Llapan kanqanman ëwari

Qateqnin kaqman ëwë

Qallananchö tïtulukunaman ëwë

Jehoväpa testïgunkuna

Quechua (Ancash)

Täpakoq  |  No. 6 2016

Ciguëña

¿Imatataq pishqukunapita yachakuntsik?

¿Imatataq pishqukunapita yachakuntsik?

“Tapurillë, [...] ciëluchö volaq pishqukunata, y pëkunam musyatsiyäshunki. Pëkunaqa llapankunam musyayan Jehovä ruranqanta” (Job 12:7, 9).

PISHQUKUNATA rikarninmi, Dios kamashqankunapita yachakïta puëdintsik, y tsëta Job nuna cuentata qokunqampitaqa kima waranqa watanam pasarishqa. Pishqukuna imanö kanqanmi, alläpa yanapakun igualatsikïkunata ruranapaq. Bibliaqa mëtsika kutim pishqukunapaq parlan: kawënintsikchö pëkunapita yachakïta puëdinqantsikpaq y Dioswan amïgu kënintsikpaq. Tsëpaq maslla parlarishun.

WAYANÏTAKUNA QESHUNKUNA RURAYANQAN

Wayanïta

Jerusalenchö täraqkunaqa alleqmi reqiyaq wayanïtakunataqa, kë pishqukunaqa wayikunapa cänisninkunachömi qeshunkuna rurayaq. Itsachi Salomon ruratsinqan templupa tëchunchöpis qeshunkuna rurayarqan. Jina itsa cada wata tsë templupa tëchunchöqa wawankunata tranquïlu y següru katsiyaq.

Salmu librupa 84 kaq capïtuluntaqa Corëpa kastanmi qellqarqan, pëqa cada joqta killatam juk semänapa templuchö sirweq, tsëchömi pishqukunapa qeshunkunata rikarqan. Pëqa, Diospa templunchömi imëpis këta munaq, wayanïta pishqunö. Tsëmi, kënö nirqan: “¡Alläpa yachanëpaqmi carpa wayikiqa [...] Jehovä! Llapan kawënïwanmi Jehoväpa wayinchö këta munä y tsëta munëwanmi qeshyarirqöpis. [...] Hasta pishqupis wayinmi tarishqa, jina wayanïta pishqupis qeshunmi tarishqa y tsëchömi wawankunata katsin... ¡alläpa shumaqmi altarniki, tröpakunata mandaq Jehovällä, Reyllä y Diosllä!” (Salmu 84:1-3). Teyta kaqkuna, ¿munantsikku wamrantsikkunawan Diosta adorana wayichö juntakëta? Y ¿precisaqpaqku tsëta churantsik? (Salmu 26:8, 12).

CIGUËÑA PISHQUQA ALLEQMI REQIN TIEMPUTA

Profëta Jeremïasmi kënö nir qellqarqan: ‘Ciguëña pishquqa alleqmi musyan ima tiempu kanqanta’. Pëqa musyarqanchi ciguëñaqa juk nacionpita karuta volanqanta, porqui Dios Änikunqan Patsa janampa volayaqtam rikaq. Tukï plantakuna wëtanqan witsanmi, kima pachak waranqa (300.000) ciguëñakuna Africapita Jordanpa pasar Euröpayaq volayan. Kikinkunallam cuentata qokuyan qoñunqan witsan wawankunaman kutiyänampaq. Wakin pishqukunanöllam, ciguëñakunapis musyayan ‘imë kutiyänampaq kaqta’ (Jeremïas 8:7).

Juk libru willakunqannöpis, “alläpa espantakïpaqqa kikinkunalla ima tiempu kanqanta cuentata qokur volayanqanmi”. Jehovämi tsënö kayänampaq yachënin qoshqa. Peru nunakunataqa pensënintsikmi qomarquntsik ima tiempuchö kawëkanqantsikta rikëkur cuentata qokunapaq (Lücas 12:54-56). Ciguëñakunaqa kikinkunalla ima tiempu kanqanta cuentata qokurmi volayan, peru nunakunaqa ima tiempukunachö kawëkanqantsikta musyanapaqqa Diospita yachakïtam wanantsik. Jeremïaspa tiempunchö israelïtakunaqa manam musyayaqtsu ima tiempukunachö kawëkäyanqanta.  Tsëmi Diosqa nirqan: ‘Pëkunaqa Jehoväpa palabrantam chaskikuyashqatsu, y ¿imanöparaq yachëninkuna kanman?’ (Jeremïas 8:9).

Kananqa imëka mana allikunam kan y tsëmi rikätsimantsik ‘ushanan junaqkunachö’ kawëkanqantsikta (2 Timoteu 3:1-5). ¿Ciguëñanötsuraq mäkoq mäkoq këkäshun ima tiempuchö kawëkanqantsikta musyanapaq?

PICHAKQA ‘KARUMANMI’ RIKAN

Pichak

Bibliaqa mëtsika kutim pichakpaqqa willakun, y Dios Änikunqan Patsachöpis alläpa reqishqam karqan. Jina Bibliaqa ninmi jirka puntanchö qeshun ruranqanta y ‘karuman nawinkuna rikanqanta’, y tsëpita patsëmi ‘mikïta ashinampaq’ rikachakïkan (Job 39:27-29). Nawinqa juk kilömetruchönö këkaq conëjutapis rikëta puëdinmi.

Imanömi juk pichak ‘karuman rikëta puëdin’, tsënöllam Jehoväpis imakuna pasakunampaq kaqta rikëta puëdin. Tsëmi, ‘puntallapitana willakun ushanan kaqta, y unë witsankunapitam willakun manaraq rurakashqa kaqkunata’ (Isaïas 46:10). Jehoväta wiyakurqa, alläpa yachaq këninta y shamoq tiempuchö imakuna pasakunampaq kaqta musyanqampitam yachakushun (Isaïas 48:17, 18).

Jinamampis, Jehoväman markäkoqkunataqa pichak pishqutawanmi Bibliaqa igualatsin. Kënömi nin: “Jehoväta asheqkunaqa kallpatam tariyanqa. Pichaknöran volar pallarikäyanqa” (Isaïas 40:31). Pichakqa alli vientuptinmi volar qallan. Tsënö alläpa vientoqman charqa älasninta kicharirmi vientu rurimpa jirurur rarata volar qallëkun. Manam kikimpa kallpanllawantsu karuta volar ëwan. Tsënöllam, Jehoväpis pëman markäkur shuyaraqkunataqa ‘nunapa kallpampita mas puëdeq kallpata’ qonampaq kaqta änikunqanta cumplinqa (2 Corintius 4:7, 8).

‘WALLPAQA ÄLASNIN RURINMANMI CHIPINKUNATA OQLLAN’

Wallpa chipinkunawan

Wanunampaq ichikllana pishikaptinmi Jesusqa sharkurir Judëa markata rikärir, llakishqa kënö nirqan: ‘Jerusalen, Diospa willakoqninkunata wanutseq y qamman kachamushqa kaqkunata rumiwan tsampir ushakätseq... ¡mëtsika kutim wamrëkikunata ëllïta munarqö, imëka chipinkunata wallpa älasnin rurinman oqllaqnö! Peru manam munayarqunkitsu’ (Mateu 23:37).

Pishqukunaqa kikinkunam cuentata qokuyan wawankunata cuidayänampaq. Wallpanöpis patsachö qeshunkunata ruraq pishqukunaqa, altantum këkäyänan peligrukunapita. Juk wallpa pichakta rikärirqa sinchipam chipinkunata qaparipa qayan, y wawankunanam älasnin rurinchö tsapäkuyänampaq raslla cörriyan. Tsëllachömi achachëpita y tamyapitapis tsapäkuyan. Tsënöllam, Jesuspis Jerusalenchö täraqkunata Diospa kaqchö tsapäkïnin qoyta munarqan. Kanan witsampis, alläpa yarpachakïpita y kawënintsikchö mana allikunapita tsapämänapaqmi invitamantsik (Mateu 11:28, 29).

Awmi, pishqukunapitaqa yachakïtam puëdintsik. Imëkata rurayanqanta rikarqa, pëkunapaq Bibliachö igualatsikïkunaman yarpëta tïrashun. Wayanïta pishquta rikarqa, Jehoväta adoranqantsik sitiuta valurashun. Jina rarata ëwanampaq pichakta vientu yanapanqantanölla, noqantsiktapis Jehovä yanapamänapaq kaqman markäkushun. Wallpapa chipinkuna tsapäkïta ashirnin mamampa älasninman cörriyanqannölla, Jesuspita yachakurnin Bibliachö consëjukunata ashishun, tsënöpa mana allikunapita tsapäkunapaq. Y ushanan junaqkunachö kawëkanqantsikta rikätsikoq pruëbakunaman yarpachakurnin, ciguëña pishqupa imanö këninta imëpis qatikäshun.