Skip to content

Skip to table of contents

‘Ivuililenu ku Vilongesa, Linga mu Pue Vakua Mana’

‘Ivuililenu ku Vilongesa, Linga mu Pue Vakua Mana’

“Vana vange . . . Ivuililenu ku mi longesa, kaha zangamenu.”​—VISIMO 8:32, 33.

MIASO: 56, 89

1. Vati tu hasa ku uana mangana, kaha vati a ka tu kuasa?

MANGANA e ku fuminina kuli Yehova, kaha ikeye ue ku hanako vakuavo. Tiango 1:5 nguayo: “Nga umosi ha kati kenu na zela mangana, a a vundile kuli Njambi, ou ue ku hana-hana via vingi ku vose kaha kesi na mitonze.” Imo njila i tu hasa ku uanenamo mangana ya pua ku tava ku sungamesa ca Njambi. Ku lingamo ci ka tu niunga ku ku linga viuma via vipi na ku tu kuasa ku tualelaho ku kala na vusamba vua cili na Yehova. (Visimo 2:10-12) Kaha tu ka kala na lulavelelo lua cili lua ku ka yoya miaka yose.—Yunda 21.

2. Vati tu hasa ku lilongesa ku lema ku sungamesa ca Njambi?

2 Omo lia ku hona ku tantuluka ni vene cifua ci tua kolelamo, vintsimbu vimo ca cikalu ku tava ku tu sungamesa ni ku ci mona ku pua ca cili. Vunoni nga tu tambula vivezikiso via ku sungamesa ca Njambi, tu kevuisisa cilemo ca Njambi kuli etu. Mukanda ua Visimo 3:11, 12 ua tu leka nguauo “Muanange kati u yengule ku-longesa ca Yehova.” Kaha naua nguauo: “uze i a lema Yehova a mu handekela.” Tu hasa ku kala na vusunga nguetu Yehova ua tonda tu kale mua cili. (Tandenu VaHevelu 12:5-11.)  Mu ku linga Yehova a tu tantekeya vuino, ku sungamesa ceni ce ku tu kuasa kaha ue ku tu hana ku sungamesa cize mpundu ca litombola netu. Mu cilongesa cino, tu ka simutuila viuma viuana ku tuala ha ku sungamesa: (1) ku lisungamesa etu vavene, (2) ku sungamesa ci va pande ku hana visemi ku vusoko vuavo, (3) ku sungamesa ci tue ku tambula mu cikungulukilo, kaha (4) viuma vi hasa ku tu vavala ku hiana ku tu sungamesa.

OMO LIA VIKA KU LISUNGAMESA ETU VAVENE CA PUA KU MUESA MANA?

3. Vati muana a hasa ku lilongesa ku lisungamesa ivene? Hanenu cimueso.

3 Nga tu lisungamesa etu vavene, tu ka sungamesa vilinga na visinganieka vietu. Ka tue ku semuka na vuhasi vua ku lisungamesa etu vavene houe vunoni tua pande ku lilongesavuo. Ca ku muenako, nga kanike a lilongesa ku endesa kinga, cisemi ue ku kuata kinga linga kati a ue. Vunoni, mu ku hita ca ntsimbu kanike ue ku lilongesa ku kala ha kinga lika lieni, kaha cisemi ue ku putuka ku mu ecelela kamandende-kamandende, ecela a kuata, ecela a kuata. Kaha nga cisemi a mona ngueni muana na lilongesa ku endesa, ue mu ecela mu vutuntu. Na vuno vene, nga visemi ‘va longesa na ku mamuna vana muli Yehova,’ va li na ku va kuasa ku kala na mangana na ku lisungamesa vakevo vavene.—Efeso 6:4.

4, 5. (a) Omo lia vika ku lisungamesa ca pua mutamba ua seho ua ‘vuntu vua vuha’? (b) Omo lia vika ka tua pandele ku hilukila mu nima nga tu sevuka?

4 Mukemuo mu vie ku fua cipue ku vantu ve ku lilongesa vusunga ku vukuluntu. Vutuhu va hasa ku tantekeya ku lisungamesa vavene, kanda va ci pue Vakua Kilistu va ku hia. Vunoni mu ve ku putuka ku zala “muntu uze ua muha” na ku lihakela kapandi ka ku tambuluisa Kilistu, ve ku pua va ku hia. (Efeso 4:23, 24) Ku lisungamesa etu vavene ce ku tu kuasa “ku viana ku sahula Njambi na masungu a hano ha mavu” linga “tu yoye na ku silikinia na mu vuviuke na mu ku lemesa Njambi ku ntsimbu eyi ya vuovuno.”—Tito 2:12.

5 Vunoni, tu vose tu vakua ku vulumuna. (Ekelesiaste 7:20) Vuno eci ca lomboloka ngecize nga tu sevuka ka tue ku hasa ku lisungamesa ni? Houe. Muomu Visimo 24:16 nguayo: “Mukua vuviuke a ua lutanu na luvali, na ku katuka naua.” Vika vie ku tu kuasa “ku katuka naua”? Kati ndzili yetu vavene, vunoni sipilitu ya Njambi. (Tandenu Filipu 4:13.) Kaha umo ua mihako ya ku sipilitu yaco ua pua ku lipokuesa, cize ca lifua na ku lisungamesa.

6. Vati tu hasa ku pua vandongesi va cili va Lizi lia Njambi? (Talenu cikupulo ca ku vuputukilo.)

6 Viuma vikuavo vi hasa ku tu kuasa ku lisungamesa via pua ku vundila, ku lilongesa Mbimbiliya, na ku hilula. Vati co nga ku lilongesa Mbimbiliya ca mi puila ca cikalu ni ka mua lemene ku lilongesa? Kati mu hilukile mu nima. Vunoni tavesenu Yehova a mi kuase ku ‘sunguiya’ ni nguetu ku kala na cizango ca ku lilongesa Lizi lieni. (1 Petulu 2:2) Vundilenu Yehova a mi kuase ku lisungamesa linga mu uane ntsimbu ya ku pua na ku lilongesa Mbimbiliya. Mu hasa ku putuka ku lilongesa mu viminutu via vindende. Kaha mu ya na ku vuezako kamandende kamandende, mu ku hita ca ntsimbu ku lilongesa ci ka mi asiuila na ku mi tovala. Mua vusunga mu ka putuka ku lema ntsimbu yaco i mue ku hilula ha visinganieka via Yehova.—1 Timoteo 4:15.

7. Vati ku lisungamesa ce ku tu kuasa ku puisamo vizango vietu via mu lutsilielo mu cipanga ca Yehova?

 7 Ku lisungamesa etu vavene ce ku tu kuasa ku puisamo vizango vi tue ku lihakela mu cipanga ca Yehova. Ca ku muenako, umo cisemi ua yala ua livuile ngecize a li na ku kokoloka mu lutsilielo, ngeci ua lihakelele kapandi ka ku pua pioneiro. Vati ku lisungamesa ivene ca mu kuasele? Ua tandele mizimbu ya handeka via vupioneiro mu mikanda yetu na ku vundila. Ku lingamo ca kaniamesele vusamba vueni na Yehova. Vintsimbu vimo ua lingile vupioneiro vua ku kuasa. Ka tavesele na vimo viahi vi mu vindike; vunoni ua kakatelele ku vutumbe vueni. Mu nima ya ntsimbu, ua puile pioneiro ua ku kuasa. Kaha mu nima yaco, ua putukile vupioneiro vua ntsimbu yose.

LELELENU VANA VENU MU KU SUNGAMESA CA YEHOVA

Vanike ka ve ku semuka na mana a ku tantekeya via cili na via vipi, ngeci mukemuo va tondeka ku va longesa (Talenu cinanga 8)

8-10. Vika vi hasa ku kuasa visemi ku lela vana linga va pangele Yehova? Hanenu cimueso.

8 Yehova ua hana visemi kapandi ka ku lela vana vavo mu “ku va longesa na ku va mamuna muli Muangana.” (Efeso 6:4) Vunoni ku lingamo kati ca casi omo lia mavu a tuli na ku yoyela. (2 Timoteo 3:1-5) Vana ka ve ku semuka na mana a ku tantekeya via cili na  via vipi, muomu mutima uavo kanda u ci pue ua ku longesa. Ngeci va tondeka ku va sungamesa. (Loma 2:14, 15) Umo mukua ku lilongesa Mbimbiliya ua lomboluele ngueni lizi lia ciNgelengu li va langulula nguavo “ku sungamesa” lia lomboloka naua “ku longa muana,” ni nguetu ku mu lela na vilongesa via cili linga a ka pue muntu ua cili.

9 Nga visemi va longesa vana na cilemo, vana va ka livua ku lembama. Ve ku lilongesa ngecize ku zituka ca kala naha ha ca lenga kaha viose vie ku linga muntu mue ku-iza vimo. Ngeci ca pua ca seho ku visemi ku tsiliela muli Yehova a va kuase ku lela vana vavo. Vinguli via ku lelelamo vana via liseza-seza ku liya na cihela, kaha vinguli viaco vie ku aluluka ntsimbu yose. Vunoni, visemi vakua ku ononoka Njambi ka ci tondeka va lotele vika va longesa vana vavo ni ku tsiliela mu mana avo vavene ni vinguli via vantu.

10 Visemi va hasa ku lilongesa ku lungano lua Noa. Omo Yehova ua mu tumine ku tunga vuato, Noa ka tantekeyele mua ku vu tungila. Vunoni ua tsilielele mu vukuasi vua Yehova, kaha Mbimbiliya nguayo Noa ua lingile “ngue muze muose mua mu sikile Njambi.” (Njenisisi 6:22) Vika viezilemo? Vuato vuaco vua ovuele Noa na vusoko vueni! Cikuavo naua Noa ua puile cisemi ua cili. Omo lia vika? Muomu ua tsilielele mu mangana a Yehova. Noa ua longesele vuino vana veni kaha ua va muesele lungano lua cili, mua vusunga ku lingamo ka ca puile ca casi ku ntsimbu ize tele Livazi kanda li ize.—Njenisisi 6:5.

11. Omo lia vika visemi va pande ku lihakela kapandi ka ku longesa vana?

11 Nga mua pua cisemi, vati mu hasa ku linga ‘ngue muze muose mue ku tonda Njambi’? Ononokenu Yehova. Mu tavesenu a mi kuase ku lela vana venu. Pangesenu vimamuna via mu Lizi lieni na lukungulukilo lueni. Mua vusunga ku lutue vana venu va ka mi santsela mu ku lingamo! Umo muanetu ua sonekele ngueni: “Nje ku santsela cikuma ku cifua ci va nji lelelelemo visemi vange. Va lingile cose linga va nji kuate ku mutima.” Ua handekele naua ngueni visemi veni vakevo va mu kuasele ku kala na vusamba vua cili na Yehova. Mua vusunga, cipue nga visemi va linga cose mu ku longesa muana, citava a ka likela ku pangela Yehova. Vunoni nga visemi va lingileko mutamba uavo, ka va ka sala na citakutaku vunoni na mutima ua ku lela kaha na ku lavelela ngecize tangua muanavo a ka hiluka kuli Yehova.

12, 13. (a) Nga muana na u mu cikungulukilo, vati visemi va hasa ku muesa ngecize ve ku ononoka Njambi? (b) Vati vumo vusoko vua uanene vukuasi omo lia ku ononoka ca visemi kuli Yehova?

12 Vamo visemi cimo ca vieseko vie ku va kalukila cikuma ku tuala ha ku ononoka Yehova, ca pua nga muanavo a ua mu cikungulukilo. Umo muanetu ua mpuevo omo muaneni ua uile mu cikungulukilo, ua litavelele ngueni: “Nja kele na ku tonda mezi a nji hakuila mu mikanda yetu linga nji pue na ku kala na muanange na mutekuluange.” Vunoni yalieni ua mu kuasele ku mona ngecize ka va kele naua na mpoko hali muanavo kaha va pandele ku ononoka Yehova.

13 Mu nima ya imo miaka, muanavo ua hilukile mu cikungulukilo. Kaha va naye va handekele nguavo: “Muanange ue ku nji sana ni ku nji tuma mesaje kampe matangua ose! Kaha ue ku tu singimika cikuma muomu a tantekeya ngecize tu ononokele Yehova. Lelo lino mueka tua lilema na munetu.” Ngeci mukemuo nga muanenu na u mu cikungulukilo, mu ka ‘tsiliela Yehova na mutima uenu uose’  ni? Vuno mu ka muesa Yehova ngecize ka mue ku ‘zendamena ku mana enu vavene’ ni? (Visimo 3:5, 6) Vulukenu ngecize, ku sungamesa ca Yehova ce ku muesa vukama vua mana na cilemo ceni kuli yetu. Kati mu suve ngecize ua hele Muaneni mu ku tsila vantu vose, hamo lika na muanenu. Mua vusunga Njambi a tonda vose va ka yoye miaka yose. (Tandenu 2 Petulu 3:9.) Ngeci mukemuo visemi, tualelelenuho ku tsiliela ngecize ku sungamesa na ku tuamenena ca Yehova vie ku tu kuasa, ambe nga ku mu ononoka ca cikalu. Puenu na ku ononoka ku sungamesa ca Yehova, kati ku ci luisa.

MU CIKUNGULUKILO

14. Vivezikiso vika tue ku tambula ku vilongesa vie ku tu hana “kasongo”?

14 Yehova ua kulahesele ku niunga, na ku longesa cikungulukilo ca Vakua Kilistu. Kaha ue ku lingamo mu vinjila via vingi. Ca ku muenako, ua tumine Muaneni ku niunga cikungulukilo, kaha Yesu va mu puisile “kasongo ua cili” mu ku tu hana via ku lia via mu lutsilielo vie ku tu kuasa ku kaniamesa lutsilielo luetu. (Luka 12:42) Kaha “kasongo” uaco ue ku tu longesa, na ku tu sungamesa. Halumo mua vuluka ntsimbu i mua vuile cimo cimpande ni i mua tandele mizimbu mu mikanda yetu ya mi kuasele ku sungamesa vilinga ni cifua ci mue ku singaniekelamo. Ngeci mu hasa ku ivua ndzolela omo lia ku lisungamesa, muomu ca muesa ngecize muli na ku tavesa Yehova a mi sungamese.—Visimo 2:1-5.

15, 16. (a) Vati tu hasa ku uana vukuasi ku cipanga ci ve ku linga vakuluntu? (b) Vati tu hasa ku asiuisa cipanga ci ve ku linga vakuluntu?

15 Cikuavo naua Kilistu ua tu hana vakuluntu linga va niunge vuino vikungulukilo. Mbimbiliya ya va tumbula nguayo “vuana kuli vantu.” (Efeso 4:8, 11-13) Vati tu hasa ku uana vukuasi ku vipanga via vakuluntu? Mu ku tambuluisa lutsilielo luavo na lungano luavo lua cili, kaha naua tua pande ku kava vimamuna viavo via mu Mbimbiliya. (Tandenu VaHevelu 13:7, 17.) Vakuluntu va tu lema kaha va tonda tu kale na vusamba vua cili na Njambi. Ngeci mukemuo nga va mona ngecize vintsimbu vimo ka tuesi na ku kunguluka ni ntuima yetu i na tepuluka, va ka lihakela kapandi ka ku tu kuasa vuasi-vuasi. Kaha va ka tu halakana na ku tu kaniamesa kaha na ku tu hana vimamuna via cili via mu Mbimbiliya. Vuno mue ku mona vukuasi vuavo ku pua cimueso ca cilemo ca Yehova kuli enu ni?

16 Vulukenu ngecize vintsimbu vimo vakuluntu ka ce ku va puila ca casi ku tu mamuna. Mu ku mona cenu, vati ua livuile Natane mu va mu tumine ku ka kuasa Muangana Ndaviti omo lia ku seteka ku sueka vupi vueni? (2 Samuele 12:1-14) Kaha vati kapostolo Paulu ua livuile omo ua pandele ku mamuna Petulu, umo ua vandongesi 12, omo lia ku muesa kahangu ku tuala ha Vakua Kilistu va vaYundeya na vaze ka va puile vaYundeya? Mua vusunga Paulu ua tondekele ku simpa. (Ngalata 2:11-14) Ngeci mukemuo vati mu hasa ku asiuisa viuma linga vakuluntu va hase ku mi mamuna? Puenu va ku likehesa, ku santsela, kaha muntu ua muasi ku handeka neni. Cikuavo naua monenu vukuasi vuavo ku pua cimueso ca cilemo ca Njambi kuli enu. Nga mu lingamo mu ka vezika, kaha vakuluntu va ka linga cipanga cavo na ndzolela.

17. Vati vakuluntu va kuasele umo ndokazi?

17 Umo ndokazi ngueni kuli vimo visoti via lihitile navio mu muono via mu lingisile ci mu puile ca cikalu ku lema Yehova, kaha ua vuile vusiua vua kama. Kaha ngueni:  “Nja muene ngecize noho nji handeke na vakuluntu. Vana va mbala ka va nji tenukilile ni ku nji paya houe, vunoni va nji kaniamesele. Mu nima ya nkala ciuano, ambe nga vali na via vingi via ku linga, kasi umo uavo ua nji ihuile vati nji li. Omo lia viuma vi nja lihitile navio ku nima, ca nji kaluuilile ku tava ngecize Njambi nange a hasa ku nji lema. Ku sua kumo Yehova ue ku pangesa cikungulukilo ceni na vakuluntu linga a nji hane vusunga ngecize ua nji lema. Nje ku vundila linga kati nji ka mu seze na limo litangua liahi.”

VIKA VIA VAVALA KU TUVAKANA KU VAVALA CA KU SUNGAMESA?

18, 19. Vika vie ku vavala ku hiana ku tu sungamesa? Hanenu cimueso.

18 Ku tu sungamesa ci hasa ku tu vavala, vunoni ku viana ku tu sungamesa ci hasa ku tu vavala ku tuvakana. (VaHevelu 12:11) Tu hasa naua ku lilongesa vimo ku lungano lua ku pihia lua Kaini na Muangana Zendekiya. Omo Njambi ua muene ngecize Kaini ua zindile muanaye na ku tonda ku mu tsiha, ua mu mamuine ngueni: “Vika u na tenukila? Na cihanga cove ca lavela vika? Nga u linga mua cili, ci ka anduka, ni? Kaha nga ko u lingi mua cili, vupi vua vandamena ku mbelo; kaha vu ka ku sunguiya; vunoni u na pande ku vu hiana.” Kaini ka tavele Yehova a mu sungamese, ua tsihile muanaye, kaha ua yandele na luvinda luezile mu muono ueni uose. (Njenisisi 4:11, 12) Nga Kaini uononokele Njambi, luvinda luose lua mu solokelele nga luahi.

19 Zendekiya ua puile muangana ua ku pihia cikuma kaha ua ku hona ngolo. Mu ku sika ceni, vantu mu Yelusalema va yandele. Ngeci kapolofeto Yelemiya ua mamuine Zendekiya vintsimbu via vingi linga a aluluke. Vunoni Zendekiya ua vianene ku sungamesa ca Yehova, kaha muezile luvinda lua kama. (Yelemiya 52:8-11) Yehova ka tondele tu hite mu kayando houe!—Tandenu Isaya 48:17, 18.

20. Vika vi ka solokela vaze ve ku tava ku sungamesa ca Njambi na vaze ve ku ci viana?

20 Lelo lino, vavengi ve ku tsopa na ku sembulula ku sungamesa ca Njambi. Vunoni vuovuno, uose ue ku viana ku sungamesa ca Njambi a ka hita mu luvinda lua kama. (Visimo 1:24-31) Ngeci mukemuo tu ‘Ivuililenu ku vilongesa, kaha tu zangamenu.” Visimo 4:13 nguayo ‘kuata na zindzili ku ku-longesa cange; kati u ci ece: Ci niunge; muomu cikeco muono uove.’