Llapan kanqanman ëwari

Qateqnin kaqman ëwë

Qallananchö tïtulukunaman ëwë

Jehoväpa testïgunkuna

Quechua (Ancash)

Täpakoq (yachakunapaq)  |  Septiembri de 2015

¿Imanötaq Jehoväta kuyanqantsikta rikätsikuntsik?

¿Imanötaq Jehoväta kuyanqantsikta rikätsikuntsik?

“Puntata Dios cuyamashqantsic captinmi, noqantsicpis peta cuyantsic.” (1 JUAN 4:19)

CANTICUKUNA: 56 Y 138

1, 2. ¿Imanötaq kuyamanqantsikta Jehovä rikätsimarquntsik?

JUK alli teytaqa rurëninkunawanmi wamrankunata yachatsin. Kuyanqanta rikätsirninmi, yachatsin pëkunapis kuyakoq kayänampaq. Tsënömi Jehoväpis noqantsikwan ruran. ¡Manam pë kuyamanqantsiknöqa pipis kuyamantsiktsu! Bibliaqa nimantsik, ‘puntata Dios cuyamashqantsictam’ (1 Juan 4:19). Kuyakïninta rikätsimarnintsikmi, Jehoväqa kuyakoq këta yachatsimantsik.

2 ¿Imanirtaq Bibliaqa nin Jehovä puntata kuyamanqantsikta? Porqui ‘jutsa rurellacho caquicashqam noqantsicpaq’ wanunampaq Tsurinta kachamurqan (Romänus 5:8). Tsëtaqa Jehovä rurarqan, wanïpita y jutsapita libramänapaqmi. Tsënömi yachatsimarquntsik kuyakoq këta y shonqupita patsë qarakoq këta (1 Juan 4:10). Jina Jesus wanunqanrëkurmi, Dioswan amïgu këta puëdintsik y kuyanqantsikta rikätsitapis.

3, 4. ¿Imanötaq rikätsikuntsik Jehoväta kuyanqantsikta?

3 Jehoväpa imanö këninchöqa kuyakïmi mas precisaq. Tsëmi Jesusqa nirqan mas precisaq kaq mandamientuqa  kënö ninqanta: “[Jehovä] Diosllata cuyanqui llapan shonqiquiwan, llapan boluntaniquiwan, llapan yacheniquiwan y llapan callpequiwan” (Marcus 12:30). Jehoväqa munan llapan shonquntsikwan kuyanatam. Y jukkunata mas kuyashqaqa piñatsinmanmi. Manam, “Jehovätam kuyä” nishwanllatsu, sinöqa, pë munanqannömi llapan pensënintsikwan, kallpantsikwan y kawënintsikwan kuyanantsik (leyi Miquëas 6:8 *).

4 Awmi, Jehovätaqa kuyanantsik llapan kawënintsikwan y llapan kapamanqantsikwanmi. Jehoväta tsënö kuyashqaqa, imëkapitapis mas precisaqmi kawënintsikchö kanqa. Punta kaq yachatsikïchömi rikarqantsik Jehovä kuyamanqantsikta chusku formapa rikätsimanqantsikta. Y kë yachatsikïchönam rikärishun Jehoväta imanö mas kuyanantsikpaq y imanö rikätsinapaq kaqta.

AGRADECIKOQ KASHUN

5. Jehovä qomanqantsikkunaman pensarninqa, ¿imatataq rurëta munantsik?

5 Pipis imatapis qaramashqaqa, agradecikunqantsiktam rikätsita munantsik. Juknöpaqa rikätsintsik qaramanqantsikta utilizarninmi. Apostol Santiägum imëkakunata Jehovä qomanqantsikta nirqan (Santiägu 1:17). Jehoväqa kushishqa kawanapaqmi llapan wananqantsikta qomantsik, tsëpitam alläpa agradecikuntsik. Alläpa kuyamanqantsiktam cuentata qokuntsik y kuyanqantsiktam rikätsita munantsik. ¿Y qamqa kuyanqëkita rikätsita munankiku?

6. Allikunata Jehovä qoykänanllata munarninqa, ¿imatataq israelïtakuna rurayänan karqan?

6 Jehoväqa imëka allikunatam israelïtakunata qorqan. Atska pachak watakunapam kawayänampaq llapan wanayanqanta qorqan. Jina imata rurayänampaq kaqta musyayänampaqmi leykunata qorqan (Deuteronomiu 4:7, 8). Tantiyarinapaq, leyqa neq cosëchankunapita “mas allin kaqkunata” Diosta qoyänampaqmi (Exodu 23:19). Imëka allikunata Jehovä qoykänanllata munarninqa, Jehovä mandanqantam wiyakuyänan karqan y mas alli kaqtam qoyänan karqan. Tsënömi rikätsikuyänan karqan Jehoväta agradecikuyanqanta (leyi Deuteronomiu 8:7-11 *).

7. ¿Imanötaq ‘väleq cösasnintsikkunata’ utilizashwan Jehoväta kuyanqantsikta rikätsinapaq?

7 Jehoväta kuyanqantsiktaqa rikätsita puëdintsik, ‘väleq cösasnintsikkunata’ qorninmi (Proverbius 3:9). ¿Imanötaq rurashwan? Juknöpaqa rurashwan, congregacionchö y entëru Patsachö këkaq cristiänu mayintsikkunata yanapanapaq qellënintsikta winakurninmi. Alläpa mana kapamashqapis, llapantsikmi kapamanqantsikta utilicëta puëdintsik Jehoväta kuyanqantsikta rikätsinapaq (2 Corintius 8:12). Rikärishun Jehoväta kuyanqantsikta imanö mas rikätsita puëdinqantsikta.

Wananqantsikkunata Jehovä qomänapaq kaqman mas markäkurqa, masmi kuyanqantsikta rikätsishun

8, 9. (1) ¿Imanötaq juknöpaqa Jehoväta kuyanqantsikta rikätsintsik? (2) ¿Imatataq Mikiwan familian rurayarqan?

 8 Jina Jehoväta kuyanqantsiktaqa rikätsintsik pëman markäkurninmi. ¿Imanirtaq tsëta nintsik? Yarpärishun kawanapaq wananqantsikkunaman alläpa mana yarpachakunapaq Jesus nimanqantsikta. Jehoväqa änimantsik tsë wananqantsikkunata qomänapaq kaqtam (Mateu 6:31-33). Änimanqantsikta cumplimunampaq kaqmanqa chipyëpam markäkuntsik, porqui pitapis kuyarninqa pëmanmi markäkuntsik. Jehoväman mas markäkurqa, kuyanqantsikta masmi rikätsintsik (Salmu 143:8). Tsëmi kënö tapukunantsik: “¿Tiempöta y kallpäta imanö utilizanqächö Jehoväta kuyanqäta rikätsiküku? ¿Cada junaqku rikätsikü wananqäkunata Jehovä qomänampaq kaqman markäkunqäta?”.

9 Miki jutiyoq wawqitawan familianta pasanqanta rikärishun. Mikiqa wamrallaraq kanqampitam juk nacionchö Diospita yachatsikïta munarqan. Casakurir y ishkë wamrayoq këkarnimpis munëkarqanllam juk nacionchö yachatsikïta. Tsëmi Mikiqa familianwan leyiyarqan, Diospita yachatsikoq juk nacionman ëwaq wawqikunapaq y panikunapaq willakïkunata. Tsëmi decidiyarqan wanayanqanllawan kawayänampaq. Wayinkunata rantikurirmi juk taksha wayillaman täraq ëwayarqan. Y Mikiqa negociuntam mas wallkayäratsirqan y juk nacionpita Internetllapa negociunta rikëtam yachakurqan. Kananqa familianwan kushishqam juk nacionchö yanapakïkäyan. Mikiqa willakun Mateu 6:33 textuchö Jesus änikunqan imanö cumplikaqta rikanqantam.

JEHOVÄ YACHATSIMANQANTSIKMAN PENSASHUN

10. ¿Imanirtaq David ruranqanta qatinantsik y Jehovä yachatsimanqantsikkunaman pensanantsik?

10 Rey Davidqa tiempuntam rakeq Dios kamanqankunaman y leyninkuna ima ninqanman pensanampaq. Tsëmi nirqan: “Ciëlukunaqa Diospa jatun kënintam willakïkäyan”. Jina nirqanmi, “Jehoväpa leyninqa” chipyëpa alli, markäkïpaq, kallpata qokoq y yachaq kanapaq yanapamanqantsikta. Këkunaman yarpachakunqanmi Davidta yanaparqan Diosta kuyanqanta rikätsita munanampaq. Tsëmi, munëninkuna, pensëninkuna y rurëninkuna Jehoväta kushitsinanta munarqan (Salmu 19:1, 7, 14). Davidnöllam noqantsikpis Jehovä kamanqankunaman pensanantsik y Biblia yachatsikunqanmampis. Tsëta rurarqa alli amïgunmi kashun y kuyanqantsiktam rikätsishun.

11. ¿Imanötaq Jehovä yachatsimanqantsikta utilizashwan kuyanqantsikta rikätsinapaq? (Rikäri kë yachatsikïpa qallananchö këkaq dibüjuta.)

11 Jehoväqa imëkatam yachatsimantsik: kikimpita, kamanqankunapita, änikunqankunapita y Bibliapita. Peru Satanaspa makinchö këkaq nunakunaqa universidächö imëkata yachakuyänampaqmi  animakuyan, y tsërëkurmi nunakunaqa Jehoväta kuyayannatsu. Peru Jehoväqa manam imëkata yachakunantsikllatatsu munan, sinöqa alli pensëkur akrëta yachakunantsiktapis munanmi. Pëqa munan yachatsimanqantsikkunata biennintsikpaq y wakinkunapa biennimpaq utilizänatam (Proverbius 4:5-7). ¿Imanötaq tsëta rurashwan? ‘Rasumpa kaqta yachakuyänampaq’ nunakunata yanaparninmi, tsënöpa pëkunapis salvakuyänampaq (1 Timoteu 2:4). Llapan nunakunata Diospa Gobiernun imata ruramunampaq kaqta yachatsita procurarqa, rikätsikushun Jehoväta y nunakunata kuyanqantsiktam (leyi Salmu 66:16, 17 *).

12. ¿Ima nirqantaq juk shipash pani Jehoväpa juk qarënimpaq?

12 Jövinkunapis Jehovä qonqankunaman y yachatsinqankunamanqa pensëta puëdiyanmi. Tantiyarinapaq, Shannon jutiyoq panim, “Devoción piadosa” nishqan tïtuluyoq jatun asamblëachö imanö sientikunqanta yarpan. Pëqa 11 watayoqmi karqan y nanannam 10 watayoq. Tsë asamblëachömi juk discursuta wiyayänampaq llapan jövinkunata puntaman täratsiyarqan. Shannonqa tsëchömi këkarqan, qallananllachöqa mantsakashqam këkarqan. Peru Los jóvenes preguntan nishqan libruta cada ünuta qarariyaptinmi alläpa kushikurqan. Pëqa nin, Jehovä rasumpa kanqanta y alläpa kuyanqanta tsë qarë rikätsinqantam. Y Jehovätam alläpa agradecikun tsë shumaq qarëpita.

 JEHOVÄ PIÑAPÄMANQANTSIKTA WIYAKUSHUN

13, 14. ¿Imanötaq chaskikushwan Jehovä piñapämanqantsikta?

13 Bibliaqa nimantsik, “juk teyta kuyë wamranta piñapanqannö”, kuyanqan nunakunata Jehovä piñapanqantam (Proverbius 3:12). Jehovä piñapämashqaqa, itsa gustamashwantsu o llakikushwan. Peru shumaqmi imëpis chaskikunantsik. Tsënöpam alli rurëta yachakushun y kushishqa kashun (Hebrëus 12:11). Nimanqantsikkuna mana gustamashqapis, ama imëpis mana kaqpaq churashuntsu ni piñakushuntsu. Jehovä nimanqantsikkunata wiyakurqa y ninqannö rurarqa kuyanqantsiktam rikätsishun.

Jehoväta kushitsinapaq cambiukunata rurarqa, kuyanqantsiktam rikätsintsik

14 Profëta Malaquïas kawanqan witsanchömi, judïukunaqa mana alli sacrificiukunata Jehoväta qoyaq. Tsëmi Malaquïas pëkunata piñaparqan (leyi Malaquïas 1:12, 13 *). Atska kutipam piñaparqan, peru manam wiyakuyarqantsu. Tsëmi Jehovä castigarqan (Malaquïas 2:1, 2). Rikanqantsiknömi, Diosnintsik piñapämanqantsikta mana cäsukurqa, pëwan amïgu kënintsikta oqrarishun.

Jehovä ninqantam wiyakunantsik, y manam Diosta mana wiyakoq nunakuna niyanqantaqa (Rikäri 15 kaq pärrafuta)

15. ¿Imanö këtataq evitashwan?

15 Cäsi llapan nunakunam orgullösu kayan y imatapis kikinkunallapaq munayan. Y mëtsikaqtam gustantsu pantayanqampita imatapis niyänanta o imatapis imanö rurayänampaq kaqta niyänanta. Y pipis consejariptinqa, mana munëkarmi chaskikuyan. Peru Bibliaqa nimantsik tsënö këta evitanantsikpaqmi. Yachakunantsikmi Jehovä nimanqantsikta wiyakïta y pë munanqannö rurëta (Romänus 12:2). Pëqa markantam utilizan wananqantsik hörachö consejamänapaq. Tantiyarinapaq, nimantsikmi warmita kar o ollquta karpis imanö tratanapaq, alli  amïgukunata imanö akranapaq y kushikunapaq rurëkunata imanö akranapaq. Jehovä piñapämanqantsikkunata wiyakur y kushitsinapaq cambiukunata rurarqa, consejamanqantsikpita agradecikunqantsikta y kuyanqantsiktam rikätsintsik (Juan 14:31; Romänus 6:17).

JEHOVÄTA MAÑAKUSHUN YANAPAKÏNINTA Y TSAPÄKÏNINTA

16, 17. (1) Imatapis manaraq akrarnin, ¿imanirtaq tsëpaq Jehovä ima pensanqanta musyëta procuranantsik? (2) ¿Imatataq israelïtakuna rurayarqan Jehoväman markäkuyänampa ranti?

16 Wamrakunaqa teytankunata ashiyan yanapakïta y tsapäkïta wanarmi. Hasta mayorna këkarpis höraqa teytankunapa yanapakïnintam ashiyan. Porqui kikinkunalla rurëta puëdirpis musyayanmi teytankuna alli consëjuta qoyänampaq kaqta. Tsënöllam Jehoväpis permitimantsik cada ünu imatapis akrakunata. Peru markäkur y kuyarninmi imëpis yanapamänapaq mañakuntsik. Y imatapis manaraq akrarmi, tsë asuntupaq Jehovä imata pensanqanta musyëta procurantsik. Jehoväpa yanapakïninta mañakushqaqa, espïrituntam qomantsik alli kaqta ruranapaq (Filipensis 2:13).

17 Samuel kawanqan witsanmi, israelïtakuna filisteukunawan pelyayanqanchö guërrata perdikäyarqan. Peru Jehoväman markäkuyänampa rantin y imata rurayänampaq kaqta tapuyänampa rantinmi, conträtu babulta guërraman apayarqan. Pëkunaqa pensayarqan tsënö rurayaptin Jehovä guërrata ganatsinampaq kaqtam. Manam Jehovä imata pensëkanqantaqa musyëta procurayarqantsu. Kikinkuna pensayanqanllatam rurayarqan. ¿Imataq pasakurqan? 30 mil israelïtakunam wanuyarqan. Manam tsëllatsu, filesteukunam conträtu babulta apakuyarqan (1 Samuel 4:2-4, 10, 11; leyi Proverbius 14:12 *).

18. Salmu 42:5, 6 y Proverbius 3:5, 6 textukuna ninqannö, ¿imatataq ruranantsik?

18 Jehoväta alläpa kuyaq juk nunam qellqarqan, alläpa problëmakunapa pasaptinqa, Jehovä yanapanampaq y salvanampaq kaqman markäkunqanta (Salmu 42:5, 6). ¿Qampis tsënöku sientikunki? Itsa Jehovämanqa markäkunkina. Tsënö kaptimpis, pëman mas markäkïtaqa llapantsikmi yachakïta puëdintsik. Bibliam nin: “Llapan shonqïkiwan Jehoväman markäkï, y kikikipa yachënikillamanqa ama markäkïtsu. Llapan kawënikichö pëta yarpë, tsëqa llapan rurënikitam altsaramunqa” (Proverbius 3:5, 6).

19. Qamqa, ¿imanöraq kuyanqëkita Jehoväta rikätsinki?

19 Rikärinqantsiknömi, puntataqa Jehovä kuyamarquntsik, tsënömi yachatsimarquntsik pëta kuyanapaq. Noqantsikrëkur imëkata ruramunqankunaman y alläpa kuyamanqantsikman imëpis yarparäshun. ¡Llapan shonquntsikwan, kawënintsikwan, pensënintsikwan y llapan kallpantsikwan kuyanqantsikta Jehoväta rikätsishun! (Marcus 12:30.)

^ par. 3 Miquëas 6:8: “Aw nuna, pëqa alli kaqtam nishurqunki. ¿Imatataq Jehovä yapë mañëkäshunki? ¿Manaku pëwan purirnin alli kaqta ruranëkita, llakipäkoq kanëkita y humildi kanëkita?”.

^ par. 6 Deuteronomiu 8:7-11: “Jehovä Diosnikiqa, atska mayuyoq, atska pözukunayoq, yaku pashtaq pampakunayoq y jirkakunapitapis mëtsika yaku urëkämoq alli patsamanmi yëkatsishunki, tsë patsachöqa, trïgupis, cebädapis, üvaspis, hïguspis, granädapis allipam wayun y olïvupita aceitipis y mielpis mëtsikam kan, y manam mallaq mallaqqa purinkitsu, tsëchöqa manam imapis pishipushunkitsu, hasta rumikunapis fiërrum kayan y qaqakunapitam cobrita jorqanki. Imëka jananchö kawar y pacha junta kar Jehovä Diosnikita imëpis alabanki alli patsata qoshunqëkipita. Peru cuidakunki, paqtataq Jehovä Diosnikita qonqëkur kanan mandëkanqaq mandamientunkunata y leyninkunata mana kaqpaq churarinkiman”.

^ par. 11 Salmu 66:16, 17: “Diosta mantsaqkuna llapëki shayämï, wiyayë, y kawënïpaq imata ruranqantam willayashqëki. Pëmanmi mañakurqä, y nïkurqa alabanzakunatam pëpaq cantarqä”.

^ par. 14 Malaquïas 1:12, 13: “‘Qamkunaqa mana kaqpaqmi churëkäyämanki kënö nirnin: “Jehoväpa mësanqa manam limpiutsu, y mikïninkunaqa melanëpaqmi”. Y kënömi niyarqunki: “¡Rikë! ¡Imanö ajayëpaqmi!”, y piñatsiyämarqunkim —nishqam tröpakunata mandaq Jehovä—. Y suwakuyanqëkita, y cöju kaqta y qeshyaq kaqtam apayämurqunki, awmi, qarayämänëkipaqmi tsëta apayämurqunki. ¿Kushikümantsuraq tsëtanö apëkäyämuptiki?’, nishqam Jehovä”.

^ par. 17 Proverbius 14:12: “Kanmi nunapa rikënimpaq juk alli näni, peru tsë näniqa wanïman chätsikoq nänikunallamanmi apakun”.