Lege ti wara ye ni

Soro mbeni yanga ti kodoro

Gue na gbe ti menu

Gue na li ti atënë ni

Gue na tënë ti yâ ni

aTémoin ti Jéhovah

Sango

TOUR TI BA NDO (TI MANDANGO NI) MAI 2014

 GIGI TI MBENI ZO

Jéhovah amû biani maboko na mbi

Jéhovah amû biani maboko na mbi

Mbi na wali ti mbi Evelyn e zu na yâ ti train na Hornepayne, mbeni kete gbata so ayeke na banga ti Ontario na Canada. E si lani na kota ndapre nga dê asara mingi. Mbeni ita ti ndo ni aga amû e. Na pekoni so e na lo na wali ti lo nga na molenge ti lo ti koli e mû petit déjeuner awe, e tambela na yâ ti neige na e yeke fa tënë da na da. Na lakui ni, mbi mû kozo diskur ti mbi tongana surveillant so ayeke gue na ando nde nde. A yeke gi e oku la e sara bungbi ni, mbeni zo nde aga ape.

TI TÂ TËNË ni, a nzere lani na mbi nzerengo so kete wungo ti azo la amä lani diskur ti mbi so mbi mû na ngu 1957. Ngbene ye na ngoi so mbi ngbâ kete molenge, mbi yeke zo so mbi yeke sara ka kamene mingi. Na ngoi so mbi ngbâ kete, tongana azo aga na yanga-da ti e, mbi yeke honde tere ti mbi même tongana mbi hinga ala.

Peut-être bê ti mo ayeke dö ti hinga so na yâ ti mingi ti akua so mbi sara na yâ ti bungbi ti Jéhovah, mbi sara kua maboko na maboko na gbâ ti azo, na akamarade nga na azo so mbi hinga ala kozo ape. Me mbi ngbâ lani lakue ti sara ngangu ti hon ndo ti kamene ti mbi nga ti duti na confiance na mbi wani. Tongaso, a yeke na ngangu ti mbi ape la mbi yeke sara lani akua so a mû na mbi nzoni. Me, mbi bâ so zendo ti Jéhovah so ayeke tâ tënë, zendo so atene: “Fade Mbi sara si mo kpengba; biani, fade Mbi sara na mo; biani, fade Mbi bata mo na tïtî Mbi ti koti ti mbilimbili.” (És. 41:10). Mbeni nzoni lege so Jéhovah amû maboko na mbi ayeke na lege ti amba ti mbi aChrétien. Zia mbi sara na mo tënë ti ambeni mba ti mbi ni, akomanse na ngoi so mbi ngbâ kete.

 LO SARA KUA NA BIBLE NGA NA KETE MBETI SO TERE NI AYEKE VUKO

Na yaka ti e so e yeke bata anyama dä na mbongo-do ti Ontario

Na mbeni dimanche na ndapre na ngu 1940, Elsie Huntingford asi na yaka ti e so e yeke bata anyama dä na mbongo-do ti Ontario. Mama ti mbi azi yanga-da na lo. Mbi na babâ ti mbi, so asara kamene tongana mbi, e yeke na yâ ti da na e yeke mä ala. Babâ ti mbi apensé so Ita-wali Elsie ayeke kä ye, lo gi bê ti lo so mama ti mbi ayeke vo mbeni ye so e yeke na bezoin ni ape. Tongaso, lo sigigi lo tene so e yeke na bezoin ti mbeni ye ape. Ita Elsie ahunda lo atene: “Ala ye ti manda Bible ape?” Babâ ti mbi atene na lo, a tene: “Ti so ni so e ye.”

Babâ na mama ti mbi ayeda na tâ tënë na ngoi so ita Elsie aga na da ti e. Ala yeke amembre ti mbeni eglize na Canada; na ala sara kua ngangu teti eglize ni. Me, ala mû desizion ti sigigi na yâ ti eglize ni. Ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so pasteur ni azia liste ti iri ti azo so amû nginza na eglize ni na mbeni place so azo kue ayeke bâ ni. Iri ti babâ na mama ti mbi ayeke na gbe ni, tongaso azo kue ahinga so ala yeke na nginza mingi ape. Atâa so babâ na mama ti mbi ayeke na nginza mingi ape, akota zo ti eglize ni aforcé ala ti mû nginza mingi. Mbeni raison so asara si ala sigigi na yâ ti eglize ni ayeke so mbeni pasteur ti eglize ni atene so tongana ni fa aye so ni mä na bê na ni biani, a yeke tomba ni na kua ti pasteur. Tongaso, e sigigi na yâ ti eglize ni me e ye lani ti voro Nzapa nga ti hinga ye na ndo ti lo.

Teti so na ngoi ni so, a kanga lege na kua ti aTémoin ti Jéhovah na Canada, ita Elsie amanda Bible na sewa ti e. Lo sara kua na Bible nga na ambeni tënë ti lo so lo sû ni na yâ ti kete mbeti ti lo so tere ni ayeke vuko. Na pekoni, tongana lo bâ so e peut ti kä lo ape na akota zo ti kodoro ni, lo ga na ambeni mbeti ti aTémoin ti Jéhovah na e. Lakue tongana e hunzi mandango ye awe, e honde ambeti ni nzoni. *

Babâ na mama ti mbi ayeda na tâ tënë na ala wara batême na ngu 1948

Atâa so a sara ye ti ngangu na ita Elsie nga lo wara ambeni kpale, lo yapu na kusala ti fango nzoni tënë. Teti so lo ye fango tënë mingi, a pika bê ti mbi mingi na a pusu mbi ti yeda na tâ tënë. Babâ na mama ti mbi awara batême na ngu 1948. Na ngu ti peko,  na ngoi so mbi yeke na ngu 17, mbi wara batême na yâ ti mbeni ye so a zia ngu dä na anyama ti tene ala nyon ni. Na pekoni, mbi leke na bê ti mbi ti mû kua ti pionnier.

JÉHOVAH AMÛ MABOKO NA MBI TI SARA MBETO APE

Bê ti mbi adö na ngoi so a iri mbi na Béthel na ngu 1952

Mbi gi bê ti mbi ti mû kua ti pionnier hio na peko ti batême ti mbi. Tongaso, mbi sara kua na banque nga na yâ ti mbeni bureau teti mbeni ngoi ndali ti so mbi tene na bê ti mbi mbi tene mbi yeke na bezoin ti wara nginza kozoni si mbi sara kua ti pionnier ni nzoni. Me teti so mbi ngbâ maseka nga mbi hinga ndo mingi ape, mbi yeke buba lani nginza kue so mbi wara. Tongaso, mbeni ita so iri ti lo ayeke Ted Sargent awa mbi ti sara mbeto ape na ti zia bê ti mbi na Jéhovah (1 Chron. 28:10). Anzoni tënë so lo tene na mbi so amû maboko na mbi ti to nda ti kua ti pionnier na ngu 1951. Mbi yeke lani gi na vélo, fini bozo nga na dollar 40. Me Jéhovah asara kue si mbi wara lakue aye so mbi yeke na bezoin ni. Mbi kiri singila mingi so Ted awa mbi ti mû kua ti pionnier so. Mbi wara aye ti nzoni mingi na pekoni.

Na août, ngu 1952 na mbeni lakui, a iri mbi na téléphone na Toronto. Aita ti filiale ti Canada airi mbi ti to nda ti sara kua na Béthel na septembre. Atâa so kamene asara mbi nga mbi bâ filiale lâ oko ape, tere ti mbi anzere ndali ti so ambeni pionnier atene na mbi so Béthel ayeke nzoni mingi. Na ngoi so mbi si kâ, mbi habitué na ndo ni hio.

“FA NA AITA SO MO BI BÊ TI MO NA ALA”

Ngu use na pekoni so mbi ga na Béthel, mbi ga coordinateur ti bungbi ti a-ancien na place ti Bill Yacos na congrégation ti Shaw na Toronto. Mbi yeke lani gi na ngu 23 na mbi bâ so mbi yeke gi mbeni molenge-koli so ahinga ndo mingi ape. Me Ita Yacos afa na mbi ye so mbi lingbi ti sara na nzoni bê. Nga, Jéhovah amû biani maboko na mbi.

Ita Yacos akono mingi nga lo yeke gi na ngia na yanga ti lo. Lo bi bê ti lo biani na azo. Lo ye aita na aita nga kue aye lo. Lakue lo yeke gue ti bâ aita na yanga-da ti ala même na ngoi so ala yeke na kpale ape. Bill Yacos awa mbi ti gue ti bâ aita nga ti fa tënë legeoko na ala. Lo tene: “Ken, fa na aita so mo bi bê ti mo na ala. A yeke sara si ala hon ndo ti awokongo ti mo.”

WALI TI MBI AYEKE BE-TA-ZO NA JÉHOVAH NGA NA MBI

Ngbene ye na janvier, ngu 1957, Jéhovah asara mbeni nzoni ye teti mbi. Na nze ni so, mbi sara mariage na Evelyn so asara klase bale-oko na osio ni ti Ekole ti Galaad. Kozo ti tene e sara mariage, lo yeke fa lani tënë na Québec, mbeni ndo so azo ayeke tene Français dä. Na ngoi ni kâ, Eglize Catholique la amû ndo na Québec. Tongaso, a yeke lani ngangu mingi na Evelyn ti fa tënë kâ, me lo ngbâ be-ta-zo na Jéhovah nga lo zia lege ti fango tënë ape.

Mbi na Evelyn e sara mariage na ngu 1957

Evelyn angbâ nga lani be-ta-zo na mbi (aÉph. 5:31). Me, na ambeni ngoi a yeke lani ngangu na lo ti sara ni. Na tapande, kete na pekoni so e sara mariage, aita ti filiale ahunda mbi ti gue na Béthel ti Canada ti sara mbeni bungbi so aninga yenga oko. Me e leke lani ti gue na Floride na Amerika ti wu tere ti e na peko ti mariage ti e. Teti so mbi na Evelyn e ye lani ti sara ye kue so Jéhovah ahunda na e ti sara, e zia lege ti guengo na Floride na e gue na Canada. Na yâ ti yenga ni, Evelyn afa tënë na territoire so ayeke  nduru na filiale. Atâa so territoire ni ayeke nde mingi na ti Québec, lo sara kue ti fa tënë dä.

Na hunzingo ti yenga ni, mbeni ye so mbi ku tere ti mbi na ni ape asi. A tokua mbi surveillant so ayeke gue na ando nde nde na banga ti Ontario. Mbi mû wali ade ti ninga ape, mbi yeke gi na ngu 25, nga mbi hinga ndo mingi ape. Me, e hinga lani na bê ti e kue so Jéhovah ayeke mû maboko na e. Na mbeni ngoi so dê ayeke mingi na Canada, e mû train so ayeke voyagé na bï. Ambeni surveillant so ayeke gue na ando nde nde so aninga na yâ ti kua ni na so akiri lani ti sara kua ti ala ayeke nga lani na yâ ti train ni. Ala kpengba e mingi. Mbeni ita aye même ti tene e lango na ndo ti lango ti lo na yâ ti train ni ahon ti tene e duti dutingo na nduzu juska ndo ahan. Na ndade ni, e si na kete groupe so ayeke na Hornepayne tongana ti so mbi sara tënë ni fade na tongo nda ti article ni. A yeke kozo ndo so a tokua e dä la, nga e sara mariage a sara gi lango 15.

Ngu kete na peko ni, aye akiri achangé na yâ ti gigi ti e. Na hunzingo ti ngu 1960 ngoi so mbi yeke lani surveillant ti district, a tisa mbi ti gue na klase 36 ni ti Ekole ti Galaad so ato nda ni na février ngu 1961 na Brooklyn na New York. Ekole ni asara nze bale-oko. A nzere lani na mbi mingi ti gue na Ekole so. Me vundu asara mbi teti so a tisa lani Evelyn ape. Legeoko tongana ti so aita wali so atisa gi akoli ti ala na Ekole ni asara, a hunda na Evelyn ti sara lettre ti fa so lo yeda ti tene mbi zia lo ti gue teti nze bale-oko na Ekole ni. Atâa so Evelyn atoto ndali ti so e yeke bâ ande tere ape a ninga, e mä tere ti tene mbi gue na Ekole ni. A nzere na lo mingi so mbi yeke wara ande akpengba fango ye.

Na ngoi so mbi yeke na Brooklyn, Evelyn asara kua na Béthel ti Canada. Lo wara pasa ti lango ndo oko na ita Margaret Lovell, so a soro lo ti gue na yayu. Mbi na Evelyn e pensé na mba mingi. Me, Jéhovah amû maboko na e ti sara akua ti e. Evelyn aye lani mingi ti sara sacrifice teti Jéhovah, na ye so andu bê ti mbi mingi.

Na peko ti so mbi sara nze ota tongaso na Ekole ti Galaad, Ita Nathan Knorr so amû li ni lani na yâ ti kusala ti fango tënë na ndo ti sese kue atisa mbi ti kiri na Canada ti sara mbeni kpengba kua. Lo hunda mbi wala mbi lingbi ti zia Ekole ti Galaad ti kiri na filiale ti Canada ti fa ye na Ekole ti Kusala ti Royaume teti kete ngoi. Ita Knorr atene na mbi so aforcé mbi pëpe ti gue. Tongana mbi ye mbi lingbi ti sara Ekole ti Galaad ni ahunzi na peut-être alingbi ti tokua mbi missionnaire na kodoro wande. Lo tene nga na mbi so tongana mbi yeda ti kiri na Canada, peut-être mbi lingbi mbeni ape ti kiri ti sara Ekole ti Galaad, nga a si na mbeni ngoi peut-être a yeke tokua mbi ti kiri ti fa tënë na Canada. Lo tene na mbi so mbi lingbi ti sara tënë ni na wali ti mbi kozoni si mbi mû desizion.

Teti so Evelyn afa na mbi bango ndo ti lo kozo awe na ndo ti kua ti Jéhovah, hio mbi tene na Ita Knorr, mbi tene: “E yeke na ngia ti sara ye kue so bungbi ti Jéhovah aye ti tene e sara.” Lakue e pensé so a lingbi e gue na ndo kue so bungbi ti Jéhovah atokua e dä, même tongana ayeke ye so bê ti e aye ape.

 Na avril, ngu 1961, mbi kiri na Canada ti fa ye na Ekole ti kusala ti Royaume. Na pekoni, a tisa mbi na Evelyn ti sara kua na Béthel ti Canada. A tisa mbi ti gue na klase 40 ni ti Ekole ti Galaad, so ato nda ni na ngu 1965. A yeke lani ye so mbi ku tere ti mbi na ni ape. A lingbi Evelyn asara lettre encore ti fa so lo yeda ti tene mbi gue. Me ayenga kete na pekoni, a tisa nga Evelyn ti gue na Ekole ni. Tere ti e anzere lani mingi.

Na pekoni so e si na Ekole ti Galaad, Ita Knorr atene na e so aita so e na ala e yeke sara ande Ekole ni na yanga ti Français a yeke tokua e na Afrika. Me na ngoi so a mû na e diplôme ti e, a kiri atokua e na Canada. Mbi yeke lani gi na ngu 34 na ngoi so a zia mbi surveillant ti filiale (so a iri ni fadeso Coordinateur ti komite ti Filiale). Na ngoi so mbi tene na Ita Knorr so mbi ngbâ maseka mingi, lo mû maboko na mbi ti tene mbi gi bê ti mbi mingi ape. Kozoni si mbi mû akpengba desizion, mbi yeke sara lisoro na aita ti Béthel so ayeke kota zo na mbi nga akpengba na lege ti yingo.

BÉTHEL AYEKE NDO TI FANGO YE NGA NDO TI MANDANGO YE

Kua so mbi sara na Béthel asara si mbi wara kota pasa ti manda ye na mbage ti aita. Mbi ne aita ti Komite ti filiale nga mbi ye ala mingi. Mbi manda nga ye mingi na mbage ti anzoni ita mingi, amaseka nga na ambakoro, so mbi wara ala na filiale ti ge nga na yâ ti acongrégation nde nde so e sara kua dä.

Kenneth so ayeke mû li ni na dikongo versê ti lâ oko oko na sewa ti Béthel ti Canada

Kua so mbi sara na Béthel amû nga lege na mbi ti fa ye na azo nga ti kpengba mabe ti ala. Bazengele Paul atene na Timothée, lo tene: “Ngbâ na yâ ti aye so mo manda lani.” Lo tene nga lo tene: “Aye so mo mä ni na yanga ti mbi, na so atémoin ni ayeke mingi, mo zia ni na tïtî azo so ayeke be-ta-zo, so ala nga na pekoni, a yeke bâ ande so ala hinga biani ti fa ni na ambeni zo nga.” (2 Tim. 2:2; 3:14). Na ambeni ngoi, aita ahunda mbi ti hinga ye so mbi manda na yâ ti ngu 57 so mbi sara kua na Béthel. Mbi tene gi na ala mbi tene: Duti nduru ti yeda ti sara ye so bungbi ti Jéhovah ahunda na mo ti sara, nga zia bê ti mo na Jéhovah ti mû maboko na mo.

A yeke mo bâ mo tene mbi si na Béthel gi biri biri, na ngoi so mbi yeke lani na kamene nga mbi hinga ndo mingi ape. Me, na yâ ti angu so kue, Jéhovah ‘agbu maboko ti mbi ti koti’. Na lege ti mungo maboko so aita amû na mbi na nzoni bê nga na ngoi ni, Jéhovah angbâ ti dë bê ti mbi, lo tene: “Zia mbeto; fade Mbi sara na mo.”—És. 41:13.

^ par. 10 Na lango 22 ti mai, ngu 1945, gouvernement ti Canada akiri azi lege na aTémoin ti Jéhovah ti fa tënë.