Kichay leenaykipaq

Índice nisqaman riy

19 CAPÍTULO

Diospa munakuyninpi takyay

Diospa munakuyninpi takyay
  • ¿Imaynatan Diosta munakuna?

  • ¿Imata ruwana Diospa munakuyninpi takyanapaq?

  • ¿Imakunawanmi Jehová Dios saminchanqa munakuyninpi takyaqkunata?

¿Jehová Diospichu kay sasa tiempokunapi pakakunki?

1, 2. ¿Pin cheqaq pakaykuwaqninchis kanman?

KAYPI yuyaykuy, purikushaqtiyki yana phuyukuna rikhurimun. Qonqayllamanta lliphllikachamuspa raqaqaqamuspa sinchita parayta qallarin. Phawayllan maskhanki huk cheqasta paramanta pakakunaykipaq. Ñanpa qayllanpin rikunki huk mach’ayta. Ch’akin kashan paramanta pakakunapaq hinataq. ¡Anchatachá kusikunki chay mach’ayta tarisqaykimantaqa!

2 Kay pachapi imaymana millaykuna yapakusqanwanmi sasachakuykunapi tarikushanchis. Ichaqa kanmi imaymana sasachakuymanta pakaykuwaqninchis. ¿Pin pakaykuwasunman? Biblian nin: “Qanqa yanapaykuwaqniymi [pakaykuwaqniymi], pukaraymi, hap’ipaykukunay Diosmi kanki”, nispa (Salmo 91:2).

3. ¿Imatan ruwana Jehová Dios pakaykuwaqninchis kananpaq?

3 Teqsimuyu Kamaq Jehová Diosmi pakaykuwaqninchis kanman. ¡Ancha kusikunapaqmi chayqa! Payqa pimantapas imamantapas aswan atiyniyoqmi. Piña, imaña ñak’arichiwaqtinchispas Jehová Diosqa allichanmanmi chaykunata. ¿Imatan ruwana Jehová Dios pakaykuwaqninchis kananpaq? Paymantan hap’ipakunanchis. Hinaspapas Biblian mink’awanchis: “Diospa munakuyninpi allinta takyaychis”, nispa (Judas 21). Arí, Diospa munakuyninpin takyananchis hanaq pachapi kaq Taytanchismantaq hukllachakushanallanchis. Chhaynata ruwaqtinchisqa Diosmi pakaykuwaqninchis kanqa. Ichaqa ¿imatan ruwana Kamaqninchiswan sonqota tupachinapaq?

DIOSPA MUNAKUSQASUYKIPI YUYAYMANAY PAYTAPAS MUNAKUYTAQ

4, 5. ¿Imakunapin Dios rikuchin munakuwasqanchista?

4 Jehová Diosqa imaymanapin rikuchiwanchis munakuwasqanchista. Chaykunata yuyarisun, chaymi yanapawasun Diospa munakuyninpi takyanapaq. Yuyaykuy kay libroq yanapayninwan Bibliamanta yachasqaykipi. Kusisqa kawsanapaqmi Kamaqninchis qowanchis kay sumaq Hallp’ata, askha mikhuykunayoqta, unuyoqta, imaymana rikch’ay animalkunayoqta, sumaq orqokunayoqta panpakunayoqta, imaymanakunayoqtawan. Yachanchistaqmi Biblia Diospa yuyaychasqan kasqanta, chaypin yachanchis Diospa sutinta sumaq kayninkunatapas. Willanmi imaynatan Dios munakusqan Churinta kay Hallp’aman kachamuran ñoqanchis rayku wañunanpaq (Juan 3:16). Chayqa aswan sumaq regalo qowasqanchismi, chay regalo qowasqanchis raykun sumaq kawsayta suyakushanchis.

5 Chay suyakuy hunt’akunanpaqmi Jehová Dios kaytawan ruwan: hanaq pachapi Reinonta takyachin. Chay Reinon lliw ñak’ariykunata chinkachinqa, kay Hallp’atataq paraisoman tukuchinqa. ¡Añañaw! ¡Chaypiqa kusisqan kasun wiñaypaqtaq thakpi kawsasun! (Salmo 37:29.) Chay p’unchay chayamunankamaqa Diospa Simin Qelqapi yuyaychaykunan yanapawasun allinta kawsanapaq. Jehová Diosqa kay regalotawanmi qowanchis: mañakuyta, mañakuypin paywan mana manchakuspa rimanchis. Wakillanmanta yachanchis chaypas, chaykunapin Jehová Dios rikuchin munakusqasuykita llapa runakunata munakusqantapas.

6. ¿Imaynatan kutichiwaq Diospa munakuyninman?

6 Kunanqa kayta tapurikuy: “¿Imaynatan kutichiyman Jehová Diospa munakuyninman?” nispa. Yaqapaschá askha runakuna kutichinkuman: “Jehová Diosta munakuspan”, nispa. ¿Chhaynatachu qanpas yuyaykunki? Jesusmi hatun kamachikuy simimanta willaspa niran: “Señor Diosniykitan munakunki tukuy sonqoykiwan, tukuy almaykiwan, tukuy yuyayniykipiwan”, nispa (Mateo 22:37). Arí, imaymana ruwasqanmantan Jehová Diostaqa munakunayki. Ichaqa Diosta tukuy sonqowan, tukuy almawan, tukuy yuyaywanpas munakunaykipaq, ¿imaynan munakuyniyki kanan?

7. ¿Munakunallachu Diosta? Willay ima rayku chhaynata kutichinki.

7 Bibliaq nisqan hina, Diostaqa manan munakunallachu aswanmi khuyayta munakuna. Chayta allinta entiendenapaq kaywan rikch’anachisun: manzanata mañakuqtiyki manzanaq muhullanta qosuqtiykiku, ¿kusikuwaqchu? Manayá. Chay muhumantaña manzana sach’a wiñan chaypas, qanqa manzanatan munanki. Chhaynan Jehová Diosta munakuyninchispas: chay muhu hinan wiñaspa rurunan. Biblian kayta yachachin: “Diosta munakuspanchisqa kamachikusqankunatan kasukunchis, kamachikuyninkunaqa manataqmi sinchi sasachu”, nispa (1 Juan 5:3). Diosta khuyay munakuyqa allin rurukunatan ruruchin, chaytaqmi rikukunqa allin ruwayninchispi (leey Mateo 7:16-20).

8, 9. ¿Imaynatan rikuchinchis Dios munakusqanchista, ñoqanchis rayku ruwasqanmanta agradecido kasqanchistapas?

8 Dios munakusqanchistaqa rikuchinchis kamachikuyninkunata kasukuspa, chayman hina kawsaspan. Chay ruwayqa manan sinchi sasachu, Jehová Diospa kamachikuyninkunaqa kasukunapaq hinallan. Chay kamachikuykunaqa allinninchispaqmi kusisqa kawsananchispaqwan (Isaías 48:17, 18). Jehová Diosta kasukuspan rikuchinchis ñoqanchis rayku tukuy ruwasqanmanta ancha agradecido kasqanchista. Ichaqa pisi runakunallan chhaynata yuyaykunku. Ñoqanchisqa manan Jesuspa tiemponpi mana agradecekuq runakuna hinachu kananchis. Huk kutipin Jesús hanpiran lepra onqoyniyoq chunka runakunata, ichaqa hukllan kutiran agradecekunanpaq (Lucas 17:12-17). Chay runa hinapunin kayta munanchis, manan desagradecido isqon runakuna hinachu.

9 Chhaynaqa Jehová Diospa, ¿ima kamachikuyninkunatan kasukunanchis? Wakintaqa kay libropin yacharankiña. Chay kamachikuykunata kasukusun chayqa manan sasachu kanqa Diospa munakuyninpi takyay, wakillanmanta yuyarisun.

JEHOVÁ DIOSMAN ASTAWAN ASUYKUY

10. ¿Ima rayku Jehová Diosmanta yachashanalla?

10 Jehová Diosta astawan reqsispan payman astawan asuykunki. Jehová Diosmantaqa yachashanallapunin. Kaypi yuyaykuy, orqopin kashanki chiri tutapi, q’oñikunaykipaqtaq llant’ata rawrachinki. ¿Hinallatachu qhawawaq pisi-pisimanta ninaq wañupusqanta? Manapunichá. Aswanchá chirimanta mana wañunaykipaq llant’ata yapawaq rawrashanallanpaq. Imaynan llant’a ninata rawrachin, chay hinatan Jehová Diosta ‘reqsiypas’ munakuyninchista wiñachin (Proverbios 2:1-5).

Jehová Diosta munakuyqa nina hinan: rawrachishanallan mana wañunanpaq

11. ¿Ima nirankun qatikuqninkuna Jesuspa sut’inchasqanmanta?

11 Jesuspa munasqanman hina, qatikuqninkunaqa anchatan munakushanallanku karan Jehová Diosta Simin Qelqantapas. Kawsarinpusqan qhepamanmi Jesusqa iskay qatikuqninkunaman sut’incharan Hebreo Qelqamanta wakin profeciakuna paypi hunt’akusqanta. ¿Ima nirankun paykuna? Niranku: “¿Manachu ñanpi rimapayawaspanchis Diospa Simin Qelqaq nisqanta willashawaqtinchisqa sonqonchis kawsarirqan?” nispa (Lucas 24:32).

12, 13. a) Askha runakunan manaña Diostapas Bibliapi yachachikuykunatapas munakunkuñachu, ¿iman suceden munakuyninkuwan? b) ¿Imatan ruwana Jehová Diosta munakuyninchis mana chiriyapunanpaq?

12 Bibliamanta yachashaqtiyki, ¿manachu qanpa sonqoykipas kusikuymanta Dios munakuymantapas kawsariran? Chhaynapunichá karan. Chhaynan karan askha runakunapipas. Ichaqa chay munakuyta takyachiypas wiñachiypas sasan. Jesusqa niranñan ‘askha runakunaq munakuynin’ chiriyapunanta, ñoqanchisqa manan chay runakuna hinachu kananchis (Mateo 24:12). Jehová Diosta munakusqayki, Bibliapi yachachikuykunata munakusqaykipas mana chiriyapunanpaq, ¿imata ruwanayki?

13 Jehová Diosmanta Jesucristomantawan yachashallaypuni (Juan 17:3). Biblia leesqaykipi allinta yuyaymanaspa tapukuy: “¿Imatan kaypi Jehová Diosmanta yachani? ¿Yachasqay kallpachawanchu Jehová Diosta tukuy sonqoywan, almaywan, yuyayniypiwan munakunaypaq?” nispa (leey Salmo 143:5). Sichus chhaynata yuyaymananki chayqa manan hayk’aqpas Jehová Diosta munakusqayki chiriyanqachu.

14. ¿Ima rayku Jehová Diosmanta mañakushanallanchispuni?

14 Chaymantapas, Jehová Diosta munakushanallapaqqa mañakushanallapunin (1 Tesalonicenses 5:17). Mañakuyqa Diospa sumaq regalonmi, chaytan 17 capitulopi yacharanchisña. Runamasinchiswan sapa kuti sonqomanta rimaqtinchismi paykunawan astawan hukllachakunchis. Jehová Diosmantapas sapa kutilla mañakusun chayqa, astawanmi paywan hukllachakusun. Manan hawa sonqollamantachu mañakuna nitaq kaqllatachu mana yuyaykuspa sapa kuti mañakuna. Imaynan huk wawa taytanwan riman, chay hinatan ñoqanchispas Jehová Dioswan rimananchis respetowan tukuy sonqowantaq (Salmo 62:8). Arí, Jehová Diosta yupaychanapaqqa Bibliatan estudiananchis tukuy sonqowantaq mañakunanchis. Chaykunata ruwaspan Diospa munakuyninpi takyasunchis.

DIOSTA YUPAYCHAYQA KUSICHIWANCHISMI

15, 16. ¿Ima rayku Reinomanta predicayta sumaq llank’ayta hina, chaniyoq illakunata hina qhawarina?

15 Sapallanchispin Diosta yupaychanchis Bibliata estudiaspa mañakuspapas. Huk runakunawan kaspan ichaqa iñisqanchismanta willanchis, kunanqa chaymanta yachasun. ¿Willarankiñachu pillamanpas Bibliaq yachachisqanmanta? Willariranki chayqa, sumaq llank’aypin yanapakushanki. Jehová Diosmanta yachasqanchista willaspaqa cheqaq cristianokunapaq kamachikuytan hunt’ashanchis: Diospa Reinonmanta allin willakuykuna predicayta (leey Mateo 24:14; 28:19, 20).

16 Apóstol Pablon sumaqta qhawariran predicayta chaniyoq illakunawantaq tupachiran (2 Corintios 4:7). Jehová Diosmanta munayninmantapas predicayqa ima llank’anamantapas aswan sumaq llank’aymi. Predicaspaqa sumaq Yayanchispa munaynintan ruwanchis, askha saminchaykunatataq predicayqa apamun. Predicaspaqa llanp’u sonqoyoq runakunatan yanapanchis Yayanchisman asuykunankupaq, wiñay kawsayman apaq ñanpi purinankupaqpas. ¿Kanmanchu chay llank’aymanta aswan sumaq llank’ay? Hinaspapas, Jehová Diosmanta Simin Qelqamantapas willasqanchismi iñiyninchista wiñachin yanapawasuntaq Diosta astawan munakunanchispaq. Jehová Diosqa manataqmi qonqanchu kallpachakusqanchista (Hebreos 6:10). Rikusqanchis hina, predicaymi yanapawanchis Diospa munakuyninpi takyananchispaq (leey 1 Corintios 15:58).

17. ¿Ima rayku usqhaylla predicana?

17 Reinomanta predicaytaqa usqhayllan willana. Biblia nin: “Diospa siminta [usqhaylla] willay”, nispa (2 Timoteo 4:2). ¿Ima rayku usqhaylla willamunanchis? Diospa Simin Qelqa kayta nin: “Señor Diospa hatun p’unchayninqa qayllaykamushanñan, sispaykamushanñan, usqhamushanñan”, nispa (Sofonías 1:14). Arí, qayllaykamushanñan millay kaqkunata tukuchinan p’unchay. ¡Chaytaqa runakuna yachananpunin! Kaytan entiendenanku, kunanmi tiempo kashan Kamachiqninkuta hina Jehová Diosta kasukunankupaq, p’uchukayqa ‘tiemponpipuni’ chayamunan kasqan rayku (Habacuc 2:3).

18. ¿Ima rayku cheqaq cristianokunawan kuska Diosta yupaychananchis?

18 Jehová Diosmi munan cheqaq cristianokunawan kuska yupaychananchista. Chay rayku Simin Qelqa nin: “Hukkuna hukkunawan kallpachanakusunchis aswanta munanakunanchispaq, allin ruwaykunatapas ruwananchispaq. Ama huñunakuyninchista saqesunchu, imaynan wakinkuna saqenku hinataqa, aswanpas astawanraq kallpachanakusun, Señorpa kutimunan p’unchay qayllaykamushasqanta yachashaspanchisqa”, nispa (Hebreos 10:24, 25). Iñiqmasinchiskunawan kuska huñunakuykunaman rispan Diosninchista hatunchanchis yupaychanchispas. Hukkuna hukkunawantaq kallpachanakunchis.

19. ¿Imatan ruwananchis congregacionpi wayqe-panakunawan astawan munanakunanchispaq?

19 Jehová Diospa kamachinkunawan huñunakuqtinchismi astawan reqsinakunchis munanakunchispas. Imaynan Jehová Dios sumaq kayninchiskunata qhawarin, chay hinatan ñoqanchispas wayqe-pananchiskunaq sumaq kayninkunata qhawarinanchis. Ama qonqaychu congregacionpi wayqe-panaykikuna pantaq kasqankuta. Yuyariy, llapanchismi pantanchis, manataqmi llapanchischu huk nisqalla espiritualpi wiñarinchis (leey Colosenses 3:13NM). Jehová Diosta khuyayta munakuqkunawan huñunakuy, chaymi yanapasunki espiritualpi wiñanaykipaq. Espiritual wayqe-panakunawan Jehová Diosta yupaychanki chayqa manan sasachu kanqa Diospa munakuyninpi takyanaykipaq. Kunanqa yachasun imaynatan Jehová Dios saminchan tukuy sonqowan yupaychaqninkunata munakuyninpi takyaqkunatapas.

“CHEQAQ KAWSAYMAN” AYPANAYKIPAQ KALLPACHAKUY

20, 21. ¿Iman ‘cheqaq kawsay’, ima raykun chhayna kawsay ancha sumaq kanqa?

20 Jehová Diosmi hunt’aq kamachinkunaman kawsayta qonqa, ichaqa ¿imayna kawsayta? Ñoqaqa kawsashanitaq, mikhunin, ukyanin, samanin, nispapaschá wakinqa ninku. Allinpi tarikuspaqa nisunmanpaschá: “¡Kaymi sumaq kawsayqa!” nispa. Ichaqa Bibliaq nisqan hina, manan mayqen runapas cheqaqtapuniqa kawsanchu.

Jehová Diosqa munanmi ‘cheqaq kawsay’ chaskinaykita. Qanri, ¿kallpachakunkichu chaypi kanaykipaq?

21 Biblian llapanchista kallpachawanchis ‘cheqaq kawsayman hap’ipakunapaq’ (1 Timoteo 6:19). ‘Cheqaq kawsayqa’ hamuq tiempopaq suyakusqanchis kawsaymi. Ch’uya runakuna kaspañan qallariypi Diospa munasqanman hina kawsasun. Kay Hallp’a Paraisoman tukuqtinmi qhali, thakpi, kusisqa kawsasun, chayraqmi ‘cheqaqta kawsasun’ otaq wiñaypaq kawsasun (1 Timoteo 6:12). Arí, sumaq kawsaymi suyawashanchis.

22. ¿Imatan ruwanayki “cheqaq kawsayman” aypanaykipaq?

22 ¿Imatan ruwana “cheqaq kawsayman” aypanapaq? Manaraq cheqaq kawsaymanta rimashaspan apóstol Pablo cristianokunata niran: ‘Allinkaqta ruwaychis’ ‘allinkunata ruwaspa t’ikariychis’, nispa (1 Timoteo 6:18). Arí, chay kawsayta aypanapaqqa Bibliamanta yachasqanchisman hina kawsananchis. ¿Apóstol Pablo nisharanchu, ‘cheqaq kawsaytaqa’ aypasun allin kaqta ruwaspallan? nispa. Manan, Diospa ‘khuyapayakuyninwanmi’ chay ‘cheqaq kawsaytaqa’ chaskisun (Romanos 5:15). Ichaqa Jehová Diosmi hunt’aq kamachinkunata saminchayta munan. Munanmi ‘cheqaq kawsayniyoq’ kanaykita, thakpi, kusisqa, wiñaypaq kawsanaykitapas. Chhayna kawsayqa Diospa munakuyninpi takyaqkunapaqmi kanqa.

23. ¿Ima rayku Diospa munakuyninpi takyananchis?

23 Sapankanchismi kayta tapukunanchis: “¿Bibliapi kamachikusqanman hinachu Diosta yupaychashani?” nispa. Sichus Bibliaq nisqanman hina sapa p’unchay kawsashanchis chayqa, allintan ruwashanchis. Jehová Diosmi pakaykuwaqninchispas kanqa. Paymi llaqtanta pakaykunqa kay sasa p’uchukay tiempokunapi. Hinaspapas sispaykamuq mosoq pachapin tiyachiwasun. ¡Chayqa ancha sumaqchá kanqa! ¡Anchatachá kusikusun kay p’uchukay tiempokunapi allin kaqta akllasqanchismanta! Sichus kunanmantapacha allin kaqta akllanki chayqa wiñaypaqmi ‘cheqaq kawsayta’ chaskinki, chhayna kawsananchistapunin Jehová Diosqa munaran.