Enda ku bidi'mo

Enda ku kifunka

Batumoni ba Yehova

Tonga Ludimi Kiluba

Lelo Usakanga Kuyukwa na Ani?

Lelo Usakanga Kuyukwa na Ani?

“Leza ke mukondamepo wa kwilwa mingilo yenu ne buswe bomwalombwele mwanda wa dijina dyandi.”​—BAHEBELU 6:10.

ÑIMBO: 39, 30

1. Mungya kipangila kyetu, le i bika byotwabilanga batwe bonso?

LELO ukeivwana namani shi muntu oyukile ne olēmekele wailwa dyobe dijina, kadi kibi nakampata wakulombola’mba kakikuyukilepo? Kino kibwanya kukuzozeja bininge. Mwanda waka? Mwanda mungya kipangila kyetu, batwe bonso tusakanga kusangelwa na bantu bakwabo. Kadi ketusakangapo betuyuke’tu bya kūlukūlu. Tusakanga bayuke bumuntu bwetu ne bintu byoketudi balonge.​—Umbadilo 11:16, kunshi kwa dyani; Yoba 31:6.

2, 3. Le mutyima wa kusaka kusangelwa na bantu bakwabo ubwanya kwitufikija kwepi? (Tala kifwatulo ku ngalwilo.)

2 Ino shi ketutele’kopo mutyima, kino kipangila kya kusaka kusangelwa kibwanya kwitufikija kubi. Ntanda ya Satana ibwanya kwitulengeja tusake ntumbo ne kwikala ba mvubu. Shi kino kibetufikila, nabya ketukatumbijapo Tata wetu wa mūlu, Yehova Leza ne kumutōta mobifwaninwe.​—Kusokwelwa 4:11.

3 Mu mafuku a Yesu, bendeji ba bipwilo bamo bādi na mumweno mubi pa mwanda utala kulēmekwa. Yesu wādyumwine bana bandi ba bwanga’mba: “Dyumukai basonekeji baswile  kunangakana mu minkukumba kadi basenswe kwimunwa mu mansoko ne bityi bilumbuluke mu mashinankonka ne byaba bya bulēme mpata ku bidibwa bya kyolwa.” Wābwejeje’ko amba: “Bano’ba bakatyibilwanga butyibi busansa bininge.” (Luka 20:46, 47, kunshi kwa dyani) Inoko, Yesu wātendele mukaji umo wa kishala mufudile wālambwile tubityele tubidi, mobimwekela i kutupu muntu nansha umo wāmwene kyaālongele. (Luka 21:1-4) Ne kutatana kwine mpika, mumweno wa Yesu pa mwanda utala kulēmekwa wādi mwishile na wa bantu bakwabo. Kino kishinte kisa kwitukwasha twikale na mumweno muyampe pa mwanda utala kulēmekwa, mumweno mwine witusakila Yehova Leza.

BULĒME BWA MUSWELO MUYAMPE

4. Le i bulēme bwa muswelo’ka buyampe kutabuka, ne mwanda waka?

4 Le i bulēme bwa muswelo’ka buyampe kutabuka? Ke bulēmepo bukimbanga bantu bavule na kufunda masomo malamala, kupeta, nansha kutumba mu myanda ya makayo a ino ntanda. Polo wēbulombwele paānenene amba: “Pano pomwayuka Leza, nansha kadi pomwayukwa na Leza, i namani le kemujokela monka ku bintu bya kyalwilo bizoze ne bya bulanda kadi kemusake kwibingidila monka bu bapika?” (Ngalatea 4:9) I dyese’po kashā ‘kuyukwa na Leza,’ Mulopwe Mukatakata wa diulu ne ntanda! Yehova uyukile motwikadile, witusenswe, kadi usakanga tumufwene. Yehova wētupangile mwanda wa twikale balunda nandi.—Musapudi 12:13, 14.

5. Le i bika byotufwaninwe kulonga pa kuyukwa na Leza?

5 Tuyukile amba Mosesa wādi mulunda na Yehova. Paāzenzele Yehova amba: “Ndyukije mashinda obe,” Yehova nandi wāmulondolwele amba: “Nkalonga ne kino kyowalomba, mwanda ne mukutōkelwe mutyima kadi nkuyukile pa dijina dyobe.” (Divilu 33:12-17) Yehova ubwanya netu kwituyuka batwe bonso umo ne umo. Ino le i bika byotufwaninwe kulonga pa kwikala balunda na Yehova? Tufwaninwe kumusanswa ne kupāna būmi bwetu kwadi.​—Tanga 1 Kodinda 8:3.

6, 7. Le i bika bibwanya kwitujimijija bulunda bwetu na Yehova?

6 Inoko, tufwaninwe kulama kipwano kyetu kilēme na Tata wetu wa mūlu. Pamo bwa bene Kidishitu babajinji ba mu Ngalatea, ketufwaninwepo kumunwa bupika na “bintu bya kyalwilo bizoze ne bya bulanda” bya ino ntanda, kubadila’mo kunekenya ne ntumbo. (Ngalatea 4:9) Bano bene Kidishitu ba mu Ngalatea bādi kala kebayuke Leza, ne Leza nandi wādi kala mwibayuke. Inoko Polo wānenene amba enka bano banabetu’ba bādi ‘kebajokela monka’ ku bintu byampikwa mvubu. Mu muneneno mukwabo, wādi wibepangula’mba: ‘Mwanda waka mubajokela kunyuma ne kushilula kumunwa monka bupika na bintu bya buvila ne byampikwa mvubu?’

7 Lelo bino bintu bibwanya netu kwitufikila? Bine, bibwanya. Pamo bwa Polo, potwatwelele mu bubine, padi twalekele bintu bya ntumbo nansha kunekenya mu ino ntanda ya Satana. (Tanga Fidipai 3:7, 8.) Padi twapelele buluse ya ku masomo, twaji tuyampe, nansha ke mikenga mikwabo ya kusokola lupeto luvule. Pakwabo twadi ba kutumba nansha kupeta pa mwanda wa bwino botwadi nabo mu minjiki nansha mu makayo. Inoko twapelele ino mikenga yonso’i. (Bahebelu 11:24-27) Kekikekalapo kya tunangu shi twialakanye pa buno butyibi buyampe botwakwete ne kulanga’mba būmi bwetu bwadi bwa kwikala biyampe shi twalondelelondele bino bintu! Uno mumweno ubwanya kwitujokejeja ku bintu bya mu ino ntanda, bintu byotwamwene kala bu  “bizoze ne bya bulanda.” *—Tala kunshi kwa dyani.

KOMEJA MUTYIMA OBE WA KUSAKA KUYUKWA NA YEHOVA

8. Le i bika bikakomeja mutyima wetu wa kusaka kuyukwa na Yehova?

8 Le i muswelo’ka otubwanya kutamija bininge mutyima wetu wa kusaka kuyukwa na Yehova ne kupela ntumbo ya mu ino ntanda? Tufwaninwe kuta mutyima ku bubine bubidi bwa mvubu. Bubajinji, Yehova uyukile nyeke boba bamwingidila na kikōkeji. (Tanga Bahebelu 6:10; 11:6) Yehova umonanga na bulēme mwingidi wandi yense umwingidila na kikōkeji, o mwanda umonanga’mba kwilwa’ko’tu nansha umo i ‘bukondame.’ Yehova uyukile nyeke bantu “bandi.” (2 Temote 2:19) “Uyukile dishinda dya boloke” ne mwa kwibakūdila.​—Ñimbo ya Mitōto 1:6; 2 Petelo 2:9.

9. Leta bimfwa bilombola muswelo wāitabije Yehova bantu bandi.

9 Kitatyi kimo, Yehova wālombwele mu muswelo wa pa bula’mba witabije bantu bandi. (2 Bilongwa 20:20, 29) Kimfwa, langulukila pa muswelo wāpandije Yehova bantu bandi pa Dijiba Dityila pādi pebalonda basola bakomokomo ba Felo. (Divilu 14:21-30; Ñimbo ya Mitōto 106:9-11) Kino kyādi kinkumenkume kya kutendelwa kyāshele kivulukwa mu ntanda’ya mu bula bwa myaka 40. (Yoshua 2:9-11) Na bubine kuvuluka muswelo wādi usenswe Yehova bantu bandi ba pa kala ne kwingidija bukomo bwandi pa kwibakūla i kintu kitukankamika, mwanda panopano ponka Koka wa Makoka usa kwitutamba. (Ezekyele 38:8-12) Mu kine kitatyi’kya, tukekala na nsangaji mwanda twakimbile kwitabijibwa na Leza, pa kyaba kya kwitabijibwa na ino ntanda.

10. Le i bubine’ka bukwabo botufwaninwe kuta’ko mutyima?

10 Bubine bwa bubidi botufwaninwe kuta’ko mutyima i bwa amba Yehova ubwanya kwitulēmekeja mu muswelo oketwadipo tufwatakanya. Shi bantu balonga bintu biyampe mwanda’tu wa kutumbijibwa na bakwabo, nankyo Yehova kakebapalapo mpalo. Mwanda waka? Mwanda, enka na mwānenene’kyo Yesu, enka bantu bebatumbija’ba yo mpalo yabo. (Tanga Mateo 6:1-5.) Inoko, Yehova “umwenanga kufula” boba bampikwa kutumbijibwa pa mwanda wa bintu biyampe byobalongela bakwabo. Umonanga byobalonga, ne kwibapala mpalo nansha kwibesela. Kadi kyaba kimo, Yehova upalanga mpalo bengidi bandi mu muswelo okebadipo bafwatakanya. Lekai twisambile’ko bidi pa bimfwa bimobimo.

YEHOVA WĀLĒMEKEJE MU KITULUMUKILA NSONGWAKAJI UMO MWITYEPEJE

11. Le Yehova wālēmekeje Madia muswelo’ka?

11 Yehova wātongele nsongwakaji umo mwityepeje witwa bu Madia ekale inandya Yesu. Madia wādi ushikata mu kibundi kityetye kya Nazala, kulampe na kibundi kya Yelusalema ne tempelo yakyo milumbuluke. (Tanga Luka 1:26-33.) Mwanda waka Yehova wātongele Madia? Mwikeulu Ngabudyele wāmusapwidile amba “Leza wakutōkelwa mutyima.” Tubayuka’mba Madia wādi upwene bininge na Yehova kupityila ku binenwa byaāsapwidile mubutule wandi Edisabeta mwenda mafuku. (Luka 1:46-55) Yehova wāmwene Madia ne kumwesela dino dyese dyakādipo ufwatakanya pa mwanda wa kikōkeji kyandi kwadi.

12, 13. Lelo Yesu wālēmekelwe muswelo’ka paābutwilwe ne pāendele nandi Madia ku tempelo pa kupwa kwa mafuku 40?

12 Pābutwilwe Yesu, lelo i bāni balombwelwe na Yehova lubutulo lwandi? Ke  baledipo ba mvubu nansha baludiki ba mu Yelusalema ne mu Betelema. Ino, wātumine bamwikeulu ku bakumbi betyepeje bādi balama mikōko mu ntanda panja pa Betelema. (Luka 2:8-14) Kupwa, bano bakumbi bāenda kukatala uno mwana wa lukeke. (Luka 2:15-17) Ba Madia ne Yosefa ye bano bātulumukile bininge pa kumona Yesu ulēmekwa mu uno muswelo. Muswelo ulonga Yehova bintu i mwishile na wa Dyabola. Satana paātumine babuka na ñenyenye kukamona Yesu ne bambutwile bandi, muntu yense mu Yelusalema wāyukile kubutulwa kwa Yesu, ne kino kyāletele musala. (Mateo 2:3) Mfulo mfulō, bana bavule bampikwa mwanda bāipaibwa mwenda mafuku.​—Mateo 2:16.

13 Bijila bya Yehova ku bene Isalela byānenene amba shi mwana-mukaji wabutula mwana mwana-mulume pabapite mafuku 40, ufwaninwe kukalambula kitapwa kudi Yehova. O mwanda ba Madia ne Yosefa pamo ne Yesu bātambile mu Betelema bāenda ku tempelo ya mu Yelusalema, lwendo lwa kintu kya makilometele kitema. (Luka 2:22-24) Mu dishinda, padi Madia wādi wiipangula shi kitobo ukalonga kintu kampanda kya pa bula mwanda wa kulēmeka Yesu. Yesu wālēmekelwe, ino ke mu muswelopo wādi ufwatakanya Madia. Yehova wātongele Shimioni, “muntu wadi moloke, mwipāne,” ne Ana mupolofeto mukaji, kadi mukaji wa kishala wa myaka 84, balombole amba Yesu ye ukekala Meshiasa wālailwe nansha Kidishitu.​—Luka 2:25-38.

14. Le Yehova wāpadile Madia mpalo muswelo’ka?

14 Lelo Yehova wāendelele na kulēmekeja Madia pa mwanda wa kutamija Yesu senene ne kumulela? En-en, i amo. Leza wālembeje mu Bible binenwa bimo byānenene Madia. Bimweka bu Madia kādipo na mukenga wa kwenda na Yesu mu myaka isatu ne kipindi yaāsapwile. Padi i mwanda wādi ke wa kishala, o mwanda wāshele mu Nazala. Wābudilwe bintu bilumbuluke byēmwenine bakwabo. Inoko pāfwile Yesu wātenwe’po. (Yoano 19:26) Mwenda mafuku, Madia wādi mu Yelusalema pamo na bana ba bwanga ba Yesu kumeso kwa abo kutambula mushipiditu ujila mu Pentekosa. (Bilongwa 1:13, 14) Bimweka bu nandi wāshingilwe māni pamo na bana ba bwanga. Shi wāshingilwe’o, nabya wāpelwe mukenga wa kukekala nyeke na Yesu mūlu. Na bubine ino i mpalo milumbuluke’po kashā ya mwingilo wandi wa kikōkeji!

YEHOVA WĀLĒMEKEJE WANDI MWANA

15. Le Yehova wālombwele namani amba witabije Yesu paādi pano pa ntanda?

15 Yesu kādipo usaka kulēmekwa na bendeji ba bipwilo nansha ba politike. Ino misunsa isatu mituntulu, Yehova wēsambile aye mwine tamba mūlu, ne kino kyālengeje wandi Mwana ayuke amba umusenswe. Kino kyākankamikile Yesu bininge! Yesu pa kupwa’tu kubatyijibwa mu Munonga wa Yodano, Yehova wānenene amba: “Uno’u i wami Mwana, muswedibwe, ondoelelwe.” (Mateo 3:17) Bimweka’mba Yoano Mubatyiji kete ye muntu mukwabo wāivwene bino binenwa. Mwenda mafuku, kintu kya mwaka kumeso kwa lufu lwa Yesu, batumibwa bandi basatu bāivwana Yehova unena padi Yesu amba: “Uno’u i wami Mwana, muswedibwe, ondoelelwe. Mwivwanei.” (Mateo 17:5) Ku mfulo, mafuku matyetye’tu kumeso kwa lufu lwa Yesu, Yehova wānena monka bino binenwa kudi wandi Mwana.​—Yoano 12:28.

Le i ñeni’ka yoboila ku muswelo wālēmekeje Yehova wandi Mwana? (Tala musango 15-17)

16, 17. Le Yehova wālēmekeje namani Yesu mu muswelo kewādipo ufwatakanibwa?

16 Yesu wādi uyukile amba bantu bakamwita bu muntu utuka Leza ne amba ukafwa  lufu lwa bumvu. Nansha nankyo, wālombele mwanda wa kiswa-mutyima kya Leza kilongeke ino ke kyandipo. (Mateo 26:39, 42) “Waūminine mutyi wa masusu, ne kubanga bumvu mpika,” mwanda wādi usaka kuyukwa na Shandi, ke na ino ntandapo. (Bahebelu 12:2) Lelo Yehova wālēmekeje Yesu muswelo’ka?

17 Yesu paādi pano pa ntanda, wālombele ekale’nka na ntumbo yaādi nayo paādi mūlu na Shandi. (Yoano 17:5) Bible kanenenepo pantu nansha pamo amba Yesu wādi usaka kwikala na ntumbo mivule kupita yaādi nayo dibajinji momwa mūlu. Kādipo utengele kupalwa mpalo ya pa bula pa mwanda wa kulonga kiswa-mutyima kya Yehova pano pa ntanda. Ino Yehova wālongele’po namani? Wālēmekeje Yesu mu muswelo kewādipo ufwatakanibwa. Yehova paāsangwile Yesu, wāmupele “kyaba kya peulu kutabuka” momwa mūlu. Kadi wāpele Yesu būmi bwa ku mushipiditu bwampikwa kufwa, kintu kyādi kekyāpelwe muntu mukwabo nansha umo! * (Tala kunshi kwa dyani.) (Fidipai 2:9; 1 Temote 6:16) Bine Yehova wāpadile Yesu mpalo ya kutendelwa pa mwanda wa mwingilo wandi wa kikōkeji!

18. Le i bika biketukwasha tukimbe kwitabijibwa na Yehova kupita’ko kwitabijibwa na ino ntanda?

18 Le i bika biketukwasha tukimbe kwitabijibwa na Yehova kupita’ko kwitabijibwa na ino ntanda? Tufwaninwe kuta mutyima ku bubine bwa amba Yehova uyukile nyeke bengidi bandi ba kikōkeji kadi wibapalanga mpalo, divule dine mu muswelo okebadipo bafwatakanya. Tulangulukilei pa muswelo uketwesela Yehova mu mafuku āya kumeso! Inoko pano potukikonda na makambakano ne bikoleja bya mu ino ntanda mibi, tufwaninwe kuvuluka’mba ino ntanda ipitanga. O mwanda kutumba ko-konso kwa mu ino ntanda nako kukapita. (1 Yoano 2:17) Inoko Yehova, Tata wetu wa buswe, kakelwapo nansha dimo mingilo yetu ne buswe botulombola pa mwanda wa dijina dyandi, mwanda aye “ke mukondamepo.” (Bahebelu 6:10) Bine ukalombola’mba witwitabije, padi mu muswelo oketwafwatakenye kashā!

^ mus. 7 Malamuni makwabo a Bible i mengidije bishima “byampikwa mvubu,” “bya kubulwa bukomo,” ne “bya bumonya-malwa” pa kyaba kya kishima “bya bulanda.”

^ mus. 17 Bimweka’mba ino mpalo keyādipo ifwatakanibwa, mwanda kubulwa kufwa kekutelelwepo mu Bisonekwa bya Kihebelu.