Gue na tënë ti yâ ni

Gue na gbe ti menu

Gue na li ti atënë ni

aTémoin ti Jéhovah

Sango

Tour ti Ba Ndo (ti mandango ni)  |  Octobre 2017

Avision so Zacharie abâ andu mo tongana nyen?

Avision so Zacharie abâ andu mo tongana nyen?

“Ala kiri na mbage ti mbi, na mbi yeke kiri na mbage ti ala.” —ZACH. 1:3.

ABIA: 120, 117

1-3. (a) Na ngoi so Zacharie akomanse ti tene aprophétie, dutingo ti azo ti Nzapa ayeke lani tongana nyen? (b) Ngbanga ti nyen la Jéhovah ahunda na azo ti lo ti ‘kiri na mbage ti lo’?

MBENI mbeti ayeke huru, a kanga mbeni wali na yâ ti mbeni kungba nga awali use so ayeke na akpangbi tongana ti ndeke so a iri lo cigogne ayeke huru na ndö ti pupu. A yeke ambeni ye ti dongo bê so Zacharie abâ na yâ ti avision (Zach. 5:1, 7-9). Ngbanga ti nyen la Jéhovah asara si Zacharie abâ avision so? Dutingo ti azo ti Israël ayeke lani tongana nyen na ngoi ni so? Avision ti Zacharie so andu e laso tongana nyen?

2 Na ngu 537 kozo na ngoi ti e, azo ti Jéhovah ayeke na ngia mingi. A zi ala na peko ti ngu 70 so ala sara na ngbâa na Babylone. Ala yeke na ngia mingi ti kiri na Jérusalem ti leke temple nga ti voro Jéhovah dä. Na ngu 536 kozo na ngoi ti e, a leke fondation ti temple ni. Na ngoi ni so, azo ni “adekongo ngangu mingi na tongana zo angbâ ayo mingi lo yeke mä go ti ala.”  (Esdras 3:10-13). Ye oko, a ninga ape azo akanga lege na ala ngangu ti sara kua ni. Bê ti azo ti Israël anze na ala zia lege ti lekengo temple, ala zia li ti ala gï na ndö ti lekengo ada ti ala wani nga na fango ayaka ti ala. Angu bale-oko na omene na pekoni, ade a hunzi ti leke temple ti Jéhovah ape. A lingbi a dabe ti azo ti Nzapa ti kiri na mbage ti Jéhovah na ti zia lege ti gingo gï aye ti ala wani. Jéhovah aye lani ti tene ala kiri na mbage ti lo, ala voro lo na mbeto ape nga na bê ti ala kue.

3 Tongaso, na ngu 520, Jéhovah atokua prophète ti lo Zacharie ti mû maboko na azo ni ti dabe ti ala na raison so Jéhovah azi ala na Babylone. Iri Zacharie, so ndani aye ti tene “Jéhovah adabe ti lo na mbeni ye”, adabe ti ala peut-être na mbeni kpengba tâ tënë. Atâa so azo ti Israël agirisa aye so Jéhovah asara lani ti sö ala, lo ngbâ lani ti dabe ti lo na ala. (Diko Zacharie 1:3, 4.) Jéhovah atene na ala so lo yeke mû maboko na ala ti kiri ti voro lo tongana ti so lo hunda. Me lo tene nga na ala polele so lo yeke yeda ande pëpe na vorongo ti ala tongana ala voro lo na bê use. Zia e bâ omene nga na mbasambala vision so Zacharie abâ. E yeke bâ ande tongana nyen la na lege ti avision use so Jéhovah apusu azo ti Israël ti sara ye nga ye so e lingbi ti manda na lege ni.

NZAPA AYEKE PUNIR AZO TI NZI

4. Nyen la Zacharie abâ na yâ ti omene vision so lo bâ? Ngbanga ti nyen la a sû tënë na lê ti mbeti ni na ambage use kue? (Bâ kozo foto so ayeke na tongo nda ti article so.)

4 Chapitre 5 ti mbeti ti Zacharie ato nda ni na mbeni vision so ayeke tâ nde mingi. (Diko Zacharie 5:1, 2.) Zacharie abâ mbeni mbeti so ayeke huru. Yongo ni ayeke mètre 9 nga largeur ni ayeke mètre 4 na ndambo. A zi yâ ni awe na zo alingbi ti diko ni. A yeke mbeni tënë ti ngbanga la a sû na lê ti mbeti ni mbage na mbage (Zach. 5:3). Mingi ni, a yeke sara mbeti na mbage oko ti mbeni rouleau. Me so tënë so ayeke kota tënë mingi, a sû ni na lê ti mbeti ni na mbage use kue.

Place ti nzi oko ayeke na popo ti aChrétien ape (Bâ paragraphe 5-7)

5, 6. Jéhovah abâ anzi kue tongana nyen?

5 Diko Zacharie 5:3, 4. Azo kue ayeke na tënë ti kiri na ni na Jéhovah, me mingi ni azo ti lo so iri ti lo ayeke na ndö ti ala. Azo so aye Nzapa ahinga so nzingo ye ayeke “bi nengo ti iri ti Nzapa ti [ala] na sese.” (aProv. 30:8, 9). Peut-être ambeni zo apensé so a yeke lakue sioni ape ti nzi ye tongana ala yeke na mbeni nzoni raison ti sara ni. Me atâa raison ni akpa nzoni raison tongana nyen, zo so anzi ye afa so sioni nzara ti lo ayeke kota ye na lo mingi ahon Jéhovah, iri ti lo nga na ndia ti lo.

6 Bâ so Zacharie 5:3, 4 atene so “deba . . . [ayeke] lï ande na yâ ti da ti azo ti nzi nga . . . [ayeke] ngbâ na yâ ti da ni na [ayeke] futi ni.” Abarre nga na amama ti clé alingbi pëpe ti kanga lege na ngbanga so Jéhovah afâ. A lingbi ti lï na yâ ti ndo so ahonde ndö ti sioni so azo ti Jéhovah asara. Même tongana mbeni zo alingbi ti honde tënë ti nzi ti lo na akota zo ti komande, na apatron ti lo, na a-ancien wala na babâ na mama ti lo, lo lingbi ti honde ni na Nzapa ape. Nzapa ayeke sara si tënë ti nzi kue asigi (aHéb. 4:13). A nzere na e mingi ti duti na terê ti azo so ayeke gi lakue ti sara ye mbilimbili “na yâ ti aye kue.”—aHéb. 13:18.

7. Tongana nyen la e lingbi ti kpe deba, wala ngbanga ti Jéhovah?

7 Anzi kue ayeke sioni na lê ti Jéhovah. A yeke mbeni pasa la e yeke na ni ti hinga amama-ndia ti Jéhovah na ndö ti nzoni ye na sioni ye na ti sara ye alingbi na ni na mbeni lege so abi zonga na ndö ti iri ti lo ape. Na sarango tongaso, e lingbi ti kpe ngbanga so Jéhovah ayeke fâ na ndö ti azo so amä yanga ti lo ape.

 SARA YE ALINGBI NA TËNË TI YANGA TI MO “LÂ OKO OKO”

8-10. (a) Ti deba yanga aye ti tene nyen? (b) Deba wa la Sédécias adë so lo sara ye alingbi na ni ape?

8 Tënë so a sû na lê ti mbeti so ayeke huru ayeke mbeni kpengba wango ndali ti azo ‘so adeba na tënë ti mvene na iri ti Nzapa.’ (Zach. 5:4). Deba ayeke mbeni tënë so zo atene ti fa so mbeni tënë ayeke tâ tënë, wala a yeke mbeni zendo so zo amû ti sara mbeni ye wala ti sara mbeni ye pëpe.

9 Ti deba yanga na iri ti Jéhovah ayeke ye ti ngia ape. A yeke tâ gï ye so ndangba gbia so ayeke komande na Jérusalem asara la. Sédécias adeba yanga na iri ti Jéhovah, lo tene lo yeke woko terê ti lo na gbe ti gbia ti Babylone. Ye oko, lo sara ye alingbi na tënë ti yanga ti lo ni ape. Ni la Jéhovah adë ngbanga na li ti lo, atene: “Mbi so mbi yeke na fini, mbi deba yanga, mbi tene, [Sédécias ayeke] kui na Babylone, na ndo so gbia so asara si lo ga gbia alondo dä, gbia so lo ke deba ti yanga ti lo nga lo buba yâ ti mbele ti lo.”—Ézéch. 17:16.

10 Gbia Sédécias adeba yanga ti lo na iri ti Nzapa, na Jéhovah aku ti tene lo sara ye alingbi na ni (2 Chron. 36:13). Me Sédécias asara ye alingbi na zendo ti lo ni ape na lo hunda na gbia ti Égypte ti mû maboko na lo ti zi terê ti lo na gbe ti joug ti Babylone.—Ézéch. 17:11-15, 17, 18.

11, 12. (a) Zendo so ahon atanga ni kue ayeke so wa? (b) Na alege wa zendo ti mungo terê ti e na Nzapa andu fini ti e ti lâ oko oko?

11 Tongana e mû zendo ti sara mbeni ye, Jéhovah ayeke mä ni. Lo bâ azendo so e mû tongana tënë ti ngia ape, na e doit ti sara ye alingbi na ni ti zia ngia na bê ti lo (Ps. 76:11). Na yâ ti azendo kue so e mû, ti so ayeke kota ahon atanga ni kue ayeke mungo terê ti e na Jéhovah. Mungo terê na Nzapa ayeke mbeni kpengba zendo so e mû ti sara na Jéhovah atâa nyen la asi.

12 Tongana nyen la e lingbi ti sara ye  alingbi na zendo ti mungo terê ti e na Nzapa? Tongana e ngbâ be-ta-zo na yâ ti akete tara nga na akota tara, e yeke fa so e sara ye alingbi na zendo so e mû ti gonda Jéhovah “lâ oko oko”. (Ps. 61:8). Na tapande, tongana mbeni zo na place ti kua ti e wala na ekole akomanse ti zia nzara ti lo na yâ ti e, e yeke bâ ni tongana mbeni lege la azi na e ti fa so e ye ti ‘wara ngia na yâ ti alege ti Jéhovah’ na lege so e ke ti sara ye so lo ye ti sara so? (aProv. 23:26). Tongana e yeke na yâ ti sewa so ayeke voro Jéhovah ape, e yeke hunda na Jéhovah ti mû maboko na e ti ngbâ ti duti na asarango ye ti aChrétien même tongana zo oko asara ngangu ti duti na ni ape? Lâ oko oko e yeke sambela Jéhovah ti kiri singila na lo ndali ti so lo ye e nga lo yeke fa lege na e? E yeke wara ngoi ti diko Bible lâ oko oko? Na ngoi so e mû lani terê ti e na Nzapa, e mû lani zendo ti sara aye so. Tongana e voro Jéhovah na bê ti e kue, e yeke fa so e ye lo na e mû terê ti e biani na lo. Vorongo Jéhovah ayeke mbage ti fini ti e, a yeke mbeni ye so e yeke sara ni gï tongaso ape. Ti sara ye alingbi na zendo so e mû ayeke ga na anzoni ye, ti ngbâ be-ta-zo na Jéhovah ayeke sara si kekereke ti e aduti nzoni.—Deut. 10:12, 13.

13. Omene vision so Zacharie abâ afa na e nyen?

13 Omene vision so Zacharie abâ amû maboko na e ti bâ so azo so aye Jéhovah adoit ti nzi ye ape wala ala doit ti deba yanga ti mvene ape. E hinga nga so atâa so azo ti Israël asara lani afaute, Jéhovah asara ye alingbi na zendo so lo mû na ala, lo dö ala lo zia ape. Lo hinga lani so ala yeke na yâ ti kpale ndali ti awato so angoro ala. Lo zia na e nzoni tapande na lege so lo sara ye alingbi na azendo ti lo, na lo yeke mû maboko na e ti sara ye alingbi na azendo ti e. Mbeni lege so lo mû maboko na e ayeke so lo mû na e beku so na yâ ti ngoi kete lo yeke zi ande asioni ye na ndö ti sese kue. E lingbi ti diko tënë ti beku so na yâ ti omene vision so Zacharie abâ.

A ZIA YE TI SIONI NA “MBILIMBILI NDO TI LO”

14, 15. (a) Nyen la Zacharie abâ na yâ ti mbasambala vision ni? (Bâ use foto so ayeke na tongo nda ti article so.) (b) Wali so ayeke na yâ ti kungba ni so aye ti sara tënë ti nyen? Ndali ti nyen la ange ni akanga yanga ti kungba ni?

14 Na peko ti so Zacharie abâ mbeti so ayeke huru, mbeni ange atene na lo, atene: “Yô lê ti mo na nduzu.” Nyen mbasambala vision ni ayeke fa ande? Lo bâ fadeso mbeni kungba ti hakango na ye, so a iri ni “épha”, so ayeke hon. (Diko Zacharie 5:5-8.) A sara yanga ti kungba ti hakango na ye ni na “plomb si ayeke ronde ronde”. Na ngoi so a zi yanga ti kungba ni, Zacharie abâ “mbeni wali ayeke na yâ ni.” Ange ni afa so wali so ayeke na yâ ti kungba ni so ayeke “Ye ti sioni.” Tara ti bâ tongana nyen la bê ti Zacharie ason na ngoi so lo bâ so wali ni aye ti sigi na yâ ti ndo so a kanga lo dä. Ange ni asara ye hio, lo pusu wali ni na yâ ti kungba ni na lo mû nengo yanga ti kungba ni so a sara na plomb so lo kanga na ni. So aye ti tene nyen?

15 Mbage ti vision so afa so Jéhovah ayeke kanga lê pëpe na ndö ti aye ti sioni kue so ayeke na popo ti azo ti lo. Lo yeke sara si a kanga lege na ni ti tene amû ndo ape nga lo yeke zi ni hio (1 aCor. 5:13). Ange ni afa na e so tënë so ayeke tâ tënë na lege so lo kiri na yanga ti kungba ni so a sara na plomb so hio na ndö ti kungba ni.

Jéhovah asara kue ti tene tâ vorongo aduti na sioni pëpe (Bâ paragraphe 16-18)

16. (a) Nyen la asi na kungba so a iri ni épha so Zacharie abâ? (Bâ ota foto so ayeke na tongo nda ti article so.) (b) Awali so ayeke na kpangbi so ague na kungba ni na ndo wa?

16 Na pekoni, Zacharie abâ ambeni wali use so ayeke na angangu kpangbi tongana ti mbeni ndeke so a iri lo cigogne. (Diko Zacharie 5:9-11.) Awali use so ayeke nde na wali so ayeke na yâ ti kungba so. Awali so asara kua na ngangu kpangbi ti ala ti yô kungba so “Ye ti sioni” ayeke na yâ ni so ala hon na ni. Ala hon na ni na ndo wa? Ala hon na kungba ni na  “sese ti Shinéar”, wala na Babylone. Me ngbanga ti nyen la ala gue na ni na Babylone?

17, 18. (a) Ngbanga ti nyen la Shinéar ayeke “mbilimbili ndo” so “Ye ti sioni” alingbi ti duti dä? (b) Na ndö ti ye ti sioni a lingbi e leke na bê ti e ti sara nyen?

17 Ti azo ti Israël ti ngoi ti Zacharie, Shinéar ayeke ndo so alingbi biani ti tene a bata ye ti sioni dä. Zacharie na amba ti lo aJuif ahinga lani so na ngoi ti ala Babylone ayeke ndo so aye ti sioni ayeke dä. So ala kono na yâ ti gbata so aye ti sioni nga na vorongo yanda ayeke dä mingi, ala doit lani ti sara ngangu lâ oko oko ti dö sese na asioni ye so apaïen ayeke pusu ala ti sara. Vision so adoit lani ti dë bê ti ala mingi so Jéhovah ayeke sara si saleté aduti na yâ ti tâ vorongo pëpe.

18 Ye oko, vision ni adabe ti aJuif nga so ala nga kue adoit ti sara mbeni ye si tâ vorongo angbâ sân saleté. Ye ti sioni alingbi pëpe ti ngbâ na popo ti azo ti Jéhovah nga a yeke zia ande lege na ye ti sioni ti ngbâ na popo ti ala ape. Laso Jéhovah aga na e na yâ ti bungbi ti lo so sioni ayeke dä ape, lo ye e so e yeke na yâ ti bungbi ti lo nga lo yeke bata e nzoni. A lingbi e oko oko kue e mû maboko ti tene sioni aduti na yâ ti bungbi ni pëpe. Place ti mbeni ye ti sioni oko ayeke na yâ ti paradis ti e ti yingo ape.

AZO SO AYEKE NZONI-KUE ANE JÉHOVAH

19. Apendere vision so Zacharie abâ afa na e nyen laso?

19 Omene nga na mbasambala vision so Zacharie abâ ayeke mbeni kpengba wango ndali ti azo so angbâ ti sara sioni ye, a dabe ti ala so Jéhovah ayeke kanga lê pëpe na ndö ti sioni ye. Ti azo so ayeke voro lo na bê ti ala kue, a lingbi ala ke sioni ye na bê ti ala oko. Mbaï so ayeke nga mbeni tënë ti dengo bê so alondo na Babâ ti e ti yayu. Tongana na bê ti e kue e sara kue ti duti azo so azia ngia na bê ti Nzapa nga ti tene lo bata e, lo yeke dë ngbanga ti kuâ na li ti e ape. Me a yeke nzere na Jéhovah mingi ti iri tënë nzoni na ndö ti e. A yeke na lege ni ti tene e sara ngangu kue ti duti na sioni pëpe na yâ ti dunia so asi singo na aye ti sioni. E lingbi ti hinga na bê ti e kue so Jéhovah ayeke mû maboko na e. Me e hinga tongana nyen so tâ vorongo ayeke ngbâ ande na yâ ti dunia so aye Nzapa ape so? Nyen la amû maboko na e ti hinga so Jéhovah ayeke bata ande bungbi ti lo na ngoi so kota ye ti vundu ayeke pusu nduru nduru? E yeke kiri tënë na ahundango ndo so na yâ ti article ti peko.