Lege ti wara ye ni

Soro mbeni yanga ti kodoro

Gue na gbe ti menu

Gue na li ti atënë ni

Gue na tënë ti yâ ni

aTémoin ti Jéhovah

Sango

TOUR TI BA NDO (TI MANDANGO NI) AVRIL 2014

Sara ye na mabe tongana ti Moïse

Sara ye na mabe tongana ti Moïse

“Na lege ti mabe, tongana Moïse akono awe, lo ke ti tene a iri lo molenge ti molenge ti Pharaon ti wali.”AHÉB. 11:24.

1, 2. (a) Desizion wa la Moïse amû lani na ngoi so lo yeke na ngu 40? (Bâ foto so ayeke na tongo nda ti article ni.) (b) Ngbanga ti nyen Moïse asoro lani ti bâ pasi legeoko na azo ti Nzapa?

MOÏSE ahinga lani aye so lo lingbi ti wara na Égypte. Lo bâ akota da so azo ti mosoro ayeke na ni. Lo yeke lani na yâ ti sewa ti gbia. “A fa ye na Moïse na ndo ti ndara kue ti azo ti Égypte.” Peut-être a fa ye na lo na ndo ti lekengo ada, na ndo ti atongoro nga na ambeni senda-ye (Kus. 7:22). A yeke lani ngangu pëpe na Moïse ti wara mosoro, ngangu nga na pasa so tanga ti azo ti Égypte alingbi ti wara ni lâ oko ape.

2 Me na ngoi so Moïse ayeke na ngu 40, lo mû desizion so azo ti sewa ti gbia so abata lo agi li ti ala na ni gbä. Lo soro pëpe ti wara ye tongana tanga ti azo ti Égypte, me ti duti na popo ti angbâa. Ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so lo yeke na mabe. (Diko aHébreu 11:24-26.) Mabe so Moïse ayeke na ni asara si lo bâ ndo ayo ahon ti bâ gi aye so angoro lo. Lo yeke lani na mabe na Jéhovah, “Lo so lê abâ Lo pëpe”. Lo yeke nga na mabe so azendo ti Nzapa ayeke ga ande tâ tënë.aHéb. 11:27.

3. Ahundango ndo ota wa e yeke wara kiringo tënë ni na yâ ti article so?

3 A lingbi e nga kue e bâ ndo ayo ahon ti bâ gi aye so e lingbi ti wara na yâ ti dunia laso. A lingbi e duti “azo so ayeke na mabe”. (aHéb. 10:38, 39). Ti mû maboko na e ti kpengba mabe ti e, zia e bâ tënë so a tene na ndo ti Moïse na aHébreu 11:24-26. Na ngoi so e yeke bâ tënë so, gi ti wara akiringo tënë na ahundango ndo so:  Tongana nyen la mabe so Moïse ayeke na ni lani apusu lo ti ke anzara ti mitele? Na ngoi so a kanga lege na lo, mabe so lo yeke na ni amû lani maboko na lo tongana nyen ti bâ na nene ni pasa so lo yeke na ni ti sara kua na Jéhovah? Ngbanga ti nyen Moïse azia lê ti lo lani “gi na ndo ti futa so a yeke mû”?

LO KE ANZARA TI MITELE

4. Nyen la Moïse ahinga na ndo ti warango “ngia na yâ ti siokpari”?

4 Teti so Moïse ayeke na mabe na Jéhovah, lo hinga so ‘ngia so lo lingbi ti wara na yâ ti siokpari’ ayeke gi teti kete ngoi. Ambeni zo alingbi ti tene so azo ti Égypte ayeke lani azo so ayeke voro yanda nga ala yeke sara yorö mingi, me Égypte aga mbeni ngangu ngorogbia. Na oko ngoi ni so, azo ti Jéhovah ayeke bâ pasi tongana angbâa. Me Moïse ahinga so Nzapa alingbi ti mû maboko na azo ti lo. Atâa so mo bâ mo tene lani azo so azia bê ti ala na anzara ti mitele aduti nzoni, Moïse ayeke lani na mabe so Jéhovah ayeke futi azo ti sioni. Ye so asara si lo ke ti wara “ngia na yâ ti siokpari teti kete ngoi”.

5. Nyen la ayeke mû maboko na e ti ke ti wara “ngia na yâ ti siokpari teti kete ngoi”?

5 Tongana nyen la mo lingbi ti ke ti wara “ngia na yâ ti siokpari teti kete ngoi”? Girisa ape so ngia so zo ayeke wara na yâ ti siokpari ayeke ninga ape. Mabe ayeke mû maboko na mo ti bâ so “dunia so angbâ ti hon nga na nzara ti lo kue.” (1 Jean 2:15-17). Gbu li ti mo na ndo ti ye so ayeke si ande na azo ti sioni so ake ti changé bê ti ala. Ala yeke na “ndo so gere ti ala azene . . . Ye ti mû mbeto ahunzi ala biani!” (Ps. 73:18, 19). Tongana mbeni ye apusu mo ti sara siokpari, hunda tere ti mo: ‘Nyen la mbi ye ti tene asi na mbi kekereke?’

6. (a) Ngbanga ti nyen Moïse ake “ti tene a iri lo molenge ti molenge ti Pharaon ti wali”? (b) Ngbanga ti nyen mo pensé so Moïse amû lani nzoni desizion?

6 Mabe so Moïse ayeke na ni amû nga maboko na lo ti soro ye so lo lingbi ti sara. “Na lege ti mabe, tongana Moïse akono awe, lo ke ti tene a iri lo molenge ti molenge ti Pharaon ti wali”. (aHéb. 11:24). Moïse atene lani pëpe so lo lingbi ti sara na Nzapa na yangbo ti gbia na lo mû mosoro wala ngangu so lo yeke na ni kâ ti mû maboko na azo ti Israël. Me, lo leke na bê ti lo ti ndoye Jéhovah na bê ti lo kue, na âme ti lo kue nga na ngangu ti lo kue (Deut. 6:5). Desizion so Moïse amû azi lo na yâ ti akpale mingi. Na nda ni azo ti Israël amû gbâ ti aye ti mosoro so azo ti Égypte ayeke na ni (Ex. 12:35, 36). Jéhovah abi kamene na lê ti Pharaon nga lo fâ lo (Ps. 136:15). Me, Jéhovah abata Moïse nga lo sara kua na lo ti fa lege na azo ti Israël ti tene ye ti sioni asi na ala pëpe. Biani gigi ti Moïse aga nzoni.

7. (a) Ti gue oko na Matthieu 6:19-21, ngbanga ti nyen a yeke nzoni e leke ye ndali ti gigi ti kekereke so ayeke ngbâ lakue lakue? (b) Tapande wa la afa kangbi so ayeke na popo ni nga na lekengo ye ndali ti gigi ti laso so ayeke gi teti kete ngoi?

7 Tongana mo yeke wakua ti Jéhovah so ade maseka, tongana nyen la mabe alingbi ti mû maboko na mo ti soro ye so mo lingbi ti sara na yâ ti gigi ti mo? Tongana mo leke ye teti gigi ti mo ti kekereke afa so mo sara ye na ndara. Duti na mabe na azendo ti Nzapa nga “bungbi”, wala leke ye ndali ti gigi ti mo ti kekereke so ayeke ngbâ lakue lakue me pëpe ndali ti gigi ti mo ti laso so ayeke gi teti kete ngoi. (Diko Matthieu 6:19-21.) Sophie so ahinga ti dodo mingi ayeke lani na gbele ti mara desizion so. Andokua ti dodo na yâ ti agbata ti Amerika aye ti mû na lo bourse nga na pasa ti sara nzoni kua ti nginza. Lo tene so “a nzere na lo mingi ti tene azo agonda lo”. Lo bâ so lo dodo pendere mingi ahon amba ti lo so lo na ala ayeke dodo. Me lo tene so lo yeke lani na ngia pëpe. Na peko ti so Sophie abâ vidéo Les jeunes s’interrogent. . . Que vais-je faire de ma vie ?, lo tene: “Mbi bâ so mbi wara aye ti nzoni mingi na yâ ti dunia nga azo agonda mbi mingi me akanga lege na mbi ti voro Jéhovah na bê ti mbi kue. Mbi sambela mingi. Na pekoni, mbi zia lege ti kua ti dongo dodo ni.” Lo bâ desizion so lo mû so tongana nyen? Lo tene: “Mbi girisa pëpe ye so mbi sara ândö na yâ ti gigi ti mbi. Laso, mbi yeke na ngia mingi. Mbi na koli ti mbi e yeke sara kua ti pionnier.  Azo ahinga e mingi ape nga e yeke na aye mingi ape. Me e yeke na Jéhovah, azo so e manda Bible na ala nga na aye so e zia na gbele e na lege ti yingo. Mbi regretté ye oko ape.”

8. Wango wa ti Bible alingbi ti mû maboko na mbeni maseka ti soro ye so lo yeke sara na yâ ti gigi ti lo?

8 Jéhovah ahinga ye so ayeke nzoni ndali ti e. Moïse atene: “L’Éternel Nzapa ti mo ahunda nyen na tïtî mo? A yeke gi ti kpe mbeto ti L’Éternel Nzapa ti mo, ti tambela na lege ti Lo kue, ti ndoye Lo, ti sara na L’Éternel Nzapa ti mo na bê ti mo kue na âme ti mo kue, na ti bata commandement ti L’Éternel, na kpengba-ndia ti Lo, so mbi komande mo laso, si mo lingbi duti nzoni.” (Deut. 10:12, 13). Na ngoi so mo ngbâ maseka, soro ti sara ye so alingbi ti mû lege na mo ti ye Jéhovah nga ti sara na lo “na bê ti mo kue na âme ti mo kue”. A yeke nzoni mo hinga so tongana mo soro ti sara tongaso, a yeke sara ‘si mo duti nzoni.’

LO BÂ NA NENE NI PASA SO LO YEKE NA NI TI SARA KUA NA JÉHOVAH

9. Fa ngbanga ti nyen a lingbi ti duti lani ngangu na Moïse ti sara kua so Jéhovah amû na lo.

9 Moïse ‘abâ ti lo zonga so a zonga na Christ tongana amosoro so ahon amosoro ti Égypte’. (aHéb. 11:26). Jéhovah atokua lani Moïse tongana “Christ,” wala “lo so a soro lo”. So ti tene Jéhovah asoro lani Moïse ti zi azo ti Israël na Égypte. Moïse ahinga lani so ti sara ye so Jéhovah ahunda na lo ti sara, a yeke kete ye ape, a yeke “zonga” même lo ndali ni. A ninga ape na pekoni, mbeni zo ti Israël ahe lo, a tene: “Zo nyen asara si mo ga mokonzi na juge ti e?” (Ex. 2:13, 14). Na pekoni, Moïse ahunda Jéhovah, lo tene: “Pharaon alingbi mä mbi tongana nyen?” (Ex. 6:12). Ti tene Moïse aleke tere ti lo ti hon ndo ti zonga so lo yeke wara, lo fa na Jéhovah mbeto so asara lo nga gingo bê ti lo. Tongana nyen la Jéhovah amû maboko na lo ti sara ngangu kua so lo mû na lo?

10. Tongana nyen la Jéhovah amû maboko lani na Moïse ti sara kua so lo mû na lo?

10 Kozoni, Jéhovah adë bê ti Moïse, lo tene: “Biani, Mbi yeke na mo.” (Ex. 3:12). Use ni, Jéhovah amû na Moïse beku nga na ngangu na lege so lo fa na lo mbeni mbage ti nda ti iri ti lo, lo tene: “Fade mbi ga ye so mbi ye ti ga.” * (Ex. 3:14, FD). Ota ni, Lo mû na Moïse ngangu ti sara amiracle ti fa biani so Nzapa la atokua lo (Ex. 4:2-5). Osio ni, Jéhovah asoro Aaron ti sara tënë na place ti Moïse nga ti mû maboko na lo na yâ ti kua ti lo ni (Ex. 4:14-16). Na nda ti fini ti Moïse, lo hinga biani so Jéhovah ayeke mû maboko na awakua ti lo ti sara kua so lo mû na ala. Ni la lo tene lani na Josué, lo tene: “L’Éternel ayeke Lo so ague na gbele mo; Lo yeke na mo, fade Lo zia ti sara na mo pëpe, na Lo zia mo pëpe; zia mbeto asara mo pëpe, na ye ayengi mo pëpe.”Deut. 31:8.

11. Ngbanga ti nyen Moïse abâ lani kua so Jéhovah amû na lo na nene ni mingi?

11 Na lege ti mungo maboko so Jéhovah amû na Moïse, lo bâ na nene ni mingi ngangu kua so lo yeke na ni ti sara ahon “amosoro ti Égypte”. Mbeni ye so ayeke kota ahon sarango kua na Nzapa ti Ngangu Ahon Kue ayeke dä pëpe. Ti duti molenge ti gbia na Égypte na ti duti zo so Jéhovah asoro lo ti fa lege na azo ti Israël, so wa la ayeke kota mingi? Jéhovah afuta Moïse ngbanga ti so lo soro ye na lege ni. Lo yeke lani na kpengba songo na Jéhovah so amû na lo ngangu ti sara ‘ye so amû mbeto mingi’ na ngoi so lo yeke fa lege na azo ti Israël ti lï na Sese ti Zendo.Deut. 34:10-12.

12. Apasa wa la Jéhovah amû na e so alingbi e bâ na nene ni?

12 E nga kue a mû na e mbeni kua ti sarango ni. Jéhovah na lege ti molenge ti lo amû na e kusala ti fango nzoni tënë, tongana ti so lo mû lani na bazengele Paul nga na ambeni zo. (Diko 1 Timothée 1:12-14.) E kue e yeke na pasa ti fa nzoni tënë (Mat. 24:14; 28:19, 20). Ambeni ita asara kua ti ngoi kue. Aita so awara batême awe na so akpengba na lege ti yingo ayeke awakua ti mungo maboko nga a-ancien  na yâ ti congrégation. Me, afami ti mo so ayeke aTémoin ape nga na ambeni zo alingbi ti bâ na nene ni pëpe apasa so mo yeke na ni wala même ti kasa mo ndali ti asacrifice so mo yeke sara teti Jéhovah (Mat. 10:34-37). Tongana ala sara si bê ti mo anze, mo lingbi ti pensé so asacrifice so mo yeke sara ayeke ye oko ape wala mo lingbi pëpe ti sara kua so a mû na mo. Tongana ye tongaso asi na mo, tongana nyen la mabe alingbi ti mû maboko na mo ti gbu ngangu?

13. Tongana nyen la Jéhovah ayeke mû maboko na e ti sara akua so lo mû na e?

13 Sambela Jéhovah ti mû maboko na mo, na duti na mabe so lo yeke sara ni. Fa na lo aye so asara si mo yeke na mbeto nga aye so mo gi bê ti mo dä. A yeke Jéhovah la amû na mo kua so na lo yeke mû maboko na mo. Lo yeke sara ni tongana nyen? Lo yeke mû maboko na mo tongana ti so lo mû maboko na Moïse. Kozoni, Jéhovah adë bê ti mo atene: “Fade Mbi sara si mo kpengba; biani, fade Mbi sara na mo; biani, fade Mbi bata mo na tïtî Mbi ti koti ti mbilimbili.” (És. 41:10). Use ni, lo dabe ti mo so mo lingbi ti zia bê ti mo na azendo ti lo, lo tene: “Mbi sara tënë awe, fade Mbi sara si a ga tâ tënë; ye so Mbi leke na bê ti Mbi, fade Mbi sara.” (És. 46:11). Ota ni, Jéhovah amû na mo “ngangu so ahon ti so zo ayeke na ni” ti sara kua so lo mû na mo nzoni (2 aCor. 4:7). Osio ni, ti mû maboko na mo ti ngbâ ti sara kua ti mo so, Babâ ti e so ayeke bâ lege ti e amû na mo sewa ti aita ti dunia kue ti atâ wavorongo Nzapa so ‘angbâ ti dë bê ti mba nga ti kpengba mba.’ (1 aThes. 5:11). Na ngoi so Jéhovah amû na mo aye so mo yeke na bezoin ni ti sara kua ti mo nzoni, mabe ti mo ayeke kpengba na mo yeke bâ na nene ni mingi apasa so mo wara ni ahon aye kue so dunia so alingbi ti mû na mo.

“LO ZIA LÊ TI LO GI NA NDO TI FUTA SO A YEKE MÛ”

14. Ngbanga ti nyen Moïse ahinga lani biani so Jéhovah ayeke futa lo?

14 Moïse ‘azia lê ti lo gi na ndo ti futa so a yeke mû.’ (aHéb. 11:26). Atâa so Moïse ahinga ye mingi pëpe na ndo ti aye so Jéhovah aleke ti sara, aye so lo hinga lani amû maboko na lo ti mû anzoni desizion. Moïse ahinga lani tongana ti kotara ti lo Abraham so Jéhovah alingbi ti zingo akuâ (Luc 20:37, 38; aHéb. 11:17-19). Beku so Moïse ayeke lani na ni na azendo ti Jéhovah, a mû maboko na lo ti bâ pëpe so ngu 40 so lo sara na ngoi so lo kpe nga na ngu 40 so lo sara na yando ayeke lani gi senge senge. Moïse ahinga pëpe tongana nyen la Nzapa ayeke sara si azendo ti lo aga tâ tënë.  Atâa so kue, kpengba mabe so lo yeke na ni na Jéhovah asara si lo lingbi ti bâ futa so Jéhovah ayeke mû na lo ande.

15, 16. (a) Ngbanga ti nyen a lingbi e zia lê ti e na ndo ti futa ti e? (b) Aye ti nzoni wa mo yeke ku kungo ti wara na gbe ti Royaume ti Nzapa?

15 Mo zia lê ti mo “gi na ndo ti futa” so a yeke mû na mo? Legeoko tongana Moïse, e hinga pëpe anzene nzene ye kue na ndo ti azendo ti Nzapa. Na tapande, e “hinga pëpe lawa si lango so a fa ni awe” ndali ti kota ye ti vundu “ayeke si” na ni (Marc 13:32, 33). Me e hinga ye mingi na ndo ti paradis so ayeke ga ahon Moïse. Atâa so e hinga anzene nzene ye kue na ndo ni pëpe, gbâ ti azendo so Nzapa amû na e na ndo ti gigi ti e na gbe ti Royaume ti lo alingbi ti sara si e “zia lê ti e gi na ndo” ti paradis. Ti zia lê ti e na ndo ti fini dunia ayeke sara si e gi Royaume ti Nzapa kozoni. E yeke sara ni na lege wa? Gbu li ti mo na ndo ti tapande so: Mo yeke yeda ti vo mbeni da so mo hinga ye nzoni ape na ndo ni? Ên-ën! Legeoko nga e yeke mû pëpe fini ti e ti mû peko ti beku so ayeke senge senge. A lingbi mabe so e yeke na ni amû maboko na e ti zia lê ti e na ndo ti fini so e yeke duti na ni na gbe ti Royaume ti Nzapa.

A yeke nzere ande na e mingi ti sara tënë na awakua be-ta-zo ti Jéhovah tongana Moïse (Bâ paragraphe 16)

16 Ti zia bê ti mo na ndo ti Royaume ti Nzapa, ‘zia lê ti mo gi’ na ndo ti fini so mo yeke duti ande na ni na yâ ti paradis. Na tapande, tongana mo yeke diko mbaï ti awakua ti Jéhovah so ayeke lani na fini kozo si Jésus aga na sese, gbu li ti mo na ndo ti ye so peut-être mo yeke hunda ala na ndo ni na ngoi so a yeke zingo ande ala na kuâ. Gbu li ti mo na ndo ti aye so ala lingbi ti hunda na mo na ndo ti fini ti mo na yâ ti angoi ti ndani. Gbu li ti mo na ndo ti asewa ti mo so akui asara angu saki mingi awe so mo yeke wara ala ande ti fa ye na ala na ndo ti aye kue so Nzapa asara ndali ti ala. Gbu li ti mo na ndo ti ngia so mo yeke duti ande na ni na ngoi so mo yeke hinga ye na ndo ti gigi ti anyama ti ngonda na ngoi so mo yeke bâ ala na ndo ti sese so siriri ayeke dä. Gbu li ti mo nga na ndo ti kpengba songo so mo yeke duti ande na ni na Jéhovah na ngoi so yeke yeke mo yeke lingbi kue.

17. Tongana nyen la ti bâ futa so e yeke wara tongana tâ ye alingbi ti mû maboko na e laso?

17 Tongana e bâ futa so e yeke wara ande tongana tâ ye na lê ti e, a yeke mû maboko na e ti gbu ngangu, ti duti na ngia nga ti mû anzoni desizion na ti hinga so e yeke wara ande fini ti lakue lakue. Paul asû mbeti na aChrétien so a soro ala ti gue na yayu, lo tene: “Tongana e ku mbeni ye so e bâ ni pëpe, e yeke ngbâ ti kanga bê ti ku ni.” (aRom. 8:25). Tënë so abâ nga aChrétien kue so ayeke na beku ti wara fini ti lakue lakue. Atâa so ade e wara futa ti e ni pëpe, e ngbâ ti kanga bê ti ku “futa so a yeke mû.” Legeoko tongana ti Moïse, e bâ pëpe angoi so e mû ti sara na Jéhovah tongana bubango ngoi ti e. Me e hinga biani so “aye so lê ayeke bâ ayeke ti kete ngoi, me aye so lê ayeke bâ pëpe ayeke ti lakue lakue.”Diko 2 aCorinthien 4:16-18.

18, 19. (a) Ngbanga ti nyen alingbi e sara ngangu ti ngbâ ti bata mabe ti e? (b) Nyen la e yeke bâ na yâ ti article ti peko?

18 Mabe ayeke mû lege na e ti hinga ‘aye so afa polele na gigi ye so afa atene aye so e bâ ni pëpe ayeke dä biani.’ (aHéb. 11:1). Zo so azia bê ti lo gi na ndo ti ye so lê abâ ayeke bâ na nene ni pëpe vorongo Jéhovah. Zo so ayeke sara ye tongaso, na lê ti lo mosoro na lege ti yingo ayeke “ye ti buba”. (1 aCor. 2:14). E yeke na beku ti wara fini ti lakue lakue na ti bâ azo so ayeke zingo na kuâ me ayeke aye so azo ti dunia so ahinga ni pëpe. Legeoko tongana ti azo ti ngoi ti Paul, so ayeke iri lo “zo so ayeke fa tënë ti anzapa nde”, ti azo mingi laso, beku so e yeke fa tënë ni ayeke ye oko ape.Kus. 17:18.

19 Teti so azo ti dunia so e yeke laso na popo ti ala ayeke na mabe ape, a lingbi e sara ngangu ti ngbâ ti bata mabe ti e. Sambela Jéhovah “si mabe ti mo awoko pëpe.” (Luc 22:32). Zia si lê ti mo azi na ndo ti aye so ayeke ga na peko ti siokpari. Zia nga lê ti mo na ndo ti pasa so mo yeke na ni ti voro Jéhovah nga na beku so mo yeke na ni ti wara fini ti lakue lakue. Mabe so Moïse ayeke na ni amû lege na lo ti bâ ndo ayo ahon aye so. Na yâ ti article ti peko e yeke bâ tongana nyen la mabe amû maboko Moïse ti bâ “Lo so lê abâ Lo pëpe.”aHéb. 11:27.

^ par. 10 Mbeni wandara ti Bible atene so tënë so ayeke na Exode 3:14 aye ti fa so ye oko alingbi ti kanga lege na Jéhovah ape ti sara ye so lo ye. Lo tene: “Iri [Jéhovah] ayeke lani ndo ti batango tere ti azo ti Israël.” Iri so amû na ala beku nga na dengo bê so ala yeke na bezoin ni.