le malae taalo i lenā afiafi, na taufaifai ane e faapea: “Seʻi vaai atu ia i fafine ma a latou salu.” Peitaʻi, e oo ane i le leva o le pō ua mamā le malae atoa. Sa maofa le pule o le malae ma faapea ane: “E vaiaso atoa e fai ai e laʻu ʻaufaigaluega le mea lea ua outou faia i le na o ni nai itula!”

TOE FOʻI I LE IUNAITE SETETE

Na maliu loʻu tamā i le 1980, ma e leʻi umi ae ma toe foʻi i Fremont i Kalifonia i le Iunaite Setete e tausi loʻu tinā. Na maua ni a ma galuega faamamā i le pō ma faaauau ona ma talaʻi faataimi atoa, aemaise lava i tagata e tautatala i le gagana Potukali i lenā vaipanoa. Mulimuli ane, na ma siitia atu i le nuu o San Joaquin Valley, ma saʻili tagata e tautatala i le gagana Potukali mai i Sacramento agaʻi i Bakersfield, o se oganuu telē. O le taimi lenei, pe tusa ua sefulu faapotopotoga i le gagana Potukali i Kalifonia.

Ina ua maliu loʻu tinā i le 1995, ona ma ō lea e tausi le tamā o Billie i Florida seʻia oo ina maliu, auā na maliu le tinā o Billie i le 1975. I le tausaga e 2000, na ma toe siitia ai i se aai maotua i le itu i saute i sisifo o Colorado, ma talaʻi faataimi atoa ai i tagata na muamua nofoia Amerika o loo i Navajo ma Ute. Pagā lea, na maliu si aʻu avā pele o Billie i a Fepuari 2014.

Maʻeu loʻu fiafia ona na ou feiloaʻi i se Molimau a Ieova i le silia ma le 65 tausaga ua mavae, lea na ia faaaogāina le Tusi Paia e tali ai aʻu fesili. E sili atu i lenā, ua matuā faafiafiaina aʻu ona ua ou mautinoa, o mea na ia taʻu mai o aʻoaʻoga moni ia a le Tusi Paia. O lea, ua iʻu atu ai i loʻu maua o se olaga taulau manuia i le auaunaga i le Atua.