UKALU

Twambenga ngwetu yenu mwazanga ngunja kaha muka-mahyenu azanga kutanga mikanda. Yove wazanga kutumbijeka vyuma kanawa, oloze muka-mahyove kalinga ngochoko. Yove wazanga kuhanjijeka navakwenu, oloze muka-mahyove kasaka kuhanjijeka navatuko.

Pamo munahase kwamba ngwenu: ‘Katwalitelako, kaha nawa kangwamwene vyuma kana shimbu kanda tulimbateko.’

Atela vyuma kana mwavimwene, oloze kamwavihakile manganako. Kamwasakile kuhunanana havyuma kanako, oloze omu munalimbate hakiko jino munavimono kanawa. Chihande chino nachimikafwa nge muli muukalu kana. Chatete, tushimutwilenu havyakutalilaho vimwe.

VYUMA MWATELA KUTACHIKIZA

Munahase kulimbalaka muvyuma vimwe vyavinene. Vatu veji kulivwasananga kulimbata mwomwo yakumona ngwavo vanalitela. Oloze nge vanamono ngwavo vanalihandununa muvyuma vimwe vize navikavanehela ukalu muulo kulutwe, kaha kaveshi kulimbatako. Nyi ngachili nge ukalu kana waundende ngana uze vamona vatu vosena mumalo?

Vatu kavasaka vyuma vyovimweko. Vyuma vinakavangizaho vinasolola hatoma nge pwevo nalunga kavasaka vyuma vyovimweko:

Vyuma asaka mutu. Anna * pwevo uze asomboka ambile ngwenyi, “Kangwasaka kuya nakutambwojoka jitunda jajisukuko, oloze lunga lyami azanga kuya mumisenge nakunyina kumitondo nahajipili.”

Tato. Brian ambile ngwenyi, “Pwevo lyami eji kukotokela kusavala kaha nawa muze pulundundu nahinduka lyehi. Oloze yami ngwasaka kusavala washi, nge kangweshi kusavala jola jakutamoko ngweji kuhomba.”

Vijililo. David ambile ngwenyi, muka-mahyove pamo asaka kuhanjijeka oloze yove kawachisakako. Ambile nawa ngwenyi, “Kufuma vene kuunyike wami kangwasaka kuhanjika haukalu wamiko, oloze pwevo lyami akolela mutanga muze vapwile nakuhanjijeka haukalu wavo.”

Jila mwasaka mukwenu nayikiko yinahase kupwa yakwoloka. Helena pwevo uze asomboka ambile ngwenyi, “Vishinganyeka vyami havyuma vimwe vinahase kupwa vyakwoloka, oloze echi kachalumbununa nge ikiko kaha jila yakulingilamo vyuma kanako.”

 VYUMA MWATELA KULINGA

Kundwizenu vyuma asaka mukwenu. Adam ambile ngwenyi: “Pwevo lyami Karen kazanga ngunjako, oloze eji kungutwalanga nakutala ngunja kaha nayikiye eji kukuwililanga. Ikiye asaka kuya kujizuvo valamina vyuma vyakushikulu nakutala vyuma vyatwamamo, kaha yami nawa ngweji kumutwalangako swi noho mwazangila yivene kukinduluka. Ngweji kufwilanga kusaka vyuma azanga mwomwo vyapwa vyavilemu kuli yikiye.”—Lushimbi lwamuMbimbiliya: Wavaka-Kolinde 1, 10:24.

Vishinganyeka vyamukwenu vinahase kupwa vyakwoloka. Numba tuhu jila nashinganyeka mukwenu yakulingilamo vyuma yinalihandununa nayenu, oloze kachalumbununa nge yakuhengako. Omu mukiko amwene Alex uze ahanjikile ngwenyi, “Kunyima ngwashinganyekele ngwami kulinga vyuma mujila yimwe kaha chikiko chapwa chakwoloka, oloze omu keshi mukikoko. Omu ngwambachile ngwamwene jino nge kwatwama jijila jajivulu jakulingilamo vyuma. Kaha jila hijila yatwama nakuwaha chayo.”—Lushimbi lwamuMbimbiliya: WaPetulu 1, 5:5.

Monenunga vyuma mujila yakwoloka. Nge navamba ngwavo vatu muulo valitela kachalumbununa nge vazanga vyuma vyovimweko. Shikaho nge muka-mahyenu kazanga vyuma vimwe vize mwazanga yenu, kaha kamwatela kukukulula ngwenu mwalimbenjele kulimbata namutu kanako. Mukanda umwe wahanjika hamalo wamba ngwawo, “Vatu vavavulu veji kuvuluka nge, ‘Ngwalimbenjele kulimbata namutu kana.’ Oloze nge mwatwama hamwe mukuwahilila, kaha chasolola nge mwalizanga numba tuhu kamwazanga vyuma vize azanga muka-mahyenuko.” (The Case Against Divorce) Mbimbiliya yahanjika ngwayo: “Itavilenunga lika tutenga twavakwenu, . . . numba tuhu mutu umwe ali nachuma chimwe chakumulingisa ayayavale.”—Wavaka-Kolose 3:13.

Eseka echi: Soneka vyuma vyosena vize mwazanga namuka-mahyove. Kufumaho soneka vyuma vize azanga muka-mahyove vize kawazanga yoveko. Kaha lava jino vyuma kana. Unahase kuwana nge vyuma vize azanga muka-mahyove vize kawazanga yoveko vyapwa vyavindende kaha nawa kavyalemako. Echi nachikukafwa umone vyuma vize watela kuliula chipwe kumukundwizanga. Kenneth ambile ngwenyi: “Ngweji kwivwanga kuwaha nge puwami mwangukundwiza muvyuma vize ngwasaka, kaha ngwejiva ngwami nayikiye eji kwivwanga kuwaha nge nangumukundwiza. Shikaho nge puwami nawahilila, kaha nayami ngweji kuwahilila.”—Lushimbi lwamuMbimbiliya: Wavaka-Fwilipi 4:5.

^ par. 10 Majina amwe ali muchihande chino vanawalumuna.