Llapan kanqanman ëwari

Qateqnin kaqman ëwë

Qallananchö tïtulukunaman ëwë

Jehoväpa testïgunkuna

Quechua (Ancash)

Täpakoq (yachakunapaq)  |  Mäyu de 2014

 KAWËNIN

Jehoväqa rasumpam yanapamarqan

Jehoväqa rasumpam yanapamarqan

Casakuriyaptïllam, Evelynwan noqa Hornepayne nishqan markaman trenwan chäriyarqä, tsëqa këkan Ontario markapa (Canadä) norti kaq lädunchömi. Chäyanqä qoyaqa alläpam alalëkorqan, peru juk wawqim ashiyämaqnï shamurqan y familianwan juntum desayünuta upuriyarqä. Tsëpitanam, nänichö rashtata limpiar limpiar tsëchö täraqkunata yachatsiyarqä. Tsë tardim 1957 wata congregacionkunata watukakoqnö, punta kaq discursöta rurarqä y tsë reunionchöqa pitsqaqllam kayarqä.

WALLKAQLLA kayanqaqa noqapaqqa allim karqan, porqui imëpis alläpa penqallïshum karqö. Wamra kënïchöqa wayïman pillapis shamuptinqa ratakureqmi (tsinkakureqmi) kä.

Tsënö kanqäta musyarirqa, itsa espantakuyanki Jehoväpa markanchö yanapakur, reqinqäkunawan y mana reqinqäkunawan parlanqäpita. Llapan logranqäkunaqa manam noqapitatsu kashqa, sinöqa Jehoväpitam, porqui noqaqa penqallïshum imëpis karqö. Kë awnikï cumplikanqantam rikarqö: “Noqam kallpata qoshqëki. Noqam rasumpa yanapashqëki. Awmi, noqam alli kaqta ruraq derëcha makïwan chachaq tsararashqëki” (Is. 41:10). Jehoväqa imëkanöpam yanapamashqa, y juk kaqqa cristiänu mayïkunawanmi. Wakin kaqllapita cuentariyashqëki.

BIBLIATA Y TAKSHALLA APUNTITAM APAMOQ

Ontario markapa suroeste kaq läduchö familiäpa granjan

1940 watakunapam, Ontario markapa suroeste kaq lädunmampa këkaq granjäkunaman Elsie Huntingford pani chäramurqan. Mamänïmi punku kichaq ëwarqan, peru papänïqa noqanöpis penqallïshu karmi rurillapita wiyanampaq quedakurqan, imatapis rantikoq kanqanta y mamänï mana  precisaqta rantinampaq kaqta pensarmi, papänï witirirqan mana munayanqanta ninampaq. “¿Manaku Bibliapita yachakïta munayanki?” nir pani tapuptinmi, papänïqa “tsëtaqa munayämi” nirqan.

Pani Huntingfordqa mas wanëkäyanqä tiempum chämurqan. Porqui teytäkunaqa Iglesia Unïda de Canadä nishqanchömi kayarqan, peru tsëllaraqmi yarqukuyänampaq decidishqa kayarqan. ¿Imanir? Porqui tsëchö dirigeqkunam, pikuna qellëta qoyanqanta iglesiapa punkunman juk listata churayaq. Y ëka qellëta qoyanqanmannömi jutinkuna puntapita ultimuyaq yureq. Teytäkunaqa waktsam kayaq, tsëmi jutinkunaqa imëpis ultimuchö yureq, jina masta qoyänampaqpis obligayaqmi. Jina manam tsëllatsu, iglesiapa juk dirigeqninmi nirqan juk creencian kapunqanta, peru trabäjumpita qarquyänanta mantsar tsëta mana yachatsikunqanta. Tsënöpam tsë iglesiapita yarqukuriyarqä, peru Diostaqa ashikäyarqällam.

Tsë witsankuna Testïgukunapa rurëninkuna Canadächö michashqa kaptinmi, pani Huntingfordqa juk Bibliata y juk takshalla apuntita yachatsiyämänampaq utilisaq. Mana willakuyänäpaq kaqta cuentata qokurirmi, mas publicacionkunata apamoq, tsëkunatam cada estudiuta usharir yachëllapa pakäyaq kayä. *

Teytäkunam 1948 watachö rasumpa kaqta yachakurir bautisakuriyarqan

Imëkata pasëkarpis pani Huntingford Diospita yachatsikoqta rikarmi, noqapis Jehoväta sirwinäpaq decidirqä. 1949 wata 27 de febrërum, 17 watayoq këkar bautisakurirqä, teytäkuna bautisakuyanqampita juk watata. Establuchö animalkunata yakuta qoyänan jatun tïnachönöllam bautisakurirqä, tsëpitanam precursor kanäpaq churakarqä.

JEHOVÄMI MANA MANTSAKUNÄPAQ YANAPAMASHQA

1952 watam Betelman invitarayämarqan

Qellëta ëkallatapis juntë precisanqanta pensarmi, bautisakurirllaqa precursor karqätsu. Tsëmi juk bancuchö y juk oficïnachö trabajarqä, peru gananqätaqa rasllam gastareq kä. Ted Sargent jutiyoq wawqim mana mantsapakunäpaq y Jehoväman confiakunäpaq animamarqan  (1 Crön. 28:10). Tsëmi, 1951 wata noviembri killachö precursor regularnö sirwir qallarqä. Tsë tiempuqa kapamarqan juk makwa biciclëtä, juk mushoq maletinnï y 40 dölarllam. Peru Jehoväqa manam imatapis pishitsimashqatsu. ¡Precursor kanäpaq wawqi Ted nimanqantaqa alläpam agradecikö! Precursor kanqäpitam atska bendicionkunata chaskirqö.

1952 wata agostu killa ushëmi Toronto markapita telëfonupa qayarayämarqan. Canadä Betelchö septiembri killapita sirwinäpaqmi invitëkäyämarqan. Mantsallïshu kar y Betelta mana reqirnimpis, wakin precursorkuna Betelpita allita parlayaptinmi, ëwanäpaq kushishqa këkarqä. Betelchöqa rasllam yachakärirqä.

“PËKUNA QAMPAQ PRECISANQANTA RIKÄTSI”

Betelman ishkë wata chärinqällachömi, Bill Yacos wawqita, Toronto markapa juk congregacionninchö anciänu pura rurayanqanta rikaq cargunchö trukarirqä. 23 watayoq këkarnimpis, chakrapita shamushqa wamranömi sientikoq kä. Yacos wawqiqa kuyakïwan y humildäwanmi imata ruranäpaq kaqta yachatsimarqan. Y Jehovämi alläpa yanapamashqa.

Bill Yacos wawqiqa takshalla y kallpasapam kaq, kushikïwanmi pitapis chaskeq y wakinkunapaqmi yarpachakoq. Tsënö kuyakoq kaptinmi pëtapis kuyayaq. Pëqa cristianu mayinkunata imëpis visitëkaqllam problëmannaq këkäyaptimpis. Tsënölla ruranäpaq y congregacionwan yachatsikoq yarqunäpaqmi animamarqan. “Ken, pëkuna qampaq precisanqanta rikätsi. Tsënöpam pantanqëkikunata mana kaqpaq churayanqa” nimarqanmi.

WARMÏPA KUYAKÏNIN

1957 wata enëru killapita patsëmi Jehoväpa yanapakïninta mas rikarqä. Tsë killam Evelynwan casakuyarqä, pëqa ëwarqan 14 kaq cläsi Galaad Escuëlamanmi. Manaraq casakuyaptïmi pëqa sirwirqan frances idiömata parlayanqan Quebec markachö, tsë sitiutaqa catölicukunam dominayaq, tsëmi tsëchö yachatsikïqa sasaraq karqan. Peru Evelynqa Jehoväta mana jaqitam sirwikarqan y yachatsikurmi sïguikarqan.

1957 Evelynwan casakuriyarqä

Warmïqa qallanampitam imëpis yanapëkämarqan (Efes. 5:31). Casakurir Florïdapa (Estädus Unïdus) pasyaq ëwayänäpaqmi patsätsishqa kayarqä, peru waräninllam, Canadä Betelchö juk sëmana duraq cläsiman ëwanäpaq sucursalpita invitayämarqan. Evelynwan noqaqa Jehovä mañayämanqanta rurëtam munayaq kayä, tsëmi casakurir Florïdaman pasyaq ëwayarqänatsu. Juk semänapam Evelynqa Betelpa amänunkunachö yachatsikurqan. Tsëqa manam yachatsikunqan sitiunötsu karqan, tsënö kaptimpis yachatsikurqanllam.

Tsë cläsi ushariptinmi juk noticiata nirayämanqampita espantakuyarqä. Ontario markapa norti kaq lädunmampam Congregacionkunata watukakoqnö ëwanäpaq niyämarqan. ¡Pensariyë! Tsëraqmi casakushqa karqä, 25 watayoqllaraqmi  karqä y manam experienciäpis karqantsu. Peru Jehovä yanapayämänampaq kaqman markäkurmi ëwayarqä. Canadächö alläpa alalë witsankunachömi, asignacionninkunaman kuteq wakin congregacionkunata watukaqkunawan juntu trenchö ëwayarqä. ¡Alläpam animarayämarqan! Tsë paqas asientükunallachö mana waräyänäpaqmi, trenchö cuartunö kaq sitiunta punuyänäpaq juk wawqi qoyämarqan. Waräninnam, casakuyanqäpita ishkë semänallata, Hornepayne ichikllan grüputa watukëkäyarqäna.

Mas cambiukunam shuyaräyämarqan. 1960 wata ushëkuna Watukakoqkunata rikaqnö sirwikäyaptïmi, invitarayämarqan 36 kaq cläsi Galaad Escuëlaman, tsë cläsiqa chunka killam duraq y 1961 wata febrëru killam qallanan karqan Brooklynchö (Nueva York). Noqaqa kushishqam këkarqä, peru Evelinta mana invitayanqanta musyarirmi llakikurirqä. Pëtaqa wakinkunatanöllam niyarqan, chunka killapa japallanlla kanampaq kaqta awnikurnin, juk cartata qellqanampaq. Tsë killakuna pëwan juntu mana kanäpaq kaqta pensarmi waqarirqä, peru ishkäkunam decidiyarqä ëwanäpaq kaqta, y tsëchö alläpa precisaqkunata yachakunä kaptinmi pëpis kushikurqan.

Brooklynchö kanqäyaqmi, Evelynqa Canadä Betelchö trabajaq. Tsëchömi pëqa Margaret Lovell paniwan täräyaq, Margaretqa ciëlupaq akrashqam karqan. Llakinakuyaptïpis, Jehovämi yanapayämarqan rurënïkunachö kushikuyänäpaq. Jehoväpa markanchö ishkäkuna mas yanapakuyänäpaq Evelyn imëkata ruranqanmi, shonqöyaq chärirqan.

Kima killa Galaad Escuëlachö këkaptïmi, Testïgukunapa rurëninkunata rikaq wawqi Knorr tapumarqan, Galaad Escuëlata jaqirir Canadä sucursalta kutita munanqäta o mana munanqäta, tsëchö Anciänukunapaq y Siervu Ministerialkunapaq Escuëlachö juk tiempupa yachatsikunäpaq. Y tsë rurëta chaskinäpaq obligädu mana kanqätapis nimarqanmi. Jina munarninqa Galaad Escuëlatam ushanä karqan, tsëpita itsa juk nacionman mandayämänampaq. Y nimarqanmi Canadäpa kutikïta decidiptïqa, itsa manana Galaadman invitayämänampaq kaqta, y tiempuwanqa itsa Canadäpa territoriunkunaman yapë mandayämänampaq kaqta. Y warmïwan parlarir contestanäpaq kaqtam nimarqan.

Manam Evelynta tapunä precisarqantsu, porqui musyarqämi Diospa kaqta precisaqpaq churanqanta. Ishkäkunam imëpis pensayarqö munënïkunata jaqirir Jehoväpa markan mandayämanqanman ëwayänäpaq. Tsëmi, wawqi Knorta jinan höra kënö nirqä: “Jehoväpa markan niyämanqanta rurayänäpaqqa listum këkäyä”.

 Tsëmi, tsë escuëlachö yachatsikunäpaq 1961 wata abril killa Canadäpa kutirqä. Tsëpitanam Betelïta kayänäpaq nombrarayämarqan. Tsëchönam, 40 kaq cläsi Galaad Escuëlaman yapë invitayämarqan, y qallanan karqan 1965 watam. Jina yapëmi Evelyn juk tiempupa japallanlla quedakunampaq acuerdu kanqanta musyatsikur juk cartata qellqarqan. Juk ishkë semänakunallatam ¡Evelyntapis invitariyarqan!

Galaad Escuëlaman chäriyanqächönam, frances idiömata yachakïkaqkunata Africaman mandayämänampaq wawqi Knorr niyämarqan. Peru noqakunataqa Canadämanmi mandayämarqan. Y Sucursalta Rikaqkuna rurayänanta rikaq kanäpaqmi churayämarqan. 34 watayoqllaran karqä, yarpämi wawqi Knorrta, “alläpa jövinmi kä” ninqäta. Pëmi yanapamarqan mana mantsapakunäpaq, jinamampis qallanampita patsëmi mayorna y experienciayoq wawqikunata tapoq kä imatapis manaraq decidirnin.

YACHAKUNA Y YACHATSIKUNA WAYI

Betelchö sirwiqa yanapayämashqa, Diosta tsëchö mana jaqita sirweqkunapita mas yachakuyänäpaqmi. Alläpam respetä y kuyä Sucursalta Rikaqkunata. Jina Betelchö y yanapakuyanqä congregacionkunachö reqiyanqä mëtsikaq jövinkunapita y mayorkunapitam alläpa yachakuyarqö.

Canadä Betelchö adoracion matutïna nishqanta dirigikar

Jina Betelchöqa puëdirqömi wakinkunata yachatsita y markäkïninkunata sinchiyätsita. Timoteutam apostul Pablu kënö nirqan: “Llapan yachaconqequicho alli firmi tsaracunqui”. Jina nirqanmi: “Atscaq wauqintsiccuna nopancho yachatsenqaqta, qampis marcäconqequi yachatsicoqcunata ninqui pecunapis waquincunata yachatsiyänanpaq” (2 Tim. 2:2; 3:14). Betelchö 57 watapa sirwishqa kaptïmi, höraqa tapuyäman imakunata yachakunqäta. Noqanam kënö contestarï: “Jehovä yanapamänampaq kaqman markäkur Diospa markan nimanqanta kushishqa y ras rurëtam”.

Qanyannöllaraqmi pareciman Betelman chämunqäqa. Peru kë llapan watakunam Jehovä janchamaq cuenta kashqa. Y masqa cristiänu mayïkunapa kuyakïninwan y yanapakïninwanmi, kënö niman: “Ama mantsakïtsu. Noqam rasumpa yanapashqëki” (Is. 41:13).

^ par. 10 1945 wata 22 de mäyu killapita patsëmi Canadä nacionpa gobiernun testïgukunapa rurëninkunata micharqannatsu.