Lakisá makambo oyo ezali na kati

kende na sous-menu

Kende na mitó ya makambo

Batatoli ya Yehova

Lingala

Linɔ́ngi ya Mosɛnzɛli—Ya boyekoli  |  Sanza ya Juillet 2017

Ndenge ya kobatela makanisi na yo

Ndenge ya kobatela makanisi na yo

OZALI na etumba! Monguna na yo ezali Satana, mpe ebundeli oyo azali kosalela ezali mabe mpenza. Ebundeli yango ebongisami mpo na kobundisa nzoto te, kasi mingimingi nde makanisi na yo. Ebundeli yango nini? Nsango ya lokuta oyo Satana apanzaka!

Ntoma Paulo ayebaki ete nsango ya lokuta oyo Satana apanzaka ezali likama monene. Kasi bakristo mosusu bayebaki likama yango te. Na ndakisa, emonani ete bakristo mosusu na Korinti bazalaki kokanisa ete bazali makasi na elimo mpe ete Satana akoki kozwa bango te. (1 Bakorinti 10:12) Yango wana Paulo apesaki likebisi oyo: “Nazali kobanga ete ezala na ndenge nini, lokola nyoka abendaki Eva na mayele mabe na ye, makanisi na bino ebebisama mpe elongwa na bosembo mpe na bopɛto ya bizaleli oyo esengeli na Kristo.”2 Bakorinti 11:3.

Maloba ya Paulo emonisi ete tosengeli komityela motema koleka ndelo te. Mpo na kotɛmɛla nsango ya lokuta oyo Satana apanzaka, osengeli koyeba likama na yango mpe na nsima komibatela.

NSANGO YA LOKUTA OYO BATO BAPANZAKA EZALI NA LIKAMA NINI?

Nsango ya lokuta oyo tozali kolobela awa ezali makambo ya lokuta oyo ebongisami mpo na kokosa bato to mpo na kotambwisa makanisi mpe misala na bango. Buku moko (Propaganda and Persuasion) emonisi ete koyoka nsango ya lokuta “ezalaka mabe, etyaka moto na likama mpe ebongi te.” Mpo na kolobela yango, bato basalelaka maloba lokola “kokosa, kobungisa nzela, kobuba, [mpe] kotambwisa makanisi.”

Nsango ya lokuta oyo bato ya mokili bapanzaka ezali likama monene mpo ekoki mokemoke kokɔta na makanisi na biso kozanga kutu tóyeba. Tokoki kokokanisa  yango na gaze ya pwazɔ oyo ezali komonana te mpe ezangá nsolo. Vance Packard, monganga oyo ayekolaka bizaleli ya bato, alobaki ete nsango ya lokuta oyo bato bapanzaka etambwisaka misala na biso mingi “koleka ndenge oyo tokanisaka.” Moto mosusu ya mayele alobaki ete nsango ya lokuta oyo bato bapanzaka etindá bato básala makambo ya mabe mpenza, na ndakisa koboma ekólo mobimba, bitumba, mpe konyokola basusu mpo na loposo na bango to lingomba na bango.—Buku Easily Led—A History of Propaganda.

Soki bato bakoki kokosa biso na nsango ya lokuta oyo bazali kopanza, Satana akoki kosala yango malamu koleka. Ayekolá bizaleli ya bato banda moto akelamá. Mpe lokola azali lelo koyangela “mokili mobimba,” akoki kosalela eteni nyonso ya mokili oyo mpo na kopanza lokuta na ye. (1 Yoane 5:19; Yoane 8:44) Satana “azipi makanisi” ya ebele ya bato na nsango ya lokuta oyo apanzaka na boye ete lelo, “azali kokosa mabele mobimba esika bato bafandi.” (2 Bakorinti 4:4; Emoniseli 12:9) Ndenge nini okoki kotɛmɛla nsango ya lokuta oyo Satana apanzaka?

KÓMISÁ KONDIMA NA YO MAKASI

Yesu ateyaki ete ezali na lolenge moko ya malamu mpo na kotɛmɛla nsango ya lokuta oyo Satana apanzaka; alobaki: “Bokoyeba solo, mpe solo ekopesa bino bonsomi.” (Yoane 8:31, 32) Na etumba, soda asengeli koyeba epai wapi akoki kozwa nsango ya solo mpo banguna bakoki kopanza nsango ya lokuta mpo na kobuba ye. Boye, epai wapi okoki kozwa nsango ya solo? Yehova apesi biso yango na Liloba na ye, Biblia. Na Biblia, okokuta nyonso oyo osengeli na yango mpo na kotɛmɛla lokuta oyo Satana apanzaka.2 Timote 3:16, 17.

Satana mpe ayebi yango. Yango wana asalelaka mokili na ye mpo na kobenda likebi na biso mpe kolɛmbisa biso mpo tótánga Biblia te mpe tóyekola te. Kokosama te na “mayele mabe ya Zabolo”! (Baefese 6:11) Koyeba mwa mateya ya solo ya Biblia ekoki te. Osengeli kosala makasi mpenza okolisa boyebi na yo ya mateya ya Biblia. (Baefese 3:18) Ndenge mokomi moko na nkombo Noam Chomsky alobaki yango, “Moto te akokɔtisa solo na kati ya bɔɔngɔ na yo. Yo moko osengeli koluka koyeba yango.” Na yango ‘taleláká Makomami malamumalamu  mokolo na mokolo’ mpo na “koluka koyeba [solo].”Misala 17:11.

Mpo na kobatela makanisi na yo, osengeli koyeba likama ya nsango ya lokuta oyo Satana apanzaka mpe komibatela

Yebá ete Satana alingi te okanisa malamu mpe oyeba solo ya makambo oyo ozali koyoka. Mpo na nini? Mpo lokuta “ekɔtaka malamumalamu” soki ‘bapekisi bato kokanisa na mozindo.’ (Media and Society in the Twentieth Century) Yango wana, soki oyoki likambo, kondimaka yango bindimelá te, kanisá malamu liboso. (Masese 14:15) Nzambe apesá yo “likoki ya kokanisa”; salelá yango mpo na kokómisa kondima na yo makasi.Masese 2:10-15; Baroma 12:1, 2.

KOBÁ KOZALA ELONGO NA BANINGA

Basoda oyo nsango ya lokuta ekɔteli bango bakómaka kobanga mpe balingaka lisusu kobunda te. Lokuta yango ekoki ata kotinda bango bábundisa baninga na bango basoda to bákima bango. Mokonzi moko ya basoda ya Allemagne alobaki ete nsango ya lokuta ezali moko ya makambo oyo esalaki ete Allemagne ekwea na Etumba ya Liboso ya mokili mobimba. Alobaki ete lokuta ekɔtelaki bato mingi mpe esilisaki bango mayele. Satana asalelaka mayele ya ndenge wana mpo na kobebisa bomoko ya bakristo lelo. Na ndakisa, alukaka kokɔtisa kozanga boyokani na kati ya bandeko. To alukaka kotinda bango bákima ebongiseli ya Yehova na ndenge alingaka bákanisa ete ezali malamu te to ete esali likambo ya mabe.

Kokosama te! Landá toli ya Liloba ya Nzambe mpe kobá kozala elongo na bandeko na yo. Na ndakisa, Biblia elendisi biso tókoba “kolimbisana na motema moko” mpe tósilisaka matata nokinoki. (Bakolose 3:13, 14; Matai 5:23, 24) Biblia elobi mpe ete tosengeli te kokima lisangá. (Masese 18:1) Salá nyonso omibongisa mpo na kotɛmɛla lokuta oyo Satana apanzaka. Omituna boye: ‘Mbala ya nsuka oyo ndeko moko apesaki ngai nkanda, nasalaki makambo na ndenge oyo esepelisaki Nzambe to Satana?’Bagalatia 5:16-26; Baefese 2:2, 3.

KOBÁ KOZALA SEMBO

Soda oyo azali sembo te epai ya mokonzi na ye abundaka malamu te. Yango wana banguna bapanzaka nsango ya lokuta mpo na kotinda basoda bátyela lisusu bakonzi na bango motema te. Soki bakonzi basali mwa libunga, banguna bakoluka kosalela yango mpe koloba ete: “Bótyela bango motema te!” mpe “Bótika te bámema bino na libulu!” Satana mpe asalaka bongo.  Alukaka kotinda biso tótika kotya motema epai ya bato oyo Yehova azali kosalela mpo na kokamba bato na ye.

Ndenge nini okoki komibatela? Zwá ekateli ya kotikala sembo na ebongiseli ya Yehova. Kobá kozala sembo mpe kopesa mabɔkɔ na mibali oyo bazali kokamba basaleli ya Nzambe, atako bazali bato ya kozanga kokoka. (1 Batesaloniki 5:12, 13) Bapɛngwi ná bakosi mosusu bakoki kobundisa ebongiseli ya Nzambe. (Tito 1:10) Ata soki ezali komonana lokola bazali koloba solo, ‘koningana nokinoki te na makanisi na yo.’ (2 Batesaloniki 2:2) Landá toli oyo Paulo apesaki Timote ete: “Kangamá na makambo oyo oyekolaki” mpe kobosana te “epai ya banani oyekolaki yango.” (2 Timote 3:14, 15) Kanisá makambo nyonso oyo emonisi ete okoki kotya motema epai ya moombo ya sembo oyo Yehova azali kosalela banda mbula pene na 100 sikoyo mpo na koteya biso solo.Matai 24:45-47; Baebre 13:7, 17.

KOBANGA TE

Satana alukaka mpe kobebisa makanisi na yo na ndenge ya polele. Na bantango mosusu, akoki kobangisa yo. Buku moko (Easily Led—A History of Propaganda) elobi ete banda kala, kobangisa ezali moko ya makambo oyo ebebisaka makanisi ya bato. Philip Taylor, profesɛrɛ moko na Grande-Bretagne, akomaki ete bato ya Asiri bazalaki kobangisa banguna na bango mpe kopanza nsango ya lokuta mpo na kokonza bango. Satana akosalela mpe kobanga, na ndakisa kobanga bato, kobanga minyoko, mpe kobanga liwa mpo na kotinda yo otika kosalela Yehova.Yisaya 8:12; Yirimia 42:11; Baebre 2:15.

Kotika te Satana alonga yo! Yesu alobaki: “Bóbanga te baoyo babomaka nzoto mpe na nsima bakoki kosala eloko mosusu te.” (Luka 12:4) Tyá elikya mobimba ete Yehova akokokisa elaka na ye ya kobatela yo, akopesa yo “nguya oyo eleki makasi,” mpe akosalisa yo otɛmɛla Satana.2 Bakorinti 4:7-9; 1 Petro 3:14.

Ya solo, ekoki kokóma ete olɛmba to obanga. Kasi kobosana te maloba ya kolendisa oyo Yehova ayebisaki Yosua ete: “Zalá na mpiko mpe zalá na makasi. Kolɛnga te mpe kozala na nsɔmɔ te, mpo Yehova Nzambe na yo azali na yo epai nyonso okokende.” (Yosua 1:9) Soki kobanga ekangi yo, bondelá Yehova mbala moko mpe yebisá ye mitungisi na yo. Tyá motema ete ‘kimya ya Nzambe oyo eleki makanisi nyonso ekobatela motema na yo.’ Na ndenge yango, okozala na makasi ya kotɛmɛla lokuta nyonso oyo Satana apanzaka.Bafilipi 4:6, 7, 13.

Ozali koyeba lisusu lokuta oyo Rabashake, momemi-nsango ya Asiri, asalelaki mpo na kobangisa basaleli ya Nzambe? Alingaki kotinda bango bándima ete moto te akobatela bango liboso ya Asiri, ata mpe Yehova. Na nsima alobaki ete Yehova atindaki Bato ya Asiri bábebisa Yerusaleme. Yehova alobaki nini mpo na yango? Alobaki: “Kobanga te maloba oyo oyoki, oyo basaleli ya mokonzi ya Asiri balobi mpo na kofinga ngai.” (2 Bakonzi 18:22-25; 19:6) Na nsima, Yehova atindaki anzelu moko mpe abomaki basoda 185 000 ya Asiri na butu moko mpamba!2 Bakonzi 19:35.

ZALÁ NA BWANYA: YOKELÁKÁ YEHOVA

Osilá kotala filme moko oyo ezali kolakisa ndenge bazali kokosa moto kasi moto yango azali koyeba te? Oyokaki mposa ya koyebisa ye ete: ‘Kondima te! Bazali kokosa yo!’ Sikoyo, kanisá ete baanzelu bazali koyebisa yo: “Kondima lokuta ya Satana te.”

Koyoka te nsango ya lokuta oyo Satana apanzaka. (Masese 26:24, 25) Yokeláká Yehova mpe tyelá ye motema na makambo nyonso oyo ozali kosala. (Masese 3:5-7) Alingaka yo mpe asɛngi yo ete: “Zalá na bwanya, mwana na ngai, mpe sepelisá motema na ngai.” (Masese 27:11) Soki osali bongo, okolonga kobatela makanisi na yo!