ਕਹਾਉਤਾਂ 15:1-33

  • ਨਰਮ ਜਵਾਬ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ (1)

  • ਯਹੋਵਾਹ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਲੱਗੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ (3)

  • ਨੇਕ ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਤੋਂ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ (8)

  • ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਸਿਰੇ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਦੀਆਂ (22)

  • ਸੋਚ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦੇ (28)

15  ਨਰਮ* ਜਵਾਬ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਕਠੋਰ* ਬੋਲ ਕ੍ਰੋਧ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਂਦਾ ਹੈ।+   ਬੁੱਧੀਮਾਨਾਂ ਦੀ ਜ਼ਬਾਨ ਗਿਆਨ ਦਾ ਸਹੀ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ,+ਪਰ ਮੂਰਖਾਂ ਦਾ ਮੂੰਹ ਮੂਰਖਤਾਈ ਉਗਲ਼ਦਾ ਹੈ।   ਯਹੋਵਾਹ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਲੱਗੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ,ਉਹ ਭਲੇ-ਬੁਰੇ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੀਆਂ ਹਨ।+   ਸ਼ਾਂਤ ਜ਼ਬਾਨ* ਜੀਵਨ ਦਾ ਦਰਖ਼ਤ ਹੈ,+ਪਰ ਟੇਢੀ ਜ਼ਬਾਨ ਨਿਰਾਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।*   ਮੂਰਖ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਤੁੱਛ ਸਮਝਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਸਮਝਦਾਰ ਇਨਸਾਨ ਤਾੜਨਾ* ਨੂੰ ਕਬੂਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।+   ਧਰਮੀ ਦੇ ਘਰ ਢੇਰ ਸਾਰਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,ਪਰ ਦੁਸ਼ਟ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ* ਉਸ ’ਤੇ ਮੁਸੀਬਤ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ।+   ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਦੇ ਬੁੱਲ੍ਹ ਗਿਆਨ ਖਿਲਾਰਦੇ ਹਨ,+ਪਰ ਮੂਰਖ ਦਾ ਮਨ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।+   ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੇ ਬਲੀਦਾਨ ਤੋਂ ਯਹੋਵਾਹ ਨੂੰ ਘਿਣ ਹੈ,+ਪਰ ਨੇਕ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਤੋਂ ਉਹ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।+   ਦੁਸ਼ਟ ਦੇ ਰਾਹ ਤੋਂ ਯਹੋਵਾਹ ਘਿਰਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਉਹ ਨੇਕੀ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।+ 10  ਜਿਹੜਾ ਸਹੀ ਰਾਹ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਬੁਰਾ* ਲੱਗਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਜਿਹੜਾ ਤਾੜਨਾ ਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਾਨ ਗੁਆ ਲਵੇਗਾ।+ 11  ਕਬਰ* ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੀ ਥਾਂ* ਯਹੋਵਾਹ ਅੱਗੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਪਈ ਹੈ।+ ਤਾਂ ਫਿਰ, ਇਨਸਾਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਉਸ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਛੁਪੇ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ?+ 12  ਮਖੌਲੀਆ ਆਪਣੇ ਤਾੜਨ* ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।+ ਉਹ ਬੁੱਧੀਮਾਨਾਂ ਤੋਂ ਸਲਾਹ ਨਹੀਂ ਲਵੇਗਾ।+ 13  ਜੇ ਦਿਲ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਚਿਹਰਾ ਵੀ ਖਿੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,ਪਰ ਦਿਲ ਦੀ ਉਦਾਸੀ ਮਨ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।+ 14  ਸਮਝ ਵਾਲਾ ਮਨ ਗਿਆਨ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਮੂਰਖ ਦਾ ਮੂੰਹ ਮੂਰਖਤਾਈ ਨੂੰ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।*+ 15  ਦੁਖੀ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦਿਨ ਬੁਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ,+ਪਰ ਖ਼ੁਸ਼ਦਿਲ* ਇਨਸਾਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਾਅਵਤਾਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।+ 16  ਬਹੁਤੀ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਹੋਣ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ* ਵਿਚ ਡੁੱਬੇ ਰਹਿਣ ਨਾਲੋਂ ਚੰਗਾ ਹੈ+ਘੱਟ ਵਿਚ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਨਾ ਤੇ ਯਹੋਵਾਹ ਦਾ ਡਰ ਮੰਨਣਾ।+ 17  ਜਿਸ ਘਰ ਵਿਚ ਵੈਰ ਹੋਵੇ, ਉੱਥੇ ਵਧੀਆ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੀਟ* ਖਾਣ ਨਾਲੋਂਉਸ ਘਰ ਵਿਚ ਸਾਗ-ਸਬਜ਼ੀ ਖਾਣੀ ਚੰਗੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪਿਆਰ ਹੋਵੇ।+ 18  ਗਰਮ ਸੁਭਾਅ ਦਾ ਆਦਮੀ ਬਖੇੜਾ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਕ੍ਰੋਧ ਕਰਨ ਵਿਚ ਧੀਮਾ ਇਨਸਾਨ ਝਗੜੇ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।+ 19  ਆਲਸੀ ਦਾ ਰਾਹ ਕੰਡਿਆਂ ਦੀ ਵਾੜ ਵਾਂਗ ਹੈ,+ਪਰ ਨੇਕ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦਾ ਰਾਹ ਪੱਧਰੇ ਰਾਜਮਾਰਗ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ।+ 20  ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਮੂਰਖ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਤੁੱਛ ਸਮਝਦਾ ਹੈ।+ 21  ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਲ ਦੀ ਘਾਟ* ਹੈ, ਉਹ ਮੂਰਖਤਾ ਤੋਂ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਵਾਲਾ ਆਦਮੀ ਸਿੱਧੇ ਰਾਹ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।+ 22  ਜੇ ਸਲਾਹ ਨਾ ਮਿਲੇ,* ਤਾਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਸਿਰੇ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਦੀਆਂ,ਪਰ ਜੇ ਸਲਾਹ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਕਾਮਯਾਬੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।+ 23  ਇਨਸਾਨ ਸਹੀ ਜਵਾਬ ਦੇ ਕੇ* ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ+ਅਤੇ ਵੇਲੇ ਸਿਰ ਕਹੀ ਗੱਲ ਕਿੰਨੀ ਚੰਗੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ!+ 24  ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਰਾਹ ਸਮਝਦਾਰ ਨੂੰ ਉੱਪਰੋਂ-ਉੱਪਰੋਂ ਦੀ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ+ਤਾਂਕਿ ਉਹ ਹੇਠਾਂ ਕਬਰ* ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੇ।+ 25  ਯਹੋਵਾਹ ਘਮੰਡੀ ਦੇ ਘਰ ਨੂੰ ਢਾਹ ਦੇਵੇਗਾ,+ਪਰ ਵਿਧਵਾ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਬੰਨਿਆਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੇਗਾ।+ 26  ਦੁਸ਼ਟ ਦੀਆਂ ਸਾਜ਼ਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਯਹੋਵਾਹ ਘਿਰਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਮਨਭਾਉਂਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਉਸ ਲਈ ਸ਼ੁੱਧ ਹਨ।+ 27  ਬੇਈਮਾਨੀ ਨਾਲ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਕਮਾਉਣ ਵਾਲਾ ਆਪਣੇ ਹੀ ਘਰਾਣੇ ’ਤੇ ਮੁਸੀਬਤ* ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਰਿਸ਼ਵਤ ਤੋਂ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜੀਉਂਦਾ ਰਹੇਗਾ।+ 28  ਧਰਮੀ ਦਾ ਮਨ ਸੋਚ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,*+ਪਰ ਦੁਸ਼ਟ ਦਾ ਮੂੰਹ ਬੁਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਉਗਲਦਾ ਹੈ। 29  ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਕੋਲੋਂ ਯਹੋਵਾਹ ਕੋਹਾਂ ਦੂਰ ਹੈ,ਪਰ ਉਹ ਧਰਮੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਸੁਣਦਾ ਹੈ।+ 30  ਚਮਕਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ* ਦਿਲ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ;ਇਕ ਚੰਗੀ ਖ਼ਬਰ ਹੱਡੀਆਂ ਵਿਚ ਜਾਨ ਪਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।*+ 31  ਜਿਹੜਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਤਾੜਨਾ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ,ਉਹ ਬੁੱਧੀਮਾਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।+ 32  ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਤੁੱਛ ਸਮਝਦਾ ਹੈ,+ਪਰ ਜਿਹੜਾ ਤਾੜਨਾ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਮਝ* ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।+ 33  ਯਹੋਵਾਹ ਦਾ ਡਰ ਬੁੱਧ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਹੈ+ਅਤੇ ਮਹਿਮਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਮਰਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।+

ਫੁਟਨੋਟ

ਜਾਂ, “ਕੋਮਲ।”
ਜਾਂ, “ਦੁਖਦਾਈ।”
ਜਾਂ, “ਚੰਗਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਜੀਭ।”
ਇਬ, “ਮਨ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।”
ਜਾਂ, “ਝਿੜਕ।”
ਜਾਂ, “ਕਮਾਈ।”
ਜਾਂ, “ਕਠੋਰ।”
ਜਾਂ, “ਸ਼ੀਓਲ।” ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਦੇਖੋ।
ਜਾਂ, “ਅਤੇ ਅਬਦੋਨ।” ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਦੇਖੋ।
ਜਾਂ, “ਝਿੜਕਣ।”
ਜਾਂ, “ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।”
ਜਾਂ, “ਚੰਗੇ ਦਿਲ ਵਾਲਾ।”
ਜਾਂ, “ਉਲਝਣ।”
ਇਬ, “ਪਲ਼ਿਆ ਹੋਇਆ ਬਲਦ।”
ਇਬ, “ਦਿਲ ਵਿਚ ਕਮੀ।”
ਜਾਂ, “ਭੇਤ ਨਾ ਹੋਵੇ।”
ਇਬ, “ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਦੇ ਉੱਤਰ ਤੋਂ।”
ਜਾਂ, “ਸ਼ੀਓਲ।” ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਦੇਖੋ।
ਜਾਂ, “ਬਦਨਾਮੀ।”
ਜਾਂ, “ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਜਵਾਬ ਦੇਣਾ ਹੈ; ਬੋਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਚਦਾ ਹੈ।”
ਜਾਂ, “ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਵਾਲੀ ਤੱਕਣੀ।”
ਇਬ, “ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਮੋਟਾ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।”
ਇਬ, “ਮਨ।”