Сӕйраг ӕрмӕгмӕ рахиз

Сӕргӕндтӕм рахиз

Йегъовӕйы Ӕвдисӕнтӕ

Ӕвзаг равзар ирон

1 Паддзӕхты 7:1—51

7  Йӕхи хӕдзар та Соломон арӕзта ӕртындӕс азы+ ӕмӕ йӕ иууылдӕр арӕзт фӕци+.  Стӕй ма сарӕзта ӕндӕр хӕдзар дӕр, схуыдтой йӕ Ливаны хъӕд+. Йӕ дӕргъ уыди сӕдӕ ӕлмӕрины, йӕ уӕрх – фӕндзай ӕлмӕрины, йӕ бӕрзӕнд та – ӕртын ӕлмӕрины. Хӕдзар лӕууыд цыппар рӕнхъӕй ӕвӕрд кедрбӕласы цӕджындзтыл, цӕджындзтыл+ та ӕвӕрд уыд кедрбӕласы хъӕдтӕ.  Хӕдзарӕн мидӕгӕй йӕ къултӕ, цыппор фондз цӕджындзыл ӕвӕрд хъӕдтӕй уӕлӕмӕ, ӕмбӕрзт уыдысты кедрбӕласы+ фӕйнӕджытӕй. Иу рӕнхъы дзы уыд фынддӕс*.  Ӕртӕ рӕнхъы та дзы уыд рудзгуытӕ фӕлгӕттимӕ+: рудзынг рудзынджы акомкоммӕ, ӕмӕ афтӕ – ӕртӕ рӕнхъы дӕр.  Бахизӕнтӕ ӕмӕ дуӕртты тарвӕзтӕ иууылдӕр уыдысты цыппӕрдигъон+. Ӕртӕ рӕнхъӕй дзы кӕрӕдзийы акомкоммӕ цы рудзгуытӕ уыд, уыдон дӕр ӕддӕрдыгӕй уыдысты цыппӕрдигъон.  Сарӕзта ма Цӕджындзты тыргъ дӕр. Йӕ дӕргъ уыди фӕндзай ӕлмӕрины, йӕ уӕрх та – ӕртын ӕлмӕрины. Уыцы тыргъы цӕджындзты разӕй ма уыд ноджыдӕр иу тыргъ, уый дӕр лӕууыд цӕджындзтыл, йӕ сӕр та уыд гыццыл размӕгомау.  Сарӕзта ма тӕрхоны тыргъ+ дӕр, тӕрхон кӕм кодта, уыцы бынат, ӕмӕ йӕ схуыдтой Паддзахбадӕны тыргъ+. Уыцы тыргъ пъолӕй цары хъайванты онг бамбӕрзтой кедрӕй+.  Кӕм хъуамӕ цардаид, уыцы хӕдзар та уыд ӕндӕр кӕрты+, Паддзахбадӕны тыргъ кӕм уыд, уырдыгӕй фалдӕр, ӕмӕ уый дӕр уыд афтӕ арӕзт. Соломон ма уыцы Тыргъы хуызӕн хӕдзар сарӕзта фараоны чызгӕн+ дӕр, йӕ усӕн.  Уыцы агъуыстытӕ иууылдӕр – бындурӕй суанг сӕрмӕ ӕмӕ ӕддаг фарсӕй суанг стыр кӕрты онг – арӕзт уыдысты тынг зынаргъ+ дуртӕй. Уыцы дуртӕ алырдыгӕй дӕр хырхӕй алыг кодтой, цӕйас хъуамӕ уыдаиккой, уымӕ гӕсгӕ+. 10  Уыцы агъуыстытӕн сӕ бындуры нывӕрдтой стыр зынаргъ дуртӕ, иутӕ дзы уыдысты дӕс ӕлмӕрины, иннӕтӕ та – аст ӕлмӕрины. 11  Уыцы дурты сӕрыл дӕр уыди зынаргъ дуртӕ ӕмӕ ма кедрбӕласы хъӕдтӕ. Дуртӕ алыг кодтой, цӕйас хъуамӕ уыдаиккой, уымӕ гӕсгӕ. 12  Стыр кӕрты алыварс уыд къул: ӕртӕ рӕнхъы+ – лӕгъзгонд дуртӕй, иу рӕнхъ та – кедрбӕласы хъӕдтӕй. Ахӕм къул уыд, Йегъовӕйы хӕдзар+ ӕмӕ хӕдзары мӕсыг+ кӕм уыдысты, уыцы мидӕггаг+ кӕрты алыварс дӕр. 13  Паддзах Соломон Тирмӕ арвыста, цӕмӕй йын уырдыгӕй Хирамы+ ӕркодтаиккой. 14  Хирам уыди Неффалимы мыггагӕй иу идӕдз сылгоймаджы фырт. Йӕ фыд та уыд тираг+, ӕрхуыйы куыстгӕнӕг+. Хирам хайджын уыд зондӕй, ӕмбаргӕдзинадӕй+ ӕмӕ зонындзинӕдтӕй, ӕмӕ ӕрхуыйӕ цыфӕнды дӕр йӕ бон уыд саразын. Хирам ӕрцыд паддзах Соломонмӕ ӕмӕ йӕ куыст кӕнын райдыдта. 15  Хирам ӕрхуы бадон кодта+ ӕмӕ дзы скодта дыууӕ цӕджындзы, иуӕн дӕр ӕмӕ иннӕмӕн дӕр йӕ бӕрзӕнд уыд ӕстдӕс ӕлмӕрины, ӕмӕ уыдысты дыууадӕс ӕлмӕрины стӕвдӕн, барӕн бӕттӕнӕй баргӕйӕ+. 16  Стӕй та ӕрхуы бадон кодта ӕмӕ дзы уыцы цӕджындзтӕн скодта дыууӕ сӕры, цӕмӕй сыл сӕ уӕлейӕ сӕвӕрдтаид+. Уыцы сӕртӕн, иуӕн дӕр ӕмӕ иннӕмӕн дӕр, сӕ бӕрзӕнд уыд фондз ӕлмӕрины. 17  Цӕджындзтыл цы сӕртӕ уыди+, уыдоныл рӕсугъдӕн уыд рӕхыстӕй быд хызтӕ+: авд хызы уыд иу сӕрыл, авд хызы та – иннӕйыл. 18  Стӕй, цӕджындзты сӕртыл цы хызтӕ уыд, уыдоныл кӕрӕй-кӕронмӕ скодта дыууӕ рӕнхъы гранаттӕ, сӕртӕ срӕсугъд кӕнынӕн. Афтӕ сарӕзта дыууӕ сӕрыл дӕр+. 19  Мӕсыджы раз цы цӕджындзтӕ уыд, уыдоны сӕртӕ конд уыдысты лилийы хуызӕн+, лилиты бӕрзӕнд уыди цыппар ӕлмӕрины. 20  Уыцы сӕртӕ ӕвӕрд уыдысты дыууӕ цӕджындзыл, рӕбынӕй уыдысты фӕтӕндӕр ӕмӕ сыл уыд хызтӕ. Алы сӕрыл дӕр кӕрӕй-кӕронмӕ рӕнхъытӕй ӕвӕрд уыд дыууӕсӕдӕ гранаты+. 21  Цӕджындзтӕ+ сӕвӕрдта кувӕндоны мӕсыджы+ раз. Иу цӕджындз дзы сӕвӕрдта рахизырдыгӕй ӕмӕ йӕ схуыдта Иахин*, иннӕ цӕджындз та сӕвӕрдта галиуырдыгӕй ӕмӕ йӕ схуыдта Вооз*. 22  Цӕджындзты сӕртӕ конд уыдысты лилиты хуызӕн. Уыйадыл цӕджындзтӕ конд фесты. 23  Уый фӕстӕ ӕрхуы бадон кодта ӕмӕ дзы скодта стыр тымбыл аг, хуынди ӕрхуы денджыз+. Йӕ иу былӕй иннӕ былмӕ уыди дӕс ӕлмӕрины, йӕ бӕрзӕнд та уыд фондз ӕлмӕрины. Йӕ фӕрстӕ, барӕн бӕттӕнӕй баргӕйӕ, кӕрӕй-кӕронмӕ уыдысты ӕртын ӕлмӕрины+. 24  Ӕрхуы денджызыл йӕ былтӕй гыццыл дӕлдӕр кӕрӕй-кӕронмӕ дыууӕ рӕнхъӕй скодта хъӕддаг харбызы+ нывтӕ+, алы ӕлмӕриныл дӕр – фӕйнӕ дӕс+. Уыдон хицӕнӕй конд нӕ уыдысты, фӕлӕ ӕрхуы денджызимӕ уыдысты иумӕ конд. 25  Денджыз ӕвӕрд уыди дыууадӕс галыл+: ӕртӕ дзы кастысты цӕгатырдӕм, ӕртӕ – ныгуылӕнырдӕм, ӕртӕ – хуссарырдӕм, ӕртӕ та – скӕсӕнырдӕм. Ӕрхуы денджыз лӕууыд уыдоныл, алкӕцыйӕн дӕр дзы йӕ чъылдым здӕхт уыд денджызӕн йӕ астӕуы ’рдӕм+. 26  Йӕ фӕрстӕ уыдысты армы бӕзджынӕн+, йӕ былтӕ та конд уыдысты, къусы былтӕ куыд конд вӕййынц, афтӕ, лилийы дидинӕджы хуызӕн+. Ӕрхуы денджызы-иу уыди+ дыууӕ мин дурыны* дон+. 27  Стӕй та ӕрхуыйӕ скодта дӕс уӕрдоны+. Алкӕцыйӕн дӕр дзы йӕ дӕргъ уыд цыппар ӕлмӕрины, йӕ уӕрх дӕр – цыппар ӕлмӕрины, йӕ бӕрзӕнд та – ӕртӕ ӕлмӕрины. 28  Уыцы уӕрдӕттӕ уыдысты афтӕ конд: уыди сын фӕрстӕ, ӕмӕ сӕ фӕрстӕ уыдысты фӕлгӕтты ӕвӕрд. 29  Фӕрстыл дӕр ӕмӕ фӕлгӕттыл дӕр уыди домбӕйттӕ+, галтӕ+ ӕмӕ херувимтӕ+. Домбӕйттӕн ӕмӕ галтӕн та сӕ сӕрмӕ дӕр ӕмӕ сӕ бынмӕ дӕр уыди рӕхысбыдтӕ+, цыма ауыгъд сты, афтӕ. 30  Алы уӕрдонӕн дӕр уыд цыппар ӕрхуы цалхы ӕмӕ конд уыдысты ӕрхуы сӕмӕнтыл. Сӕмӕнтӕ та фидаргонд уыдысты, уӕрдоны тигътыл чи уыд, уыцы быцӕутыл. Быцӕутӕ уыдысты агӕй бындӕр, конд уыдысты рӕхысбыдтимӕ иумӕ ӕмӕ сӕ уыцы рӕхысбыдтӕ кӕрӕдзиимӕ иу кодтой. 31  Уӕрдоны дзых, мидӕгӕй быцӕуты онг ӕмӕ уымӕй уӕлӕмӕ уыд...* ӕлмӕрины. Йӕ дзых уыди тымбыл, йӕ бынӕвӕрӕн уыд иу ӕлмӕрин ӕмӕ ’рдӕг, ӕмӕ ууыл дӕр уыди нывӕфтыдтӕ. Фӕрстӕ та тымбыл нӕ уыдысты, фӕлӕ цыппӕрдигъон. 32  Цыппар цалхы уыдысты фӕрсты бын, цӕлхытӕ цӕуыл хӕцыдысты, уыдон дӕр уыдысты уӕрдоны бын. Алы цалхӕн дӕр йӕ бӕрзӕнд уыд иу ӕлмӕрин ӕмӕ ’рдӕг. 33  Уыцы цӕлхытӕ конд уыдысты, бӕхуӕрдоны цӕлхытӕ куыд конд вӕййынц, афтӕ+. Сӕ фидаргӕнӕнтӕ, сӕ чъилтӕ*, сӕ дӕндӕгтӕ* ӕмӕ сын сӕ мӕсчъытӕ* скодтой иумӕ, ӕрхуы бадон кодтой, афтӕмӕй. 34  Алы уӕрдонӕн дӕр йӕ цыппар тигъыл уыди цыппар быцӕуы ӕмӕ уӕрдонимӕ уыдысты иу. 35  Уӕрдоныл уӕлейӕ уыд, йӕ бӕрзӕнд ӕлмӕрины ӕрдӕг кӕмӕн уыд, ахӕм тымбыл бынӕвӕрӕн. Йӕ фидаргӕнӕнтӕ ӕмӕ йӕ фӕрстӕ уӕрдонимӕ уыдысты иу. 36  Стӕй йын йӕ фидаргӕнӕнтӕй ӕмӕ йӕ фӕрстӕй алкӕцыйыл дӕр, бынат дзы кӕмдӕриддӕр уыд, уым, скодта херувимты нывӕфтыдтӕ+, домбӕйтты нывӕфтыдтӕ ӕмӕ пальмӕбӕлӕсты нывӕфтыдтӕ, стӕй ма кӕрӕй-кӕронмӕ – рӕхысбыдтӕ дӕр+. 37  Гъе афтӕ скодта дӕс уӕрдоны дӕр+. Се ’ппӕт дӕр уыдысты иухуызон конд+, ӕмиӕстӕ ӕмӕ ӕмхуызӕттӕ. 38  Уый фӕстӕ скодта дӕс ӕрхуы аджы+, алкӕцыйы дӕр дзы дон цыди цыппор дурыны* ӕмӕ дзы алкӕцы дӕр уыд цыппар ӕлмӕрины. Дӕс уӕрдонӕй алкӕцыйыл дӕр ӕвӕрд уыд иу аг. 39  Стӕй уӕрдӕттӕй фондз сӕвӕрдта хӕдзарӕн рахизырдыгӕй, фондз та – галиуырдыгӕй+. Ӕрхуы денджыз та сӕвӕрдта хӕдзарӕн рахизырдыгӕй, хуссар-скӕсӕнырдыгӕй+. 40  Хирам+ скодта стыр ӕгтӕ+, белтӕ+ ӕмӕ къустӕ+. Ӕппынфӕстаг Хирам арӕзт фӕци+, паддзах Соломоны ныхасмӕ гӕсгӕ йӕ Йегъовӕйы хӕдзарӕн цыдӕриддӕр саразын хъуыди, уыдон. Ӕмӕ мӕнӕ цытӕ скодта: 41  дыууӕ цӕджындзы+ ӕмӕ уыцы дыууӕ цӕджындзыл сӕвӕрынӕн – къусы хуызӕн сӕртӕ+; дыууӕ хызы+, цӕджындзтыл цы дыууӕ тымбыл сӕры уыд, уыдон срӕсугъд кӕнынӕн; 42  уыцы дыууӕ хызӕн – цыппарсӕдӕ гранаты+, дыууӕ цӕджындзыл цы дыууӕ къусы хуызӕн сӕры уыд, уыдон срӕсугъд кӕнынӕн, ӕмӕ уыцы гранаттӕ дыууӕ хызыл дӕр ӕвӕрд уыдысты дыууӕ рӕнхъӕй; 43  дӕс уӕрдоны+ ӕмӕ уыцы уӕрдӕттыл сӕвӕрынӕн – дӕс аджы+; 44  иу ӕрхуы денджыз+ ӕмӕ уыцы денджызы бын – дыууадӕс галы+; 45  мигӕнӕнтӕ фӕныкӕн, белтӕ, къустӕ ӕмӕ ӕндӕр мигӕнӕнтӕ+, Хирам Йегъовӕйы хӕдзарӕн паддзах Соломоны ныхасмӕ гӕсгӕ кӕй скодта, уыдон иууылдӕр. Се ’ппӕт дӕр уыдысты ӕрттиваг ӕрхуыйӕ конд. 46  Паддзах сӕ арӕзта ӕлыг формӕты Иорданы дӕлвӕз бӕстӕйы+, Сокхоф+ ӕмӕ Цартаны+ ’хсӕн. 47  Уыцы мигӕнӕнтӕ уыйбӕрц уыдысты+, ӕмӕ сын Соломон сӕ уӕз баргӕ дӕр не скодта+. Цас ӕрхуы сыл ацыд, уый не сбӕрӕг кодтой+. 48  Соломон скодта, Йегъовӕйы хӕдзарӕн цыдӕриддӕр мигӕнӕнтӕ хъуыди, уыдон, скодта сызгъӕрин нывондхӕссӕн+ ӕмӕ сызгъӕрин стъол+, нывонд дзултӕ кӕуыл ӕвӕрдтой, уый. 49  Сыгъдӕг сызгъӕринӕй+ скодта цырагъдарӕнтӕ+ ӕмӕ сӕ сӕвӕрдта рӕбинаг уаты раз, фондз рахизырдыгӕй, фондз та – галиуырдыгӕй, стӕй сызгъӕрин дидинджытӕ+, цырагъдарӕнты+ къустӕ ӕмӕ ӕртыскӕнтӕ+, 50  стыр ӕгтӕ, цырагъ хуыссынгӕнӕнтӕ+, къустӕ+, стӕй нуазӕн къустӕ+ ӕмӕ зынгхӕссӕнтӕ+ сыгъдӕг сызгъӕринӕй, афтӕ ма сызгъӕрин ӕвӕрӕнтӕ мидӕггаг уаты дуӕртты ӕвдузӕнтӕн+, ома Ӕппӕты сыгъдӕг бынаты дуӕртты ӕвдузӕнтӕн, ӕмӕ сӕйраг уаты+ дуӕртты ӕвдузӕнтӕн+ дӕр. 51  Ӕппынфӕстаг паддзах Соломон арӕзт фӕци, Йегъовӕйы хӕдзарӕн ӕй саразын цы хъуыди, уыдӕттӕ иууылдӕр+. Ӕмӕ, йӕ фыд Давид цыдӕриддӕр снывонд кодта, уыдон+ – ӕвзист, сызгъӕрин ӕмӕ алыхуызон дзауматӕ – ӕрбахаста ӕмӕ сӕ Йегъовӕйы хӕдзары хӕзнадоны сӕвӕрдта+.

Фиппаинӕгтӕ

Дзырд «фынддӕс» цӕмӕ хауы – цӕджындзтӕм, уӕттӕм ӕви хъӕдтӕм,– уый бӕрӕг нӕу.
Нысан кӕны «Уый сфидар кӕндзӕн».
Ӕвӕц., нысан кӕны «хъаруйы», ӕмӕ йӕ кӕсын хъӕуы иннӕ цӕджындзы номы фӕстӕ, ома «Иахины» фӕстӕ.
Комк. «дыууӕ мин баты». Уый у 44 000 л бӕрц. Кӕс Уӕлӕмх. 18.
Дзут. тексты нӕй фыст, цал ӕлмӕрины уыд, уый.
Чъил – цалхы хай; уырыс. «обод».
Дӕндаг – цалхы хай; уырыс. «спица».
Мӕскъ – цалхы хай; уырыс. «ступица».
Комк. «цыппор баты». Уый у 880 л бӕрц.