Mwa ku fumanela litaba ka bunolo

Mukete puo

Mu ye fa kalulo ya bubeli ya litaba ze li teñi

Mu ye kwa litaba za mwahali

Mu ye kwa litaba za mwahali

Lipaki za Jehova

Silozi

Mulikanyise Tumelo Yabona

 KAUHANYO 21

Naalwanisize Sabo ni Kukakanya

Naalwanisize Sabo ni Kukakanya

1-3. Pitrosi naaiponezi likezahalo mañi mwahalaa lizazi, mi naatalimani ni miinelo yecwañi busihu bwa lizazi leo?

PITROSI naasweli kulika ka taata kufuluha sisepe mwahalaa busihu. Kana liselinyana lanaabona kwa upa, nelibonisa kuli nebutuha busa? Mukokoto ni maheta ahae neliopa bakeñisa kufuluha ka nako yetelele. Moya one ufukisa milili yahae neutahisa kuli Liwate la Galilea libife. Mandinda naasweli kunata kwa litusi la sisepe, mi amukolobisa. Kono azwelapili kufuluha.

2 Pitrosi ni balikani bahae nebasiile Jesu anosi fa likamba. Ka lona lizazi leo, nebaboni Jesu inzaa fepa batu babañata-ñata ka litapi ni linkwa lisikai feela. Bakeñisa taba yeo, batu babata kubeya Jesu fa bulena, kono ahana kuikenya mwa litaba za naha. Hape naabata kuluta balateleli bahae kuli ni bona basike baikenya mwa litaba za naha. Apicuka nyangela, mi abulelela balutiwa bahae kuli bakene mwa sisepe ni kusilela mwabuse bwa liwate, mi yena akambama fa lilundu anosi kuyo lapela.—Mare. 6:35-45; mubale Joani 6:14-17.

3 Balutiwa ba Jesu hane bafunduka, kweli neili fahalimu a litoho zabona; kono cwale nese iya kwa kulikela. Niteñi, nebazamaile feela likilomita lisikai. Nebasa koni kuikambota hande bakeñisa kuli nebapatehile kufuluha mi nekunani lilata kabakala moya ni mandinda. Kubonahala kuli Pitrosi naasweli kunahana lika zeñwi anosi.

Pitrosi naaitutile zeñata mwa lilimo zepeli zanaabile ni Jesu, kono kunani zeñwi zanaa satokwa kuituta

4. Ki kabakalañi Pitrosi hali mutala omunde oluswanela kulatelela?

4 Pitrosi naanani lika zeñata za kunahana! Naakopani lwapili ni Jesu wa Nazareta lilimo zepeli kwamulaho. Naaitutile zeñata, kono naasatokwa kuituta zeñwi zeñata. Bakeñisa kuli naalata kuituta,  ili ka kulwanisa lika zecwale ka sabo ni kukakanya, alutomela mutala omunde hahulu oluswanela kulatelela. Haluboneñi libaka hakuli cwalo.

‘Lufumani Mesia’!

5, 6. Pitrosi naapila bupilo bobucwañi?

5 Pitrosi naasike alibala lizazi lanaakopani ni Jesu. Pili, munyanaa hae Andreasi naamutaluselize taba yekomokisa yeli: ‘Lufumani Mesia.’ Manzwi ao naatahisize kuli Pitrosi akale kucinca bupilo bwahae. Naasike apila mwanaapilelanga pili.—Joa. 1:41.

6 Pitrosi naapila mwa Kapernauma, muleneñi onoli kwa mutulo wa likamba la lisa la mezi asina lizwai, ili lelibizwa Liwate la Galilea. Yena ni Andreasi nebaswalisana ni Jakobo ni Joani, bana ba Zebedea, mwa bundui. Pitrosi naapila ni musalaa hae, mukwenyanaa hae wamusali, ni munyanaa hae Andreasi. Pitrosi naatokwa kuba ni buikoneli ni kubeleka ka taata kuli ababalele lubasi lwahae lo, ka kueza bundui. Munahane feela buikatazo bone baezanga mwahalaa busihu kaufela, bwa kuyumbela tunyandi mwa mezi mwahalaa mikolo yemibeli ni kuhoha litapi kaufela zene baswala mwa lisa. Hape munahane musebezi-tuna one baezanga musihali wa kuketahanya litapi, kulilekisa, kulukisa tunyandi, ni kututapisa.

7. Pitrosi naautwileñi ka za Jesu mi ki kabakalañi taba yanaautwile hane ili yetabisa?

7 Bibele ilubulelela kuli Andreasi neli mulutiwa wa Joani Mukolobezi. Pitrosi naateelezanga ka tokomelo luli munyanaa hae hanaa mutalusezanga lushango lwa Joani. Zazi leliñwi Andreasi abona Joani inzaa supa Jesu wa kwa Nazareta ni kubulela kuli: ‘Hamubone Ngunyana wa Mulimu!’ Honafo feela, Andreasi aba mulateleli wa Jesu mi ataluseza Pitrosi ka mafulofulo taba yetabisa ya kuli: Mesia ufitile! (Joa. 1:35-40) Hamulaho wa bukwenuheli bone bubile teñi mwa Edeni lilimo ze 4,000 kwamulaho, Jehova Mulimu asepisa kuli mutu yomuñwi yaipitezi naakatahiseza batu sepo sakata. (Gen. 3:15) Andreasi naakopani ni mutu yo yanaaka pulusa batu, yena Mesia! Pitrosi ni yena aakufela kuyo kopana ni Jesu.

8. Libizo lanaafilwe Pitrosi ki Jesu litalusañi, mi ki kabakalañi babañwi hababulela kuli nelisa muswaneli?

8 Kufitela ka lona lizazi leo, Pitrosi naazibahala ka libizo la Simoni kamba la Simioni. Kono Jesu amutalima ni kumubulelela kuli: ‘“Ki wena Simoni mwanaa Joani; ukabizwa Kefasi” (fo kikuli Pitrosi hakutolokwa).’ (Joa. 1:42) Libizo la “Kefasi” litalusa “licwe.” Kubonahala kuli manzwi a Jesu neli a bupolofita. Naapolofitile kuli Pitrosi naakaba inge licwe lelisa koni kuzikinyeha, lelitiile, mi naakaba yaitingwa mwahalaa balateleli ba Kreste. Kana Pitrosi ni yena  naaikutwa cwalo? Kubonahala kuli naasaikutwi cwalo. Nihaiba batu bababalanga litaba za Evangeli kacenu habaikutwi kuli Pitrosi naali yatiile ni yasazinkinyezi sina licwe. Batu babañwi babulela kuli ka kuya ka moiboniseza Bibele, Pitrosi naabonahala kuli haana tumelo yetiile, naasakoni kuitingwa, mi naacinca-cinca.

9. Jehova ni Mwanaa hae baisanga pilu kwañi, mi ki kabakalañi hamunahana kuli luswanela kusepa mubonelo wabona?

9 Pitrosi naanani bufokoli. Jesu naaziba bufokoli bo. Kono sina Ndatahe, yena Jehova, naaisanga pilu kwa lika zende zene baeza batu. Jesu naaziba kuli Pitrosi naanani tulemeno totunde totuñata mi naabata kumutusa kuli abonisange tulemeno to ka mwanaakonela kaufela. Ni la kacenu le, Jehova ni Mwanaa hae baisanga pilu kwa lika zende zelueza. Kukona kulubela taata kulemuha kuli lunani tulemeno totunde tobabona kuluna. Nihakulicwalo, luswanela kusepa mubonelo wabona, mi sina Pitrosi luswanela kuitatela kulutiwa ki bona.—Mubale 1 Joani 3:19, 20.

‘Usike Wasaba’

10. Kubonahala kuli Pitrosi naaiponeziñi, kono naakutezi kai?

10 Kubonahala kuli Pitrosi naasindeketile Jesu mwa musipili wa kukutaza one utatami. Haiba ki cwalo, naaiponezi Jesu haeza makazo yahae yapili, ya kufetula mezi kuaeza waine, kwa mukiti wa sinawenga mwa Kana. Sabutokwa ni kufita kikuli naautwile taba yende hahulu, yefa sepo ka za Mubuso wa Mulimu yenebulezwi ki Jesu. Nihakulicwalo, Pitrosi akutela kwa musebezi wahae wa bundui. Kono hamulaho wa likweli lisikai, Pitrosi akopana ni Jesu hape, mi ka nako yeo Jesu amumema kuli amulatelele ka nako kaufela.

11, 12. (a) Ki musebezi mañi wanaaezize Pitrosi busihu kaufela? (b) Kubonahala kuli Pitrosi naaipuzize lipuzo mañi hanaanzaa teeleza ku Jesu?

11 Pitrosi naaitiisize mwa musebezi ozwafisa one baeizize busihu kaufela basafumani sesiñwi. Banepela tunyandi twabona mwa mezi ka kukuta-kutela, basaswasi litapi. Kaniti, Pitrosi naaitusisize zibo yahae kaufela ya bundui ni buikoneli bwahae kuli baswase litapi, balika kuyambela mwa libaka zeshutuna-shutana za lisa kuli bafumane kone liselela litapi. Kusina kukakanya, fokuñwi Pitrosi naaikutwanga sina mandui babañwi kuli kambe naakayambela kone kufumaneha litapi zeñata kamba kukongela litapi mwa tunyandi twahae. Kono mihupulo yecwalo neikona feela kumuzwafisa hahulu. Pitrosi naasayambi ka mulelo wa kuitabisa, kono neli ka mulelo wa kubabalela lubasi lwahae. Kwa mafelelezo, ato fueka kusina sanaaswasize. Tunyandi netutokwa kutapiswa. Kamukwaocwalo, naapatehile Jesu hanaataha ku yena.

Pitrosi naasika nyikwa kuteeleza ku Jesu hanaa nzaa talusa taba yetuna yanaakutaza, yona ya Mubuso wa Mulimu

 12 Batu babañata nebapotolohile Jesu inze bateeleza ku yena ka tokomelo. Bakeñisa kuli neba mupitihanyize, Jesu akena mwa sisepe sa Pitrosi mi amukupa kuli afuule hanyinyani kuzwa fa likamba. Cwale linzwi lahae hase liutwahala hande fa mezi, Jesu aluta batu. Pitrosi ni babañwi bane bali fa likamba bateeleza ka tokomelo. Naasika nyikwa kuteeleza ku Jesu hanaa nzaa talusa taba yetuna yanaakutaza, yona ya Mubuso wa Mulimu. Pitrosi naakaba ni tohonolo yetuna ya kutusa Kreste kuhasanya lushango lwa sepo mwa naha kaufela! Kono kana naakakona kueza cwalo? Pitrosi naakakona cwañi kubabalela lubasi lwahae? Mwendi hape Pitrosi naanahanile za busihu bone babelekile ka taata basafumani sesiñwi.—Luka 5:1-3.

13, 14. Jesu naaezelize Pitrosi makazo ifi, mi Pitrosi naaezize cwañi?

13 Jesu hafeza kubulela, ataluseza Pitrosi kuli: ‘Haluye fa ngala, muyumbele tunyandi twamina mwa mezi, muyambe.’ Pitrosi akakanya hahulu taba yeo. Ali: ‘Muluti, luikatalize busihu kaufela mi hakuna seluswasize, kono ka linzwi lahao, nikanepela tunyandi mwa mezi.’ Pitrosi kihona hanaasazo feza kutapisa tunyandi. Manzwi a Pitrosi abonisa kuli naasatabeli ni hanyinyani kunepela tunyandi mwa mezi sihulu ka kuziba kuli ka nako yeo nekusina litapi zenesweli kusela! Nihakulicwalo, naalumezi, mi mwendi naakobetile balikani bahae bane bali mwa sisepe sesiñwi kuli babalatelele.—Luka 5:4, 5.

14 Pitrosi autwa bukiti bwanaasika libelela hakalisa kuhoha tunyandi. Hanaa nzaa hoha ka taata cwalo, akomoka hahulu kubona litapi zeñata zenesweli kucucula mwa tunyandi! Ka bubebe-bebe akobeta balikani bahae mwa sisepe sesiñwi kuli bato tusa. Hane banze bahoha cwalo, balemuha kuli litapi zeo nelisike zakona kukwana mwa sisepe silisiñwi. Bataza lisepe zepeli kaufela, kono litapi neli zeñata hahulu kuli mane lisepe zakala kutiba kabakala bukiti bwa litapi. Pitrosi naakomokile hahulu. Naaiponezi Kreste haeza limakazo kono makazo yeo neitusize hahulu yena ni lubasi lwahae. Ka kushutana ni Pitrosi, Jesu naanani maata a kukongela litapi mwa tunyandi! Pitrosi akala kusaba. Akubama fafasi mi abulelela Jesu kuli: ‘Hakuzwe ku na Mulena, kakuli nimuezalibi.’ Pitrosi naakakona cwañi kuswalisana ni mutu yanaakona kuitusisa maata a Mulimu ka linzila zecwalo?—Mubale Luka 5:6-9.

‘Mulena, nimuezalibi’

15. Jesu naatusize cwañi Pitrosi kuli atuhele kukakanya ni kusaba?

15 Jesu abulelela Pitrosi ka musa, ali: ‘Usike wasaba. Kuzwa  cwale, ukana uyamba batu.’ (Luka 5:10, 11) Yeo nesi nako ya kukakanya kamba kusaba. Pitrosi naatokwa feela kuisa pilu kwa musebezi wabutokwa wa kukutaza kufita kuikalelwa za haiba naakakona kubabalela lubasi lwahae kamba kupeta hande musebezi wa kukutaza. Jesu naanani musebezi omutuna, ili musebezi wa kukutaza one uka ama bupilo bwa batu kwapili. Naasebeleza Mulimu ‘yasakatali kuswalela.’ (Isa. 55:7) Jehova naakatusa Pitrosi kubabalela lubasi lwahae ni kueza musebezi wa kukutaza.—Mat. 6:33.

16. Pitrosi, Jakobo, ni Joani nebaamuhezi cwañi memo ya Jesu, mi ki kabakalañi keto yene baezize hane ili yende ka kufitisisa?

16 Pitrosi autwa Jesu, sina mwanaaezelize Jakobo ni Joani. ‘Bakutisa lisepe fa likamba mi basiya lika kaufela ni kumulatelela.’ (Luka 5:11) Pitrosi naabonisize tumelo ku Jesu ni ku Mulimu. Yeo  neli yona keto yende ka kufitisisa yanaaezize. Ni kacenu, Bakreste babasa kakanyangi kamba kusaba kuunga muhato wa kusebeleza Mulimu, babonisa kuli banani tumelo. Jehova wababalelanga batu baba musepile.—Samu 22:4, 5.

‘Kiñi Sesi Kukakanyisize?’

17. Pitrosi naanahanile lika mañi zeneezahezi lilimo zepeli kuzwa fanaakopanezi ni Jesu?

17 Lilimo zebato eza zepeli hamulaho wa kukopana ni Jesu, Pitrosi naafuluhile sisepe mwahalaa busihu inze kufuka moya mwa Liwate la Galilea, sina mokutaluselizwe kwa makalelo a kauhanyo ye. Halukoni kuziba zanaasweli kunahana. Nekunani lika zeñata zanaakona kunahana! Jesu naafolisize mukwenyanaa Pitrosi. Naafile Ngambolo ya fa Lilundu. Jesu naabonisize hañata-ñata kuli ki yena Mesia yaketilwe ki Jehova, naaezize cwalo ka mulutelo wahae ni ka misebezi yahae yemaata. Hamulaho wa likwelinyana, Pitrosi nasaaitutile mwa kufeliseza sabo ni kukakanya. Jesu mane naamuketile kuba yomuñwi wa baapositola bahae ba 12! Nihakulicwalo, Pitrosi naatuha aziba kuli naasanani butata bwa kusaba ni kukakanya.

18, 19. (a) Mutaluse zanaaboni Pitrosi mwa Liwate la Galilea. (b) Jesu naaalabile cwañi kupo ya Pitrosi?

18 Fa mutonelo wabune wa busihu, kamba mwahalaa 3 kiloko ya busihu ni lizazi halipazula, Pitrosi atuhela kufuluha mi aina feela mwa sisepe. Abona nto yenezamaya fa mandinda! Kana nto yanaabona neli kubenya kwa liseli la kweli fa mandinda? Batili, kakuli nto yeo neinangukile. Neli mutu! Eni, neli mutu yanaazamaya fa liwate! Mutu yo hanaanzaa sutelela, nekubonahala inge kuli ukato fitelela sisepe. Balutiwa basaba ni kuikalelwa hahulu, mi baipuza kuli: “Kiñi sani?” Mutu yo ali: ‘Mutiye lipilu! Ki na; musike mwasaba.’ Mutu yo neli Jesu!—Mat. 14:25-28.

19 Pitrosi aalaba kuli: ‘Mulena, haiba ki wena, nilaele kutaha kuwena fa mezi.’ Kwa makalelo, abonisa bundume. Kabakala makazo yeipitezi yeo, Pitrosi naabata kutiisa hahulu tumelo yahae. Naabata kuamiwa mwa makazo yeo. Jesu abulelela Pitrosi kuli atahe kuyena. Pitrosi alongoka mwa sisepe mi akala kuzamaya fa mandinda a liwate. Munahane feela mwanaaikutwezi Pitrosi hanaautwa kuli uhata fokutiile ni kuyema fahalimu a mezi. Mwendi naakomokile hahulu hanaanzaa liba ku Jesu. Nihakulicwalo, naatuha aeza nto yeñwi.—Mubale Mateu 14:29.

‘Hatalima moya obuhali, asaba’

20. (a) Pitrosi naapalezwi cwañi kuisa mamelelo ku Jesu, mi kiñi zeneezahezi hamulaho wa fo? (b) Jesu naalutile Pitrosi tuto mañi?

20 Pitrosi naatokwa kuisa mamelelo yahae ku Jesu. Jesu ki yena yanaasweli kuitusisa maata a Jehova kuli Pitrosi akone kuzamaya fa  mezi anaasweli kuzukuzwa ki moya. Mi Jesu naaeza cwalo bakeñisa kuli Pitrosi naabonisize tumelo ku yena. Kono Pitrosi alyanganiswa ki nto yeñwi. Bibele ili: ‘Hatalima moya obuhali, asaba.’ Pitrosi abona mandinda anaasweli kunata kwa sisepe, kuhasaka mezi mwahalimu, ni kutahisa lufulo, mi aikalelwa. Kubonahala kuli naasweli kunahana kuli ukatibela mwa lisa leo, ni kumina mikope. Sabo yahae haneinze iekezeha, tumelo yahae yafukuzeha. Muuna yo yanaafilwe libizo la Licwe, akala kunwela inge licwe bakeñisa tumelo yahae yenefukuzehile. Pitrosi naaziba kutapa, kono ka nako yeo naasika tapa. Ahuwa, ali: ‘Mulena, nipilise!’ Jesu amuswala kwa lizoho ni kumuhoha. Mi hanaa sayemi fa mezi cwalo, amuluta tuto yabutokwa, ka kumubulelela kuli: ‘Wena wa tumelo yenyinyani, kiñi sesi kukakanyisize?’—Mat. 14:30, 31.

21. Ki kabakalañi kukakanya hakukona kutisa kozi, mi lukona kulwanisa cwañi mukwa wo?

21 Pulelo ya kuli ‘kiñi sesi kukakanyisize’ neiswanela luli! Kukakanya kumaata mi kwakona kusinya lika. Haiba luzwelapili kukakanya, tumelo yaluna yakona kukala kufokola hanyinyani-hanyinyani ni kusinyeha. Luswanela kulika ka taata kulwanisa mukwa wo! Ka mukwa ufi? Ka kuzwelapili kuisa mamelelo kwa lika zeswanela. Haiba luisa mamelelo kwa lika zesabisa, zezwafisa, ni zekona kulukauhanya ku Jehova ni ku Mwanaa hae, uzibe lukazwelapili kukakanyanga. Haiba luisa mamelelo ku Jehova ni ku Mwanaa hae, kwa lika zeba luezelize, zeba luezeza cwale, ni zebaka ezeza batu bababalata kwapili, uzibe lukakona kuambuka mukwa wa kukakanya.

22. Ki kabakalañi haluswanela kulikanyisa tumelo ya Pitrosi?

22 Pitrosi hanaanzaa latelela Jesu kwa sisepe, abona liñungwa linze lifukuzeha. Liwate la Galilea laombala. Pitrosi ni balutiwa babañwi babulela kuli: “Kaniti u Mwanaa Mulimu.” (Mat. 14:33) Mwendi Pitrosi naanyakalalile hane kutuha kusa. Naaitutile kuli haswaneli kulumeleza sabo kumutahiseza kuli akakanye Jehova ni Jesu. Nihakulicwalo, naasatokwa kueza licinceho zeñata pili asika ba kale Mukreste yaswana sina licwe, sina mwanaapolofitezi Jesu. Kono naatundamezi kulika ka taata kuli abe ni tumelo yetiile. Kana ni mina munani tundamo yecwalo? Haiba ki cwalo, kulikanyisa tumelo ya Pitrosi kuka mitusa hahulu.