Skip to content

Muye pa utantiko unono

Muye pa utantiko wa vilimo

Inte Zyakwe Yeova

Cimambwe-Lungu

Lupungu Lwa Mulinzi (Lwa Kusambililamo)  |  Okotoba 2015

Uzye Mukalola Vino Leza Akamwazwa?

Uzye Mukalola Vino Leza Akamwazwa?

“Anene nkaazwa yano yaamfukilila.”—EZAYA 66:14.

INYIMBO: 32, 26

1, 2. I vyani vino yamwi yakaelenganya pali Leza?

ANTU aingi yakaelenganya ukuti Leza atanga ayapeele umulandu pali vyonsi vino yakacita. Nupya yakaelenganya ukuti Leza asiika mano kuli vino vikayacitikila. Lino kwali icimuza icipisye uku Philippines umu November 2013, umukalamba wa uteko walanzile ati: “Leza afwile ataali alipo lino ivintu vii ivikucitika.”

2 Yauze nayo yakaelenganya ukuti Leza atanga alole vino yakucita. (Ezaya 26:10, 11; 3 Yoane 11) Nu mu nsita yakwe Paulo kwene, yamwi ali vino yelenganyanga. Walanzile pali aliyo ati: ‘Yaakanyile kusunga mano ya cumi aapali Leza.’ Yacitanga ivisi vilungame, ivya ukakasi, ukaitemwe, nupya viipe.—Loma 1:28, 29.

3. (a) A mauzyo ci yano tulinzile ukuyuzya sweineco? (b) Uzye Baibo nga yalanda pa “maka” ikalozya kuli cani?

3 Nga swemo tukaelenganya uli? Twamanya ukuti Yeova akalola vyonsi vino tukacita. Nomba uzye, twazumila ukuti Yeova  akatusakamala? Uzye tukalola vino akatwazwa ndakai? Ilingi Baibo nga yalanda pa “maka” yakwe Leza, ala ikulozya uku maka yano akaomvya pa kwazwa antu yakwe. Akaomvya amaka yaayo uku kwazwa antu yakwe nu kucimvya alwani yakwe. (Welengini Malango 26:8.) Yesu walanzile ukuti antu yamwi “yalalola Leza.” (Mateo 5:8) Uzye naswe twaya pa yantu yaa? Tungalola uli “Leza”? Lekini tusambilile pa malyasi yamwi aalembwa muli Baibo apa yantu yamwi aaweni vino Leza wayazwanga nupya tumasambilila na pali yano yataweni vino wayazwanga. Alino tulasambilila vino utailo ungatwazwa ukulola vino Leza akatwazwa.

YATAAZUMIILE UKUTI YEOVA WAZWILIZYANGA ANTU YAKWE

4. U mulandu ci uno alwani ya ina Izlaeli yakaaniile ukulola ukuti Yeova wazwilizyanga antu yakwe?

4 Umu nsita ya ina Izlaeli, antu aiingi yakweti isyuko ilya kulola nu kuuvwa vino Leza wazwanga aina Izlaeli. Yeova waomvizye ivizungusyo apa kukulula antu yakwe ukufuma umu Eguputo nu kucimvya aene aingi aali umu Mpanga ya Ulayo. (Yoswa 9:3, 9, 10) Nanti icakuti ya mwene aingi yuvwile nu kulola vino Yeova wapuswisye antu yakwe, yumine “akapi kuti yalwisye Yoswa na ina Izlaeli.” (Yoswa 9:1, 2) Lino yalwile na ina Izlaeli, ya mwene yaayo yakweti isyuko ilya kulola vino Leza wazwilizyanga antu yakwe. Apa mulandu wa maka yakwe Yeova, ilanzi lizile “ilimilila sika, umwezi nao utatazile usele, mpaka aina Izlaeli iyamala ukukoma anisi yao.” (Yoswa 10:13) Lelo Yeova walenzile ukuti alwani ya ina Izlaeli “yakomye imyenzo,” mpaka iyalwa na aina Izlaeli. (Yoswa 11:20) Alwani ya ina Izlaeli yacimviwe pa mulandu wakuti yakanyile ukuzumila ukuti Yeova u wazwilizyanga antu yakwe.

Tulinzile ukwezya na maka ukulola vino Leza akatwazwa

5. Uzye i vyani vino Umwene Aabu wakanyile ukuzumila?

5 Umwene Aabu uwali umwipe, nawe wakweti isyuko lya kulola vino Leza akaazwa antu yakwe. Eliya wamunenyile ati: “Kutalatala kuye ulumi nanti imvula suka sile ince mvwange!” (1 Yamwene 17:1) Cii cali nu kucitika pano Leza wakwata amaka, nomba Aabu wakanyile ukuzumila. Apa nsita yuze, Eliya wapefile kuli Leza, nupya Leza waswike ipepo lyakwe nu kutuma umoto ukufuma ukwiyulu. Aabu waweni vii. Nupya, Eliya wanenyile Aabu ukuti Yeova amaleta imvula. (1 Yamwene 18:22-45) Aabu waweni ivizungusyo vii vyonsi lelo nalyo kwene wakanyile ukuzumila ukuti Yeova wakwata amaka. Uzye tukusambililako cani kuli vii ivyacitike? Tulinzile twalola vino Leza akatwazwa.

YAWENI UKUTI YEOVA WAZWILIZYANGA ANTU YAKWE

6, 7. Uzye aina Gibyoni alino na Laabu yaaweni cani?

6 Aina Gibyoni yapusiineko sana ni inko izyayazingulwike. Yene yaweni vino Yeova wazwilizyanga antu yakwe. Icakuti yalwisye aina Izlaeli, aina Gibyoni yalondanga ukupanga umutende nayo. U mulandu ci? Yalanzile  yati a pa mulandu wakuti yuvwile vino Yeova wacisile. (Yoswa 9:3, 9, 10) Cali ica mano ukumanya ukuti Yeova aliwe wazwanga aina Izlaeli.

7 Laabu nawe kwene waweni vino Yeova akaazwilizya. Ataali umwina Izlaeli, lelo uvwile pali vino Yeova wakulwile antu yakwe ukufuma umu Eguputo. Lino inengu ziili izya ina Izlaeli zyaile kuli aliwe, Laabu walanzile ati: “Manyile ukuti [Yeova] watapeela impanga ii kunomuli.” Laabu wataile ukuti Yeova wali nu kupususya ulupwa lwakwe. Wataile Yeova nanti icakuti wamanyile ukuti ukucita vivyo cali uuzanzo.—Yoswa 2:9-13; 4:23, 24.

8. Uzye aina Izlaeli yamwi ilwike yatuuli ukuti Leza akaazwa antu yakwe?

8 Ukupusanako nu Mwene umwipe Aabu, aina Izlaeli yamwi aaweni umoto uwafumile ukwiyulu, ilwike ukuti a Leza uwacisile viivi. Yapunzile yati: “Yeova ali Leza” wa cumi! (1 Yamwene 18:39) Yasininkizye ukuti Leza wakwata amaka.

9. Uzye tungalola uli Leza nanti ukulola vino akaazwa antu yakwe?

9 Twatitulanda apa malyasi asuma na ipe angatwazwa ukuvwikisya vino cikapiliula ‘ukulola Leza’ nanti ukulola vino Leza akaavwa antu yakwe. Nga twamanya Yeova ningo ni miyele yakwe, tungalola vino akaazwa antu yakwe. (Efeso 1:18) Cii cingatwazwa ukulalondesya ukukolanya antu ya utailo aaliko mpiti na ayako ndakai aakalola vino Yeova akaazwa antu yakwe. Uzye twakwata usininkizyo wakuti Leza akaazwa antu yakwe ndakai?

 MULANDU UNO TUNGASININKIZIZYA UKUTI LEZA AKA-AZWA ANTU NDAKAI

10. Uusininkizyo ci uno twakwata uwakuti Yeova akaazwa antu yakwe ndakai? (Lolini icikope ca kutandikilako.)

10 Twakwata usininkizyo wakuti Yeova akaazwa antu yakwe ndakai. Ilingi tukauvwa malyasi pali yano yapefile kuli Leza pakuti ayazwe nupya Leza waswike mapepo yao. (Masamu 53:2) Allan lino wasimikilanga uku Philippines apa cilila, wakomenkinye umwanaci umwi uwizile atandika ukulila. Umwanaci wiyo walanzile ati, “Uwanda kwene uuwa akatondo, wapefile kuli Yeova ukuti ya Nte yakwe Yeova yakamutandalile.” Walondolwile ukuti, lino wali umwance wasambililanga Baibo na ya Nte, nomba lino watwazilwe nu kukuukila uku cilila cico, watiile ukusambilila Baibo. Leza waswike ipepo lyakwe zuwa sana icakuti camufisile na pa mwenzo. Lino patali papite nu mwaka, wizile aipeela kuli Yeova.

Uzye mukaezya ukulola vino Yeova akamwazwa? (Lolini mapalagalafu 11-13)

11, 12. (a) Uzye Yeova akaazwa uli aomvi yakwe ndakai? (b) Londololini vino Yeova wazwilizye nkazi umwi.

11 Aomvi yakwe Yeova aingi yaalola ukuti Yeova akaazwa antu ndi cakuti yata ukupeepa fwaka, ukuomvya imilembo ikavulunganya uongo nu kutamba ivya uzelele. Yamwi yezya aineco ukuti yate ukucita ivintu vii lelo yavilwa. Nomba lino yapefile kuli Yeova ukuti ayazwe, wayapiile “maka,” acila auntunze nupya yatiile ukucita ivintu vii.—2 Kolinto 4:7; Masamu 37:23, 24.

Yeova akaazwa aomvi yakwe ukuzizimizya intazi zino yakakwata

12 Yeova nupya akaazwa aomvi yakwe ukuzizimizya intazi zino yakakwata. Avino cali na kuli Amy. Yamutumile ukuya umu kwazwilizyako ukukuula Ing’anda ya Wene imwi, alino ni ng’anda yakwe ya misyonali apa cilila cimwi icinono icali pali yemba wa Pacific. Uku ncende iyo intambi zyali izipusane na kuno wafumile, nupya ilingi kutayanga amalaiti na manzi ku mupompi, alino nupya amanzi yatemukanga umu zya nzila, waluukanga ulupwa lwakwe, nupya wikalanga sile umu kamuputule akanono umu otela. Uwanda umwi wizile azaukila sana nkazi muze wino waombanga nawe. Amy wizile auvwa sana uyi pali vino wacisile. Lino waile umu kamuputule kakwe ala kusi na malaiti, wapefile kuli Yeova ukuti amwazwe. Lyene lino malaiti yawezile, wawelenzile icipande cimwi icali umu Lupungu Lwa Mulinzi icalandanga pali yano yamazile isukulu lya Giliadi. Icipande cii calanzile pa ntazi zizi kwene zino wazizimizyanga. Amy walanzile ati: “Nuvwile kwati Yeova aliwe akulanda nani uwanda uuwa usiku. Cii calenzile ukuti ntwalilile ukuomba umulimo uuwa uno napeezilwe.”—Masamu 44:25, 26; Ezaya 41:10, 13.

13. Uusininkizyo ci uno twakwata uwakuti Yeova wazwa antu yakwe ukucingilila insambu zyao izya kusimikila?

13 Yeova nupya akaazwa antu yakwe ukucingilila insambu zyao izya kusimikila ilandwe lya wene. (Filipi 1:7) Mauteko ndi yezya ukulesya umulimo wa kusimikila, tukatwala imilandu uku koti pakuti tucingilile insambu zitu. Ukufuma umu 2000 twacimvizye  imilandu ukufika kuli 268 umu vilye vikalamba ukuzinguluka insi yonsi, imilandu 24 pali ino twacimvizye, yayelile umu cilye ica ku Ulaya (European Court of Human Rights). Fwandi icacumi kusi angalesya Yeova ukwazwa antu yakwe!—Ezaya 54:16, 17; welengini Ezaya 59:1.

14. Uusininkizyo ci na uze uno twakwata uukalangilila ukuti Leza akaazwa antu yakwe?

14 Ukusimikila ilandwe lya wene umu nsi yonsi nao uusininkizyo wakuti Leza akaazwa antu yakwe. (Mateo 24:14; Milimo 1:8) Nupya ukulemana kuno aomvi yakwe Yeova yalemana kutanga kuicitikile sile ukwaula amaka yakwe Yeova. Ala antu yakwe Yeova yalemana! Nanti sile antu yauze yakalanda ukuti: “Cumi kwene Leza ali pakasi kinu.” (1 Kolinto 14:25) Fwandi icumi Yeova akaazwa antu yakwe. (Welengini Ezaya 66:14.) Nga mwemo mukalola uli? Uzye mukalola ukuti Yeova akamwazwa?

UZYE MUKALOLA VINO YEOVA AKAMWAZWA?

15. U mulandu ci uno insita zimwi cingatutalila ukulola ukuti Yeova akatwazwa?

15 Insita zimwi tungavilwa ukulola ukuti Yeova akatwazwa. Umulandu ci? Nga twakwata intazi zingi, tungiilila ukuti Yeova watwazwa sana ukucisila. Vii avino cali na kuli Eliya. Wali umusipe, lelo lino namwene Yezebeli walondanga ukumukoma, uvwile intete cuze. Pa nsita inono, watazile ailila na vino Yeova wamwavwanga ukucisila. Baibo ikati, Eliya waweni ukuti nu kufwa kwazipa. (1 Yamwene 19:1-4) Aekwi kuno wali nu kufumya amaka nu wazwilizyo? Walondekwanga ukutaila Yeova!—1 Yamwene 19:14-18.

16. Uzye tungalola uli Leza lino tuli ni ntazi?

16 Yobo wisile sana mano ku ntazi zino wakweti icakuti ataweni intazi zizyo ndi vino Yeova wazilolanga. (Yobo 42:3-6)  Limwi naswe kwene cingatutalila ukulola ukuti Leza akatwazwa pa mulandu ni intazi. I cani icingatwazwa ukulola vino Yeova akatucitila? Tulinzile ukwelenganya sana pali vino Baibo ikalanda pa ntazi zino tukaya nazyo. Cii cilatwazwa ukulola Yeova ukuti uwa cumi cumi, nupya naswe kwene tulalanda tuti: “Mpiti nakumanyile ukupitila muli vino nuvwanga kuli yauze. Ilelo lyene, awe nakulola na manso yane ntontonto!”

Uzye Yeova akamiomvya ukwazwa yauze ukuti nayo yalole vino akayaazwa? (Lolini mapalagalafu 17, 18)

17, 18. (a) Uzye tungalola uli ukuti Yeova akatwazwa? (b) Landini pali vimwi ivyacitike ivikalanga ukuti Yeova akatwazwa ndakai.

17 Uzye mungalola uli ukuti Yeova akamwazwa? Lekini tulande pa vintu 5. (1) Mungalola ukuti Yeova wamwavwile ukuzana icumi, (2) mungiusya lino mwaile uku kulongana, imuya muvwa ilyasi, alino mulanda muti, “Ilyasi lii lyangazwa wakwe cimwi!” (3) Limwi mwalola vino Yeova waswike ipepo linu. (4) Limwi mwalondanga ukuombela sana Yeova nupya mwalola vino wamwavwa ukufikilizya vino mwalondanga, ni calenga (5) limwi mwatile incito ino mwaombanga pa mulandu wakuti yamusendelanga insita ya kuombela Yeova nupya mwaweni vino Leza wafikilizye ulayo wakwe uwakuti: “Ntalatala imusye nanti ukumutazyela.” (Ayebulai 13:5) Nga twaya na ucuza ukome na Yeova, tungalola zuwa ukuti akatwazwa.

18 Sarah, nkazi akaikala uku Kenya walanzile ati: “Napepiileko wino nasambilizyanga Baibo uwalolekanga ukuti atalondanga ukusambilila. Nuzizye Yeova ndi cakuti ningata ukumusambilizya Baibo. Lino namazile sile ukupepa, foni izile ilila, wino nasambilizyanga Baibo aliwe watumile ukuzya ndi cakuti angiza umu kulongana! Campezizye mano!” Ndi tukwezya ukulola vino Yeova akatucitila, tulazana ukuti icacumi akaatwazwa. Rhonna, nkazi akaikala uku Asia, walanzile ukuti, cikasenda insita pakuti tulole vino Yeova akatwazwa. Walanzile nu kuti: “Ndi twalola vino Yeova akatwazwa tulazana ukuti fwandi icumi akatusakamala!”

19. I vyani na vyuze vino tungacita pakuti tulole Leza?

19 Yesu walanzile ati ‘aalalola Leza’ yafwile ukuya ni “myenzo iswepe.” (Mateo 5:8) Uzye cii cilozile mwi? Tulinzile ukuya na melenganyo asuma nu kuta ukucita iviipe. (Welengini 2 Kolinto 4:2.) Umwi sambililo lii, twatitusambilila ukuti pakuti tulole Leza tulinzile ukukomya sana ucuza witu na aliwe. Umwi sambililo ililondelilepo, tulasambilila vino utailo ungatwazwa ukulola ukuti Yeova akatwazwa.