Soma ibirimo

Jya kuri meni ya kabiri

Reba urutonde rw'ibirimo

Abahamya ba Yehova

Ikinyarwanda

“Mugume mu rukundo rw’Imana”

 IGICE CYA 15

Ujye ubonera ibyiza mu murimo ukorana umwete

Ujye ubonera ibyiza mu murimo ukorana umwete

‘Umuntu wese akwiriye kubonera ibyiza mu mirimo yose akorana umwete.’​—UMUBWIRIZA 3:13.

1-3. (a) Abantu benshi bafata bate akazi bakora? (b) Bibiliya idushishikariza kubona dute akazi dukora, kandi se ni ibihe bibazo tugiye gusuzuma muri iki gice?

MURI iki gihe, abantu benshi ntibashimishwa n’akazi bakora. Kubera ko bamara amasaha menshi bakora akazi batishimiye, buri munsi bakajyaho baseta ibirenge. Ariko kandi, abantu batekereza batyo bashobora gushishikazwa n’akazi kabo ndetse rwose bakakishimira. None se, hakorwa iki kugira ngo babigereho?

2 Bibiliya ishishikariza abantu kwishimira akazi bakorana umwete. Ivuga ko akazi ndetse n’ibyiza byako ari impano. Salomo yaranditse ati “umuntu wese akwiriye kurya no kunywa kandi akabonera ibyiza mu mirimo yose akorana umwete. Ibyo ni impano y’Imana” (Umubwiriza 3:13). Yehova aradukunda kandi ahora ashaka icyatuma tumererwa neza. Aba yifuza ko twishimira akazi dukora kandi tukanezezwa n’ibyiza tugakesha. Kugira ngo tugume mu rukundo rwe, tugomba kubona ibintu nk’uko abibona kandi tukubahiriza amahame yashyizeho arebana n’akazi.​—Soma mu Mubwiriza 2:24; 5:18.

3 Muri iki gice, turasuzuma ibibazo bine bikurikira: twakora iki ngo tubonere ibyiza mu murimo dukorana umwete? Ni akahe kazi Abakristo b’ukuri badakwiriye gukora? Twakora iki ngo twirinde ko akazi kabangamira inshingano zacu za gikristo? Ni uwuhe murimo w’ingenzi cyane dushobora gukora? Icyakora, nimucyo tubanze dusuzume urugero rw’abakozi  babiri bakomeye kuruta abandi bose mu isi no mu ijuru, ari bo Yehova Imana na Yesu Kristo.

UMUKOZI W’IKIRENGA N’UMUKOZI W’UMUHANGA

4, 5. Bibiliya igaragaza ite ko Yehova ari umukozi ugera kuri byinshi?

4 Yehova ni Umukozi w’Ikirenga. Mu Ntangiriro 1:1 hagira hati “mu ntangiriro Imana yaremye ijuru n’isi.” Imana irangije kurema ibintu byose byo ku isi, yarabyitegereje isanga ari “byiza cyane” (Intangiriro 1:31). Mu yandi magambo, yari inejejwe cyane n’imirimo yose yari yakoze irema isi. Nta gushidikanya, Yehova, “Imana igira ibyishimo,” yishimira kuba ari umukozi ugera kuri byinshi.​—1 Timoteyo 1:11.

5 Imana yacu ikorana umwete ntihwema gukora. Nyuma y’igihe kirekire cyane isi n’ibiyiriho byose biremwe, Yesu yaravuze ati “Data yakomeje gukora kugeza n’ubu” (Yohana 5:17). Ni iyihe mirimo Data wo mu ijuru yakomeje gukora? Aho ari mu ijuru, yakomeje kuyobora abantu no kubitaho. Yaremye “icyaremwe gishya,” ari bo Bakristo babyawe binyuze ku mwuka, amaherezo bazategekana na Yesu mu ijuru (2 Abakorinto 5:17). Yakomeje kugira icyo akora kugira ngo umugambi afitiye abantu uzasohozwe. Uwo mugambi ni uw’uko abamukunda bazahabwa ubuzima bw’iteka mu isi nshya (Abaroma 6:23). Yehova agomba kuba yishimira cyane ibyo yagezeho muri uwo murimo. Abantu babarirwa muri za miriyoni bitabiriye ubutumwa bw’Ubwami barehejwe n’Imana kandi bahinduye imibereho yabo kugira ngo bagume mu rukundo rwayo.​—Yohana 6:44.

6, 7. Ni ibihe bintu bigaragaza ko kuva na kera Yesu azwiho kuba yarakoranaga umwete?

6 Kuva na kera, Yesu azwiho kuba yari umukozi w’umunyamwete. Igihe yari ataraba umuntu, yakoreye Imana ari “umukozi w’umuhanga,” arema ibintu byose ‘byo mu ijuru n’ibyo mu isi’ (Imigani 8:22-31; Abakolosayi 1:15-17). Igihe Yesu yari ku isi yakomeje gukorana umwete. Akiri muto, yize umwuga  w’ubwubatsi, agera ubwo yitwa ‘umubaji’ * (Mariko 6:3). Uwo murimo wasabaga ingufu n’ubuhanga mu bintu bitandukanye, cyane cyane ko muri icyo gihe nta masarumara, amaduka acuruza ibikoresho by’ubwubatsi ndetse n’ibikoresho bikoreshwa n’amashanyarazi byabagaho. Sa n’ureba Yesu agiye gushaka imbaho, wenda akabanza agatema igiti, yarangiza akagicamo ingere, akazikorera zimuruhije, akazijyana aho yabarizaga. Sa n’umureba nanone yubaka amazu, akabanza kubaza imbaho azakoresha ku gisenge, yarangiza akacyubaka, akabaza inzugi, wenda agakora n’ibikoresho bimwe na bimwe byo mu nzu. Yesu na we yiboneye rwose ukuntu akazi umuntu akoranye umwete n’ubuhanga gatera ibyishimo.

7 Yesu yagiraga umwete udasanzwe mu murimo wo kubwiriza. Mu gihe cy’imyaka itatu n’igice, yakomeje guhugira muri uwo murimo w’ingenzi cyane. Kubera ko yashakaga kugera ku bantu benshi uko bishoboka kose, yakoreshaga igihe cye neza, akazinduka kare kandi agakora kugeza nijoro (Luka 21:37, 38; Yohana 3:2). Yakoze ingendo ajya “mu migi n’imidugudu, abwiriza kandi atangaza ubutumwa bwiza bw’ubwami bw’Imana” (Luka 8:1). Yesu yakoze ingendo z’ibirometero bibarirwa mu magana ku maguru, mu mihanda yuzuye ivumbi, ashyiriye abantu ubutumwa bwiza.

8, 9. Ni mu buhe buryo Yesu yanezezwaga n’ibyiza by’umurimo we?

8 Ese Yesu yaba yaranezezwaga n’ibyiza by’umurimo wo kubwiriza yakoranaga umwete? Yego rwose! Yabibye imbuto z’ukuri k’Ubwami, asiga imirima yeze itegereje gusarurwa. Gukora umurimo w’Imana byatumaga Yesu yumva afite imbaraga kandi akomeye, ku buryo yabaga yiteguye no kureka ibyokurya kugira ngo awukore (Yohana 4:31-38). Tekereza ukuntu agomba kuba yarishimye amaze gusoza umurimo we hano ku isi, maze akabwira Se ati “naguhesheje icyubahiro ku isi, kuko  narangije umurimo wampaye gukora.” Kandi ibyo byari ukuri koko.​—Yohana 17:4.

9 Nta gushidikanya, Yehova na Yesu ni ingero zihebuje z’abakozi banezezwa n’ibyiza by’imirimo bakorana umwete. Urukundo dukunda Yehova rudushishikariza ‘kumwigana’ (Abefeso 5:1). Urukundo dukunda Yesu rutuma ‘tugera ikirenge mu cye’ (1 Petero 2:21). Nimucyo noneho dusuzume uko natwe twanezezwa n’ibyiza by’akazi dukorana umwete.

UKO TWABONERA IBYIZA MU MURIMO DUKORANA UMWETE

Gushyira mu bikorwa amahame yo muri Bibiliya bishobora kugufasha kubonera ibyiza mu murimo ukorana umwete

10, 11. Ni iki gishobora kudufasha kubona neza akazi dukora?

10 Akazi ni kimwe mu bintu by’ibanze mu buzima bw’Abakristo b’ukuri. Twifuza kunyurwa mu rugero runaka n’akazi dukora kandi tukakishimira. Ariko ibyo bishobora kutatworohera niba tudakunda akazi dukora. Ubwo se twakora iki ngo katunezeze?

11 Jya urangwa n’icyizere. Buri gihe si ko dushobora guhindura imimerere turimo, ariko dushobora guhindura uko tubona ibintu. Gutekereza ku buryo Imana ibona ibintu bishobora kudufasha kubona ibyiza by’akazi dukora. Urugero, niba uri umutware w’umuryango, zirikana ko akazi ukora, naho kaba gasa n’agasuzuguritse, gatuma ushobora kwita ku byo umuryango wawe ukeneye. Kwita ku bagize umuryango wawe bifite agaciro mu maso y’Imana. Ijambo ryayo rivuga ko umuntu udatunga abagize umuryango we “aba ari mubi cyane hanyuma y’utizera” (1 Timoteyo 5:8). Kumenya ko akazi ukora kagufasha kugera ku ntego ugamije, ko gatuma ushobora gusohoza inshingano Imana yaguhaye, bishobora kugufasha kumva mu rugero runaka kakunyuze kandi ukagakorana umwete. Ibyo ni ibintu abandi bakozi mukorana badashobora kwiyumvisha.

12. Ni mu buhe buryo gukorana umwete no kuba inyangamugayo mu kazi kacu bihesha imigisha?

12 Jya ugira umwete kandi ube inyangamugayo. Gukorana umwete no kumenya gukora akazi kawe neza bishobora kuguhesha  imigisha. Abakozi b’abahanga kandi bakorana umwete bakunze gushimwa cyane n’abakoresha babo (Imigani 12:24; 22:29). Kubera ko turi Abakristo b’ukuri, tugomba nanone kuba inyangamugayo ku kazi, tukirinda kwiba umukoresha wacu amafaranga, ibikoresho cyangwa igihe (Abefeso 4:28). Nk’uko twabibonye mu gice kibanziriza iki, kuba inyangamugayo bihesha imigisha. Umukozi uzwiho kuba ari inyangamugayo ni we wiringirwa. Ikindi kandi, umukoresha wacu yaba abona ko turi intangarugero mu gukorana umwete cyangwa atabibona, dushobora gushimishwa n’uko dufite “umutimanama uzira uburiganya” no kumenya ko dushimisha Imana dukunda.​—Abaheburayo 13:18; Abakolosayi 3:22-24.

13. Urugero rwiza dutanga ku kazi rushobora kugira izihe ngaruka?

 13 Jya uzirikana ko imyitwarire yawe ishobora guhesha Imana ikuzo. Iyo mu kazi dukora tugaragaje ko tugendera ku mahame yo mu rwego rwo hejuru agenga Abakristo, abandi ntibabura kubibona. Ibyo bigira izihe ngaruka? Bishobora gutuma ‘turimbisha inyigisho z’Imana Umukiza wacu’ (Tito 2:9, 10). Koko rero, imyitwarire yacu myiza ishobora gutuma abandi babona ko Imana dusenga ari nziza cyane, bigatuma bashaka kuyimenya. Tekereza ukuntu wakwishima umukozi mukorana aramutse yemeye ukuri ko muri Bibiliya abitewe n’urugero rwiza utanga ku kazi. Icy’ingenzi kurushaho, uzirikane ko nta kintu cyaguhesha imigisha kuruta kumenya ko ubuzima bwawe buhesha Yehova ikuzo kandi bugashimisha umutima we.​—Soma mu Migani 27:11; 1 Petero 2:12.

TUGIRE UBUSHISHOZI MU GIHE DUHITAMO AKAZI

14-16. Mu gihe tugiye gufata imyanzuro irebana n’akazi, ni ibihe bibazo by’ingenzi tugomba gusuzuma?

14 Bibiliya ntitanga ibisobanuro birambuye ku birebana n’akazi keza cyangwa akazi kabi. Ibyo ariko ntibishaka kuvuga ko dushobora kwemera akazi ako ari ko kose, tutitaye ku cyo kaba gasaba. Ibyanditswe bishobora kudufasha guhitamo akazi keza gashimisha Imana kandi kazagira icyo katugezaho, bikanadufasha kwirinda gukora akazi kababaza Imana (Imigani 2:6). Mu gihe tugiye gufata imyanzuro irebana n’akazi, hari ibibazo bibiri by’ingenzi tuba dukwiriye gutekerezaho.

15 Ese gukora aka kazi ubwabyo Bibiliya ibiciraho iteka? Ijambo ry’Imana riciraho iteka mu buryo bweruye ibikorwa byo kwiba, kubeshya no kurema ibishushanyo (Kuva 20:4; Ibyakozwe 15:29; Abefeso 4:28; Ibyahishuwe 21:8). Ntituzemera akazi kose kadusaba gukora ibintu nk’ibyo. Urukundo dukunda Yehova ntiruzigera na rimwe rutwemerera gukora akazi gasaba gukora ibikorwa binyuranyije n’amategeko y’Imana.​—Soma muri 1 Yohana 5:3.

 16 Ese gukora aka kazi ntibizatuma ngira uruhare mu bikorwa bibi cyangwa nkabishyigikira? Reka dufate urugero. Gukora akazi ko kwitaba telefoni no kwakira abantu ubwabyo nta kibi kirimo. Bite se mu gihe Umukristo ahawe akazi nk’ako mu ivuriro rishinzwe gukuramo inda? Ni iby’ukuri ko akazi ke katazamusaba gufasha muri icyo gikorwa cyo gukuramo inda. Ariko se, ako kazi akora buri munsi ntigashyigikira ibikorerwa muri iryo vuriro ribereyeho gukuramo inda, kandi icyo ari igikorwa kinyuranye n’ibivugwa mu Ijambo ry’Imana (Kuva  21:22-24)? Kubera ko dukunda Yehova, ntitwifuza kugira uruhare mu bikorwa binyuranyije n’Ibyanditswe.

17. (a) Ni ibihe bintu dukwiriye gutekerezaho mu gihe dufata imyanzuro irebana n’akazi? (Reba agasanduku gafite umutwe uvuga ngo  Ese aka kazi nkwiriye kugakora?”) (b) Umutimanama wacu wadufasha ute gufata imyanzuro ishimisha Imana?

17 Ibibazo byinshi birebana n’akazi bishobora gukemurwa no gusuzumana ubwitonzi ibisubizo by’ibibazo bibiri by’ingenzi byabajijwe muri paragarafu ya 15 n’iya 16. Hari n’ibindi bintu twari dukwiriye gutekerezaho twitonze mbere yo gufata imyanzuro irebana n’akazi. * Ntidushobora kwitega ko umugaragu wizerwa ashyiraho amategeko areba buri mimerere yose  ishobora kubaho. Aho ni ho tugomba kugira ubushishozi. Nk’uko twabibonye mu Gice cya 2, tugomba kwigisha umutimanama wacu no kuwutoza, binyuze mu kwiga uko twashyira mu bikorwa Ijambo ry’Imana mu mibereho yacu ya buri munsi. “Ubushobozi [bwacu] bwo kwiyumvisha ibintu” bwatojwe “binyuze mu kubukoresha,” buzatuma umutimanama wacu udufasha gufata imyanzuro ishimisha Imana kandi izatuma tuguma mu rukundo rwayo.​—Abaheburayo 5:14.

GUKOMEZA GUSHYIRA MU GACIRO KU BIREBANA N’AKAZI

18. Kuki bitoroshye gukomeza gushyira imbere ibintu by’umwuka?

18 Muri iyi “minsi y’imperuka” irangwa n’ “ibihe biruhije, bigoye kwihanganira,” gufata imyanzuro ituma dukomeza kwemerwa n’Imana ntibyoroshye (2 Timoteyo 3:1). Kubona akazi kandi ukakarambaho bishobora kugorana rwose. Twe Abakristo b’ukuri, tuzi neza ko tugomba kwiyuha akuya kugira ngo dutunge imiryango yacu. Ariko turamutse tutabaye maso, kotswa igitutu mu kazi cyangwa imitekerereze yo muri iyi si yo gukunda ubutunzi, bishobora kutubuza kwita ku bintu by’umwuka (1 Timoteyo 6:9, 10). Reka turebe uko twakomeza gushyira mu gaciro, tukamenya neza “ibintu by’ingenzi kurusha ibindi.”​—Abafilipi 1:10.

19. Kuki dukwiriye kwiringira Yehova n’umutima wacu wose, kandi se ibyo bidufasha kwirinda iki?

19 Jya wiringira Yehova n’umutima wawe wose. (Soma mu Migani 3:5, 6.) Koko rero, dukwiriye kwiringira Yehova n’umutima wacu wose kubera ko atwitaho (1 Petero 5:7). Azi ibyo dukeneye kurusha uko twe tubizi, kandi ukuboko kwe ntikujya kuba kugufi (Zaburi 37:25). Ni yo mpamvu dukwiriye kumvira umuburo wo mu Ijambo rye ugira uti “imibereho yanyu ntikarangwe no gukunda amafaranga, ahubwo mujye munyurwa n’ibyo mufite, kuko [Imana] yavuze iti ‘sinzagusiga rwose kandi sinzagutererana’ ” (Abaheburayo 13:5). Abenshi mu bakora umurimo w’igihe cyose bashobora kukubwira uko Imana yagiye ibaha ibyo babaga bakeneye  mu buzima. Niba twiringira tudashidikanya ko Yehova azatwitaho, tuzirinda guhangayikishwa birenze urugero no gushaka ibitunga umuryango wacu (Matayo 6:25-32). Ntituzemera ko akazi gatuma twirengagiza gahunda za gikristo, urugero nko kubwiriza ubutumwa bwiza cyangwa kujya mu materaniro.​—Matayo 24:14; Abaheburayo 10:24, 25.

20. Kugira ijisho riboneza ku kintu kimwe bisobanura iki, kandi se wakora iki kugira ngo ukomeze kugira ijisho nk’iryo?

 20 Komeza kugira ijisho riboneje ku kintu kimwe. (Soma muri Matayo 6:22, 23.) Kugira ijisho riboneje ku kintu kimwe bisobanura gukomeza kugira ubuzima bworoheje. Umukristo ufite ijisho riboneje ku kintu kimwe yibanda ku ntego imwe, ari yo gukora ibyo Imana ishaka. Niba ijisho ryacu riboneje ku kintu kimwe, ntituzahangayikishwa no kwiruka inyuma y’akazi gahemba neza cyangwa kugira ubuzima burushijeho kuba bwiza. Nanone, ntituzatwarwa n’umwuka wo guhora twifuza buri kintu cyiza kandi kigezweho abashinzwe kwamamaza batwumvisha ko ari cyo dukeneye kugira ngo tugire ibyishimo. Wakora iki ngo ukomeze kugira ijisho riboneje ku kintu kimwe? Irinde gufata amadeni atari ngombwa. Ntukigwizeho ibintu bizagutwara igihe kinini cyane ubyitaho. Umvira inama ya Bibiliya yo kunyurwa n’ ‘ibyokurya n’imyambaro’ (1 Timoteyo 6:8). Oroshya ubuzima bwawe uko bishoboka kose.

21. Kuki tugomba kugira ibintu dushyira mu mwanya wa mbere, kandi se ni iki cyagombye kuza mu mwanya wa mbere mu mibereho yacu?

21 Ishyirireho intego zo mu buryo bw’umwuka kandi uzubahirize. Kubera ko hari ibintu byinshi dushobora gukora mu buzima, tugomba kugira ibyo dushyira mu mwanya wa mbere. Tutabigenje dutyo, ibintu bidafite agaciro bishobora kudutwara igihe, tukabura umwanya wo kwita ku bintu by’ingenzi kurushaho. Ni ikihe kintu cyari gikwiriye gufata umwanya wa mbere mu mibereho yacu? Icyo abantu benshi mu isi bashyira mu mwanya wa mbere ni ukwiga ukaminuza kugira ngo uzagire akazi gahemba neza. Ariko Yesu we yateye abigishwa be inkunga yo ‘gukomeza gushaka mbere na mbere ubwami bw’Imana’ (Matayo 6:33). Kubera ko turi Abakristo b’ukuri, dushyira mu mwanya wa mbere Ubwami bw’Imana. Imibereho yacu, ni ukuvuga ibyo duhitamo, intego twishyiriraho n’ibindi dukora, byagombye kugaragaza ko dushyira imbere inyungu z’Ubwami no gukora ibyo Imana ishaka kuruta guhangayikira ubutunzi n’izindi ntego z’iby’isi.

 DUKORANE UMWETE MU MURIMO WO KUBWIRIZA

Tugaragaza ko dukunda Yehova dushyira umurimo wo kubwiriza mu mwanya wa mbere

22, 23. (a) Ni uwuhe murimo w’ingenzi Abakristo b’ukuri bagomba gukora, kandi se twagaragaza dute ko uwo murimo ari uw’ingenzi kuri twe? (Reba agasanduku gafite umutwe uvuga ngo “ Umwanzuro nafashe watumye ngira ubuzima bwaranzwe n’ibyishimo no kunyurwa.”) (b) Ni iki wiyemeje ku birebana n’akazi ukora?

22 Kubera ko tuzi ko turimo dusatira iherezo ry’iminsi y’imperuka, dukomeza kwerekeza ibitekerezo ku murimo w’ingenzi cyane Abakristo b’ukuri bagomba gukora, umurimo wo kubwiriza no guhindura abantu abigishwa (Matayo 24:14; 28:19, 20). Kimwe na Yesu watubereye icyitegererezo, twifuza gukomeza guhugira muri uwo murimo urokora ubuzima bw’abantu. Twagaragaza dute ko uwo murimo ari uw’ingenzi kuri twe? Abenshi mu bagize ubwoko bw’Imana ni ababwiriza mu itorero bitanga babikuye ku mutima mu murimo wo kubwiriza. Bamwe bagize ibyo bahindura mu mibereho yabo kugira ngo babe abapayiniya cyangwa abamisiyonari. Ababyeyi benshi basobanukiwe agaciro ko kwishyiriraho intego zirebana n’umurimo wa Yehova, bagiye batera abana babo inkunga yo kugira umurimo w’igihe cyose umwuga. Ese ababwiriza b’Ubwami barangwa n’ishyaka banezezwa n’ibyiza by’umurimo wo kubwiriza bakorana umwete? Rwose pe! Gukorera Yehova n’umutima wacu wose ni bwo buryo bwo kugira ubuzima burangwa n’ibyishimo no kunyurwa kandi bugahesha imigisha myinshi.​—Soma mu Migani 10:22.

23 Abenshi muri twe tugomba gukora amasaha menshi kugira ngo tubone uko dutunga umuryango wacu. Wibuke ko Yehova ashaka ko tubonera ibyiza mu murimo dukorana umwete. Nitwihatira kubona ibintu nk’uko Yehova abibona, kandi tugakora ibihuje n’amahame ye, tuzanyurwa n’akazi dukora. Ariko kandi, nimucyo twiyemeze kutazemera na rimwe ko akazi dukora gatuma duteshuka ku murimo w’ingenzi cyane, wo kubwiriza ubutumwa bwiza bw’Ubwami bw’Imana. Nidushyira uwo murimo mu mwanya wa mbere mu mibereho yacu, tuzaba tugaragaje ko dukunda Yehova, bityo tugume mu rukundo rwe.

^ par. 6 Ijambo ry’ikigiriki rihindurwamo ‘umubaji,’ ni “izina rusange rikoreshwa ku muntu ukora ibintu mu biti, yaba yubaka amazu cyangwa abaza ibikoresho byo mu nzu cyangwa se ibintu byose bikorwa mu biti.”

^ par. 17 Niba ushaka ibisobanuro birambuye ku birebana n’ibintu bijyanye n’akazi umuntu agomba gutekerezaho, reba Umunara w’Umurinzi wo ku itariki ya 15 Mata 1999, ku ipaji ya 28-30, n’uwo ku ya 15 Ukwakira 1982, ku ipaji ya 26 (mu gifaransa).