Proverbios 30:1-33

  • AGURPA PARLASQAN (1-33)

    • “Ama wajchayachiwaychu, nitaj qhapajyachiwaychu” (8)

    • Mana sajsaj imas (15, 16)

    • Mana lastroyoj imas (18, 19)

    • Qosanta wasanchaj warmi (20)

    • Manchay yachayniyoj animalitos (24)

30  Kay sumaj parlaykunaqa Jaquejpa wawan Agurpata. Kaytaqa yuyaycharqa Itielman, Ucalmanpis.  2  Noqaqa tukuy runasmanta nisqaqa mana yachayniyoj kani.+ Noqaqa mana tukuy runas jinachu sumaj yuyayniyoj kani.  3  Sumaj yachaytaqa mana japʼikorqanichu,Aswan Santo Diospa yachayninpis mana tiyapuwanchu.  4  ¿Pitaj cieloman wichariytawan uraykamorqa?+ ¿Pitaj iskay makisnillanman wayrata tantarqa? ¿Pitaj yakuta ropasnillanpi qʼepicharqa?+ ¿Pitaj jallpʼaj tukuy mojonesninta churarqa?+ ¿Imataj sutin paypata? ¿Imataj sutin wawanpata? ¿Yachankichu?  5  Diospa tukuy parlasqasnenqa may llimphu kanku.+ Diosqa paypi pakakojkunapaj uj jarkʼaj escudo jina.+  6  Parlasqasninmanqa ama imatapis yapaykuychu,+pajtataj paywan kʼamichikuwaj,llulla kasqaykitaj yachakonqa.  7  Diosníy, kay iskay imasllata mañakusqayki. Kausashaspaqa kay iskay imasllata astawan munani.  8  Noqamanta karunchay mana cheqan kajta, llulleriostawan.+ Ama wajchayachiwaychu, nitaj qhapajyachiwaychu. Maychus kajllata mikhunata qoway.+  9  Manachayqa manchayta sajsaykuytawan qanta wasanchaspa niyman: “¿Pitaj Jehová Diosri?”, nispa.+ Wajchayaspatajrí suwamanñataj tukuyman. Chaywanqa Diosniypa sutinta pʼenqaypi rikhurichiyman. 10  Ama uj kamachita patronninpa ñaupaqenpi llullakuspa tumpaykuychu,pajtataj payqa maldecisunkiman, juchaykitaj yachakunman.+ 11  Wakin runasqa tatankuta maldecinku,mamankutapis mana bendecinkuchu.+ 12  Wakin runasqa yuyanku llimphu kasqankuta,+chʼichinkumantataj* mana llimphuchasqachu kashanku. 13  Wakin runasqa manchayta runaykachanku. Runastaqa manapuni runata jinachu qhawanku.+ 14  Wakin runaspata kirusninkoqa espadas jina kanku,aqosninkoqa ñakʼanapaj* cuchillos jina kanku. Jallpʼa patamanta wajchasta mikhuykakapunku,pobresta mikhuykakapunku.+ 15  Yawarta chʼonqaj khuroqa iskay uñasniyoj, chay uñasnintaj qhaparishanku: “Qoway, qoway”, nispa. Kinsa imasqa manapuni sajsakunkuchu,tawa imasqa ni jaykʼaj ninkuchu: “Chaylla kachun”, nispaqa. 16  Chaykunaqa kanku: Sepultura,*+ mana wawata rejsej warmi,mana yakuyoj jallpʼa, nina ima. Ninaqa ni jaykʼaj ninchu: “Chaylla kachun”, nispaqa. 17  Uj runa tatanta leqhopayajtin,* mamantapis mana kasojtin,+ñawisnintaqa ukhu wayqʼosmanta qharqañas chhutuspa orqhorpanqanku,águila irpastaj mikhuykakaponqanku.+ 18  Kinsa imastaqa mana entiendeyta atinichu,*tawa imasta nipuni entiendenichu: 19  Cielopi phawaj aguilaj ñanninta,chhankapi qhatatakoj katarej ñanninta,mar yakupi purej barcoj ñanninta,uj runa uj sipaswan kasqantapis. 20  Kay jinamin wajwan puriykoj warmej kausaynin: Chay warmeqa mikhun, simintataj picharikun,chantataj nin: “Mana ima juchatapis ruwanichu”, nispa.+ 21  Kinsa imasrayku jallpʼaqa kharkatitin,tawa imasta mana aguantayta atinchu: 22  Uj esclavo rey jina kamachisqanta,+wampu runa mikhunawan sajsaykusqanta, 23  chejnisqa warmi casarasqanta,chantá uj warmi kamachi* patronanpa cuentanmanta patronaman tukusqantapis.+ 24  Jallpʼa patapi juchʼuy animalitusmantaqatawa manchay yachayniyoj kanku:+ 25  Chhakasqa* mana kallpasapas kaspapis,qʼoñi tiempopi mikhunankuta wakichinku.+ 26  Damanesqa*+ mana sinchʼi kallpayoj kaspapis,qaqaspi wasichakunku.+ 27  Langostasqa+ mana reyniyoj kaspapis,tukuyninku qotu qotulla soldaditos jina cheqanta ririnku.+ 28  Ararankhaqa*+ perqaspi purikun mana urmaspa,reypa kamachina wasinmanpis yaykullan. 29  Kinsa imasqa manchay tʼukunata purinku,tawa imasqa manchay tʼukunata thaskinku: 30  Leonqa tukuy animalesmanta aswan kallpayoj,paytaqa ni ima ayqechinchu.+ 31  Tʼukunallatataj purinku kʼita animalesta japʼej alqo, chantá chivo,jinallataj ejercitoyoj reypis. 32  Wampu jina jatunchakorqanki chayqa,+jatunchakunaykipaj yuyaychakushanki chayqa,chʼin kanaykipaj makiykiwan simiykita tapaykukuy.+ 33  Lecheta qaywispa qaywispa mantequillata ruwanku,senqata anchata tʼojpejtinchej yawarqa llojsimun,ajinallatataj rabia yapakojtin chʼajwaspis rikhurillantaj.+

Sutʼinchaykunasnin

^ Hebreo parlaypeqa nin, “akankumantataj”.
^ Ñakʼay: waj lugarespi ninku degollay, wañuchiy.
^ Chayri “Seol”. Glosariopi sepultura nisqata leeriy.
^ Leqhopayay: waj lugarespi ninku lerqʼopayay.
^ Chayri “Kinsa imas manchayta tʼukuchiwan”.
^ Chayri “sirvienta”.
^ Chayri “Sikʼimirasqa”.
^ Damanqa kʼita qowiman rijchʼakun, qaqaspi tiyakun.
^ Chayri “Gecoqa”.