Skip to content

Skip to table of contents

Tau Fakamoli a Iehova

Fifili e vagahau Faka-Niue

 VEVEHEAGA 7

Malolo Puipui—“Ko e Atua, Ko e ha Tautolu a Taue”

Malolo Puipui—“Ko e Atua, Ko e ha Tautolu a Taue”

1, 2. Kua haofia fefe e tau Isaraela he huhu atu a lautolu ke he matakavi i Sinai he 1513 F.V.N., mo e fakamafana fefe e Iehova a lautolu?

KUA haofia e tau Isaraela he matematekelea he huhu atu a lautolu ke he matakavi i Sinai he 1513 F.V.N. Ha ha i mua ha lautolu e puhala matakutakuina, ko e fenoga ke he ‘tutakale lahi ne ha i ai e tau gata gagau vevela mo e tau akarava.’ (Teutaronome 8:15) Ne fehagai foki a lautolu ke he fakahagahagakelea mai he tau motu favale. Ne tamai e Iehova e tau tagata hana ke he tuaga nei. Ko e Atua ha lautolu, to maeke nakai a ia ke puipui a lautolu?

2 Ko e tau kupu ha Iehova kua mafanatia lahi: “Ne kitia e mutolu e tau mena ne eke e au i Aikupito, ne uta e au a mutolu ki luga he tau tapakau aeto, ne ta mai foki e au a mutolu kia au ni.” (Esoto 19:4) Ne fakamanatu e Iehova ke he tau tagata hana nukua laveaki e ia a lautolu mai he tau Aikupito, he tuga fakaaoga e tau aeto, ke uta a lautolu ke he fakahaoaga. Ka kua fai kakano foki ne latatonu ke fakatai e “tau tapakau aeto” ke he puipui faka-Atua.

3. Ko e latatonu he ha e “tau tapakau aeto” ke fakatai aki e puipui faka-Atua?

3 Ne fakaaoga he aeto e tau tapakau kakapu mo e malolo hana ke nakai kuenaia ni ke fakapaagi. He magaaho vela he aho, ne fofola he matua fifine aeto e tau tapakau hana—ne loloa ke molea ua e mita—mo e fakamaloku ai mo piu puipui, ke lavahi aki e tau punua ikiiki hana mai he vela he la. He falu magaaho, ne viko e ia e tau tapakau hana he tau punua hana ke puipui a lautolu mai he matagi makalili. Kua tuga ne lavahi he aeto hana tau punua, ti lavahi mo e puipui foki e Iehova e motu fou ko Isaraela. Kua haia he tutakale he mogonei, to fakatumau ni e tau tagata hana ke fakamalu i lalo he malu he tau tapakau malolo hana ane mai tumau a lautolu ke  tua fakamoli. (Teutaronome 32:9-11; Salamo 36:7) Ka kua tonu nakai ia tautolu he vaha nei ke amanaki ke he puipui he Atua?

Ko e Maveheaga he Puipui Faka-Atua

4, 5. Ko e ha kua lata ia tautolu ke mauokafua katoatoa ke he maveheaga ke puipui mai he Atua?

4 Kua maeke moli ia Iehova ke puipui e tau fekafekau hana. Ko ia ko e “Atua mana”—ko e mataulu higoa ne fakakite kua ha ha ai e malolo mauokafua. (Kenese 17:1) Ke tuga e tafe tumau he tahi, ko e malolo ne fakaaoga e Iehova kua nakai maeke ke fakagata. Ha kua maeke a ia ke taute ha mena ne manako ki ai, liga huhu hifo a tautolu, ‘Ko e finagalo kia ha Iehova ke fakaaoga e malolo hana ke puipui aki e tau tagata hana?’

5 Ko e tali, ke he kupu ko e, e! Ne fakamafana mai a Iehova ki a tautolu to puipui e ia e tau tagata hana. “Ko e Atua, ko e ha tautolu a taue ia, mo e ha tautolu a malolo, kua eke a ia mo lagomatai mua ue atu ke he tau mena matematekelea,” he talahau he Salamo 46:1. Ha ko e Atua kua “nakai maeke ke pikopiko,” kua lata ia tautolu ke talitonu katoatoa ke he maveheaga hana ma e puipuiaga. (Tito 1:2) Kia manamanatu atu a tautolu ke he falu fakafifitakiaga ne fakaaoga e Iehova ke fakamaama aki e levekiaga puipui hana.

6, 7. (a) Ko e heigoa e puipuiaga ne foaki he leveki mamoe he vaha Tohi Tapu ma e tau mamoe hana? (e) Fakatai fefe he Tohi Tapu e manako lahi ha Iehova ke puipui mo e leveki e tau mamoe hana?

6 Ko Iehova ko e Leveki Mamoe, mo e “ko e hana motu a tautolu, ko e fuifui mamoe ne fagai e ia.” (Salamo 23:1; 100:3) Kua gaogao falu manu ne lolelole tuga e tau mamoe fao. Ko e leveki mamoe he vaha Tohi Tapu kua fakamalolo ke puipui e tau mamoe hana mai he tau leona, tau luko, tau urosa, pihia foki he tau tagata kaiha. (1 Samuela 17:34, 35; Ioane 10:12, 13) Ka e fai magaaho ne puipui ai e tau mamoe ne kua lata ke fakakite e fakaalofa. He magaaho ne fanau mamao e mamoe mai he loto pa, ne lavahi he leveki mamoe fakaalofa e matua fifine he magahala ne lolelole ai mo e lagaki e punua mamoe mo e uta ai ke he loto pa.

“Uta e ia a lautolu ke he hana fatafata”

 7 He fakatatai ni a ia ke he leveki mamoe, kua fakamoli mai e Iehova ki a tautolu hana manako ke puipui a tautolu. (Esekielu 34:11-16) Manatu e fakamaamaaga ki a Iehova ne moua he Isaia 40:11, ne tutala ki ai he Veveheaga 2 he tohi nei: “To leveki e ia hana fuifui ke tuga ne leveki mamoe; to hapai e ia e tau punua mamoe ke he hana tau lima, mo e uta e ia a lautolu ke he hana fatafata.” Ka e hoko mai fefe e punua mamoe ke ha ha he “fatafata” he leveki mamoe—he pelupelu tapulu luga hana? Liga fano e punua mamoe ke he leveki, mo e neneke e hui hana. Pete he pihia, ko e leveki mamoe ka fakamaloku hifo, lagaki e punua mamoe, mo e tuku fakaeneene i loto pelu he fatafata hana. Ko e fakatino fakaalofa ha ia he fakamakai he Leveki Mamoe Mua ue Atu ha tautolu ke lavahi mo e puipui a tautolu!

8. (a) Ko e maveheaga he puipui he Atua kua foaki ki a hai, mo e fakakite fefe mai he Tau Fakatai 18:10? (e) Ko e heigoa ne putoia ki ai he kumi e fakamaluaga ke he higoa he Atua?

8 Ko e maveheaga ha Iehova he puipui kua fai falanakiaga—kua mailoga ni e lautolu ne fakatata ki a ia. Ne tohi he Tau Fakatai 18:10: “Ko e higoa a Iehova, ko e kolo uka haia; kua hola atu ki ai e tagata tututonu, ti hao ai a ia.” He vaha Tohi Tapu, ne ta e tau kolo he falu magaaho he tutakale mo maga haohao mitaki ke fakamalu ai. Ka ko e tagata ne haofia ni he matematekelea ka hola ke he kolo pihia ke moua e haohao mitaki. Kua tatai mo e moua e fakamaluaga he higoa he Atua. Nakai kuenaia e mena nei ke fatiaki noa e higoa he Atua; nakai ko e mana taulatua e higoa faka-Atua. Ka kua lata ia tautolu ke iloa mo e falanaki ke he Fua he higoa ia mo e fakatatai e tau momoui ke he tau tutuaga tututonu. Ko e totonu ha a ia ha Iehova ke fakamoli ki a tautolu kaeke hahaga atu a tautolu ki a ia he tua, to eke a ia mo kolo he puipuiaga ma tautolu!

‘Ko e Atua ha Tautolu . . . To Laveaki a Tautolu’

9. Kua mua atu fefe e mena ne taute e Iehova he mavehe mai noa e puipui?

9 Kua mua atu e mena ne taute e Iehova he mavehe mai e puipuiaga. He vaha Tohi Tapu, ne fakatata e ia he tau puhala mana na kua maeke ia ia ke puipui e tau tagata hana. He magahala he  fakamauaga tuai ha Isaraela, ne mahani e “lima” malolo ha Iehova ke taofi e tau fi. (Esoto 7:4) Ka kua maeke foki ia Iehova ke fakaaoga e malolo puipui hana ma e tau tagata takitokotaha.

10, 11. Ko e heigoa e tau fakafifitakiaga he Tohi Tapu ne fakakite e puhala ne fakaaoga e Iehova e malolo puipui hana ma e tau tagata takitokotaha?

10 He magaaho ne nakai mahalo e tau Heperu fuata—ko Sataraka, Mesako, mo Apetiniko—ke fakafeilo ke he tupua auro he Patuiki ko Nepukanesa, ne ita lahi e patuiki ke tolo a lautolu ki loto he gutuumu velagia. “Ko hai foki e atua ke laveaki mai a mutolu he pule haku?” he fakafiufiu e Nepukanesa, ko e iki malolo lahi he lalolagi. (Tanielu 3:15) Ne ha ha he tau fuata tane e mauokafua katoatoa ke he malolo he Atua ha lautolu ke puipui a lautolu, ka e nakai amanaki a lautolu to taute pihia e ia. Ko e mena ia, ne tali a lautolu: “Kaeke ke pihia, kua maeke ni ke he Atua ha mautolu, kua fekafekau ki ai a mautolu ke laveaki a mautolu.” (Tanielu 3:17) Moli, ko e gutuumu puhopuho ia, pete ni kua tafu ke laga fitu e vela, kua nakai paleko ke he Atua malolo-katoatoa ha lautolu. Ne puipui e ia a lautolu, ati fakaohooho e patuiki ke fakailoa: “Kua nakai fai atua foki kua maeke ke laveaki pehenā.”Tanielu 3:29.

11 Ne foaki foki e Iehova e fakatataaga moli ne mua he malolo puipui hana he magaaho ne ta mai e ia e moui he Tama fuataha hana ke he manava he taupou Iutaia ko Maria. Ne tala age e agelu ki a Maria to ‘fatu ne fai a ia, ti fanau e ia e tama tane.’ Ne fakamaama he agelu: “To haele hifo e Agaga Tapu kia koe to fakamalu hifo foki e koe he [“malolo,” NW] hana ne Mua ue atu.” (Luka 1:31, 35) Kua tuga haofia lahi e Tama he Atua he mogonei. To fakailaila nakai he hala mo e nakai mitaki katoatoa he matua fifine e tino nakai la mau he tama? To maeke nakai a Satani ke fakakafokia po ke tamate e Tama ia fakamua to fanau a Ia? Nakai fakai! Ne tuga kua viko takai e Iehova e kaupa puipui ia Maria ke nakai fai mena ka tupu—ke nakai ha ha ai e nakai mitaki katoatoa, nakai fai kau fakakafokia mai, nakai fai tagata kelipopo, po ke ha temoni—ke moumou e tino nakai la mau, tali mai he magaaho ne fakafua ai. Ne fakatumau a Iehova ke puipui a Iesu he magahala fuata hana. (Mataio 2:1-15) Ato hoko  e vaha kotofa he Atua, kua nakai maeke e Tama hana ke fakamahaikava.

12. Ko e ha ne puipui fakamana e Iehova e falu tagata ni he vaha Tohi Tapu?

12 Ko e ha ne puipui ni e Iehova e falu tagata ke he tau puhala mana pihia? Ke he tau mena loga, ne puipui e Iehova falu tagata ke puipui taha mena ne mua atu e aoga: ko e fakamoliaga he finagalo hana. Ke fakatai ki ai, ko e fakahaoaga he tama tote ko Iesu kua aoga lahi ke he fakamoliaga he finagalo he Atua, ka fakahiku ke aoga ai e tau tagata oti kana. Ko e fakamauaga he tau fakatataaga loga he malolo puipui ko e vala he tau Tohiaga Tapu, ne “tohi mai i tuai, ne tohi ia, ke fakaako ai a tautolu; kia moua ai e tautolu e amaamanaki ha ko e fakauka mo e fakamafanatia mai he tau Tohi.” (Roma 15:4) E, kua fakamalolo he tau fakafifitakiaga nei e tua ha tautolu ke he Atua malolo-katoatoa ha tautolu. Ka ko e heigoa kua lata ke amanaki e tautolu mai he Atua he vaha nei?

Nakai ko e Kakano he Puipui Faka-Atua

13. Kua lata kia ia Iehova ke taute e tau mena ma tautolu? Fakamaama.

13 Ko e maveheaga he puipui faka-Atua kua nakai pehe kua lata ia Iehova ke fakagahuahua e tau mana ma tautolu. Nakai, kua nakai fakamoli mai he ha tautolu a Atua e moui ata-lekua he fakatokaaga tuai nei. Kua tokologa e tau fekafekau tua fakamoli ha Iehova nukua fehagaoaki ke he tau matematekelea, tuga e mativa, felakutaki, gagao, mo e mate. Ne tala age e Iesu ke he tau tutaki hana ko e tau tagata takitokotaha to liga mamate a lautolu ha ko e tua ha lautolu. Ko e kakano haia ne peehi e Iesu e lata ke fakauka ke he fakaotiaga. (Mataio 24:9, 13) Kaeke ke fakaaoga e Iehova e malolo hana ke laveaki fakamana he tau mena oti, liga to ha ha ai e kakano ma Satani ke fakafiu ki a Iehova mo e totoko ke he moli he mahani fakamoli ha tautolu ke he Atua.Iopu 1:9, 10.

14. Ko e heigoa e tau fakafifitakiaga ne fakakite kua nakai puipui tumau e Iehova e tau fekafekau oti ke he puhala taha?

14 Pihia foki he vaha Tohi Tapu, ne nakai fakaaoga e Iehova e malolo puipui hana ke laveaki aki e tau fekafekau takitokotaha  hana mai he mate fakalutukia. Ke fakatai ki ai, ne tamate e Herota e aposetolo ko Iakopo he kavi 44 V.N.; ka e, nakai leva he mole, ne laveaki mai a Peteru “he lima a Herota.” (Gahua 12:1-11) Ti ko Ioane, ko e tehina ha Iakopo, ne moui loa atu ia Peteru mo Iakopo. Kitia maali ai, kua nakai lata a tautolu ke amanaki ke puipui he Atua ha tautolu e tau fekafekau oti hana ke he puhala taha. Ha ko e, “vaha mo e tau mena ke tutupu ai” kua hoko ki a tautolu oti. (Fakamatalaaga 9:11) Ti, ko e puhala fe, ne puipui e Iehova a tautolu he vaha nei?

Foaki e Iehova e Puipuiaga he Tino

15, 16. (a) Fakamoli he heigoa na foaki e Iehova e puipui puhala tino ma e tau tagata tapuaki hana ko e matakau? (e) Ko e ha kua lata ia tautolu ke mauokafua to puipui e Iehova e tau fekafekau hana he mogonei mo e he magahala he “matematekelea lahi”?

15 Manamanatu, fakamua, ke he matakupu he puipuiaga he tino. Ko e tau tagata tapuaki ha Iehova, kua lata ia tautolu ke amanaki ke he puipuiaga pihia ko e matakau. Neke eke a tautolu mo matahele mukamuka ma Satani. Manamanatu ke he mena nei: ko Satani, ko e “iki he lalolagi nai,” kua fiafia lahi ke fakagata e tapuakiaga moli. (Ioane 12:31; Fakakiteaga 12:17) Ko e falu he tau fakatufono malolo lahi he lalolagi kua fita e pa e gahua fakamatala ha tautolu mo e lali ke tatafi kehe katoatoa a tautolu. Pete he pihia, ne fakatumau e tau tagata ha Iehova ke mauokafua mo e fakatumau ke fakamatala mo e nakai fakalolelole! Ko e ha kua nakai maeke e tau motu malolo ke fakagata e tau gahua he matakau Kerisiano tote mo e tuga lolelole nei? Ha kua lavahi e Iehova a tautolu aki e tau tapakau malolo ue atu hana!Salamo 17:7, 8.

16 Ka e kua e puipuiaga he tino he magahala “matematekelea lahi” hane hau? Kua nakai lata a tautolu ke matakutaku ke he fakahokoaga he tau fakafiliaga he Atua. Ha ko e mena, “kua fioia he Iki ke laveaki e tau tagata mahani Atua mai he kamatamata, ka e taofi e tau tagata mahani hepehepe ke hoko ke he aho fakafiliaga ke fakahala ai a lautolu.” (Fakakiteaga 7:14; 2 Peteru 2:9) Ka e he magahala nei ni, ha i ai ua e mena nukua lata ia tautolu ke mauokafua tumau ki ai. Ke fakamua aki, to nakai fakaata e  Iehova e tau fekafekau loto fakamoli hana ke tatafi kehe mai he lalolagi. Ke ua aki, to palepale e ia a lautolu ne mahani fakamoli mau aki e moui tukulagi he lalolagi fou tututonu hana—kaeke kua lata, he kakano he liu tu mai. Ma lautolu ne mamate, kua nakai fai mena haohao mitaki foki ka ke ha ha he manamanatuaga he Atua.Ioane 5:28, 29.

17. Puhala fe ne puipui e Iehova a tautolu he puhala he Kupu hana?

17 He mogonei foki, hane puipui e Iehova a tautolu he puhala he “kupu” moui hana, ne ha ha ai e malolo fakalagalaga ke fakamaulu e tau loto mo e fakafou e tau momoui. (Heperu 4:12) He fakagahuahua e tau matapatu fakaakoaga i ai, kua moua foki e tautolu taha puipuiaga ni mai he hagahaga kelea puhala tino. “Ko au ko Iehova, . . . kua fakaako atu kia koe ke he tau mena ke aoga ai,” he talahau he Isaia 48:17. Nakai fakauaua, he moui fakalatalata atu ke he Kupu he Atua ka fakamalikiti e malolo tino mo e fakahololoa e moui ha tautolu. Ke fakatai ki ai, ha kua fakagahuahua e tautolu e fakatonuaga he Tohi Tapu ke fakamamao he mahani faivao mo e ke fakamea e tautolu a tautolu he kiva, ati kalo mai a tautolu he tau gahua nakai mea mo e tau aga fakamamahi ne fakatupu e matematekelea he tau momoui he tau tagata tokologa ne nakai mahani Atua. (Gahua 15:29; 2 Korinito 7:1) Ko e fakaaue ha ia ha tautolu ma e puipuiaga he Kupu he Atua!

Puipui Fakaagaga e Iehova a Tautolu

18. Ko e heigoa e puipui fakaagaga ne foaki e Iehova ma tautolu?

18 Mua atu e aoga, kua foaki mai e Iehova e puipui fakaagaga. Kua puipui he Atua fakaalofa ha tautolu a tautolu mai he hagahaga kelea fakaagaga he tamai ki a tautolu e tau mena ne lata mo tautolu ke maeke ke fakauka ke he tau kamatamata mo e ke puipui e fakafetuiaga ha tautolu mo ia. Ati gahua ai a Iehova ke fakamoui a tautolu, nakai ke he fiha ni e tau ka e ke he tukulagi tukumuitea. Manamanatu ke he falu foakiaga he Atua kua maeke ke puipui fakaagaga a tautolu.

19. Maeke fefe he agaga ha Iehova ke taute a tautolu ke fehagai ke he ha kamatamataaga ka fehagao mo tautolu?

19 Ko Iehova ko e “fanogonogo liogi.” (Salamo 65:2) He  magaaho kua tuga nakai fahia ke he peehiaga he moui, he liligi ha tautolu a tau loto ki a ia ka tamai ki a tautolu e totoka lahi. (Filipi 4:6, 7) Pete he nakai utakehe fakamana e ia e tau kamatamata ha tautolu, ka e he tali e tau liogi fakamakamaka ha tautolu, maeke ia ia ke mai ki a tautolu e pulotu ke fehagai ki ai. (Iakopo 1:5, 6) Mua ke he mena ia, kua foaki mai e Iehova e agaga tapu ki a lautolu ne ole ki a ia. (Luka 11:13) Kua maeke he agaga malolo lahi ia ke taute a tautolu ke fehagai ke he ha kamatamata po ke tau lekua ka fehagaoaki mo tautolu. Kua maeke ke mai ki a tautolu e “lahi ue atu he malolo” ke fakauka ato utakehe e Iehova e tau lekua fakamamahi oti he lalolagi fou ne tata lahi mai.2 Korinito 4:7.

20. Maeke fefe e malolo puipui ha Iehova ke fakakite he puhala he tau katofia tapuaki ha tautolu?

20 He falu magaaho, kua fakakite mai e malolo puipui ha Iehova he puhala he tau katofia tapuaki ha tautolu. Kua fakapotopoto e Iehova e tau tagata hana mo “tau matakainaga” he lalolagi katoa. (1 Peteru 2:17; Ioane 6:44) He mafanatia he fefakamatakainagaaki ia, kua kitia e tautolu e fakamoliaga moui ke he malolo he agaga tapu he Atua ke fakaohooho e tau tagata hana ma e mitaki. Ko e agaga ia kua fakatupu ia tautolu e tau fua—tau mahani fulufuluola mo e uho putoia ai e  fakaalofa, totonu, mo e mahani mitaki. (Kalatia 5:22, 23) Ti he magaaho ka tupetupe a tautolu mo e omoi e katofia talitonu ke foaki e fakatonuaga lagomatai po ke talahau e tau kupu fakamafana, kua lata ia tautolu ke fakaaue ki a Iehova ma e tau fakakiteaga pihia he puipui leveki hana.

21. (a) Ko e heigoa e tau mena kai fakaagaga ne foaki mai e Iehova he puhala he “fekafekau fakamoli mo e loto matala”? (e) Kua aoga fefe a koe ni mai he tau foakiaga ha Iehova ke puipui fakaagaga a tautolu?

21 Kua fai mena foki ne foaki e Iehova ke puipui a tautolu: ko e mena kai fakaagaga he magaaho tonu. Ke lagomatai a tautolu ke moua e malolo mai he Kupu hana, ne poaki age e Iehova ke he “fekafekau fakamoli mo e loto matala” ke tufa e tau kai fakaagaga. Ne fakaaoga he fekafekau fakamoli ia e tau tohi lomi, fakalataha mo e tau senolo Ko e Kolo Toko mo e Awake!, pihia foki e tau feleveiaaga, tau toloaga, mo e tau fonoaga ke foaki ki a tautolu e “tau mena kai ke he tau magaaho”—tau mena kua lata mo tautolu, he magaaho ne manako a tautolu ki ai. (Mataio 24:45) Kua logona nakai e koe ha mena he feleveiaaga Kerisiano—he tau tali, he lauga, po ke he liogi—nukua foaki ki a tautolu e malolo mo e mafanatia kua lata? Kua lagataha nakai e aamotia e moui hau he vala tala pauaki ne lomi i loto he taha he tau senolo ha tautolu? Manatu, na taute e Iehova e tau foakiaga oti ia ke puipui fakaagaga a tautolu.

22. Ko e puhala fe ne fakaaoga tumau e Iehova e malolo hana, mo e ko e ha ne taute pihia e ia ma tautolu?

22 Ko e akau punuti moli a Iehova “kia lautolu oti kua tua kia ia.” (Salamo 18:30) Maama e tautolu kua nakai fakaaoga e ia e malolo hana ke puipui a tautolu mai he tau matematekelea oti he mogonei. Ka kua fakaaoga tumau e ia e malolo puipui hana ke fakamoli aki e fakakatoatoaaga he finagalo hana. Ke he puhala loa, ko e kakano ne taute pihia e ia ke puipui e tau tagata hana. Kaeke fakatata a tautolu ki a ia mo e nofomau he fakaalofa hana, to mai e Iehova ki a tautolu e moui mitaki katoatoa tukumuitea. Mo e amaamanakiaga ia he loto, kua lata ia tautolu ke fioia ha matematekelea he fakatokaaga nei ke “maama mo e mole vale.”2 Korinito 4:17.