Gue na tënë ti yâ ni

Gue na gbe ti menu

Gue na li ti atënë ni

aTémoin ti Jéhovah

Sango

Tour ti Ba Ndo (ti mandango ni)  |  Février 2018

 SANGO NA NDÖ TI MBAÏ TI BUNGBI TI E

Adiskur asara si nzoni tënë amû ndo na Irlande

Adiskur asara si nzoni tënë amû ndo na Irlande

NA NGOI so mbeni bateau asi na yanga ti Belfast Lough, so ayeke mbeni lac, kete wungo ti azo so ayeke na yâ ti bateau ni abâ ahoto so ayeke vert vert so lumière ti lâ ti ndapre ayeke su na ndö ni. A yeke lani na mai ngu 1910. Ti Charles Russell so ayeke na popo ti ala, oku voyage ti lo na Irlande la. Ita Russell abâ akota bateau use so a ngbâ ti leke ni. A yeke bateau so a iri ni Titanic so na pekoni atuku nga na Olympic. * Na peko ti ndo so a yeke leke abateau dä, aWamandango Bible bale-oko na use aluti na ndo so abateau ayeke luti dä ti ku gango ti lo.

Ngu 20 kozo, na ngoi so Ita Russell ayeke gi nzoni lege ti sara si nzoni tënë amû ndo na yâ ti dunia, lo sara avoyage mingi na yâ ti akodro so ayeke nde na Amerika. Lo sara kozo voyage ni na Irlande, na juillet ngu 1891. Na ngoi so lo yeke na yâ ti bateau so a iri ni City of Chicago lo bâ lâ so ayeke gue ti linda na ngoi so ala yeke ga nduru na yanga ti ngu na Queenstown na lo yeke pensé na ndö ti atënë so babâ na mama ti lo atene na ndö ti Irlande so ayeke kodro ti ala. Na ngoi so Ita Russell nga na amba ti lo so ayeke voyagé ayeke hon na yâ ti akete gbata nga na akete kodro so ayeke pendere mingi, ala ga ti bâ so yaka ti ge “abe awe na ayeke nduru ti tene a ko ni.”

Ita Russell ague na Irlande fani mbasambala. Na kozo voyage ni fango tënë ni anzere na azo mingi asara si azo saki mingi aga ti mä tënë na ngoi ti avizite ti peko. Na use voyage ti lo, na mai ngu 1903, a sara tënë ti adiskur so lo yeke mû na Belfast nga na Dublin kozo na yâ ti ambeti-sango ti ndo ni. Russell atene so na ngoi so lo yeke mû lani diskur so li ni ayeke “Debango yanga” so asara tënë ti mabe ti Abraham nga na anzoni ye so azo ayeke wara ande, “azo adengi lani mê nzoni mingi ti mä ni.”

Ndali ti so kâ na Irlande azo asara nzara ti nzoni tënë mingi, Russell aleke ti kiri ti gue kâ na ngoi ti ota voyage ti lo na Europe. Aita-koli oku ayamba lo na ngoi so lo si na Belfast na mbeni ndapre na avril ngu 1908. Na lakui ni lo mû mbeni diskur so li ni ayeke: “Tingo ti dunia ti Satan”. So a sara tënë ti diskur ni kozo, a sara si “azo 300 so ahinga ndo” aga amä ni. Mbeni zo na popo ti azo so aga aye lani ti tene atënë ti kanga lege me hio a luti na lo na lege ti aversê ti Bible. Na Dublin, O’Connor, mbeni zo so aye mingi ti kanga lege na aWamandango Bible, so ayeke secrétaire ti mbeni bungbi (YMCA) so ayeke mû maboko na amaseka-koli, atara ti pusu azo so wungo ti ala ahon 1 000 so aga ti londo na terê ti ala. Nyen la apassé?

Zia e kiri na peko na ngoi ni so na e bâ tongana nyen la peut-être ye ni apassé lani. Mbeni koli so aye ti hinga tâ tënë ti Bible ayeda ti gue ti mä diskur so a sara tënë ni na yâ ti mbeti-sango so iri ni ayeke The Irish Times. Lo sara ngangu ti wara place na popo ti azo mingi so aga ti mä diskur ni. Koli ni adengi mê nzoni lo mä zo so ayeke mû diskur ni, so li ti lo avuru, so ayeke na kuä ti yanga na so ayü yongoro vuko bongo. Na ngoi so lo yeke mû diskur ni, lo yeke tambela na ndö  ti estrade ni lo yeke sara maboko ti lo, na kode lo yeke fa aversê na peko ti terê na lo sara si koli ni amä yâ ti atâ tënë ti Bible. Atâa so mbeni ye so alingbi ti sara si go ti lo atoto ngangu ayeke dä ape, go ti lo amû yâ ti da ni kue, a nzere na azo ti mä lo na yâ ti ngbonga oko na ndambo so lo mû diskur ni. Na pekoni, na ngoi ti hundango tënë na kiringo tënë, O’Connor na akamarade ti lo asigi na ambeni tënë so ala pensé so ayeke kara lo me lo sara kua na Bible na kode ti kiri tënë na ala. Azo apika maboko ti fa so ala yeda na akiringo tënë ti lo. Na ngoi so ndo adë, koli so tënë ni anzere na lo so apusu na terê ti aita ti hinga ambeni ye. Azo so ayeke dä lani na ngoi so a mû ambeni diskur atene so a yeke lani tongaso la azo mingi ahinga tâ tënë.

Na ngoi so Ita Russell amû bateau so a iri ni Mauretania na New York na mai ngu 1909 ti gue na osio vizite ti lo, lo mû na terê ti lo Ita Huntsinger so ayeke pika mbeti na masini, tongaso si na ngoi so ala yeke hon na lê ti kota ngu-ingo, lo lingbi ti fa na lo a-article ti Tour ti Ba Ndo ti tene lo pika ni. Azo 450 aga ti mä diskur so ita Russell amû na Belfast na azo 100 tongaso aluti na nduzu ndali ti so place ayeke dä ape.

Ita Russell na yâ ti bateau so a iri ni Lusitania

A yeke nga ye so asi na ngoi ti oku voyage so e sara tënë ni fade na tongo nda ni. Na peko ti diskur so Russell amû na Dublin, lo kiri tënë na lege ti Bible na mbeni kota zo ti nzapa so a hinga lo mingi so lo na O’Connor aga, na a nzere mingi na azo so aga. Na ndade ni, ala mû bateau so a yeke tokua ka na ambeti so ayeke hon hio hio mingi ala gue na Liverpool, na pekoni ala mû bateau so a iri ni Lusitania ti kiri na New York. *

A sara tënë ti diskur na yâ ti mbeti-sango so a iri ni The Irish Times, na lango 20 ti mai ngu 1910

Na ngoi ti omene nga na mbasambala voyage so Ita Russell asara lani na ngu 1911, a sara nga lani sabango ti adiskur so lo mû. Na nze ti avril, aWamandango Bible 20 na Belfast asara mbeni bungbi na azo 2 000 aga amä diskur so li ni ayeke: “Fini na peko ti kuâ.” O’Connor ague na Dublin na mbeni kota zo ti nzapa ni nde ala hunda ambeni tënë, na ngoi so a kiri tënë na ala na lege ti Bible azo apika maboko. Na nze ti octobre na novembre ti oko ngu ni so, Russell asara vizite na ambeni kete gbata na azo mingi amä adiskur ti lo. O’Connor na azo 100 so asara bruit mingi agi ti buba yâ ti mbeni bungbi so a sara na Dublin, me azo so aga na bungbi ni amû mbage ti Ita Russell.

Atâa so Ita Russell amû li ni lani na mungo adiskur na ngoi ni so, lo hinga so ‘zo oko alingbi ti tene ape so sân ni aye ayeke tambela nzoni ape’ ndali ti so “a yeke kua ti zo la pëpe, a yeke kua ti Nzapa la.” Adiskur so a sara sabango ni kozo ti tene amû ni, so laso a yeke bungbi so na ngoi ni a yeke mû diskur, ayeke lani mbeni pendere lege ti fa atâ tënë ti Bible. A ga lani na anzoni ye wa? Na lege ti adiskur, nzoni tënë amû ndo na acongrégation abâ gigi na yâ ti agbata mingi na Irlande.—Sango na ndö ti mbaï ti bungbi ti e na Grande-Bretagne.

^ par. 3 Ngu use tongaso na pekoni Titanic atuku.

^ par. 9 Bateau so a iri ni Lusitania atuku lani na sud ti Irlande na mai ngu 1915 ndali ti so a bi bombe na yâ ni.