“Maj taxikolis kitamichiua itekiuj, uan ijkon nanajsitoskej uan kuali nanmoajsiskej itech nochi, amo teyi namechpolos.” (SANT. 1:4TNM)

NEKUIKATILMEJ 23 UAN 139

1, 2. 1) ¿Toni techmachtia tein kichiujkej Gedeón uan 300 itateuijkauan? (Xikonita taixkopin ipeujyan tamachtilis.) 2) Kemej kijtoua Lucas 21:19, ¿keyej motelneki maj se taxiko?

TAMELAUJKEJ Gedeón uan itateuijkauan moajsiaj itech se neteuilis tein tel ouij uan tein tel tesioujtij. Nochi youal kintokatoyaj akin kintauelitayaj kemej 32 kilómetros. ¿Toni panok satepan? Biblia kijtoua: “Gedeón ajsik Jordán uan kipanauij. Yejua uan trescientos takamej akin iuan yetoyaj sioujtoyaj”. Sayoj ke ayamo tataniaj itech neteuilis, porin yoltoyajok 15,000 tateuianij akin kintauelitayaj. Yejuan kintajyouiltijkej israelitas miak xiujmej. Yejua ika Gedeón uan itateuijkauan monekia amo mosenkauaskej. Yejuan kisentokakej kintokakej akin kintauelitayaj hasta ke kintankej (Juec. 7:22; 8:4, 10, 28).

2 Tejuan no timoajsij kemej yeskia itech se neteuilis tein tel ouij uan tein tel tesioujtij. Iuan timoteuijtokej Satanás uan nochi tein kiixyekana, uan tajtakol tein Adán techpanoltilij. Tisekimej miak xiujmejya iniuan timoteuijtokej. Uan ika inepaleuil Jiova miakpaya tikintaninij. Sayoj ke ayamo senkis titatanij.  Xa kemansa tisiouiskej porin uejkaujya titateuijtokej oso uejkaujya tikchixtokej maj ixpoliui tein amo kuali tein mochiujtok. Jesús kijtoj ke itech itamian tonalmej tikpiaskiaj miak kuejmolmej uan techtajyouiltiskiaj. Sayoj ke no kijtoj ke komo titaxikouaj, uelis titataniskej itech neteuilis (xikonixtajtolti Lucas 21:19). ¿Toni kijtosneki se taxikos? ¿Toni techpaleuis maj titaxikokan? ¿Toni uelis techmachtis tein kichiujkej akin taxikojkej? ¿Uan keniuj uelis tikauaskej “maj taxikolis kitamichiua itekiuj”? (Sant. 1:4, TNM.)

¿TONI KIJTOSNEKI SE TAXIKOS?

3. ¿Toni kijtosneki se taxikos?

3 Keman Biblia ika tajtoua taxikolis, amo sayoj kijtosneki se kikauas maj pano ouijkayomej oso kuejmolmej tein se kipia. Mouika ika tanemilil tein se kipia keman se kipanoua kuejmolmej. Se taxikos kijtosneki se kinextis yolchikaualis, se kisentokas uan amo se yolijsiuis. Se amatajkuilol kijtoua ke se taxikos kijtosneki se kipias chikauak takuaujtamatilis uan amo se mosenkauas keman se kipanoua ouijkayomej, hasta tein okachi uejueyi. Keman se kixikoua kuejmolmej, kemej yeskia se tatani. Uan amo se kiita tekokojkayot tein se kimachilia, ta tein se kineki se kiajsis.

4. ¿Keyej tikijtouaj ke netasojtalis techpaleuia maj titaxikokan?

4 Netasojtalis techpaleuia maj titaxikokan (xikonixtajtolti 1 Corintios 13:4, 7). ¿Keyej tikijtouaj nejin? Kemej neskayot, netasojtalis tein tikpialiaj Jiova techpaleuia maj tikxikokan tein yeski taman tein yejuatsin kikaua maj pano (Luc. 22:41, 42). Netasojtalis tein tikinpialiaj tokniuan techpaleuia maj tikxikokan nepololmej tein kipiaj (1 Ped. 4:8). Uan netasojtalis tein tikpialiaj tonamik techpaleuia maj tikxikokan kuejmolmej tein kipiaj hasta namikuanij akin okachi yolpakij. Uan nejon netasojtalis techpaleuia maj okachi kuali timouikakan kemej namikuanij (1 Cor. 7:28).

¿TONI TECHPALEUIS MAJ TITAXIKOKAN?

5. ¿Keyej sayoj Jiova okachi uelis techpaleuis maj titaxikokan?

5 Maj tiktajtanikan Jiova maj techmaka chikaualis. Biblia kijtoua ke Jiova techpaleuis “ma titaxikojtiyakan ika tajyouilis uan ma timoyoltalijtinemikan” (Rom. 15:5). Sayoj yejuatsin senkis kiajsikamati tein tikpanotokej, tein tikmachiliaj uan tein tikpanokej achto. Yejua ika okachi kuali kimati keniuj techpaleuis maj titaxikokan. Biblia kijtoua: “Yejua kinmaka inintanejnekilis akin kimoujkatokaj, kinkaki keman kitsajtsiliaj maj kinpaleui, uan kinmakixtia” (Sal. 145:19). Sayoj ke ¿keniuj technankilia Dios keman tiktajtaniaj maj techmaka chikaualis tein techpaleuis maj titaxikokan?

6. ¿Keniuj techpaleuia Jiova ijkon kemej motenkaua keman tikpanouaj se ouijkayot?

6 Komo tiktajtaniaj Jiova maj techpaleui maj titaxikokan, yejuatsin motenkaua ke techpaleuis maj tikajsikan keniuj tikisaskej itech nejon ouijkayot (xikonixtajtolti 1 Corintios 10:13TNM). ¿Keniuj kichiua nejon tein motenkaua? Kemansa, kijkuania ouijkayot. Sayoj ke miakpa techmaka chikaualis tein techpaleuis maj titaxikokan ika nejmachkayot uan yolpakilis (Col. 1:11). Uan no, Jiova kuali kimati hasta kani uelis titaxikoskej itech tonakayo, totanemilil uan kemej timomachiliaj. Yejuatsin amo keman kikauas maj tikpanokan  seki taman tein tel ouij tein kichiuas maj techouijmaka tiksentokaskej tiktakamatiskej.

7. Xikonmelaua ika se neskayot keyej moneki kemej yeskia kuali timotamakaskej uan ijkon uelis titaxikoskej.

7 Maj tikchikauakan totakuaujtamatilis ika tamachtilis tein kitemaka Biblia. ¿Keyej motelneki maj kemej yeskia kuali timotamakakan ika tamachtilis tein kitemaka Biblia? Maj tikijtokan se neskayot. Komo se taltikpaknenkej kineki pankisas uan ajsis ikuapan se tel ueyi tepet, moneki kikuas itech se tonal tein kikuaskia itech eyi oso naui tonal. No ijkon, komo tiknekij titaxikoskej hasta keman ejkos tamilis, moneki kemej yeskia kuali timotamakaskej ika tamachtilis tein kitemaka Biblia. Moneki timomachtiskej toselti uan nochipa tiyaskej nechikolmej. Ijkon tikpiaskej chikauak totakuaujtamatilis (Juan 6:27).

8, 9. 1) Kemej kijtoua Job 2:4, 5, ¿toni motaomeyolotia keman tikpanouaj se ouijkayot? 2) ¿Toni ueliskia itech titanemiliskej ijkuak?

8 Maj tikelnamikikan ke moneki amo tikauaskej Dios. Keman tikpanouaj kuejmolmej, melauak ke semi titajyouiaj. Sayoj ke maj tikelnamikikan ke no motaomeyolotia ox amo tikauaskej Dios. Satanás amo kineki maj Jiova taixyekana itech iluikak uan taltikpak. Yejua kiixnamikik Dios keman kijtoj ke taltikpakneminij sayoj kitekitiliaj porin kinmaka miak taman tein kuali. Itech itonaluan Job, Satanás kijtoj: “Se takat kitemakas nochi tein kipia uan ijkon kisentokas nemis”. Uan ompa kijtoj ke komo Dios kikuiliaya Job nochi tein kipiaya, kinekepiliskia (Job 2:4, 5). Miak xiujmej satepan, keman Satanás kikalankixtijkej iluikak, kisentokaya kintakajkayauiliaya itekitikauan Dios akin amo kikauaj (Apoc. 12:10). Uan axkan kisentoka kijtoua ke taltikpakneminij sayoj tikueyichiuaj Dios porin techmaka miak taman tein kuali. Kitelneki maj tikixtopeuakan Dios kemej tanauatijkej uan maj amo tiksentokakan tiktekitilikan. Yejua ika, keman tikpanoskej se kuejmol, maj tikelnamikikan ke tein tikchiuaj kinextia ox tikpaleuiaj Jiova kemej akin yekmelauj kinamiki taixyekanas itech iluikak uan taltikpak.

9 Ijkuak, uelis tiknemiliskej nejin. Sekopa moajsi Satanás uan iamokuali ejekauan, techitstokej uan kijtojtokej ke timosenkauaskej. Oksekopa moajsi Jiova, totekiuaj Jesucristo, taixpejpenalmej akin moajokkejya uan tel miakej ángeles. Yejuan no techitaj, sayoj ke techyolchikauaj maj amo timosenkauakan. Yolpakij kiitaskej ke amo tikauaj Jiova uan tiksentokaj titaxikouaj maski tikpanouaj ouijkayomej. Ompa Jiova techiluia: “Xitamatkej, nokonetsin, uan xinechyolpakti, uan ijkon uelis niknankilis akin nechkejkeloua” (Prov. 27:11).

10. ¿Keniuj tikchiuaj kemej Jesús keman tikpanouaj ouijkayomej?

10 Maj titanemilikan itech tatiochiualismej tein tikseliskej. Xikonnemili ke tionojtokatok uan tionajsis kampa tikonneki hasta mostika. Moneki tionojtokas nochi youal. Kampa yeski tiontachias tatayouayan. Sayoj ke tejuatsin tikonmati ke amo uejkaua tanesis uan ke tionajsis komo tikonsentoka tionnejnemi. Kemansa uelis ijkon yeski tonemilis. Xa tikpanouaj uejueyi ouijkayomej uan timoteltekipachouaj. Hasta Jesús xa no ijkon momachilij. Keman kipilojkej itech kouit kampa kimiktiskiaj, kipinaujtijkej uan kichiujkej maj tel tajyoui. Tikyekmatij ke yejua nejon tein okachi ouij tein kipanok. ¿Toni kipaleuij maj  taxiko? Biblia kijtoua ke kipaleuij “ueyi yolpakilis” (Heb. 12:2, 3). Nejin kijtosneki ke itech tanemilij tatiochiualismej tein kiseliskia komo taxikouaya, okachiok ke tapaleuiskia maj mochipaua itokay Dios uan maj monexti ke yejuatsin kinamiki taixyekanas. Kimatia ke ouijkayot tein kipanotoya tamiskia, sayoj ke tatiochiualis tein kiseliskia ompa iluikak uejkauaskia nochipaya. Keman tikpanoskej uejueyi kuejmolmej, uelis tikchiuaskej kemej Jesús. ¿Keniuj? Keman titanemiliskej itech tatiochiualismej tein tikseliskej komo titaxikouaj uan keman tikelnamikiskej ke kuejmolmej tamiskej.

“NEKES TEN TAXIKOAJ”

11. ¿Keyej semi kuali maj tikixmatikan ininnemilis “nekes ten taxikoaj”?

11 Miakej itekitikauan Dios taxikouanij kemej tejuan. Itech itonaluan tatitanil Pedro, miakej tokniuan kixikojkej itaixnamikilis Satanás. Yejua ika, Pedro kiniluij: “Xikmajpeutiyakan ne amokuali Satanás uan xiksentokakan xitakuautamatiyakan iuan Dios. Porin xikmatikan ke nochi namotaneltokaikniuan de nochi senmanauak no [tajyouijtinemij] ijkon keme namejuan nantajyouiaj” (1 Ped. 5:9). Yejua ika semi kuali maj tikixmatikan ininnemilis “nekes ten taxikoaj”. ¿Keyej? Porin nejon uelis techpaleuis maj amo tikauakan Dios, maj tikyekmatikan ke uelis titaxikoskej uan maj tikelnamikikan ke Jiova techtatiochiuis komo amo tikauaj (Sant. 5:11). Maj tikitakan ininneskayo seki itekitikauan Dios akin taxikouanij. [1]

12. ¿Toni techmachtia ininneskayo querubines akin moajsikej Edén?

12 Querubines. Nejin ángeles semi ueyichiuanimej. Keman Adán uan Eva tajtakojkej, Jiova kinmakak seki querubines se tekit nikan taltikpak tein amo katka kemej tekit tein kipiayaj ompa iluikak. Ininneskayo techmachtia maj titaxikokan keman tikseliaj se tekit tein ouij. Biblia kijtoua ke “itonalkisayampa xochital tein moajsia Edén” Jiova kintalij “querubines uan se espada tein xotatoya tein kisentokaya momalakachouaya uan ijkon kiyekpiaya ojti tein teuikaya itech kouit tein kiixnextia nemilis” (Gén. 3:24). [2] Biblia amo kijtoua ke nejon querubines kijtojkej ke amo kiuelitayaj nejon tekit oso ke amo kinnamikia maj yejuan kichiuakan porin semi ueyichiuanimej katkaj. Amo no kijtoua ke tasematkej oso ke kikaujkej inintekiuj. Amo, ta yejuan mokaujkej ompa hasta keman tamik tekit. Xa ompa moajsikej panoua mil seiscientos xiujmej, hasta keman mochiuak Tetsaujkakiouit.

13. ¿Toni kipaleuij Job maj kixiko miak ouijkayomej?

13 Job, akin amo kikauak Dios. Kemansa xa amo kuali timomachiliaj porin se totasojikniuj  oso se tochankauj techiluij teisa tein techyolxokolij. Oso xa timotelkokouaj oso titajyouiaj porin momikilij aksa akin tikteltasojtayaj. Sayoj ke tein yeski taman tein techpanos, ineskayo Job uelis techyolseuis (Job 1:18, 19; 2:7, 9; 19:1-3). Job amo kimatia keyej peuak kipanoua miak taman tein amo kuali. Sayoj ke amo keman mosenkauak. ¿Toni kipaleuij maj taxiko? Yekinika, netasojtalis tein kipialiaya Jiova uan porin kinekia kichiuas tein kiyolpaktia (Job 1:1). Yejua kinekia kiyolpaktis Jiova keman kipanoskia tein kuali uan tein amo kuali. Uan ojpatika, porin Jiova ika kinojnotsak itachijchiualis uan ijkon kielnamiktij ke yejuatsin kipia miak chikaualis. Nejin kichiuak maj Job okachi kineltokani ke Jiova kijkuaniliskia tajyouilis tein kipanotoya keman okachi kuali yeskia (Job 42:1, 2). Uan ijkon mochiuak. Jiova kijkuanilij tajyouilis tein kipanotoya uan kimakak okse achiok tein kipolojka. Uan Job yolpakik nochi tonalmej tein nemikok (Job 42:10, 17).

14. Kemej kijtoua 2 Corintios 1:6, ¿keniuj kinpaleuij oksekin itaxikolis Pablo?

14 Tatitanil Pablo. Xa sekin techixnamikij oso techtajyouiltiaj porin tiktekitiliaj Jiova. Oso komo titapaleuiaj kemej tayekananij oso takalpanouanij, xa techteltekipachoua nochi tekit tein moneki tikchiuaskej. Komo ijkon techpanotok, ineskayo Pablo uelis techpaleuis. Yejua kiteltajyouiltijkej. Uan no, semi ininka motekipachouaya tokniuan (2 Cor. 11:23-29). Sayoj ke amo keman mosenkauak, uan kuali neskayot tein kikauak kinpaleuij oksekin maj taxikokan (xikonixtajtolti 2 Corintios 1:6). Komo tejuan titaxikouaj, tokuali neskayo no kinpaleuis okseki tokniuan maj taxikokan.

¿TIKAUASKEJ “MAJ TAXIKOLIS KITAMICHIUA ITEKIUJ”?

15, 16. 1) ¿Toni tekit moneki kitamichiuas taxikolis? 2) Xikonijto neskayomej kampa moita keniuj “taxikolis kitamichiua itekiuj”.

15 Jiova kichiuak maj Santiago, se imomachtijkauj Cristo, kijkuilouani nejin:  “Maj taxikolis kitamichiua itekiuj, uan ijkon nanajsitoskej uan kuali nanmoajsiskej itech nochi, amo teyi namechpolos” (Sant. 1:4TNM). Kemej tikitaj, Santiago kijtoj ke taxikolis kichiua totech se tekit. ¿Toni nejon tekit? Taxikolis techpaleuia maj ‘tiajsitokanʼ, oso ika okseki tajtolmej, maj okachi kuali tiknextikan ikualneskayouan Cristo. Sayoj ke ¿keniuj taxikolis kichiua nejin tekit totech? Keman tikpiaj se kuejmol, xa tikitaskej ke moneki okachi amo tiyolijsiuiskej, okachi timotasojkamatiskej oso okachi titetasojtaskej. Keman titaxikouaj, tikmatij keniuj okachi tiknextiskej nejin kualneskayomej uan timochiuaj okachi kuali tiitatojtokakauan Cristo. Ijkon tikauaj maj taxikolis kitamichiua tekit totech.

Komo titaxikouaj keman tikpiaj kuejmolmej, okachi kuali tiknextiskej ikualneskayouan Cristo (xikonita párrafo 15 uan 16)

16 Kemej taxikolis techpaleuia maj okachi kuali tiknextikan ikualneskayouan Cristo, maj amo tiktemokan tikyektaliskej se kuejmol keman amo tiktakamatiskej Dios. Maj tikitakan ome neskayomej. Maj tikijtokan ke tikpiaj se amo kuali tanemilil. Moneki amo tikchiuaskej tein tiknemiliaj, ta okachi kuali maj tiktajtanikan Jiova maj techpaleui maj timoijkuanilikan. Oso maj tiknemilikan ke se tochankauj techixnamiki porin tiitaixpantijkauan Jiova. Moneki amo timosenkauaskej, ta maj tiksentokakan tiktekitilikan Jiova. Nejon techpaleuis maj okachi iuan titakuaujtamatikan. Maj amo tikelkauakan ke komo tiknekij maj Jiova techtatiochiui, moneki titaxikoskej (Rom. 5:3-5; Sant. 1:12).

17, 18. 1) Xikonmelaua ika se neskayot keyej motelneki titaxikoskej hasta keman ejkos tamilis. 2) ¿Toni uelis tikyekmatiskej axkan ke okachi amo uejkaua ejkos tamilis?

17 Motelneki maj titaxikokan hasta keman ejkos tamilis, uan amo sayoj seki tonalmej. Maj tiknemilikan ke se barco pankalaktok itech at. Komo akin itech youij kinekij makisaskej, moneki ajkuiskej hasta atenoj uan amo mosenkauaskej nion tepitsin. No ijkon, komo tiknekij tinemiskej itech Xochital, moneki titaxikoskej hasta keman ejkos tamilis uan nion tepitsin timosenkauaskej. Moneki no tikijtoskej tein kijtoj tatitanil Pablo: “Amo keman timoyolkejkepaj” (2 Cor. 4:1, 16).

18 Kemej Pablo, tikyekmatij ke Jiova techpaleuis maj titaxikokan hasta keman ejkos tamilis. Pablo kijkuiloj ke senkis titatantokej ika inepaleuil akin techtasojtak. Uan ke amo teyi uelis kichiuas maj Dios amo techtasojta, “maski timikiske uan maski tiyoltinemiske. Uan amo no in ángeles, nion in amokuali ejekame, nion in uejueyi tamatinime [...,] tajyouilis ten axkan tikpanotokke [...,] tajyouilis ten topan uetsikiu mosta oso uipta [...,] ne tayekanani ten ualpantemoske den ajko, [...] uan nion no nekes ten ualpankisaske den tani”. Uan no kijtoj: “Amo ongak okse taman ten Dios itachijchiu ten uelis techtsinkixtis itech in tetasojtalistsin de Totajtsin Dios, porin tipoutinemij iuan Totekotsin Cristo Jesús” (Rom. 8:37-39). Melauak ke kemansa tisiouij. Sayoj ke moneki tikchiuaskej kemej Gedeón uan itateuijkauan. Yejuan sioujtoyaj, sayoj ke amo mosenkaujkej (Juec. 8:4). ¿Tikchiuaskej kemej yejuan?

^ [1] (párrafo 11): No techyolchikauas komo tikitaj keniuj taxikouanij itekitikauan Dios itech nejin tonalmej. Kemej neskayot, uelis tikixtajtoltiskej tein kipanouanij tokniuan kayomej Etiopía, Malaui uan Rusia itech Anuarios, xiuit 1992, 1999 uan 2008.

^ [2] (párrafo 12): Biblia amo kijtoua kanachi querubines kinmakak Dios nejin tekit.