മത്തായി എഴുതിയത്‌ 21:1-46

21  അവർ യരുശലേമിന്‌ അടുത്ത്‌ ഒലിവുമലയിലെ+ ബേത്ത്‌ഫാഗയിൽ എത്തിയപ്പോൾ, യേശു രണ്ടു ശിഷ്യന്മാരെ വിളിച്ച്‌ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:+  “ആ കാണുന്ന ഗ്രാമത്തിലേക്കു പോകുക. അവിടെ എത്തുമ്പോൾത്തന്നെ, ഒരു കഴുതയെയും അതിന്റെ കുട്ടിയെയും കെട്ടിയിട്ടിരിക്കുന്നതു കാണും. അവയെ അഴിച്ച്‌ എന്റെ അടുത്ത്‌ കൊണ്ടുവരുക.  ആരെങ്കിലും വല്ലതും ചോദിച്ചാൽ, ‘കർത്താവിന്‌ ഇവയെ ആവശ്യമുണ്ട്‌ ’ എന്നു പറഞ്ഞാൽ മതി. ഉടൻതന്നെ അയാൾ അവയെ വിട്ടുതരും.”  ഇങ്ങനെ സംഭവിച്ചതു പ്രവാചകനിലൂടെ പറഞ്ഞ ഈ വാക്കുകൾ നിറവേറേണ്ടതിനായിരുന്നു:  “സീയോൻപുത്രിയോടു പറയുക: ‘ഇതാ, സൗമ്യനായ നിന്റെ രാജാവ്‌+ ചുമട്ടുമൃഗമായ കഴുതയുടെ പുറത്ത്‌, അതെ, ഒരു കഴുതക്കുട്ടിയുടെ പുറത്ത്‌ കയറി, നിന്റെ അടുത്തേക്കു വരുന്നു.’”+  അങ്ങനെ, ശിഷ്യന്മാർ പോയി യേശു പറഞ്ഞതുപോലെതന്നെ ചെയ്‌തു.+  അവർ കഴുതയെയും കുട്ടിയെയും കൊണ്ടുവന്ന്‌ അവരുടെ പുറങ്കുപ്പായങ്ങൾ അവയുടെ മേൽ ഇട്ടു. യേശു അതിന്റെ പുറത്ത്‌ കയറി ഇരുന്നു.+  ജനക്കൂട്ടത്തിൽ മിക്കവരും അവരുടെ പുറങ്കുപ്പായങ്ങൾ വഴിയിൽ വിരിച്ചു.+ മറ്റു ചിലർ മരച്ചില്ലകൾ വെട്ടി വഴിയിൽ നിരത്തി.  യേശുവിനു മുന്നിലും പിന്നിലും ആയി നടന്ന ജനം ഇങ്ങനെ ആർത്തുവിളിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു: “ദാവീദുപുത്രനു രക്ഷ നൽകണേ!+ യഹോവയുടെ നാമത്തിൽ വരുന്നവൻ+ അനുഗൃഹീതൻ! അത്യുന്നതങ്ങളിൽ വസിക്കുന്നവനേ,+ ദാവീദുപുത്രനു രക്ഷ നൽകണേ.” 10  യേശു യരുശലേമിൽ എത്തിയപ്പോൾ നഗരത്തിലാകെ ബഹളമായി. “ഇത്‌ ആരാണ്‌ ” എന്ന്‌ അവരെല്ലാം ചോദിക്കാൻതുടങ്ങി. 11  “ഇതു ഗലീലയിലെ നസറെത്തിൽനിന്നുള്ള പ്രവാചകനായ യേശുവാണ്‌ ”+ എന്നു ജനക്കൂട്ടം പറയുന്നുമുണ്ടായിരുന്നു. 12  യേശു ദേവാലയത്തിൽ ചെന്ന്‌ അവിടെ വിൽക്കുകയും വാങ്ങുകയും ചെയ്‌തുകൊണ്ടിരുന്നവരെയെല്ലാം പുറത്താക്കി. നാണയം മാറ്റിക്കൊടുക്കുന്നവരുടെ മേശകളും പ്രാവുവിൽപ്പനക്കാരുടെ ഇരിപ്പിടങ്ങളും മറിച്ചിട്ടു.+ 13  യേശു അവരോടു പറഞ്ഞു: “‘എന്റെ ഭവനം പ്രാർഥനാലയം എന്ന്‌ അറിയപ്പെടും’+ എന്നാണ്‌ എഴുതിയിരിക്കുന്നത്‌. നിങ്ങളോ അതിനെ കവർച്ചക്കാരുടെ ഗുഹയാക്കുന്നു.”+ 14  അന്ധരും മുടന്തരും ദേവാലയത്തിൽ യേശുവിന്റെ അടുത്ത്‌ വന്നു; യേശു അവരെ സുഖപ്പെടുത്തി. 15  യേശു ചെയ്‌ത അത്ഭുതകാര്യങ്ങളും “ദാവീദുപുത്രനു രക്ഷ നൽകണേ”+ എന്നു ദേവാലയത്തിൽ കുട്ടികൾ ആർത്തുവിളിക്കുന്നതും കണ്ടപ്പോൾ മുഖ്യപുരോഹിതന്മാരും ശാസ്‌ത്രിമാരും ദേഷ്യപ്പെട്ട്‌+ 16  യേശുവിനോട്‌, “ഇവർ പറയുന്നതു നീ കേൾക്കുന്നില്ലേ” എന്നു ചോദിച്ചു. യേശു അവരോട്‌, “ഉണ്ട്‌. ‘ശിശുക്കളുടെയും മുലകുടിക്കുന്നവരുടെയും വായിൽനിന്ന്‌ നീ സ്‌തുതി പൊഴിക്കുന്നു’+ എന്നു നിങ്ങൾ ഒരിക്കലും വായിച്ചിട്ടില്ലേ” എന്നു ചോദിച്ചു. 17  പിന്നെ യേശു അവരെ വിട്ട്‌ നഗരത്തിനു പുറത്തുള്ള ബഥാന്യയിൽ ചെന്ന്‌ രാത്രി അവിടെ തങ്ങി.+ 18  അതിരാവിലെ നഗരത്തിലേക്കു മടങ്ങിവരുമ്പോൾ യേശുവിനു വിശന്നു.+ 19  വഴിയരികെ ഒരു അത്തി മരം കണ്ട്‌ യേശു അതിന്റെ അടുത്ത്‌ ചെന്നു; എന്നാൽ അതിൽ ഇലയല്ലാതെ ഒന്നും കണ്ടില്ല.+ യേശു അതിനോട്‌, “നീ ഇനി ഒരിക്കലും കായ്‌ക്കാതിരിക്കട്ടെ”+ എന്നു പറഞ്ഞു. പെട്ടെന്നുതന്നെ അത്തി മരം ഉണങ്ങിപ്പോയി. 20  ഇതു കണ്ടപ്പോൾ ശിഷ്യന്മാർ അതിശയിച്ച്‌, “ഈ അത്തി മരം എങ്ങനെയാണ്‌ ഇത്ര പെട്ടെന്ന്‌ ഉണങ്ങിപ്പോയത്‌ ”+ എന്നു ചോദിച്ചു. 21  അപ്പോൾ യേശു അവരോടു പറഞ്ഞു: “സത്യമായി ഞാൻ നിങ്ങളോടു പറയുന്നു: നിങ്ങൾ വിശ്വാസമുള്ളവരും സംശയിക്കാത്തവരും ആണെങ്കിൽ ഞാൻ ഈ അത്തി മരത്തോടു ചെയ്‌തതു മാത്രമല്ല അതിലപ്പുറവും നിങ്ങൾ ചെയ്യും. നിങ്ങൾ ഈ മലയോട്‌, ‘ഇളകിപ്പോയി കടലിൽ പതിക്കുക’ എന്നു പറഞ്ഞാൽ അതുപോലും സംഭവിക്കും.+ 22  വിശ്വാസത്തോടെ നിങ്ങൾ പ്രാർഥനയിൽ ചോദിക്കുന്നതെല്ലാം നിങ്ങൾക്കു കിട്ടും.”+ 23  യേശു ദേവാലയത്തിൽ ചെന്ന്‌ അവിടെ പഠിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, മുഖ്യപുരോഹിതന്മാരും ജനത്തിന്റെ മൂപ്പന്മാരും യേശുവിന്റെ അടുത്ത്‌ വന്ന്‌ ചോദിച്ചു: “നീ എന്ത്‌ അധികാരത്തിലാണ്‌ ഇതൊക്കെ ചെയ്യുന്നത്‌? ആരാണു നിനക്ക്‌ ഈ അധികാരം തന്നത്‌?”+ 24  യേശു അവരോടു പറഞ്ഞു: “ഞാനും നിങ്ങളോട്‌ ഒരു കാര്യം ചോദിക്കും. അതിന്‌ ഉത്തരം പറഞ്ഞാൽ എന്ത്‌ അധികാരത്തിലാണ്‌ ഇതൊക്കെ ചെയ്യുന്നതെന്നു ഞാനും പറയാം: 25  യോഹന്നാനാലുള്ള സ്‌നാനം എവിടെനിന്നായിരുന്നു? സ്വർഗത്തിൽനിന്നോ മനുഷ്യരിൽനിന്നോ?”* അപ്പോൾ അവർ പരസ്‌പരം പറഞ്ഞു: “‘സ്വർഗത്തിൽനിന്ന്‌ ’ എന്നു പറഞ്ഞാൽ, ‘പിന്നെ നിങ്ങൾ എന്തുകൊണ്ട്‌ യോഹന്നാനെ വിശ്വസിച്ചില്ല’+ എന്ന്‌ അവൻ ചോദിക്കും. 26  ‘മനുഷ്യരിൽനിന്ന്‌ ’ എന്നു പറയാമെന്നുവെച്ചാൽ ജനത്തെ പേടിക്കണം. കാരണം അവരെല്ലാം യോഹന്നാനെ ഒരു പ്രവാചകനായിട്ടാണല്ലോ കാണുന്നത്‌.”+ 27  അതുകൊണ്ട്‌ അവർ യേശുവിനോട്‌, “ഞങ്ങൾക്ക്‌ അറിയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോൾ യേശു അവരോടു പറഞ്ഞു: “എങ്കിൽ ഞാൻ ഇതൊക്കെ ചെയ്യുന്നത്‌ എന്ത്‌ അധികാരത്തിലാണെന്നു ഞാനും നിങ്ങളോടു പറയുന്നില്ല. 28  “നിങ്ങൾക്ക്‌ എന്തു തോന്നുന്നു? ഒരു മനുഷ്യനു രണ്ടു മക്കളുണ്ടായിരുന്നു. അയാൾ മൂത്ത മകന്റെ അടുത്ത്‌ ചെന്ന്‌ അവനോട്‌, ‘മോനേ, നീ ഇന്നു മുന്തിരിത്തോട്ടത്തിൽ പോയി ജോലി ചെയ്യ്‌ ’ എന്നു പറഞ്ഞു. 29  ‘എനിക്കു പറ്റില്ല’ എന്ന്‌ അവൻ പറഞ്ഞെങ്കിലും പിന്നീടു കുറ്റബോധം തോന്നി അവൻ പോയി. 30  അയാൾ ഇളയ മകന്റെ അടുത്ത്‌ ചെന്ന്‌ അങ്ങനെതന്നെ പറഞ്ഞു. ‘ഞാൻ പോകാം അപ്പാ’ എന്നു പറഞ്ഞെങ്കിലും അവൻ പോയില്ല. 31  ഈ രണ്ടു പേരിൽ ആരാണ്‌ അപ്പന്റെ ഇഷ്ടംപോലെ ചെയ്‌തത്‌?” “മൂത്തവൻ” എന്ന്‌ അവർ പറഞ്ഞപ്പോൾ യേശു പറഞ്ഞു: “നികുതിപിരിവുകാരും വേശ്യകളും നിങ്ങൾക്കു മുമ്പേ ദൈവരാജ്യത്തിലേക്കു പോകുന്നു എന്നു ഞാൻ സത്യമായി നിങ്ങളോടു പറയുന്നു.+ 32  കാരണം യോഹന്നാൻ നീതിയുടെ വഴിയേ നിങ്ങളുടെ അടുത്ത്‌ വന്നു. പക്ഷേ നിങ്ങൾ യോഹന്നാനെ വിശ്വസിച്ചില്ല. എന്നാൽ നികുതിപിരിവുകാരും വേശ്യകളും യോഹന്നാനെ വിശ്വസിച്ചു.+ അതു കണ്ടിട്ടും നിങ്ങൾ പശ്ചാത്തപിച്ചില്ല, യോഹന്നാനിൽ വിശ്വസിച്ചില്ല. 33  “മറ്റൊരു ദൃഷ്ടാന്തം പറയാം: ഒരാൾ സ്വന്തം കൃഷിയിടത്തിൽ ഒരു മുന്തിരിത്തോട്ടം+ നട്ടുപിടിപ്പിച്ചു. അതിനു ചുറ്റും വേലി കെട്ടി. ഒരു മുന്തിരിച്ചക്ക്‌ ഉണ്ടാക്കി. ഒരു കാവൽഗോപുരവും പണിതു.+ എന്നിട്ട്‌ അതു കൃഷി ചെയ്യാൻ പാട്ടത്തിനു കൊടുത്തിട്ട്‌ വിദേശത്തേക്കു പോയി.+ 34  വിളവെടുപ്പിനു സമയമായപ്പോൾ തന്റെ ഓഹരി കിട്ടാൻ അയാൾ അടിമകളെ ആ കൃഷിക്കാരുടെ അടുത്തേക്ക്‌ അയച്ചു. 35  എന്നാൽ കൃഷിക്കാർ അയാളുടെ അടിമകളെ പിടിച്ച്‌, ഒരാളെ തല്ലുകയും മറ്റൊരാളെ കൊല്ലുകയും വേറൊരാളെ കല്ലെറിയുകയും ചെയ്‌തു.+ 36  വീണ്ടും അയാൾ മുമ്പത്തേതിലും കൂടുതൽ അടിമകളെ അയച്ചു. അവർ അവരോടും അങ്ങനെതന്നെ ചെയ്‌തു.+ 37  ഒടുവിൽ, ‘എന്റെ മകനെ അവർ മാനിക്കും’ എന്നു പറഞ്ഞ്‌ മകനെയും അവിടേക്ക്‌ അയച്ചു. 38  അയാളുടെ മകനെ കണ്ടപ്പോൾ കൃഷിക്കാർ തമ്മിൽത്തമ്മിൽ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: ‘ഇവനാണ്‌ അവകാശി.+ വരൂ, നമുക്ക്‌ ഇവനെ കൊന്ന്‌ ഇവന്റെ അവകാശം കൈക്കലാക്കാം.’ 39  അങ്ങനെ, അവർ അവനെ പിടിച്ച്‌ മുന്തിരിത്തോട്ടത്തിൽനിന്ന്‌ പുറത്താക്കി കൊന്നുകളഞ്ഞു.+ 40  അതുകൊണ്ട്‌ മുന്തിരിത്തോട്ടത്തിന്റെ ഉടമ വരുമ്പോൾ അയാൾ ആ കൃഷിക്കാരെ എന്തു ചെയ്യും?” 41  അവർ യേശുവിനോടു പറഞ്ഞു: “അവർ ദുഷ്ടന്മാരായതുകൊണ്ട്‌ അയാൾ അവരെ കൊന്നുകളയും. എന്നിട്ട്‌ കൃത്യസമയത്ത്‌ തന്റെ ഓഹരി തരുന്ന മറ്റു കൃഷിക്കാർക്കു മുന്തിരിത്തോട്ടം പാട്ടത്തിനു കൊടുക്കും.” 42  അപ്പോൾ യേശു അവരോടു പറഞ്ഞു: “‘പണിയുന്നവർ തള്ളിക്കളഞ്ഞ കല്ലു മുഖ്യ മൂലക്കല്ലായിത്തീർന്നിരിക്കുന്നു.+ ഇതിനു പിന്നിൽ യഹോവയാണ്‌; നമുക്ക്‌ ഇതൊരു അതിശയംതന്നെ’+ എന്നു തിരുവെഴുത്തുകളിൽ നിങ്ങൾ ഇതുവരെ വായിച്ചിട്ടില്ലേ? 43  അതുകൊണ്ട്‌ ദൈവരാജ്യം നിങ്ങളിൽനിന്ന്‌ എടുത്ത്‌ ഫലം കായ്‌ക്കുന്ന ഒരു ജനതയ്‌ക്കു കൊടുക്കുമെന്നു ഞാൻ നിങ്ങളോടു പറയുന്നു. 44  ഈ കല്ലിന്മേൽ വീഴുന്നവൻ തകർന്നുപോകും.+ ഈ കല്ല്‌ ആരുടെയെങ്കിലും മേൽ വീണാൽ അയാൾ തവിടുപൊടിയാകും.”+ 45  യേശു പറഞ്ഞ ദൃഷ്ടാന്തങ്ങൾ കേട്ടപ്പോൾ മുഖ്യപുരോഹിതന്മാർക്കും പരീശന്മാർക്കും അത്‌ അവരെക്കുറിച്ചാണെന്നു മനസ്സിലായി.+ 46  അവർ യേശുവിനെ പിടിക്കാൻ* ആഗ്രഹിച്ചെങ്കിലും ജനത്തെ പേടിച്ചു. കാരണം ജനം യേശുവിനെ ഒരു പ്രവാചകനായാണു+ കണ്ടിരുന്നത്‌.

അടിക്കുറിപ്പുകള്‍

അഥവാ “അതോ മനുഷ്യർ തുടങ്ങിവെച്ചതോ?”
അഥവാ “അറസ്റ്റു ചെയ്യാൻ”

പഠനക്കുറിപ്പുകൾ

ബേത്ത്‌ഫാ​ഗ: ഒലിവു​മ​ല​യി​ലുള്ള ഈ ഗ്രാമ​ത്തി​ന്റെ പേര്‌ വന്നത്‌ എബ്രാ​യ​ഭാ​ഷ​യിൽനി​ന്നാണ്‌. സാധ്യ​ത​യ​നു​സ​രിച്ച്‌ അതിന്റെ അർഥം “ആദ്യത്തെ അത്തിക്കാ​യ്‌ക​ളു​ടെ ഭവനം” എന്നാണ്‌. യരുശ​ലേ​മി​നും ബഥാന്യ​ക്കും ഇടയ്‌ക്ക്‌, ഒലിവു​മ​ല​യു​ടെ നെറു​ക​യോട്‌ അടുത്ത്‌ അതിന്റെ തെക്കു​കി​ഴക്കൻ ചെരി​വി​ലാ​യി​രു​ന്നു ബേത്ത്‌ഫാ​ഗ​യു​ടെ സ്ഥാനം എന്നു പൊതു​വേ കരുത​പ്പെ​ടു​ന്നു. യരുശ​ലേ​മിൽനിന്ന്‌ ഏകദേശം 1 കി.മീ. (1 മൈലിൽ താഴെ) ദൂരെ​യാണ്‌ ആ സ്ഥലം.​—മർ 11:1; ലൂക്ക 19:29; അനു. എ7-ലെ ഭൂപടം 6 കാണുക.

ഒരു കഴുത​യെ​യും അതിന്റെ കുട്ടി​യെ​യും: മത്തായി​യു​ടെ വിവര​ണ​ത്തിൽ മാത്ര​മാ​ണു കഴുത​യെ​യും അതിന്റെ കുട്ടി​യെ​യും കുറിച്ച്‌ പറയു​ന്നത്‌. (മർ 11:2-7; ലൂക്ക 19:30-35; യോഹ 12:14, 15) എന്നാൽ യേശു കഴുത​ക്കു​ട്ടി​യു​ടെ പുറത്ത്‌ മാത്രം യാത്ര ചെയ്‌ത​തു​കൊ​ണ്ടാ​യി​രി​ക്കാം മർക്കോ​സും ലൂക്കോ​സും യോഹ​ന്നാ​നും അതി​നെ​ക്കു​റിച്ച്‌ മാത്രം പറഞ്ഞി​രി​ക്കു​ന്നത്‌.​—മത്ത 21:5-ന്റെ പഠനക്കു​റി​പ്പു കാണുക.

പ്രവാ​ച​ക​നി​ലൂ​ടെ പറഞ്ഞ ഈ വാക്കുകൾ നിറ​വേ​റേ​ണ്ട​തിന്‌: തെളി​വ​നു​സ​രിച്ച്‌ മത്ത 21:5-ലെ ഉദ്ധരണി​യു​ടെ ആദ്യഭാ​ഗം യശ 62:11-ൽനിന്നും രണ്ടാം ഭാഗം സെഖ 9:9-ൽനിന്നും ഉള്ളതാണ്‌.​—മത്ത 1:22-ന്റെ പഠനക്കു​റി​പ്പു കാണുക.

സീയോൻപു​ത്രി: അഥവാ “സീയോൻ എന്ന പുത്രി.” ബൈബി​ളിൽ പലപ്പോ​ഴും നഗരങ്ങളെ സ്‌ത്രീ​കൾ എന്നപോ​ലെ വ്യക്തി​ത്വം കല്‌പിച്ച്‌ പറഞ്ഞി​ട്ടുണ്ട്‌. അവയെ വിശേ​ഷി​പ്പി​ക്കാൻ ആലങ്കാ​രി​ക​മാ​യി സ്‌ത്രീ​ലിം​ഗ​പ​ദ​ങ്ങ​ളും ഉപയോ​ഗി​ച്ചി​ട്ടുണ്ട്‌. ഈ പദപ്ര​യോ​ഗ​ത്തി​ലെ “പുത്രി” എന്ന വാക്ക്‌ ആ നഗര​ത്തെ​ത്ത​ന്നെ​യോ നഗരത്തി​ലെ ആളുക​ളെ​യോ കുറി​ക്കു​ന്നു. സീയോൻ എന്നതു മിക്ക​പ്പോ​ഴും യരുശ​ലേം നഗര​ത്തെ​യാ​ണു കുറി​ച്ചി​രു​ന്നത്‌.

സൗമ്യ​നാ​യ: അഥവാ “താഴ്‌മ​യു​ള്ള​വ​നായ.”​—മത്ത 5:5-ന്റെ പഠനക്കു​റി​പ്പു കാണുക.

കഴുത​യു​ടെ പുറത്ത്‌, അതെ, ഒരു കഴുത​ക്കു​ട്ടി​യു​ടെ പുറത്ത്‌: മത്ത 21:2, 7 വാക്യ​ങ്ങ​ളിൽ രണ്ടു മൃഗങ്ങ​ളെ​ക്കു​റിച്ച്‌ പറയു​ന്നു​ണ്ടെ​ങ്കി​ലും രാജാവ്‌ ഒരു മൃഗത്തി​ന്റെ പുറത്ത്‌ മാത്രം സവാരി ചെയ്യു​ന്ന​താ​യാ​ണു സെഖ 9:9-ലെ പ്രവചനം പറയു​ന്നത്‌.​—മത്ത 21:2-ന്റെ പഠനക്കു​റി​പ്പു കാണുക.

കഴുത​യെ​യും കുട്ടി​യെ​യും: മത്ത 21:2, 5 എന്നിവ​യു​ടെ പഠനക്കു​റി​പ്പു​കൾ കാണുക.

ദാവീ​ദു​പു​ത്രൻ: യേശു​വി​ന്റെ വംശപ​ര​മ്പ​ര​യും വാഗ്‌ദ​ത്ത​മി​ശിഹ എന്ന സ്ഥാനവും അംഗീ​ക​രി​ക്കു​ന്നു എന്നാണ്‌ ഇവിടെ ഈ പദപ്ര​യോ​ഗം സൂചി​പ്പി​ച്ചത്‌.​—മത്ത 1:1, 6; 15:25; 20:30 എന്നിവ​യു​ടെ പഠനക്കു​റി​പ്പു​കൾ കാണുക.

രക്ഷ നൽകണേ!: അക്ഷ. “ഹോശന്ന.” ഈ ഗ്രീക്കു​പദം വന്നിരി​ക്കു​ന്നത്‌, “രക്ഷിക്കണേ എന്നു ഞങ്ങൾ പ്രാർഥി​ക്കു​ന്നു” എന്നോ “ദയവായി രക്ഷിക്കണേ” എന്നോ അർഥമുള്ള ഒരു എബ്രാ​യ​പ​ദ​പ്ര​യോ​ഗ​ത്തിൽനി​ന്നാണ്‌. രക്ഷയ്‌ക്കോ വിജയ​ത്തി​നോ വേണ്ടി ദൈവ​ത്തോട്‌ ഉണർത്തി​ക്കുന്ന ഒരു അപേക്ഷ​യാ​യി​ട്ടാണ്‌ ഈ പദം ഇവിടെ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്‌. “രക്ഷ നൽകണേ” എന്നും അതു പരിഭാ​ഷ​പ്പെ​ടു​ത്താം. കാല​ക്ര​മേണ ഇതു പ്രാർഥ​ന​യി​ലും സ്‌തു​തി​യി​ലും ഉൾപ്പെ​ടു​ത്തുന്ന ഒരു പദമായി മാറി. മേൽപ്പറഞ്ഞ എബ്രാ​യ​പ​ദ​പ്ര​യോ​ഗം സങ്ക 118:25-ൽ കാണാം. അതാകട്ടെ പെസഹാ​ക്കാ​ലത്ത്‌ പതിവാ​യി പാടി​യി​രുന്ന ഹല്ലേൽ സങ്കീർത്ത​ന​ങ്ങ​ളു​ടെ ഭാഗവു​മാ​യി​രു​ന്നു. അതു​കൊ​ണ്ടു​തന്നെ ഈ സന്ദർഭ​ത്തിൽ ആ വാക്കുകൾ ആളുക​ളു​ടെ മനസ്സി​ലേക്കു പെട്ടെന്ന്‌ ഓടി​യെ​ത്തി​ക്കാ​ണും. ദാവീ​ദു​പു​ത്രനു രക്ഷ നൽകാ​നുള്ള ഈ പ്രാർഥ​ന​യ്‌ക്കു ദൈവം ഉത്തരം നൽകിയ ഒരു വിധം യേശു​വി​നെ മരിച്ച​വ​രിൽനിന്ന്‌ പുനരു​ത്ഥാ​ന​പ്പെ​ടു​ത്തി​ക്കൊ​ണ്ടാ​യി​രു​ന്നു. മത്ത 21:42-ൽ യേശു​തന്നെ സങ്ക 118:22, 23 ഉദ്ധരി​ക്കു​ക​യും അതു മിശി​ഹ​യെ​ക്കു​റി​ച്ചാ​ണെന്നു വ്യക്തമാ​ക്കു​ക​യും ചെയ്‌തി​ട്ടുണ്ട്‌.

യഹോ​വ​യു​ടെ: ഇതു സങ്ക 118:25, 26 വാക്യ​ങ്ങ​ളിൽനി​ന്നുള്ള ഉദ്ധരണി​യാണ്‌. അതിന്റെ മൂല എബ്രാ​യ​പാ​ഠ​ത്തിൽ ദൈവ​ത്തി​ന്റെ പേരിനെ പ്രതി​നി​ധാ​നം ചെയ്യുന്ന നാല്‌ എബ്രാ​യ​വ്യ​ഞ്‌ജ​നാ​ക്ഷ​രങ്ങൾ (അതിന്റെ ലിപ്യ​ന്ത​രണം യ്‌ഹ്‌വ്‌ഹ്‌ എന്നാണ്‌.) കാണാം.​—അനു. സി കാണുക.

ബഹളമാ​യി: അഥവാ “ഇളകി​മ​റി​ഞ്ഞു.” അക്ഷരാർഥ​ത്തിൽ ഒരു ഭൂകമ്പ​മോ കൊടു​ങ്കാ​റ്റോ ഉണ്ടാകു​മ്പോ​ഴത്തെ അവസ്ഥയെ വർണി​ക്കുന്ന ഒരു ഗ്രീക്കു​ക്രി​യ​യാ​ണു നഗരവാ​സി​ക​ളു​ടെ ഇടയി​ലു​ണ്ടായ ബഹളത്തെ കുറി​ക്കാൻ ഉപയോ​ഗി​ച്ചി​രി​ക്കു​ന്നത്‌. (മത്ത 27:51; വെളി 6:13) ഇതി​നോ​ടു ബന്ധപ്പെട്ട സെയ്‌സ്‌മൊസ്‌ എന്ന ഗ്രീക്കു​നാ​മം “കൊടു​ങ്കാറ്റ്‌” എന്നോ “ഭൂകമ്പം” എന്നോ ആണ്‌ പരിഭാ​ഷ​പ്പെ​ടു​ത്തി​യി​രി​ക്കു​ന്നത്‌.​—മത്ത 8:24; 24:7; 27:54; 28:2.

ദേവാ​ല​യം: ദേവാ​ല​യ​വ​ള​പ്പി​ലെ, ‘ജനതക​ളു​ടെ മുറ്റം’ എന്ന്‌ അറിയ​പ്പെ​ട്ടി​രുന്ന ഭാഗമാ​യി​രി​ക്കാം ഇത്‌.​—അനു. ബി11 കാണുക.

നാണയം മാറ്റി​ക്കൊ​ടു​ക്കു​ന്നവർ: അക്കാലത്ത്‌ പല തരം നാണയങ്ങൾ പ്രചാ​ര​ത്തി​ലു​ണ്ടാ​യി​രു​ന്നു. പക്ഷേ വാർഷിക ദേവാ​ല​യ​നി​കു​തി കൊടു​ക്കാ​നും ബലിമൃ​ഗ​ങ്ങളെ വാങ്ങാ​നും സാധ്യ​ത​യ​നു​സ​രിച്ച്‌ ഒരു പ്രത്യേക തരം നാണയം മാത്രമേ ഉപയോ​ഗി​ക്കാ​നാ​കു​മാ​യി​രു​ന്നു​ള്ളൂ. അതു​കൊ​ണ്ടു​തന്നെ മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽനിന്ന്‌ യരുശ​ലേ​മിൽ എത്തുന്ന ജൂതന്മാർ തങ്ങളുടെ കൈവ​ശ​മുള്ള പണം മാറ്റി​വാ​ങ്ങി​യാൽ മാത്രമേ അതു ദേവാ​ല​യ​ത്തിൽ സ്വീക​രി​ക്കു​മാ​യി​രു​ന്നു​ള്ളൂ. നാണയം മാറ്റി​ക്കൊ​ടു​ക്കു​ന്നവർ അന്യാ​യ​മായ ഫീസാണ്‌ ഈടാ​ക്കു​ന്ന​തെ​ന്നും അവരുടെ നടപടി പിടി​ച്ചു​പ​റി​ക്കു തുല്യ​മാ​ണെ​ന്നും യേശു​വി​നു തോന്നി​യി​രി​ക്കാം.

കവർച്ച​ക്കാ​രു​ടെ ഗുഹ: അഥവാ “കള്ളന്മാ​രു​ടെ മാളം.” യേശു ഇവിടെ യിര 7:11-മായി ബന്ധിപ്പിച്ച്‌ സംസാ​രി​ക്കു​ക​യാ​യി​രു​ന്നു. വ്യാപാ​രി​ക​ളും നാണയം മാറ്റി​ക്കൊ​ടു​ക്കു​ന്ന​വ​രും, ബലിമൃ​ഗ​ങ്ങളെ വിറ്റ്‌ കൊള്ള​ലാ​ഭം ഉണ്ടാക്കി​യി​രു​ന്ന​തു​കൊ​ണ്ടും നാണയം മാറ്റി​ക്കൊ​ടു​ക്കാൻ അന്യാ​യ​മായ ഫീസ്‌ ഈടാ​ക്കി​യി​രു​ന്ന​തു​കൊ​ണ്ടും ആയിരി​ക്കാം യേശു അവരെ “കവർച്ച​ക്കാർ” എന്നു വിളി​ച്ചത്‌. യഹോ​വ​യു​ടെ പ്രാർഥ​നാ​ലയം അഥവാ ആരാധ​നാ​സ്ഥലം ഒരു വാണി​ജ്യ​കേ​ന്ദ്ര​മാ​ക്കി​യ​തും യേശു​വിൽ ധാർമി​ക​രോ​ഷം ജനിപ്പി​ച്ചു.

ദേവാ​ല​യം: ‘ജനതക​ളു​ടെ മുറ്റത്തെ’ ആയിരി​ക്കാം ഇവിടെ ഉദ്ദേശി​ക്കു​ന്നത്‌. കാരണം ദേവാ​ല​യ​ത്തി​ലെ കുറെ​ക്കൂ​ടി ഉള്ളിലുള്ള ചില ഭാഗങ്ങ​ളിൽ പ്രവേ​ശി​ക്കാൻ അന്ധർക്കും മുടന്തർക്കും അനുവാ​ദ​മി​ല്ലാ​യി​രു​ന്നു. ആ സന്ദർഭ​ത്തിൽ യേശു കാണിച്ച തീക്ഷ്‌ണത ദേവാ​ലയം ശുദ്ധീ​ക​രി​ക്കു​ന്ന​തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങി​നി​ന്നി​ല്ലെ​ന്നും തന്റെ അടുത്ത്‌ വന്ന അന്ധരെ​യും മുടന്ത​രെ​യും സുഖ​പ്പെ​ടു​ത്തുന്ന കാര്യ​ത്തി​ലും അതു പ്രകട​മാ​യി​രു​ന്നെ​ന്നും ഉള്ള സൂചന​യാ​കാം മത്തായി​യു​ടെ വിവരണം തരുന്നത്‌.

ദാവീ​ദു​പു​ത്രനു രക്ഷ നൽകണേ: മത്ത 21:9-ന്റെ പഠനക്കു​റി​പ്പു കാണുക.

ബഥാന്യ: ഒലിവു​മ​ല​യു​ടെ തെക്കു​കി​ഴക്കൻ ചെരി​വി​ലുള്ള ഒരു ഗ്രാമം. യരുശ​ലേ​മിൽനിന്ന്‌ ഏകദേശം 3 കി.മീ. (2 മൈ.) അകലെ​യാ​യി​രു​ന്നു ആ സ്ഥലം. (യോഹ 11:18) മാർത്ത​യു​ടെ​യും മറിയ​യു​ടെ​യും ലാസറി​ന്റെ​യും വീട്‌ ഈ ഗ്രാമ​ത്തി​ലാ​യി​രു​ന്നു. യഹൂദ്യ​യിൽ യേശു​വി​ന്റെ താവളം ഈ വീടാ​യി​രു​ന്നി​രി​ക്കാം. (യോഹ 11:1) ഇന്ന്‌ അവിടെ ചെറിയ ഒരു ഗ്രാമ​മുണ്ട്‌. അറബി​യിൽ “ലാസറി​ന്റെ സ്ഥലം” എന്ന്‌ അർഥം​വ​രുന്ന ഒരു പേരാണ്‌ അതിന്‌.

അതിൽ ഇലയല്ലാ​തെ ഒന്നും കണ്ടില്ല: വർഷത്തി​ലെ ആ സമയത്ത്‌ സാധാ​ര​ണ​യാ​യി അത്തിയിൽ കായ്‌കൾ കാണാ​റില്ല. എന്നാൽ ഈ അത്തിയിൽ ഇലകൾ വന്നിരു​ന്നു. സാധാ​ര​ണ​ഗ​തി​യിൽ വർഷത്തി​ലെ ആദ്യവി​ളവ്‌ ഉണ്ടാകു​മ്പോ​ഴാണ്‌ അത്തിയിൽ ഇലകൾ വരുന്നത്‌. പക്ഷേ ആ മരത്തിൽ ഇലയല്ലാ​തെ കായ്‌കൾ ഇല്ലായി​രു​ന്ന​തു​കൊണ്ട്‌ അത്‌ ഇനി കായ്‌ക്കാൻ പോകു​ന്നി​ല്ലെ​ന്നും അതു​കൊ​ണ്ടു​തന്നെ അതിന്റെ ബാഹ്യ​രൂ​പം വഞ്ചകമാ​ണെ​ന്നും യേശു​വി​നു മനസ്സി​ലാ​യി. അതു​കൊ​ണ്ടാണ്‌ അതു കായ്‌ക്കാ​തി​രി​ക്കട്ടെ എന്നു യേശു ശപിച്ച​തും അത്‌ ഉണങ്ങി​പ്പോ​യ​തും.

‘എനിക്കു പറ്റില്ല’ എന്ന്‌ അവൻ പറഞ്ഞെ​ങ്കി​ലും: ചില ഗ്രീക്കു കൈ​യെ​ഴു​ത്തു​പ്ര​തി​ക​ളിൽ ഈ ദൃഷ്ടാ​ന്ത​ക​ഥ​യി​ലെ (മത്ത 21:28-31) രണ്ട്‌ ആൺമക്ക​ളു​ടെ മറുപ​ടി​ക​ളും പ്രവൃ​ത്തി​ക​ളും വേറൊ​രു ക്രമത്തി​ലാ​ണു കൊടു​ത്തി​രി​ക്കു​ന്നത്‌. (പുതിയ ലോക ഭാഷാ​ന്ത​ര​ത്തി​ന്റെ മുൻപ​തി​പ്പു കാണുക.) മൊത്ത​ത്തി​ലുള്ള ആശയം ഒന്നുത​ന്നെ​യാ​ണെ​ങ്കി​ലും ഇപ്പോ​ഴത്തെ പരിഭാ​ഷ​യ്‌ക്കാ​ണു കൂടുതൽ കൈ​യെ​ഴു​ത്തു​പ്ര​തി​ക​ളു​ടെ പിന്തു​ണ​യു​ള്ളത്‌.

നികു​തി​പി​രി​വു​കാർ: മത്ത 5:46-ന്റെ പഠനക്കു​റി​പ്പു കാണുക.

ദൃഷ്ടാന്തം: അഥവാ “ദൃഷ്ടാ​ന്തകഥ.”​—മത്ത 13:3-ന്റെ പഠനക്കു​റി​പ്പു കാണുക.

കാവൽഗോ​പു​രം: കള്ളന്മാ​രിൽനി​ന്നും മൃഗങ്ങ​ളിൽനി​ന്നും മുന്തി​രി​ത്തോ​ട്ട​ങ്ങളെ സംരക്ഷി​ക്കാൻ ആളുകൾ ഇതിന്റെ മുകളിൽ കയറി നിന്ന്‌ ചുറ്റു​പാ​ടും നിരീ​ക്ഷി​ക്കു​മാ​യി​രു​ന്നു.​—യശ 5:2.

പാട്ടത്തി​നു കൊടു​ത്തിട്ട്‌: ഒന്നാം നൂറ്റാ​ണ്ടിൽ ഇസ്രാ​യേ​ലി​ലെ ഒരു സാധാ​ര​ണ​രീ​തി​യാ​യി​രു​ന്നു ഇത്‌. ഇവിടെ ഉടമസ്ഥൻതന്നെ പ്രാരം​ഭ​ജോ​ലി​ക​ളു​ടെ ഭൂരി​ഭാ​ഗ​വും ചെയ്‌തു​തീർത്തി​രു​ന്നു. അതു​കൊ​ണ്ടു​തന്നെ അദ്ദേഹം ഇതിൽനിന്ന്‌ ഒരു ആദായം പ്രതീ​ക്ഷി​ക്കു​ന്നതു തികച്ചും ന്യായ​മാ​യി​രു​ന്നു.

അവർ ദുഷ്ടന്മാ​രാ​യ​തു​കൊണ്ട്‌ അയാൾ അവരെ കൊന്നു​ക​ള​യും: “കൊന്നു​ക​ള​യും” എന്നു പരിഭാ​ഷ​പ്പെ​ടു​ത്തി​യി​രി​ക്കുന്ന മൂലഭാ​ഷാ​പ്ര​യോ​ഗ​ത്തി​ന്റെ അക്ഷരാർഥം “ദുഷ്ടമാ​യൊ​രു നാശം വരുത്തും” എന്നാണ്‌. അതനു​സ​രിച്ച്‌ ആ വാചകം ഇങ്ങനെ പരിഭാ​ഷ​പ്പെ​ടു​ത്താം: “അവർ ദുഷ്ടന്മാ​രാ​യ​തു​കൊണ്ട്‌ അയാൾ അവർക്കു ദുഷ്ടമാ​യൊ​രു നാശം വരുത്തും.” ഗ്രീക്കു​പാ​ഠ​ത്തിൽ ഇവിടെ ഒരേ മൂലപ​ദ​ത്തി​ന്റെ വ്യത്യ​സ്‌ത​രൂ​പങ്ങൾ ആവർത്തി​ച്ചി​രി​ക്കു​ന്നതു ന്യായ​വി​ധി​സ​ന്ദേ​ശ​ത്തി​ന്റെ തീവ്രത കൂട്ടാ​നാണ്‌.

മുഖ്യ മൂലക്കല്ല്‌: അഥവാ “ഏറ്റവും പ്രധാ​ന​പ്പെട്ട കല്ല്‌.” സങ്ക 118:22-ലെ എബ്രാ​യ​പ​ദ​പ്ര​യോ​ഗ​ത്തി​ന്റെ​യും ഇവിടെ ഉപയോ​ഗി​ച്ചി​രി​ക്കുന്ന ഗ്രീക്കു​പ​ദ​പ്ര​യോ​ഗ​ത്തി​ന്റെ​യും അക്ഷരാർഥം “മൂലയു​ടെ തല” എന്നാണ്‌. ഇതിനെ പല രീതി​യിൽ മനസ്സി​ലാ​ക്കാ​മെ​ങ്കി​ലും സാധ്യ​ത​യ​നു​സ​രിച്ച്‌ രണ്ടു ഭിത്തി​കളെ ഒന്നിപ്പി​ച്ചു​നി​റു​ത്താൻവേണ്ടി അവ തമ്മിൽ ചേരു​ന്നി​ടത്ത്‌ ഏറ്റവും മുകളി​ലാ​യി സ്ഥാപി​ക്കുന്ന കല്ലായി​രു​ന്നി​രി​ക്കാം ഇത്‌. ഈ പ്രവചനം ഉദ്ധരിച്ച യേശു അതിലെ “മുഖ്യ മൂലക്കല്ല്‌” എന്ന പ്രയോ​ഗം തന്നെ ഉദ്ദേശി​ച്ചാ​ണെന്നു വ്യക്തമാ​ക്കി. ഒരു കെട്ടി​ട​ത്തി​ന്റെ ഏറ്റവും മുകളി​ലെ കല്ല്‌ എളുപ്പം എല്ലാവ​രു​ടെ​യും ശ്രദ്ധയിൽപ്പെ​ടു​ന്ന​തു​പോ​ലെ യേശു​ക്രി​സ്‌തു എന്ന കല്ല്‌ അഭിഷി​ക്ത​ക്രി​സ്‌ത്യാ​നി​കൾ ചേർന്ന ക്രിസ്‌തീ​യ​സ​ഭ​യ്‌ക്കു (ഇതിനെ ഒരു ആത്മീയാ​ല​യ​ത്തോ​ടാ​ണു താരത​മ്യം ചെയ്‌തി​രി​ക്കു​ന്നത്‌.) മകുടം ചാർത്തു​ന്നു.

യഹോവ: ഇതു സങ്ക 118:22, 23 വാക്യ​ങ്ങ​ളിൽനി​ന്നുള്ള ഉദ്ധരണി​യാണ്‌. അതിന്റെ മൂല എബ്രാ​യ​പാ​ഠ​ത്തിൽ ദൈവ​ത്തി​ന്റെ പേരിനെ പ്രതി​നി​ധാ​നം ചെയ്യുന്ന നാല്‌ എബ്രാ​യ​വ്യ​ഞ്‌ജ​നാ​ക്ഷ​രങ്ങൾ (അതിന്റെ ലിപ്യ​ന്ത​രണം യ്‌ഹ്‌വ്‌ഹ്‌ എന്നാണ്‌.) കാണാം.​—അനു. സി കാണുക.

തിരു​വെ​ഴു​ത്തു​ക​ളിൽ: ദൈവ​പ്ര​ചോ​ദി​ത​മാ​യി എഴുതിയ എബ്രാ​യ​ലി​ഖി​ത​ങ്ങളെ മുഴു​വ​നാ​യി കുറി​ക്കാ​നാ​ണു പൊതു​വേ ഈ പദം ഉപയോ​ഗി​ച്ചി​രി​ക്കു​ന്നത്‌.

ദൃശ്യാവിഷ്കാരം

ബേത്ത്‌ഫാഗ, ഒലിവു​മല, യരുശ​ലേം
ബേത്ത്‌ഫാഗ, ഒലിവു​മല, യരുശ​ലേം

കിഴക്കു​നിന്ന്‌ യരുശ​ലേ​മി​ലേക്ക്‌ എത്തുന്ന വഴിയാണ്‌ ഈ ഹ്രസ്വ​വീ​ഡി​യോ​യിൽ കാണി​ച്ചി​രി​ക്കു​ന്നത്‌. ഇന്ന്‌ എറ്റ്‌-റ്റർ എന്ന്‌ അറിയ​പ്പെ​ടുന്ന ഗ്രാമ​ത്തിൽനിന്ന്‌ (ബൈബി​ളിൽ പറഞ്ഞി​രി​ക്കുന്ന ബേത്ത്‌ഫാ​ഗ​യാണ്‌ ഇതെന്നു കരുത​പ്പെ​ടു​ന്നു.) ഒലിവു​മ​ല​യി​ലെ ഉയര​മേ​റിയ ഒരു ഭാഗം​വരെ ഈ വീഡി​യോ നമ്മളെ കൊണ്ടു​പോ​കു​ന്നു. ഒലിവു​മ​ല​യു​ടെ കിഴക്കേ ചെരി​വി​ലാ​യി ബേത്ത്‌ഫാ​ഗ​യു​ടെ കിഴക്കു​വ​ശ​ത്താ​ണു ബഥാന്യ സ്ഥിതി ചെയ്യു​ന്നത്‌. യരുശ​ലേ​മിൽ എത്തു​മ്പോ​ഴൊ​ക്കെ യേശു​വും ശിഷ്യ​ന്മാ​രും രാത്രി തങ്ങിയി​രു​ന്നതു ബഥാന്യ​യി​ലാണ്‌. ഇന്ന്‌ എൽ-അസറിയാഹ്‌ (എൽ ഐസറിയ) എന്നാണ്‌ ആ പട്ടണം അറിയ​പ്പെ​ടു​ന്നത്‌. അറബി​യി​ലുള്ള ഈ പേരിന്റെ അർഥം ‘ലാസറി​ന്റെ സ്ഥലം’ എന്നാണ്‌. യേശു അവിടെ താമസി​ച്ചി​രു​ന്നതു മാർത്ത​യു​ടെ​യും മറിയ​യു​ടെ​യും ലാസറി​ന്റെ​യും വീട്ടി​ലാണ്‌ എന്നതിനു സംശയ​മില്ല. (മത്ത 21:17; മർ 11:11; ലൂക്ക 21:37; യോഹ 11:1) അവരുടെ വീട്ടിൽനിന്ന്‌ യരുശ​ലേ​മി​ലേക്ക്‌ യാത്ര ചെയ്‌തി​രു​ന്ന​പ്പോൾ, വീഡി​യോ​യിൽ കാണു​ന്ന​തു​പോ​ലുള്ള ഒരു വഴിയി​ലൂ​ടെ​യാ​യി​രി​ക്കാം യേശു പോയി​രു​ന്നത്‌. എ.ഡി. 33 നീസാൻ 9-ന്‌ യേശു ഒരു കഴുത​ക്കു​ട്ടി​യു​ടെ പുറത്ത്‌ കയറി യരുശ​ലേം നഗരത്തി​ലേക്കു വന്നതു ബേത്ത്‌ഫാ​ഗ​യിൽനി​ന്നാ​യി​രി​ക്കാം. യേശു വന്നത്‌, ബേത്ത്‌ഫാ​ഗ​യിൽനിന്ന്‌ ഒലിവു​മല കടന്ന്‌ യരുശ​ലേ​മി​ലേ​ക്കുള്ള വഴിയി​ലൂ​ടെ​യാ​യി​രി​ക്കാം.

1. ബഥാന്യ​യിൽനിന്ന്‌ ബേത്ത്‌ഫാ​ഗ​യി​ലേ​ക്കുള്ള വഴി

2. ബേത്ത്‌ഫാ​ഗ

3. ഒലിവു​മല

4. കി​ദ്രോൻ താഴ്‌വര

5. ദേവാ​ലയം സ്ഥിതി​ചെ​യ്‌തി​രുന്ന സ്ഥലം

കഴുത​ക്കു​ട്ടി
കഴുത​ക്കു​ട്ടി

കുതി​ര​യു​ടെ കുടും​ബ​ത്തിൽപ്പെട്ട മൃഗമാ​ണു കഴുത. നല്ല കട്ടിയുള്ള കുളമ്പു​ക​ളാണ്‌ അതി​ന്റേത്‌. കുതി​ര​യിൽനിന്ന്‌ അതിനെ വ്യത്യ​സ്‌ത​മാ​ക്കു​ന്നത്‌ അതിന്റെ വലുപ്പ​ക്കു​റ​വും ചെറിയ കുഞ്ചി​രോ​മ​വും നീണ്ട ചെവി​ക​ളും താരത​മ്യേന നീളം കുറഞ്ഞ വാൽരോ​മ​വും ആണ്‌. വാലിന്റെ താഴത്തെ പകുതി​യിൽ മാത്രമേ അൽപ്പ​മെ​ങ്കി​ലും നീണ്ട രോമങ്ങൾ കാണു​ന്നു​ള്ളൂ. കഴുതയെ ബുദ്ധി​യി​ല്ലാ​യ്‌മ​യു​ടെ​യും മർക്കട​മു​ഷ്ടി​യു​ടെ​യും ഒരു പര്യാ​യ​മാ​യി പറയാ​റു​ണ്ടെ​ങ്കി​ലും അതിനു കുതി​ര​യെ​ക്കാൾ ബുദ്ധി​യു​ണ്ടെന്നു പറയ​പ്പെ​ടു​ന്നു. ഇവ പൊതു​വേ ശാന്തസ്വ​ഭാ​വി​ക​ളു​മാണ്‌. സ്‌ത്രീ​ക​ളും പുരു​ഷ​ന്മാ​രും ഇസ്രാ​യേ​ല്യ​രിൽപ്പെട്ട പ്രമു​ഖർപോ​ലും കഴുത​പ്പു​റത്ത്‌ സഞ്ചരി​ച്ചി​ട്ടുണ്ട്‌. (യോശ 15:18; ന്യായ 5:10; 10:3, 4; 12:14; 1ശമു 25:42) ദാവീ​ദി​ന്റെ മകനായ ശലോ​മോൻ അഭി​ഷേ​ക​ത്തിന്‌ എത്തിയത്‌ പിതാ​വി​ന്റെ കോവർക​ഴു​ത​പ്പു​റത്ത്‌ (ആൺകഴു​ത​യ്‌ക്കു പെൺകു​തി​ര​യിൽ ഉണ്ടാകുന്ന സങ്കരസ​ന്താ​നം) ആയിരു​ന്നു. (1രാജ 1:33-40) അതു​കൊ​ണ്ടു​തന്നെ ശലോ​മോ​നെ​ക്കാൾ വലിയ​വ​നായ യേശു സെഖ 9:9-ലെ പ്രവച​ന​ത്തി​ന്റെ നിവൃ​ത്തി​യാ​യി, കുതി​ര​പ്പു​റത്ത്‌ വരാതെ കഴുത​ക്കു​ട്ടി​യു​ടെ പുറത്ത്‌ വന്നത്‌ എന്തു​കൊ​ണ്ടും ഉചിത​മാ​യി​രു​ന്നു.

മുന്തി​രി​ച്ചക്ക്‌
മുന്തി​രി​ച്ചക്ക്‌

ഇസ്രാ​യേ​ലിൽ മുന്തി​രി​യു​ടെ വിള​വെ​ടു​ത്തി​രു​ന്നത്‌ ആഗസ്റ്റി​ലോ സെപ്‌റ്റം​ബ​റി​ലോ ആണ്‌. മുന്തി​രി​യു​ടെ ഇനവും അതാതു പ്രദേ​ശത്തെ കാലാ​വ​സ്ഥ​യും ആണ്‌ ഇതിനെ സ്വാധീ​നി​ച്ചി​രുന്ന ഘടകങ്ങൾ. സാധാ​ര​ണ​യാ​യി, വിള​വെ​ടു​ക്കുന്ന മുന്തിരി ചുണ്ണാ​മ്പു​കൽപ്പാ​റ​യിൽ വെട്ടി​യു​ണ്ടാ​ക്കിയ കുഴി​ക​ളിൽ ഇടും. എന്നിട്ട്‌ പുരു​ഷ​ന്മാർ കാലു​കൊണ്ട്‌ അതിൽ അമർത്തി​ച്ച​വി​ട്ടും. ഇത്തരം സന്ദർഭ​ങ്ങ​ളിൽ പാട്ടു പാടു​ന്ന​തും പതിവാ​യി​രു​ന്നു.—യശ 16:10; യിര 25:30; 48:33.

1. പുതു​താ​യി വിള​വെ​ടുത്ത മുന്തിരി

2. മുന്തി​രി​ച്ചക്ക്‌

3. മുന്തി​രി​ച്ചാറ്‌ ഊറി​വ​രാ​നുള്ള പാത്തി

4. മുന്തി​രി​ച്ചാറ്‌ ഒഴുകി​വീ​ഴുന്ന താഴത്തെ തൊട്ടി

5. വീഞ്ഞു സൂക്ഷി​ക്കുന്ന കളിമൺഭരണികൾ