Mateo 5:1-48

  • JESUSPA ORQOPI YACHACHISQANMANTA (1-48)

    • Orqopi yachachiyta qallarisqan (1, 2)

    • Isqon kutita “kusisqa kachunku” nisqan (3-12)

    • Kachimanta k’anchaymantawan yachachisqan (13-16)

    • Kamachikuy simita junt’asqan (17-20)

    • Ama phiñasqalla kanapaq (21-26), ama jujwan pantanapaq (27-30), ama t’aqanakunapaq (31, 32), ama yanqa juranapaq (33-37), ama vengakunapaq (38-42), enemigota munakunapaqwan yachachisqan (43-48)

5  Askha runakunata rikuspan Jesusqa orqoman wicharan; chaypi tiyaykuqtinmi discipulonkunaqa payman achhuykuranku.  Jinan payqa khaynata yachachiyta qallariran:  “Kusisqa kachunku Diosta necesitasqankuta reparakuqkunaqa,* paykunaqmi janaq pacha gobiernoqa.  ”Kusisqa kachunku llakisqa sonqoyoqkunaqa, paykunan llakikuyninkupi kallpachasqa kanqaku.  ”Kusisqa kachunku llamp’u sonqoyoqkunaqa, paykunan kay pachata herenciapaq chaskinqaku.  ”Kusisqa kachunku chanin kaymanta yarqachikuqkunaqa ch’akichikuqkunapas, paykunan sajsachisqa kanqaku.  ”Kusisqa kachunku khuyapayakuqkunaqa, paykunan khuyapayasqa kanqaku.  ”Kusisqa kachunku ch’uya sonqoyoqkunaqa, paykunan Diosta rikunqaku.  ”Kusisqa kachunku thaj kausay kananpaq allipunachiqkunaqa,* paykunan ‘Diospa wawankuna’ nisqa kanqaku. 10  ”Kusisqa kachunku allin kaqta ruwasqankurayku qatikachasqa kaqkunaqa, paykunaqmi janaq pacha gobiernoqa. 11  ”Kusisqa kaychis noqarayku runakuna k’amisuqtiykichis, qatikachasuqtiykichis, llullakuspa tukuy mana allin kaqta contraykichispi rimaqtinkupas. 12  Anchatapuni kusikuychis, janaq pachapi premioykichisqa jatunmi, chhaynatapunin profetakunatapas ñaupa tiempopiqa qatikacharanku. 13  ”Qankunan kay pachapaq kachi kankichis; kachichus q’aymayapunman chayqa, ¿imaynatan wajmanta kachiman tukupunman? Manañan imapaqpas valenmanchu, aswanpas jawaman jich’anallapaqñan kanman, chhaynapi runakunaq saruchasqan kananpaq. 14  ”Qankunan kay pachapaq k’anchay kankichis. Orqo patapi kaq llaqtataqa manan pakayta atikunmanchu. 15  Pipas mecherota* jap’ichispapas manan canastawanqa pakanmanchu,* aswanpas k’anchana patamanmi churan, chhaynapi wasipi llapan kaqkunata k’anchananpaq. 16  Chhaynata k’anchayniykichispas runakunaq ñaupanpi k’anchachun, chhaynapi ancha allin ruwasqaykichiskunata rikuspa janaq pachapi kaq Yayaykichista jatunchanankupaq. 17  ”Ama niychischu: ‘Kamachikuy simitapas profetakunaq qelqasqantapas p’akiqmi payqa jamun’, nispaqa. Noqaqa manan p’akinaypaqchu jamuni, aswanpas junt’anaypaqmi. 18  Cheqaqtan niykichis: Cielopas kay pachapas tukukapunmanmi, kamachikuy simimantan ichaqa manapuni juj letrachallapas ni juj letraq imachallanpas tukukunqachu llapan junt’akunankama. 19  Chayrayku, pipas mayqen juch’uy kamachikuyllatapas p’akinman, chhaynata ruwanallankupaqtaq jujkunamanpas yachachinman chayqa, manan janaq pacha gobiernopaq jinachu kanman.* Pipas chaykunata junt’aspa yachachiqmi ichaqa janaq pacha gobiernopaq jina kanqa.* 20  Chaymi niykichis: Manachus kamachikuy simi yachachiqkunamantapas fariseokunamantapas aswan chanin kankichis chayqa, manapunin janaq pacha gobiernomanqa jaykunkichischu. 21  ”Uyarirankichischá ñaupa taytanchiskunaman: ‘Aman pitapas wañuchinkichu, pipas runamasinta wañuchiqqa juzganapin cuentata qonan kanqa’, nispa nikusqanta. 22  Noqan ichaqa niykichis: Pipas wayqenpaq sinchi phiñasqalla kaqqa juzganapin cuentata qonan kanqa, pipas wayqenta pisichaspa millayta k’amiqqa jatun juzganapin cuentata qonan kanqa, pitaqchus wayqenta: ‘Mana imapaq valeq sonso’, niqtaq raurashaq Gehenapaq* kanqa. 23  ”Chayrayku, sichus altarman ofrendaykita apashanki, chaypitaq yuyarinki wayqeyki qanpaq phiñasqa kashasqanta chayqa, 24  altarpa ñaupanpi ofrendaykita saqeykuy, jinaspa phaway wayqeykiwanraq allipunamuy, chaymanta kutimuspaña ofrendaykitaqa jaywanki. 25  ”Quejakuqniykiwanqa ñanllapiraq kashaspayki usqhaylla paywan allichapuy, mana chayqa juezmanmi entregasunkiman, jueztaq juzganapi guardiaman, chhaynapitaq carcelman wisq’asqa kawaq. 26  Cheqaqtan niyki: Manapunin chaymantaqa lloqsimunkichu manuykita llapantapuni paganaykikama. 27  ”Uyarirankichischá: ‘Aman jujwanqa pantankichu’, nisqa kasqanta. 28  Noqan ichaqa niykichis: Pipas juj warmita munapayaspa qhawapayashanman chayqa, ñan paywan sonqonpi pantanña. 29  Chayrayku, paña ñawiykichus juchaman urmachishasunki chayqa, orqokuspa wijch’upuy. Aswan allinmi kanman jujnin ñawiykiq chinkanan, llapan cuerpoyki Gehenaman wijch’uykusqa kananmantaqa. 30  Paña makiykitaqchus juchaman urmachishasunki chayqa, wit’ukuspa wijch’upuy. Aswan allinmi kanman jujnin makiykiq chinkanan, llapan cuerpoyki Gehenaman chayananmantaqa. 31  ”Chaymantapas nikuranmi: ‘Pipas esposanmanta t’aqakuqqa,* t’aqanakuy papelta payman qochun’, nispa. 32  Noqan ichaqa niykichis: Pipas esposan mana qhelli juchaman* urmashaqtin paymanta t’aqakunman chayqa, pantay juchamanmi esposanta tanqashanman; pipas chhayna t’aqanasqa warmiwan casarakuqpas pantay juchamanmi urmashanman. 33  ”Uyarillarankichistaqchá ñaupa taytanchiskunaman: ‘Aman mana junt’anaykipaqqa jurankichu, junt’ankipunin Jehová Diosman prometekusqaykikunataqa’, nispa nikusqanta. 34  Noqan ichaqa niykichis: Amapunin imaraykupas jurankichischu, ni janaq pacharaykupas, Diospa tronon kasqanrayku; 35  ni kay pacharaykupas, Diospa chaki sarunan kasqanrayku; ni Jerusalenraykupas, jatun reypa llaqtan kasqanrayku. 36  Aman umaykiraykupas jurankichu, manan atiwaqchu ni juj chujchallatapas yuraqyachiyta yanayachiytapas. 37  Aswanpas ‘arí’ nisqaykichisqa ‘arí’ nisqallapuni kachun, ‘manan’ nisqaykichistaq ‘manan’ nisqallapuni kachun; chayman yapaykusqaqa Satanasmantan* jamun. 38  ”Uyarirankichischá: ‘Ñawita k’iriqpa ñawinqa kaq k’irisqallataqmi kanqa, kiruta orqoqpa kirunpas kaq orqosqallataqmi kanqa’, nisqa kasqanta. 39  Noqan ichaqa niykichis: Ama churapakuychischu millay kaq runawanqa, aswanpas pipas paña uyaykipi ch’aqlasunki chayqa, lloq’e uyaykitawan kutirichiy. 40  Pipas juzganaman apayta munasunkiman ukhu p’achaykita qechunasuykipaq chayqa, jawa p’achaykitawan qopuy. 41  Pi autoridadpas obligasunkiman juj horata llank’apunaykipaq chayqa, iskay horata llank’apuy. 42  Mañakuqniykimanqa qollay, qanmanta manukuyta* munaqmanpas ama ‘manan’ niychu. 43  ”Uyarirankichischá: ‘Runamasiykitan munakunki, enemigoykitataq cheqnikunki’, nisqa kasqanta. 44  Noqan ichaqa niykichis: Munakushallaychis enemigoykichiskunataqa, qatikachaqniykichiskunapaqpas mañapushallaychis, 45  chhaynapin janaq pachapi kaq Yayaykichispa wawankuna kankichis. Payqa intintan lloqsichimun millay runakunapaqpas allin runakunapaqpas, parachimullantaqmi allin runakunapaqpas mana allin runakunapaqpas. 46  Munakuqniykichiskunallatachus munakuwaqchis chayqa, ¿ima premioyoqtaq kawaqchis? ¿Manachu chhaynallatataq ruwashanku impuesto cobraqkunapas? 47  Wayqeykichiskunallatachus napaykuwaqchis chayqa, ¿jujkunamanta aswan allintachu ruwashawaqchis? ¿Manachu chhaynallatataq ruwashanku waj nacionkunamanta runakunapas? 48  Qankunaqa janaq pacha Yayaykichis jinan munakuyniykichispi junt’asqa kanaykichis.

Uraypi willakuykuna

Chaypiqa “Diosmanta espirituta mañapakuqkunaqa” nillanmantaqmi.
Chaypiqa “jujkunawan thajpi kausaqkunaqa” nillanmantaqmi.
Mecherotaqa “lámpara” nillankutaqmi.
Chay canastaqa karan ch’aki mijuykunata medinapaqmi.
Griego rimaypiqa “janaq pacha gobiernopi ‘aswan juch’uy’ nisqan kanqa” ninmi.
Griego rimaypiqa “janaq pacha gobiernopi ‘jatun’ nisqan kanqa” ninmi.
“Gehena” nisqaqa Jerusalén llaqtaq cantonpi q’opa kanana wayq’on karan.
Chayqa leykunaq nisqanman jina jujpaqkama t’aqanakuymantan rimashan.
Qhaway “explicasqa simikuna” nisqapi “qhelli jucha” nisqata.
Griego rimaypiqa “millay kaqmantan” ninmi.
Kaypiqa rimashan mana interesniyoqta manuymantan.