Ngenyi Zvapupu zva Jehovha Azviceukiji Njiku jo Maferiyadho?

Ngenyi Zvapupu zva Jehovha Azviceukiji Njiku jo Maferiyadho?

 Zvapupu zva Jehovha zvinoitisa kudini kuti zvisane kuceukija kana kutama kuceukija njiku jo maferiyadho?

 Zvapupu zva Jehovha zvinotanga zvapsaka kuziva kuti Bhaibheri rinonangenyi, zvicito zvaceukija njiku jo maferiyadho. Pavanovona kuti maferiyadho amweni aazwirani no zvinonangwa ngo Bhaibheri, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji maferiyadho ondhowo. Asi maferiyadho amwenivo hawo, umwe nga umwe anosana zviya zvinoita kuti arambe ano “hana yakacena pamberi pa Mwari no po vandhu.”—Mabasa o Vapostori 24:16.

 Zvicito zvasana kuti zvinoda kana kuti haiwa kuceukija maferiyadho, Zvapupu zva Jehovha zvinojiita muvhunjo munganani. a

  •   Njiku iyi yo feriyadho yakacijikira pa jijiso icikaripi mu Bhaibheri here?

     Ndhungamiriro yo Bhaibheri: “‘Budanyi pakati pavo, mucabatana na ivona, regeranyi kupsasa zviro zvicizivi kucena.’”—2 Vakorinte 6:15-17.

     Kuti vaenderere mberi vakaparajana no zviro zvicizivi kucena, kana zviro zvicikajijiswi ngo Bhaibheri, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji maferiyadho akacijikira pa zviro zvinoteverari:

     Maferiyadho akacijikira pa kunamata zvimwari zvimweni. Jesu wakati: “Ndi Jehovha Mwari wako waunodikana kunamata, ndiyena basi waunodikana kuitira basa rakacena.” (Mateu 4:10) Vecizwira mbhangiro iyi, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji Natari, Paskwa nee njiku yo Vashandi yakadari inga 1 ya Maio. Ngokuti maferiyadho aya akacijikira pa kunamata zvimwari zvo kunyepa. Kusiyapo izvo, azviceukijizve maferiyadho akadari inga anoteverari:

    •  Kwanzaa. Mukuzwirana no Enciclopédia de Estudos Negros zina rokuti Kwanzaa “rinovha pa masoko o Cisuwahiri okuti matunda ya kwanzaa, anoreva ‘zvibereko zvokutanga,’ [izvo] zvinovonesa kuti feriyadho iyi yakacijikira pa zviceukijo zvokutanga zviri mu zviitiko zvokare zvo mu Afrika.” Pikija vamweni vanovona kuti njiku yo feriyadho Kwanzaa aizivi kubatana no shwiro jo magerejha, asi Enciclopédia da Religião Africana inoiezanisa no kuceukijwa ko maferiyadho amweni o ku Afrika okuti zviro zvinotanga ku kotohwa “zvinopihwa ku zvimwari no ku vandhu vakafa kare vecivonesa kubongesera kwavo.” Iyona inoengejera yeciti: “Kubongesera kwaiitwari vandhu vakafa ngo kuva kwavo vecipona ndikona kunoitika pa feriyadho Kwanzaa inoitwa ngo Vasvipe vari Amerika.”

      Kwanzaa

    •  Festival da Lua ou Festival do Meio do Outono. Mukuzwirana no Dicionário de Feriados, Festas Religiosas e Celebrações do Mundo aya i “mabuso anokuja mwarikaji wo mweji. Zvinobatanija zvirovejeso zvo vanakaji vanonga vecimugwadamira. Ngo Cishina vanonanga kuti i kowtow, kana ciito co kureremeja.”—Religiões do Mundo—Enciclopédia Abrangente de Crenças e Práticas.

    •  Nauruz (Nowruz). “Zviro zvinoithwa pa mabuso aya o kare o zvirovejeso zvo [gereja] ro Zoroastrismo, yainga njiku yakaceneswa mukuzwirana no carendhariyo yo Cizoroastrismo. . . . Zvinonangwa kuti mu nguva yo cando, Mujimu wo Cando waitora Mujimu wo Zuva unozivika inga Rapithwin, woufushira pasi po mavhu. Mujimu wo Zuva wainangwa kuti waiviya comasikati pa njiku yo Nauruz, mukuzwirana no cirovejeso co Zoroastrismo. Cimwenizve, vandhu vaiceukija kuviya kwawo.”—Organização das Nações Unidas para a Educação, a Ciência e a Cultura.

    •  Festival de Yalda (Shab-e Yalda.) Mukuzwirana no bhuku rinozwi Sufismo na História Secreta da Pérsia, mabuso aya akabatana no kunamata Mitra,” mwari wo ruvheneko. Zvinonangwazve kuti kuceukijwa ko feriyadho iyi, kwakabatana no kunamathwa kwa mwari wo zuva wo Varoma no Vagiriki. b

    •  Dia de Ação de Graças. Inga Kwanzaa, feriyadho iyi yakatanga kuceukijwa pa kukotohwa kwaiitwa kare, vecireremeja zvimwari zvakasiyana-siyana. Pakufamba ko nguva, “zvirovejeso izvi zvakatangavo kuithwa mu zviyara zvo Cikristu.”—Uma Grande e Divina Aventura—Os Peregrinos e a Lenda do Primeiro Dia de Ação de Graças.

     Maferiyadho akacijikira pa kutenda zvo maninji no sorti. Bhaibheri rinonanga kuti vaya “vanodira zviro pa meza kuitira mwari wo Sorti Yakanaka,” vari “pakati pa vaya vakasiya Jehovha.” (Isaya 65:11) Ngo kudaro, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji maferiyadho anoteverari:

    •  Ivan Kupala. Bhuku rimweni rinozwi A a Z de Belarus, rinonanga kuti “mukuzwirana no zvinotendwa ngo vandhu vakawanda pa njiku yo [Ivan Kupala] nyika inobudisa simba no kutizve kudari ukavangisira maningi no kuva no sorti unokwanisa kuwana simba rondhoro.” Yainga iri feriyadho yaiithwa ngo Vahedheni yo kuceukija njiku yo mweji yainonoka kuvira kupinda mweji jese pa gore. Asi mukuzwirana no Enciclopédia da Cultura Russa Contemporânea inonanga kuti kuceukijwa ko njiku iyi “kwakazobatana no feriyadho imweni yo ciyara caizwi [o “dia do santo” João Batista] pasure pokuti vandhu vainga vapera kuashira Cikristu.”

    •  Ano-Novo Lunar (Ano-Novo Chinês ou Ano-Novo Coreano). Mukuzwirana no bhuku rinozwi Bolos da Lua e Espíritos Famintos—Festividades da China “pa mukuvo uwu wo pa gore unosisira kupinda umweni uri wese, ukama, shamwari, mavhizinyu vanonga vecirangarira ngo zvo sorti yakanaka, kukuja zvimwari, mujimu no kuvetera kuti gore ibza rive rakanaka.” Mu njira yakafanana, Gore Ibza ro Vakoreyano “rinobatanija kunamata vakafa no zvirovejeso zvo kugogomera mujimu yakashata no kuvetera sorti yakanaka pa Gore Ibza no kufembera zvinozoitika pa Gore Ibza.”—Enciclopédia das Comemorações de Ano Novo ao Redor do Mundo.

      Ano-Novo Chinês

     Maferiyadho akacijikira pa murangariro wo kuti mwiha aufi. Bhaibheri rinonanga kuti mwiha unofa. (Ezekiyeri 18:4) Ngo iyo ndava, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji maferiyadho anoteverari, akacijikira pa murangariro wo kuti mwiha aufi:

    •  Dia de Finados (Dia dos Mortos ou Dia de Todas as Almas). Mukuzwirana no Nova Enciclopédia Católica “iyi i njiku yo kuceukija vakafa.” Iyona yakaengejera kuti “vandhu vakawanda vainga no cokwadi cokuti pa njiku iyi, mwiha waizobuda mu ndau yainga yeciceneswa yova inga zviphoko, varoyi, macehe no zvimwenivo zvakadaro. Zviro izvi zvaibudira vandhu vakazviitiraya zvakashata pazvainga zviri penye.”

    •  Festival Qingming (Ching Ming) e Festival dos Fantasmas Famintos. Maferiyadho maviri aya anoithwa kuitira kuceukija vakafa. Bhuku rinozwi Celebrando os Costumes da Vida ao Redor do MundoDe Chás de Bebê a Funerais rinonanga kuti “pa feriyadho yo Ching Ming panopiswa zvokuha, mare no doro kuitira kuti vakafa vacazwa njara, nyota no kutama mare.” Bhuku iri rinonangazve kuti: “Mu mweji jo Zviphoko zvino njara, maningi-ningi pa usiku wokuti mweji unonga wakazara, [vaya vanoceukija feriyadho iyi], vanotenda kuti vakafa vanokwanisa kubatana pamwepo no vandhu vanonga vari penye kupinda njiku jese. Ngo kudaro, zvinosisira maningi kuita zviri zvese kuti vacacamwisa vandhu vakafa no kuvareremeja.”

    •  Chuseok. Bhuku rinozwi A Tradição Coreana de Religião, Sociedade e Ética, rinonanga kuti pa njiku iyi vandhu “vanopa zvokuha no vhinyu ku mujimu jo vandhu vakafa. Kupira kwavanoitaro kunokhombija kuti mwiha unoenderera mberi wecirarama muviri paunofa.”

     Maferiyadho anobatanija zvomujimu. Bhaibheri rinoti: “Mufemberi, beze nokuti nyamusoro muiti wo masaramuso, mubvunjisi vo vanyakufa . . . anonyangajisa Tenji Mwari.” (Dhotoronome 18:10-12) Ngo kudaro, tinodikana kugara ndhambo no ciri cese cakabatana no zvomujimu zvakadari inga kushandisa ndhondho pa kuda kuziva zviri zvese zvo kumbeji (ngokuti kunonga kuri kufembera). Zvapupu zva Jehovha aticeukiji maferiyadho o Halloween kana zviro zvinoteverari:

    •  Ano-Novo Tamil e Cingalês. “Zvirovejeso zvinoithwa pa maferiayadho aya, . . . zvinobatanija kuita zviro zvimweni pa mukuvo wazvinonga zvakanangwa ngo vandhu vanofembera vecishandisa ndhondho no murangariro wo kuti kudari ukazviita upenyu hwako unobudirira ushoni.”—Enciclopédia do Sri Lanka.

    •  Songkran (Ano-Novo Tailandês). Zina ro feriyadho iyi rinovha ku Aziya, “rakavha pa gama rokuti sânscrita recida kureva ‘kucukunuka’ kana ‘kufamba. Cimwenizve, [feriyadho iyi], mukuzwirana no zvinoshandiswa ngo vandhu vanofembera vecishandisa ndhondho, inoithwa zuva parinonga recifamba recipinda no mu zvikwata zvo ndhondho zvinodanijwa kuti Áries.”Comida, Banquetes e FéEnciclopédia de Cultura Alimentar nas Religiões do Mundo.

     Maferiyadho ainga akatahwa mu Mutemo wa Mosi asi akapera pakandofa Jesu. Bhaibheri rinonanga kudari: “Kristu ndiyena magumo o Mutemo.” (Varoma 10:4) Makristu aciri kubesereka ngo ndhungamiriro jainga jakatahwa mu mutemo wa Mosi. Asi avacaceukiji maferiyadho ainga akatahwemo, maningi-ningi aibhuya ngo pamusoro po kuviya ka Mesiya, ngo kuti Makristu anoziva kuti Mesiya wakaviya kare. Bhaibheri rinonanga kudari: “Zviro izvi zvinokhombija zviro zvinozoviya, asi cokwadi kamare cina Kristu.” (Vakorose 2:17) Ngo mathangwe aya, nokutizve maferiyadho aya aazwirani no zvinonangwa ngo Bhaibheri, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji maferiayadho anoteverari:

    •  Hanuká. Feriyadho iyi ngo yo kuceukija kupihwa ko cipiri ko themberi yo Cijudha ku Jerusarema. Asi Bhaibheri rinonanga kuti Jesu wakava Mupiri Mukuru wo ‘tende huru yakakwana, icizivi kuitwa ngo nyara jo vandhu, kana kuti, iciripi yo zvisikwa zvo pasi pano.’ (Vahebheru 9:11) Ku Makristu, themberi iyi yo kumujimu inofakeya themberi yaingaya ku Jerusarema.

    •  Rosh Hashaná (Ano-Novo Judaico). Yainga njiku yo kutanga pa Karendhariyo yo Cijudha. Kareko paiizwa mabuso aya, vandhu vaipira Mwari zviro zvakasiyana-siyana. (Zviverengo 29:1-6) Asi Jesu Kristu, inga Mesiya, wakaita kuti ‘mupiro no zvipo zvipere.’ Ngo ndava yo muripo wake mupiro iji ajicatendehwi pamberi pa Mwari.—Dhanyeri 9:26, 27.

  •   Maferiyadho ondhoo anobesera kubatana ko zviyara here?

     Ndhungamiriro yo Bhaibheri: “Mundhu anotenda no mundhu acikatendi vanozwirana weya? Themberi ya Mwari no themberi yo zvithombi yakabatana papi?”—2 Vakorinte 6:15-17.

     Zvapupu zva Jehovha zvinovangisira maningi kuti zvigare ushoni no mavhizinyu azvo, cimwenizve azvivangiriji ari wese kuti atende zvavanotenda, ngokuti vanoreremeja rusujunuko wo kuzvikhetera uno umwe nga umwe wedu. Asi izvona azviceukiji maferiyadho anobesera kubatana ko zviyara mu njira jinoteverari:

     Maferiyadho anokuja mundhu anoreremejwa mu ciyara kana okubesera kubatana ko zviyara zvakasiyana-siyana. Mwari paakatungamirira vandhu vake ku nyika kwainga kuno vandhu vainamata zviyara zvimweni, iyena wakavavhunja kudari: “Audikani kuita citenderano navo nee kuita citenderano no zvimwari. . . . Kudari mukashandira zvimwari zvavo zvinozova murau kwamuri.” (Ekisodho 23:32, 33) Ngo iyo ndava, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji maferiyadho anoteverari:

    •  Loi Krathong. Mabuso aya paanonga eciitwa ku Tairandhiya, “vandhu vanoita tijhera jo masakani, vodiremo vhera no rubani perapo vokhandira tijhera iji mukumwa. Ivona vanothemba kuti zviro izvi zvinovaita kuti vatame kuva no azari. Feriyadho iyi ngo yo kuceukija soka jakacena ja Bhudha.”—Enciclopédia do Budismo.

    •  Dia Nacional do Arrependimento. Mukuzwirana no mukuru umweni wo mu utongi, wakanangwa mu jhornari yo Papuwa-Novha Gine, wakananga kuti vandhu vanoceukija feriyadho iyi “vanotenda zviro zvinotendiwa ngo Makristu.” Wakanangazve kuti kuceukija feriyadho iyi kunoita kuti “vandhu vo munyikemo vatevejere mutemo jo Cikristu.”

    •  Vesak. “Njiku iyi inosisira maningi ku Vabhudha, ngokuti vanonga veciceukija kubahwa kwa Bhudha no kufa kwake kana kuwana kwaakaita upenyu ku Nirivhana.”—Dicionário de Feriados, Festivais e Celebrações do Mundo.

      Vesak

     Maferiyadho akacijikira ku zvirovejeso zvo ciyara zvicikajijiswi ngo Bhaibheri. Jesu wakavhunja vatungamiriri vo zviyara kuti: “Imwimwi munoita kuti soko ra Mwari ritame kushanda ngo ndava yo zvirovejeso zvenyu.” Iyena wakanangazve kuti kunamata kwavo kwainga kwa biresi ngokuti ivona vaijijisa “mutemo jo vandhu basi.” (Mateu 15:6, 9) Izvi ngo zvinoitisa kuti Zvapupu zva Jehovha zvitame kuceukija zviitiko zvakawanda zvakabatana no ciyara, inga zvinoteverari:

    •  Epifania (Timkat, Dia de Reis ou Dia dos Três Reis Magos). Pa njiku iyi, vandhu vanonga veciceukija kwenda kwakaita vazivi vo ndhondho kovona Jesu pamwepo no kubhabhatijwa kwake. Feriyadho iyi “yakaita kuti feriyadho jimweni jo cihedheni jaiithwa mu nguva yo cirimo yokukuja zvimwari zvo nvura inopopoma no murambo jiite inga jo Cikristu.” (Enciclopédia do Natal) Feriyadho imweni yakabatana na iyi inozwi Timkat, “yakavha ku zvirovejeso izvi.”—Enciclopédia da Sociedade e da Cultura do Mundo Antigo.

    •  Festa da Assunção de Nossa Senhora. Feriyadho iyi inozwirana no jijiso yokuti mai va Jesu vakaenda kudenga no muviri wo nyama. Bhuku rinozwi Religião e Sociedade—Enciclopédia do Fundamentalismo, rinonanga kuti “jijiso iyi aicaingepo pakatanga Cikristu nee mu Bhaibheri apana payakatahwa.”

    •  Festa da Imaculada Conceição. “Jijiso yokuti Mariya wakabara Jesu ngo kuti wainga acina cishaishi, aijijiswi mu Bhaibheri . . . Asi inovha ku zviyara.”—Nova Enciclopédia Católica.

    •  Quaresma. Mukuzwirana no Nova Enciclopédia Católica, mukuvo uwu wokudekeca zvishaishi zvawakaita no kusanya wakatanga mu makore anokwana “300 Kristu Acito Aviya.” Pa mukuvo uwu Bhaibheri rainga raapo ko makore anodarika 200 no rapera kutahwa. Ngo pamusoro po njiku iyi yo kudekeca, Enciclopédia iyi inonangazve kuti: “Cirovejeso cokuti vatendi vapuwe marota ngo Mucitatu co Marota, yakatanga kuithwa kuvhira pakaithwa Musongano wo Bhenevhento mu gore ra 1091.”

    •  Meskel. Enciclopédia da Sociedade e da Cultura do Mundo Medieval rinonanga kuti “Feriyadho iyi inoithwa mu Etiyopiya ngo yo kuceukija kuwanika ko ciphambano cokadi kana (ciphambano cakakohomehwa Kristu.) Pavanonga veciceukija vanobwakija muriro votanga kutamba veciutenderera.” Asi, Zvapupu zva Jehovha azvishandisi ciphambano pa kunamata kwavo. (Masoko akafungihwaro akavhiswa kudeya mu Enciclopédia iyi.)

  •   Feriyadho iyi inokuja mundhu, sangano kana kuti zviceukijo zvo nyika?

     Ndhungamiriro yo Bhaibheri: “Jehovha anonanga kudari: ‘Mundhu anothemba vandhu, mundhu anothemba simba ro vandhu, mundhu acikazwiri Jehovha, ngaatukwe.’”—Jeremiya 17:5.

     Pikija Zvapupu zva Jehovha zvinoreremeja vandhu vese no kuvaitira mukumbiro, asi ivona avaceukiji maferiyadho anoteverari:

     Maferiyadho anokuja mutongi no mundhu anosisira. Bhaibheri rinonanga kudari: “Kuti zvimufambire ushoni, regeranyi kuthemba mundhu, anofema mwiha uri mu miro mwake. Ngenyi munodikana kurangarira ngo pamusoro pake?” (Isaya 2:22) Ngo kudaro, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji njiku yakabahwa mutongi.

     Kuceukijwa ko bhandera ro mu nyika. Zvapupu zva Jehovha azviceukiji Njiku yo Bhandera. Ngenyi avaiti zvonazvo? Ngokuti Bhaibheri rinoti: “Jingwarirenyi ku zvithombi.” (1 Johani 5:21) Pikija hazvo vandhu vakawanda nyamasi uno vacingavoni bhandera inga cithombi cinonamathwa, asi mutari umweni wo zviitiko wo kare anodanijwa kuti Carlton J. H. Hayes, wakatara kuti bhandera rinoreremejwa maningi no kunamathwa.

     Maferiyadho anokuja vacena. Zvicinyi zvakaitika mwanarume umweni waithya Mwari paakagwadamira mupostori Pedhru? Bhaibheri rinoti: “Pedhru wakamumusa, womuvhunja kuti: ‘Mukai; inini ndiri mundhuvo.’” (Mabasa o Vapostori 10:25, 26) Inga zvakaitwa ndi Pedhru no vapostori vamweni povakaramba kukujwa kana kunamatwa, Zvapupu zva Jehovha azviiti zviceukijo zvinokuja vandhu vanonga vecizwi vacena, inga zvinoteverari:

    •  Dia de Todos os Santos. “Mabuso okukuja vacena vese . . . Kwakatangira maferiyadho aya akuziviki.”—Nova Enciclopédia Católica.

    •  Festa de Nossa Senhora de Guadalupe. Feriyadho iyi inokuja “mucena kaji mukuru wo ku Meshiko.” Vandhu vamweni vanonanga kuti mucena uwu ndi Mariya mai wa Jesu. Vanonangazve kuti mucena uwu wakajivonesa ngo mushamaiso ku murimi umweni mu gore ra 1531.—Enciclopédia Greenwood da Literatura Latina.

      Festa de Nossa Senhora de Guadalupe

    •  Dia do Nome (Dia Onomástico). Bhuku rinozwi Celebrando os Costumes da Vida pelo Mundo—De Chás de Bebê a Funerais rinonanga kuti “Njiku yo zina i feriyadho yo mucena anodanijwa ngo zina rinopuwa mwana paanobhabhatijwa kana kuti paanovonesa kuti waamukristu muciyara.” Irona rinonangazve kuti, “zvovanoitaro zvinonga zvakabatana maningi no zvo ciyara.”

     Maferiyadho o zvo poritika no mugariro jo vandhu. Bhaibheri rinoti: “Zviri nane kutizira kuna Jehovha kupinda kuthemba vandhu.” (Nduyo 118:8, 9) Kuitira kukhombija kuti vanothemba Mwari, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji Njiku yo Vanakaji no Njiku yo Majaha, ijo jinobesera zvo uporitika no zvo maponero o vandhu. Ivona vanothemba kuti Mwari ndiyena basi anokwanisa kupeja zvineso zvedu kuciripi vandhu. Vakacijikira pa thangwe rondhoro, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji Njiku yo Kusujunuhwa ko Varanda kana zviceukijo zvimweni zvakafanana na izvi. Kusiyapo zvondhozvo, ivona vanothemba kuti basi Umambo hwa Mwari ndiwona unozopeja zvineso zvakadari inga mukheto no kuita kuti vandhu vese vave vakaezana.—Varoma 2:11; 8:21.

  •   Feriyadho iyi inokuja jinja riri rese kana nyika iri yese kupinda jimweni?

     Ndhungamiriro yo Bhaibheri: “Mwari aakheti asi iyena anoashira vandhu vanomuthya no vanoita zvakanaka vo majinja ese.”—Mabasa o Vapostori 10:34, 35.

     Pikija Zvapupu zva Jehovha zvecidakarira nyika yavanonga vakabarihwa, asi avaceukiji maferiyadho anokuja nyika kana majinja avo, inga anoteverari:

     Maferiyadho anokuja masoca. Kunja ko kubesera vandhu kuti vaende ku hondo, Jesu wakavhunja vateveri vake kudari: “Rambanyi mecida vavengi venyu no kuitira mukumbiro vaya vanomuteverera.” (Mateu 5:44) Ngo kudaro, Zvapupu zva Jehovha azviceukiji maferiyadho anokuja masoca kubatanijavo no maferiyadho anoteverari:

    •  Dia de Anzac. “Gama ro kuti Anzac rinonangira masoca o ku Austrariya no o Novha Zerandiya.” Pakufamba ko nguva, “Njiku ya Anzac yakazova njiku yo kuceukija vandhu vakafira ku hondo.”—Dicionário Histórico da Austrália.

    •  Dia dos Veteranos de Guerra (Dia da Lembrança). Maferiyadho aya anokuja vaya “vakahwa hondo no kufira ku hondo jo mu nyika javo.”—Enciclopédia Britânica.

     Zviceukijo zvo zviitiko kana rusujunuko hwo jinja riri rese. Ngo pamusoro po vateveri vake Jesu wakati: “Ivona avaiti divi ro nyika, ngokuti inini andiiti divi ro nyika.” (Johani 17:16) Pikija Zvapupu zva Jehovha zvinodakarira kujija ngo pamusoro po zviitiko zvo nyika, asi azviceukiji njiku jinoteverari:

    •  Dia da Austrália. Mukuzwirana no Enciclopédia Worldmark de Culturas e Cotidiano, feriyadho iyi inoceukija “njiku yokuti masoca o vangezi akamusa bhandera rawo ecinanga kuti Austrariya yava pasi pedu kuvhira mu gore ra 1788.”

    •  Dia de Guy Fawkes. Iyi “i njiku yokuceukija kunyiswa kwakaita Guy Fawke, no vamweni vaimubesera vainga vecinamata ciyara co katorika, avo vaida kuuraya Mambo Jaime Wokutanga, no vamweni vo Parlamento Inglês, mu gore ra 1605.”—Dicionário do Folclore Inglês.

    •  Dia da Independência. Iyi i njiku inoceukijwa ngo nyika zinji inga njiku yo rusujunuko hwo nyika yavo.

  •   Feriyadho iyi inobesera murangariro wo kutama kujibata no mufambiro unopseruja?

     Ndhungamiriro yo Bhaibheri: “Wakwana mukuvo wamakapeja meciita zvaida majinja pamaiita mufambiro unopseruja, mecida maningi zvakashata, mecidhakwa, meciita mabuso akanyanyisa, kumwa maningi doro no kunamata zvithombi kucikatendehwi pa mutemo.”—1 Pedhru 4:3.

     Vhesi iyi inobesera Zvapupu zva Jehovha kuti zvitame kubatikana pa zviceukijo zvinobatanija kudhakwa no kuita mabuso akanyanyisa. Asi ivona vanodakarira kubungaija no shamwari javo. Pa shwiro jakadari, vanozvitemera civaringo cokuti vanoda kumwa doro padoko kana haiwa. Zvapupu zva Jehovha mukuvo wese zvinoita zvazvinokwanisa kuti zvizwire ndhungamiriro iyi yo Bhaibheri: “Meciha nokuti kumwa, dangani meciita zviri zvese hazvo, zviitenyi mecikuja Mwari.”—1 Vakorinte 10:31.

     Ngo kudaro, Zvapupu zva Jehovha azviendi ku karnavhari kana ku maferiyadho amweni anobatanija zviro zvicikazwirani no Bhaibheri. Izvi zvinobatanija mabuso o Cijudha anozwi Purim. Bhuku rinozwi Judaísmo Essencial rinonanga kuti pikija Purim, yakatanga iri feriyadho yokuceukija kusujunuhwa ko Vajudha mu gore ra 400 Kristu Acito Aviya, asi wari “yaita inga njiku yo ciitiko inosananguhwa inga versão judaica do Mardi Gras ou Carnaval.” Pa njiku iyi vanoda kwendeyo “vanodikana kusimira mukuzwirana no feriyadhoyo (vanarume vanosimira nguvo jo vanakaji), vandhu vanonga vacikajibati, vecidhakwa no kuita maningi musindo.”

 Pikija hazvo kuti Zvapupu zva Jehovha azviceukiji maferiyadho, kunanga kuti izvona zvinoda mbhuri javo?

 Hina. Bhaibheri rinojijisa kuti vandhu vanodikana kuda no kureremeja vo pa ukama hwavo hwese, pikija vecienda kuzviyara zvakasiyana. (1 Pedhru 3:1, 2, 7) Zvokadi kuti kudari Capupu ca Jehovha pacinotama kuwanika pa maferiyadho, ukama hwavo ungatonyangajwa kana kutohwajihwa vecirangarira kuti avacadiwi. Ngo kudaro, Zvapupu va Jehovha zvakawanda zvinoita kuti ukama hwavo huvone kuti unodiwa. Vanojisanangurira ngo njira yo rudo kuti ngenyi avaceukiji maferiyadho no kwenda kovavhizitari pa mukuvo umweni.

 Kunanga kuti Zvapupu zva Jehovha zvinovangirija vamweni kuti vatame kuceukija njiku jo maferiyadho?

 Haiwa. Ivona vanoziva kuti mundhu umwe nga umwe anojitemera ega civaringo. (Joshuwa 24:15) Zvapupu zva Jehovha zvinoreremeja “vandhu vo mushovo wese,” azvinenyi no zvavanotenda.—1 Pedhru 2:17.

a Musoro uwu aunangi maferiyadho ese acikaceukijwi ngo Zvapupu zva Jehovha. Cimwenizve, aunangi mavhesi ese anobesera kuziva kuti voceukija maferiyadho kana haiwa.

b Mitra, Mitraísmo, Njiku yo Natari na Yalda, de K. E. Eduljee, pheji 31-33.