ACANCE YAKAUZYA UKUTI
Ningacita Uli Ndi Cakuti Ntatemilwe Isukulu?
Kungaya vimwi ivingalenga ukuti utatemwa isukulu. Wakwe, ukusukulu kukaya yamwalimu atale, ukupatikiziwa ukukonkelezya auzo, masindano atale, alino na ma omuweki aingi. Umukazyana uwizina lyakuti Rachel a watiile:
“Ningatemwa ukuya ukuli konsi ukucila ukuya ukusukulu. Cazipa ukuya uku nkumba yakwe yemba, ukuya umu kwizya na anji nanti ukwazwa avyazi yane ukweleka nu ukuzifya!”
Ndi cakuti ukayuvwa wakwe Rachel, ungalola kwati uli umu cifungo pa nsita ino ucili ukusambilila ukufikila lino ulamala isukulu. Uzye kuli vimwi ivingakwazwa ukutemwa isukulu?
Uzye watumanya? Ndi cakuti watandika ukutemwa isukulu, cingalenga ukuti uwaitemelwa ukuyako ukucila ukulapatikiziwa. Ungatandika ukulola isukulu ukuti lingaca likwazwe uku nkoleelo lino wakula.
Pakuti utemwe isukulu, ungezya ukwelenganya pali vii ivyalondelelapo:
Usuma uwaya umu kusambilila. Ukusambilila kulakwazwa ukumanya ivya kuimalila intazi zino ulakwata uku ncito ino ulaomba alino ni intazi zyuze zino ulakwata nga wakula. Ungayuzya ukuti, ‘nanti icakuti kwaya vimwi vino ntatemwa uku sukulu, usuma ci umwi uno uli muli vino nkusambilila?’
Cisinte ca muli Baibo: “Uwacingilila mano na maka ya kwelenganya.”—Mapinda 3:21.
Vino isukulu lingakulenga ukuya. Isukulu lingakwazwa ukumanya ivya kuomvya ningo insita, ukwika mano uku vintu, alino nu kulaombesha; nupya imiyeele yii ingaca ikwazwe sana uku nkoleelo. Ungayuzya ukuti: ‘Uzye isukulu likungazwa uli ukulaika sana mano uku vintu alino nu kulaombesha? A muli vyani muno ningazifyako?’
Cisinte ca muli Baibo: “Mu kuombesha mukafuma ivintu ivisuma.”—Mapinda 14:23.
Pakuti umanyilepo na vyuze, lola icipande icakuti “Uzye Ningacita Uli Pakuti Naomvya Ningo Insita Yane?”
Vino isukulu lingakwazwa ukumanya ivya kuvwana na antu. Ukuzanwa na yakasukulu yauzo kungakwazwa ukumanya ivya kulanga icikuuku uku yantu yauze alino nu kuyacindika. Umulumendo uwizina ilyakuti Joshua watiile: “Ukusambilila ivya kulanzyanya na antu nako kwene kwacindama wa kusambilila ivisambililo vyuze, wakwe sayansi na malyasi ya mpiti. Pano ukumanya ivya kulanzyanya na antu kungaca kukwazwe sana umu umi wako.” Ungayuza ukuti, ‘Uzye isukulu lyangazwa uli ukulauvwana na antu ukwikako sile na yano twapusana inkulilo alino na yano tutazumila umu vili vimwi?’
Cisinte ca muli Baibo: “Mwaezya na maka ukuya amutende uku yantu yonsi.”—Aebele 12:14.
Pakuti umanyilepo na vyuze, lola icipande icakuti “Ningacita Uli Pakuti Nalanzyanya Ningo na Antu?”
Vino isukulu lingaca likwazwe uku nkoleelo. Isukulu lingakwazwa ukumanya muno ukacita ningo, nupya ungimika uyo ukulingana na vivyo kwene. Umukazyana uwizina ilyakuti Brooke watiile: “Ungasambilila masambililo alingine ni incito ino ukalonda ukuti uce uwaomba pakuti lino ukumala sile isukulu ale watulinga ukutandika ukuomba incito, nupya vikwene ali vino nacisile.” Ungayuzya ukuti: ‘I vyani vino ndaomba nga namala isukulu? I vyani vino ningasambilila ivilingine ni incito ino ndaomba?’
Icisinte ca muli Baibo: “Zifya umwa kulyata ingazo zyako.”—Mapinda 4:26.
a Yamwi asi mazina yao acumi cumi.

