Mu ye kwa litaba za mwahali

Mu ye kwa litaba za mwahali

Kana Mwa Ziba ku Ambolisana Hande?

Kana Mwa Ziba ku Ambolisana Hande?

 Kana Mwa Ziba ku Ambolisana Hande?

MUTU wa lilimo ze 60 u ñola “liñolo la lilato.” Yeo kona taba fo ne i kanatezi kangisano ya mali ye ne onga-ongilwe ki ba panga ye ñwi mwa Japan lilimonyana kwamulaho. Kangisano yeo ne i susuelize Majapani ba lilimo ze mwahal’a 50 ni 60 kuli ba talusange “maikuto a bona luli” kwa balatiwa ba bona mwa linyalo. Munna yo muñwi mwa kangisano yeo na ñolezi musal’a hae kuli: “Mwendi u ka seha, kono ni ka inyaza haiba ni sa ku talusezi, ni li: Ni itumela hahulu kuli ne lu nyalani.”

Mwa lizo ze ñata, ku kopanyeleza cwalo ni lizo za kwa libaka za kwa upa, batu ha ba lumelelwi ku bulela maikuto a bona a mwa pilu. Kono kwa kangisano yeo ya mañolo a lilato ne ku tile batu ba ba fitelela 15,000. Kangisano yeo ne i tabezwi hahulu ki batu kuli mane ne ku lukisizwe ye ñwi hape, mi ne ku hatisizwe libuka za mañolo a lilato ao. Seo si bonisa kuli ba bañata, mwa lipilu za bona, ba nyolelwa ku talusanga maikuto a bona kwa balatiwa ba bona mwa linyalo. Kono ba bañwi bona ha ba lati ku eza cwalo. Libaka? Mwendi kabakala kuli, ku bulelela mutu yo muñwi, inge cwalo yo ba nyalani ni yena, kuli a utwisise mo ba ikutwela ku tokwa buikatazo ni bukwala.

Hitoshi Kato, ya na ñozi buka ye bulela za ku tuhela mubeleko, u bulela kuli se si tisanga kuli bosinyalana ba ba hulile mwa Japan ba lelekane ki basali ba ba banga ni ndimbelela ka lilimo-limo. U ekeza kuli: “Kono hape libaka le liñwi ki la kuli bosinyalana ha ba bulelelanangi maikuto a bona muta ba ba ni butata.”

Munna ha tuhela mubeleko, a kana a ikomokela fela ku utwa musal’a hae ha li manyalo a fele. Mwendi ka lilimo-limo bo munna ni musali bao ne ba sa talusezanangi mo ne ba  ikutwela, yo muñwi ku yo muñwi. Mwendi ne ba likanga ku talusezana maikuto a bona, kono mwendi ne ba sa ambolisanangi hande. Ku fita ku pilisana ka kozo sina balikani, ne ku fumaneha kuli ba omana ni fa ni fa.

Bo munna ni musali ba kona ku tatulula cwañi matata ka nzila ya kozo ni ku bulelelana maikuto a bona ka mukwa o munde muta ba sa lumelelani fa taba ye ñwi? Mu ka tabela ku ziba kuli liakalezo ze sebeza ha li fumanehi mwa buka ya cwanoñu fa ye ñozwi ki muelezi wa litaba za manyalo, kono li fumaneha mwa buka ya kale ye tusize ba bañata ka lilimo-limo—yona Bibele.