Nuba soo ri jñanrra texe kʼo mama ne pajina

Unu̷ge klik ngekʼua ri jñanrra yo ri xoru̷

 XO̸RU̸ 18

¿Pe̷skʼu̷ ra pe̷pko̷ e Yose ñe ra jigo̷?

¿Pe̷skʼu̷ ra pe̷pko̷ e Yose ñe ra jigo̷?

1. Nudya ke ya gi xo̷ru̷ ne xiskuama, ¿pje ma trʼo̷nu̷ gi kjatsje̷ge?

NE XISKUAMA nu na xo̷ru̷ge ya bi pjechi kʼo mama e Yose kja ne Biblia, nzakja ma xitsʼi ra dyakʼu̷ ri mimi texe yo paa kja ne xoñijomu̷, pje kjogu̷ kʼo ya nrru̱u̱ ñe xo gi tebʼe ke ra xosu̷jikʼo (Eclesiastés 9:5; Mateo 5:5; Juan 5:28, 29; Apocalipsis 21:3, 4). Bʼu̷ma ya gi page nu ja jmuru̷ yo testigo e Jehová xo gi unu̷ nguenrra ke  angezeji matrʼu̷ji Mizhokjimi ja ga nee angeze (Juan 13:35). Bʼu̷ma ya gi pju̷ru̷ gi jogebi e Jehová ngekʼua gi nee ri pe̷pi angeze ñe gi kjatsje̷ge ne trʼo̷nu̷, ¿pje pe̷skʼu̷ ra kjago̷dya ngekʼua ra pe̷pi e Yose?

2. ¿Pjenga mi nee ro jii dʼa bʼe̷zo kʼu̷ mi menzumu̷ a Etiopía?

2 Dʼa bʼe̷zo kʼu̷ mi menzumu̷ a Etiopía xo ga kjanu ma mbeñe. Ya bi kjogu̷ yo paa kʼu̷ bi nanga e Jesús kja yo añima ma dʼa discípulo kʼu̷ mi chju̱u̱ Felipe o zopju̷ kʼe bʼe̷zo. O jichi ke e Jesús mi ngeje e Mesías. Ma kʼe bʼe̷zo o jñuntrʼu̷ kja o mu̷bʼu̷ ko bi xipji, dabadiji o mama: “Poba o ndeje. ¿Kjo ra so̷o̷ ra jigo̷?” (Hechos 8:26-36).

3. a) ¿Pje o manda e Jesús ro tsjaa o discípulo? b) ¿Ja rga jii na ntee?

3 Ne Biblia jitsʼko̷ji ke ma gi nee ri pe̷pi e Yose, pe̷skʼu̷ ri jii. E Jesús o xipji nu kʼo mi teñe angeze: “Mokjeji kja yo ntee yo ka̱ra̱ texe kja ne xoñijomu̷, ri xo̷pu̷ji o Jñaa Mizhokjimi, [...] ri jichiji kja ndeje” (Mateo 28:19). E Jesús o zogu̷ ne trju̱ru̷ ma angeze go maa ngekʼua ro jichiji. Angeze o tsjapu̷ji ro ngibʼi na joo kja nrreje, dya go xispitrjoji nrreje a ñiʼi (Mateo 3:16). Xo ga kjanu ma kjo kʼo nee ra jii pe̷skʼu̷ ra tsjapu̷ji ra ngibʼi na joo kja nrreje.

4. ¿Pje ra unu̷ji nguenrra yo ntee ma ri jige?

4 Ma ri jige kja ndeje, yo ntee ra unu̷ji nguenrra ke gi nee ri jobi e Yose ñe gi nee ri pe̷pi angeze (Salmo 40:7, 8). Bʼu̷ma i mange, ¿pje ni jyodʼu̷ ra kjago̷ ngekʼua ra jigo̷?

RI PA̱RA̱ E YOSE ÑE RI EJME ANGEZE

5. a) ¿Pje ni jyodʼu̷ ri tsjaa ma gi nee ri jii? b) ¿Pjenga ni mubi ri jmurge?

5 Ma gi nee ri jige ni jyodʼu̷ ri pa̱ra̱ge na joo e Jehová  ñe e Jesús. Ya gi pju̷ru̷ gi pa̱ra̱ angezebi nange gi xo̷ru̷ge ne Biblia (xo̷ru̷ Juan 17:3). Pe dya ngextrjoyo. Ne Biblia mama ke pe̷skʼu̷ ‘ri pa̱ra̱ge na joo pje mbe kʼo nee angeze ri tsjage’ (Colosenses 1:9). Ma ri mage nu ja jmuru̷ o ja mbejñi yo testigo e Jehová xo ra mbo̷xkʼu̷ ri jobi na joo Mizhokjimi. Me ni mubi ri jmurge, ngekʼua dya ri tso̷trʼu̷ ni na paa (Hebreos 10:24, 25).

Ni jyodʼu̷ ri pa̱ra̱ pje mama ne Biblia ngekʼua ri jii

6. ¿Pje mbe kʼo ni jyodʼu̷ ri pa̱ra̱ ngekʼua ra so̷o̷ ri jige?

6 Dya ri mbeñege ke e Jehová o̷tku̷ ri pa̱ra̱ge texe kʼo mama ne Biblia ngekʼua ra so̷o̷ ri jige. Dya xo go dyo̷tu̷ kʼe bʼe̷zo kʼu̷ mi menzumu̷ a Etiopía ro mba̱ra̱ na punkju̷ ngekʼua ro so̷o̷ ro jii (Hechos 8:30, 31). Dya ra je̷ziji ra pa̱ra̱ji ja ga kjaa e Jehová texe kʼo paa kʼo ba e̱je̱ (Eclesiastés 3:11). Kja ne Biblia ri cho̷trʼu̷ pje mbe kʼo ni mbu̷ru̷ ri pjechige, ngekʼua ma ri ñee ri jige pe̷skʼu̷ ri pa̱rge na joo ñe ri jñu̷ntrʼu̷ in mu̷bʼu̷yo (Hebreos 5:12).

7. ¿Ja ga mbo̷xkʼu̷ge yo a bi pjechige kja ne Biblia?

7 Ne Biblia mama ga kjaba: “Na ntee, ma dya ra ñenchʼe o mu̷bʼu̷ Mizhokjimi, nuʼma, dya so̷o̷ Mizhokjimi ra ma̷pa̷ma kʼe ntee” (Hebreos 11:6). Ni jyodʼu̷ ri ñechʼe in mu̷bʼu̷ e Yose ngekʼua ra so̷o̷ ri jige. Ne Biblia mama ke kʼo ntee kʼo mi menzumu̷ a Corinto o dya̷ra̷ji kʼo mi jizhiji o discípulo e Jesús, nuʼma ‘o kreoji, kjanu o jiji’ (Hechos 18:8). Xo ga kjanu, kʼo bi xo̷ru̷ge kja ne Biblia o mbo̷xkʼu̷ ri ñenchʼe in mu̷bʼu̷ yo ya mama ra tsjaa e Yose ñe ke e Jesús o nrru̱u̱ ngekʼua ro ngu̷xku̷ji in pekadoji ñe dya kja ra tu̱ji (Josué 23:14; Hechos 4:12; 2 Timoteo 3:16, 17).

 JICHI KʼO DYAJA PJE MAMA NE BIBLIA

8. ¿Pje ra mbo̷xkʼu̷ ri xipji yo dyaja kʼo a gi pjechige?

8 Ma xe ri pa̱ra̱ge kʼo mama ne Biblia ñe ri ñuge ja ga mbo̷xkʼu̷ ma ri tsjageyo, xenrra ri ñenchʼe kja in mu̷bʼu̷ xo ri ñee ri jichi in minte yo ya gi pa̱rge (Jeremías 20:9; 2 Corintios 4:13). ¿Kjo nge kʼo so̷o̷ ri xipji kʼo a gi pjechi?

Xipji yo dyaja kʼo ya gi pjechige kja ne Biblia ma gi nee ri jii

9, 10. a) ¿Kjo nge kʼo ri pju̷ru̷ ri xipji kʼo ya gi pjechige? b) Ma ri ñee ri pedye ri jizhi o Jñaa e Yose, ¿pje ni jyodʼu̷ ri tsjage?

9 Bʼu̷ma ri ñee ri xipji yo in pjamilia, yo in jobi, yo in minte ñe in mimbe̷pji yo ya gi pa̱rge. Na joo ri tsjaa ga kjanu pe ri zopju̷ji na joo ngekʼua ra jñetse ke i sʼiyageyo. Ga kjanu ra so̷o̷ ri pedyebi yo kjuarma ñe yo kju̱ʼu̱ ri jichi yo ntee. Ma ri mbeñege ke ya so̷o̷ ri tsjaa ga kjanu, xipjige kʼe ntee kʼu̷ jitsʼi ne Biblia. Ma angeze ra unu̷ nguenrra ke so̷o̷ ri jizhi kʼo ya gi pjechi ñe gi minkʼe ja ga nee e Diosi, pe̷skʼu̷ ri ñagebi na yeje kjuarma kʼo otrʼu̷ axojñi nu ja gi jmuru̷ji.

10 ¿Pje ra nuu yo otrʼu̷ axojñi ma ra zonkʼu̷bi? Angezebi ra nubi ma ya gi pa̱ra̱ge na joo ñe ma i enchʼe kja in mu̷bʼu̷ kʼo mama ne Biblia, xo ra nubi ma gi minkʼe ja ga mama Mizhokjimi ñe ma na kjuana gi nee ri tsjage testigo e Jehová. Dya ri su̱ge yo kjuarma yo otrʼu̷ axojñi, o ñʼemeji ra mbo̷ru̷ texe yo kjuarma xo ñetsʼkʼe (Hebreos 13:17; 1 Pedro 5:2, 3). Nuʼma, nujyo otrʼu̷ axojñi ra xitsʼiji ma so̷o̷ ri pedye ri zopju̷ o Jñaa e Mizhokjimi ja ga tsjaa yo testigo.

11. ¿Pjenga ni jyodʼu̷ ri potu̷ ja gi mimi ngekʼua ra so̷o̷ ri pedyeji yo kjuarma ri ma zopju̷ yo ntee o Jñaa e Yose?

11 Nujyo otrʼu̷ axojñi bʼu̷ma ra nuji ma xe ni jyodʼu̷ pje ri tsjage kja in bida ngekʼua ra so̷o̷ ri pedyeji yo  kjuarma ri ma zopju̷ yo ntee. ¿Pjenga me ni mubi ri potu̷ in bida? Ri jichkʼo̷ji yo ntee ja ga kjaa e Mizhokjimi ngekʼua pe̷ski ra minkʼo̷ji ja ga mama angeze, ga kjanu ra jñetse ke ri respetaoji (1 Corintios 6:9, 10; Gálatas 5:19-21).

UNKʼE NGUENDA BI TSJAGE NA SʼOO NZHOGU̸ KJA MIZHOKJIMI

12. ¿Pjenga ni jyodʼu̷ ra unu̷ji nguenrra kʼu̷ nrre ri kjaji kʼo na sʼoo?

12 Ma ya gi nee ri jii kja nrreje bʼu̷bʼu̷ kʼo xe ni jyodʼu̷ ri tsjaa. E apóstol Pedro o mama: “Ixti unkʼeji nguenda kʼu̷ in tsjaji kʼo na sʼoo. Nzhogu̷ji kja Mizhokjimi ri dyo̷tu̷ji ra perdonaotsʼu̷ji. Ma ri tsjaji akjanu, ra perdonaotsʼu̷jima” (Hechos 3:19). ¿Pje nee ra mama ke ri ‘unkʼe nguenda kʼu̷ bi tsjage kʼo na sʼoo’? Nge ma ri so̷o̷ ke me sichʼi kja in mu̷bʼu̷ na nge in tsjaa kʼo na sʼoo. Nzakja ma gi ñʼeje bʼe̷zo o nrrinxu kʼu̷ dya gi chju̷ntu̷bi ni jyodʼu̷ ri unu̷ge nguenrra kʼe na sʼoo kʼo na kjage. O bʼu̷ma gi mbeñege ke dya gi kjage kʼo na sʼoo, pe ni jyodʼu̷ ri dyo̷tu̷ e Mizhokjimi ra perdonaotsʼu̷ nangeje texezgo̷ji ri pe̷sʼiji e nzhubu̷ (Romanos 3:23; 5:12).

13. ¿Pje nee ra mama ke ra “nzhogu̷ji kja Mizhokjimi”?

13 ¿Ngextrjo ri so̷o̷ ke me sichʼi kja in mu̷bʼu̷ nange bi tsjaa kʼo na sʼoo? Iyo. E Pedro o mama ke xo ni jyodʼu̷ ra “nzhogu̷ji kja Mizhokjimi”. Nujyo nee ra mama ke ri jye̷zi texe kʼo ma sʼoo kʼo mi kjage, ngekʼo ri pju̷ru̷ ri tsjaa kʼo na joo. Chjenjui nzakja ma ri mage kja na jñiñi kʼu̷ dya gi pa̱ra̱ge, bʼu̷ma ri jyopu̷ kʼe ñʼiji kʼu̷ ri su̷ru̷, ¿pje ri tsjage? Pe̷ski ri bobʼu̷ kjanu ri nzhogu̷ ri su̷ru̷ kʼe ñʼiji kʼu̷ ra zintsʼi nu ja gi nee ri maa. Xo ga kjanu ma gi xo̷ru̷ge ne Biblia gi unu̷ge nguenrra ke na sʼoo yo na  kjage, pe̷ski ri jye̷ziyo ñe ri potu̷ ja gi mimi. Ixti unu̷ in mu̷bʼu̷ ri jye̷zi kʼo na sʼoo, ngekʼua “ri nzhogu̷ kja Mizhokjimi”. Tsjaa texe kʼo ni jyodʼu̷ ngekʼua ri pju̷ru̷ ri tsjaa kʼo na joo.

XIPJI E YOSE KE GI NEE RI PE̸PI ANGEZE

¿Ya bi xipji e Jehová ke gi ne ri pe̷pi angeze?

14. ¿Pje ri tsjaa ma gi nee ri pe̷pi e Yose?

14 Pe xe bʼe̷xtrjo dʼaja kʼu̷ xe ni jyodʼu̷ ri tsjaa ma gi nee ri jii kja nrreje, pe̷ski ri juajnu̷ nrrajme ngekʼua ri xipji ko texe in mu̷bʼu̷ ke gi nee ri pe̷pi angeze. Ma ri zopju̷ ri xipji ke ngextrjo angeze ri matrʼu̷ ñe pama ri tsjaa ko nee angeze (Deuteronomio 6:15).

15, 16. ¿Pje ra mbo̷xkʼu̷ ri ñee ri pe̷pi e Yose?

15 Ma gi nee ri xipjige e Jehová ke ngextrjo angeze ri matrʼu̷ chjentjui ma ri xipji na ntee ke me ki sʼiya ñe gi nee ri chju̷ntu̷bi. Nzakja na trʼii ma ya ñabi dʼa xuntrʼi ra chju̷ntu̷bi, jmanchʼa ga pa̱tebi, nuʼma ne trʼii ra mbu̷ru̷ ra sʼiya ne xuntrʼi, ra sa̷ja̷ nu paa ma ra dyo̷nu̷ kjo nee ra chju̷ntu̷bi angeze. Zo̷ pa̱ra̱ ra pe̷pji na punkju̷ ne trʼii pe ra chju̷ntu̷ nange me sʼiya ne xuntrʼi.

16 Xo ga kjanu ma sido ri pa̱ra̱ ja ga kjaa e Jehová jmanchʼa rgi sʼiyage angeze xo ri ñee ri pe̷pi angeze. Nuʼma ra e̱je̱ nu paa ma ri xipji ke gi nee ri pe̷pi. Ne Biblia xitsʼko̷ji ke texe kʼu̷ nee ra nrreñe e Jesús ni jyodʼu̷ ke “dya ra tsjaa kʼua janzi ga netsje̷” (Marcos 8:34). ¿Pje nee ra mamayo? Kʼo nee ra mama nge ke otrʼu̷ ri tsjage ja ga nee e Jehová. Xenrra ni mubi yo nee e Jehová ke nangeje yo gi nege ñe yo gi mbeñe ri tsjaa (xo̷ru̷ 1 Pedro 4:2).

 DYA RI SU̱U̱ RI PE̸PI E YOSE

17. ¿Pjenga bʼu̷bʼu̷ yo su̱u̱ ra xipji e Mizhokjimi ke nee ra mbe̷piji?

17 Bʼu̷bʼu̷ yo ntee yo dya nee ra xipji e Yose ra mbe̷piji ñe ra matrʼu̷ji ja ga nee angeze, nange su̱ji dya ra tsjaji kʼo ra xipji angeze. Xo mbeñeji ke dya nee ra tsjapu̷ji ra sentio o mu̷bʼu̷ e Yose. Pe̷zhiji ke ga kjanu e Mizhokjimi dya ra dyo̷tu̷ji nguenrra angezeji.

18. ¿Pje ra mbo̷xkʼu̷ ngekʼua dya ri su̱u̱ ri pe̷pi e Jehová?

18 Ma na kjuana gi sʼiyage e Jehová dya ri tsjapu̷ ra sentio o mu̷bʼu̷ ñe ri tsjaa texe kʼo bi xipji angeze (Eclesiastés 5:4; Colosenses 1:10). Dya ri mbeñege ke me na jyu̷u̷ ri pe̷pi e Jehová. Kʼe apóstol Juan o dyopju̷ ga kjaba: “Ma ri neji Mizhokjimi, ri kjaji ja kʼo nzi ga mama. Dya ri so̷go̷ji na jyu̷u̷ kʼo jñaa kʼo mama angeze ra kjaji” (1 Juan 5:3).

19. ¿Pjenga dya ri su̱u̱ ri pe̷pi e Jehová?

19 Dya ri chebʼe kja ri tsjaa texe na joo ngekʼua ri pe̷pi e Jehová. Angeze dya o̷trʼku̷ji yo dya so̷o̷ ra kjaji (Salmo 103:14). Angeze ra mbo̷xkʼu̷ ri tsjaa kʼo na joo (Isaías 41:10). Ñejmege e Jehová ko nrrexe in mu̷bʼu̷ge ñe angeze ra mbo̷xkʼu̷ ngekʼua ri tsjage na joo (Proverbios 3:5, 6).

JA GA MBA̱RA̱JI KE GI PE̸PIGE E JEHOVÁ

20. Ma ya bi xipji e Yose ri pe̷pi angeze, ¿pje nge kʼo ni jyodʼu̷ ri tsjaa?

20 ¿Gi mbeñege ke dya pje xe kʼaskʼu̷ ngekʼua ri xipji e Jehová ke gi nee ri pe̷pi? Ma ya bi xipji e Jehová ke gi nee ri pe̷pi ñe ri matrʼu̷ angeze, nuʼma ni jyodʼu̷ ri jige kja nrreje.

21, 22. ¿Ja rga mba̱ra̱ yo ntee ke gi pe̷pige e Jehová?

21 Xipji nu otrʼu̷ axojñi nu ja gi jmuru̷ge ke ya bi  ñagebi e Jehová bi xipji ri pe̷pi angeze ngekʼo gi nee ri jii kja nrreje. Angeze ra juajnu̷ janzi kjuarma kʼu̷ otrʼu̷ axojñi ngekʼo ra nuji ma ya gi meya yo otrʼu̷ jñaa yo mama ne Biblia. Ma ra nuji dya pje kʼaskʼu̷ ri jige, ra xitsʼiji ra so̷o̷ ri jii ma ra jmuru̷ji na paa o ma jmuru̷ji jñii paa yo testigo e Jehová. Kʼe pakʼu̷ ra bʼu̷bʼu̷ dʼa kjuarma ke ra mama pjenga ni jyodʼu̷ ra  jii dʼa ntee. Ma ra nguaru̷ ra ñaa kʼe kjuarma, ra tsjaa yeje trʼo̷nu̷ kʼo dya ga sʼe̷zhi ri chju̷ru̷. Ma ri chju̷ru̷ge na joo yo trʼo̷nu̷, nge ma “[ri] xipji yo ntee” ke gi nee ri pe̷pi e Yose (Mateo 10:32).

22 Nuʼma ya so̷o̷ ra jiʼtsʼiji. Ra tsjakʼu̷ji ri tsibʼi na joo kja nrreje. Ma ri pesʼe kja nrreje ra mba̱ra̱ yo ntee ke  ya ri pe̷pige e Yose ñe xo ngetsʼkʼedya na testigo e Jehová.

PJE NI JYE̸TSʼPI MA RI JIGE

23. ¿Pje nee ra mama ke ma dʼa ntee ra jii ‘ra na̷nba̷ji o trju̱u̱ e Yose, o Trʼii ñe o espíritu angeze’?

23 E Jesús o mama ke ‘ma ro jii kja nrreje o discípulo, ro na̷nba̷ji o trju̱u̱ Mizhokjimi, ñe o Trʼii kjana ñe o espíritu angeze’ (xo̷ru̷ Mateo 28:19). ¿Pje nee ra mamayo? Ni jyodʼu̷ ri pa̱rge ke e Jehová nge kʼu̷ manda texe. Xo ri pa̱ra̱ pje ma bʼe̷pji go che̷chiji e Jesús ngekʼua ra za̷dʼa̷ ja ga mama e Yose ñe ri pa̱ra̱ ja ga pe̷pji o espíritu e Yose ngekʼua ra tsjaa ja ga nee angeze (Salmo 83:18; Mateo 28:18; Gálatas 5:22, 23; 2 Pedro 1:21).

Ma ri jige ga kjanu ra jñetse ke gi nee ri pe̷pige e Yose

24, 25. a) ¿Pje ni jye̷tsʼpi ma ri jigo̷ji? b) ¿Pje ra nuji kja nu xo̷ru̷ kʼu̷ ba e̱je̱?

24 Me ni mubi kʼo ni jye̷tsʼpi ma ri jige. Ma gi tsibʼige kja nrreje chjenjui ke ri chu̱u̱ o ri jye̷zi texe ja ma kjatsʼkʼe. Ma ri pesʼe kja nrreje chjenjui kʼu̷ kja ri teʼe a jmii e Yose ñe ri tsjaa kʼo nee angeze. Ga kjanu ra jñetse ke gi nee ri pe̷pi e Jehová nrreze kʼe pakʼu̷. Dya ri jyombeñe ke dya ri pe̷pi yo ntee o na bʼe̷pji. Ri pe̷pige e Palesito ajensʼe Jehová.

25 Ma ri pe̷pige e Diosi ra mbo̷xkʼu̷ ri jobi na joo angeze (Salmo 25:14). Ma ri jige dya nee ra mama ke ya gi cho̱kje kʼu̷ ra dyakʼu̷ji ri mimi texe yo paa. E apóstol Pablo go dyopju̷ ga kjaba: “Sido ri dya̷ta̷geji Mizhokjimi. Sido ri tsjakjuanaji, ri su̱ji Mizhokjimi” (Filipenses 2:12). Ma gi jige kja gi pju̷ru̷trjo ne bʼe̷pji. ¿Ja rgi sido ri che̷zhi a jmii e Jehová? Ra pa̱ra̱jikʼo kja ne xo̷ru̷ kʼu̷ ba e̱je̱.