Neke ki te tumu manako rikiriki

Neke ki te ngai o te au tumu tuatua

Harana Ngai Taito Maata te Angaanga

Harana Ngai Taito Maata te Angaanga

 Harana Ngai Taito Maata te Angaanga

TE ARONGA tei kite meitaki i te au Tuatua Tapu, me taikuia te ingoa Harana ka akamaara viviki ratou ia Aberahama te pateriareka akarongo mou. I roto i tona tere mei ia Ura ki te enua o Kanaana, kua tapu raua ko tana vaine ko Sarai, e tona metua tane ko Tera, e tana nepeu ko Lota ki Harana. I tera ngai, kua maata tikai mai te au apinga materia a Aberahama. Te mate anga tona metua tane i muri mai, kua teretere atu a Aberahama ki te enua ta te Atua mou i taputou mai kiaia. (Gene. 11:31, 32; 12:4, 5; Anga. 7:2-4) I muri mai, kua tono atu a Aberahama i tona tavini pakarikari ki Harana me kore ki tetai ngai i te pae mai i te kimi i tetai vaine na Isaaka. Kua noo katoa ana te mokopuna a Aberahama ko Iakoba ki reira no tetai au mataiti.​—Gene. 24:1-4, 10; 27:42-45; 28:1, 2, 10.

Kua tamatakutaku te ariki o Asura ko Senakeriba i te ariki o Iuda ko Hezekia na te taiku anga e ko Harana tetai i roto i te “pa enua” te ka autu atu te au ariki o Asura ki rungao. Ko te ingoa o “Harana” e taikuia ra i konei, kare ki te oire anake ua mari ra ki te au tapere katoa takapini mai i te reira ngai. (2 Ari. 19:11, 12) Kua taiku mai te totou a Ezekiela ia Harana e ko tetai ngai okooko anga mamaata o Turia, te akapapu anga i ta Harana tuanga ei ngai puapinga maata no te okookoanga mamaata e te rongonui.​—Eze. 27:1, 2, 23.

E oire meangiti ua a Harana i teia tuatau te ka kiteaia i te pae ia Şanlıurfa, i te tua itinga o Tureki. Inara i tetai tuatau, kua riro ana te oire taito ko Harana ei ngai maata tikai no te au angaanga. Ko Harana tetai o te ngai nooanga taito e vai nei rai te ingoa e taangaangaia ra i roto i te Pipiria. Ko te tuatua a to Asura no Harranu, ko te aiteanga e “Mataara” me kore e “Mataara Pouou,” i te akaari anga e kua akanooia a Harana ki runga i te au mataara mamaata no te okookoanga i rotopu i te au oire maatamaata. Tei tau ki te tataanga tei keriia mai i roto ia Harana, ko te metua vaine o te Ariki ko Nabonaida o Babulonia te taunga vaine maata i roto i te iero o Sin, te atua o te marama no Harana. Kua karanga tetai pae e na Nabonaida i akatu akaou i teia iero. I muri mai, kua takoreia atu tetai au patireia tukeke inara kua vai ua rai a Harana.

I teia tuatau, e tuke tikai a Harana mei tei kiteaia ana i te tuatau i topa. E maata tikai te au tupuanga e te puapinga o taua oire ra, i tetai ua atu au tuatau tikai. Inara, i roto ia Harana i teia tuatau te vai ra te putunga are tauu punupunu. Takapini i te reira ko te au ngai nooanga taito tei kino. I roto i te ao ou me oti i te maaniia e te Atua, ka akatuakaouia mai te au tangata tei noo ana i Harana​—kapiti mai ia Aberahama raua ko Sarai, e Lota. Papu e, ka rauka ia ratou i te akakitekite mai kia tatou no runga ia Harana, e ngai taito maata te angaanga.

[Tutu i te kapi 20]

Au ngai kino o Harana

[Tutu i te kapi 20]

Au are tauu punupunu

[Tutu i te kapi 20]

Tutu mamaata o Harana i teia tuatau