Mokanda ya liboso ya Bakonzi 8:1-66

  • Bamemi Sanduku na tempelo (1-13)

  • Salomo alobi na bato (14-21)

  • Salomo asali libondeli ya bofungoli tempelo (22-53)

  • Salomo apamboli bato (54-61)

  • Bambeka mpe fɛti ya bofungoli (62-66)

8  Na ntango yango, Salomo ayanganisaki+ bankulutu ya Yisraele, elingi koloba bankumu nyonso ya mabota, mpe bankumu ya batata ya mabota ya Yisraele.+ Bayaki epai ya Mokonzi Salomo na Yerusaleme mpo na kozwa sanduku ya kondimana ya Yehova na Sité ya Davidi,+ elingi koloba na Siona.+  Mibali nyonso ya Yisraele bayanganaki liboso ya Mokonzi Salomo na fɛti* ya sanza ya Etanime,* elingi koloba, na sanza ya nsambo.+  Bongo bankulutu nyonso ya Yisraele bayaki, mpe banganga-nzambe batombolaki Sanduku yango.+  Bamemaki Sanduku ya Yehova, hema ya kokutana,+ mpe bisaleli mosantu nyonso oyo ezalaki na kati ya hema yango. Banganga-nzambe ná Balevi* nde bamemaki yango.  Mokonzi Salomo ná liyangani mobimba ya Yisraele oyo abengisaki bazalaki wana liboso ya Sanduku. Bapesaki mbeka ya bampate ná bangɔmbɛ ebele mpenza+ oyo ekokaki kotángama te.  Na nsima, banganga-nzambe bakɔtisaki sanduku ya kondimana ya Yehova na esika oyo ebongisami mpo na yango,+ na shambrɛ ya kati mpenza ya ndako, na Esika Eleki Mosantu, na nse ya mapapu ya bakeruba.+  Na yango, mapapu ya bakeruba esembolamaki likoló ya esika oyo Sanduku ezalaki, bongo bakeruba ezipaki Sanduku yango ná banzete ya komemela yango.+  Banzete yango+ ezalaki milai, mpe bansɔngɛ na yango ezalaki komonana na Esika Mosantu, oyo ezali liboso ya Esika Eleki Mosantu,* kasi na libándá ezalaki komonana te. Mpe ezali kuna tii na mokolo ya lelo.  Eloko moko te ezalaki na kati ya Sanduku, kaka bitanda mibale ya mabanga+ oyo Moize atyaki na kati,+ na Horebe, ntango Yehova asalaki kondimana+ na bato ya Yisraele ntango babimaki na mokili ya Ezipito.+ 10  Ntango banganga-nzambe babimaki na esika mosantu, lipata+ etondaki na ndako ya Yehova.+ 11  Banganga-nzambe bakokaki lisusu te kosala mosala na bango mpo na lipata yango, mpo nkembo ya Yehova etondaki na ndako ya Yehova.+ 12  Na ntango yango, Salomo alobaki: “Ee Yehova, olobaki ete okofanda na molili makasi.+ 13  Nalongi kotongela yo ndako moko ya lokumu, mpo ezala esika na yo ya kofanda libela na libela.”+ 14  Na nsima, mokonzi abalukaki mpe abandaki kopambola lisangá mobimba ya Yisraele, wana lisangá mobimba ya Yisraele etɛlɛmaki.+ 15  Alobaki: “Tiká Yehova Nzambe ya Yisraele asanzolama, ye oyo na monɔkɔ na ye moko apesaki tata na ngai Davidi elaka, mpe na lobɔkɔ na ye moko akokisi yango, alobaki: 16  ‘Banda mokolo nabimisaki bato na ngai Yisraele na Ezipito, naponaki ata engumba moko te kati na bateritware nyonso ya mabota ya Yisraele mpo na kotonga ndako moko mpo nkombo na ngai efanda wana,+ kasi naponi Davidi mpo azala mokonzi ya bato na ngai Yisraele.’ 17  Mpe tata na ngai Davidi azalaki na mposa makasi na motema na ye, ya kotonga ndako mpo na nkombo ya Yehova Nzambe ya Yisraele.+ 18  Kasi Yehova alobaki na tata na ngai Davidi boye: ‘Ozali na mposa ya kotonga ndako mpo na nkombo na ngai, mpe osali malamu ndenge ozali na mposa yango na motema na yo. 19  Atako bongo, yo okotonga ndako yango te, mwana na yo oyo okobota* nde akotonga ndako mpo na nkombo na ngai.’+ 20  Yehova akokisi elaka na ye oyo apesaki, mpo nazwi esika ya tata na ngai Davidi mpe nafandi na kiti ya bokonzi ya Yisraele, kaka ndenge Yehova alakaki. Lisusu, natongi mpe ndako mpo na nkombo ya Yehova Nzambe ya Yisraele+ 21  mpe nabongisi esika kuna mpo na kotya Sanduku oyo ezali na bitanda ya kondimana+ oyo Yehova asalaki ná bankɔkɔ na biso ntango azalaki kobimisa bango na mokili ya Ezipito.” 22  Na nsima, Salomo atɛlɛmaki liboso ya etumbelo ya Yehova, liboso ya lisangá mobimba ya Yisraele, mpe atombolaki mabɔkɔ na ye na likoló,+ 23  mpe abondelaki boye: “Ee Yehova Nzambe ya Yisraele, Nzambe mosusu lokola yo azali te+ ezala kuna na likoló to awa na mabele. Obatelaka kondimana mpe omonisaka bolingo ya sembo+ epai ya basaleli na yo oyo bazali kotambola liboso na yo na motema na bango mobimba.+ 24  Okokisi elaka oyo opesaki tata na ngai Davidi mosaleli na yo. Opesaki elaka yango na monɔkɔ na yo moko, mpe lelo oyo okokisi yango na lobɔkɔ na yo moko.+ 25  Sikoyo, Ee Yehova Nzambe ya Yisraele, kokisá elaka oyo opesaki mosaleli na yo tata na ngai Davidi ntango olobaki: ‘Ekozala ntango nyonso na moto moko ya libota na yo liboso na ngai mpo na kofanda na kiti ya bokonzi ya Yisraele, kaka soki bana na yo bakebi na nzela na bango mpe batamboli liboso na ngai, kaka ndenge yo otambolaki liboso na ngai.’+ 26  Mpe sikoyo nabondeli yo, Ee Nzambe ya Yisraele, tiká ete elaka oyo opesaki tata na ngai Davidi mosaleli na yo ekokisama. 27  “Kasi yo, Ee Nzambe, okofanda mpenza awa na mabele?+ Talá! Likoló, na bonene na yango nyonso,* ezali kokoka yo te;+ bongo ndako oyo natongi nde ekokoka yo?+ 28  Sikoyo, Ee Yehova Nzambe na ngai, tyá likebi na libondeli na ngai mosaleli na yo mpe kosɛnga na ngai mpo na koluka kondimama, mpe yoká kolela na ngai mpo na kosɛnga lisalisi mpe libondeli oyo nazali kosala liboso na yo lelo. 29  Tiká miso na yo etala ndako oyo butu moi, esika oyo olobaki ete ‘Nkombo na ngai ekozala wana,’+ mpo na koyoka libondeli oyo mosaleli na yo azali kosala, wana atali na ngámbo ya esika oyo.+ 30  Mpe yoká libondeli* ya mosaleli na yo mpe ya bato na yo Yisralele ntango bakobondela yo, wana batali na ngámbo ya esika oyo, tiká ete oyoka kuna na likoló esika oyo ofandaka;+ ɛɛ, tiká ete oyoka mpe olimbisa.+ 31  “Soki moto moko asaleli moninga na ye lisumu mpe basɛngi ye alapa ndai,* mpe bandimisi ye mokumba ya ndai yango, soki moto yango ayei liboso ya etumbelo na yo na ndako oyo,+ 32  boye, tiká ete oyoka kuna na likoló, osala mpe osambisa basaleli na yo. Kweisá moto mabe na likambo* mpe tyá mabe na ye na motó na ye moko. Tángá moto oyo asali likambo te* moto ya sembo mpe pesá ye mbano na kolanda bosembo na ye.+ 33  “Soki monguna alongi bato na yo Yisraele mpo bakobaki kosalela yo masumu,+ mpe soki bazongeli yo, bakumisi nkombo na yo,+ babondeli yo mpe basɛngi ete bándimama na yo na ndako oyo,+ 34  tiká ete oyoka kuna na likoló, mpe olimbisa lisumu ya bato na yo Yisraele, mpe ozongisa bango na mokili oyo opesaki bankɔkɔ na bango.+ 35  “Soki likoló ekangami mpe mbula ezali konɔka lisusu te+ mpo bato na yo bakobaki kosalela yo masumu,+ mpe soki babondeli yo, wana batali na ngámbo ya esika oyo, bakumisi nkombo na yo, mpe batiki lisumu na bango mpo okitisi bango,*+ 36  tiká ete oyoka kuna na likoló, mpe olimbisa lisumu ya basaleli na yo, ya bato na yo Yisraele. Mpo okoteya bango+ nzela ya malamu oyo basengeli kolanda; mpe nɔkisá mbula na mokili+ na yo oyo opesaki bato na yo lokola libula. 37  “Soki nzala, to maladi moko mabe ebimi na ekólo,+ soki mopɛpɛ ya molunge makasi ekaukisi milona, soki koguga,+ mayoyo oyo epumbwaka, to mayoyo ya lokoso ebimi; to soki banguna na bango bazingi moko ya bingumba* ya ekólo na bango, to soki mpasi to maladi ya ndenge nini ebimi,+ 38  Ezala libondeli nini, to lilɔmbɔ nini+ oyo moto moko to bato na yo nyonso Yisraele bakosala (mpo moto na moto ayebi mpasi ya motema na ye)+ ntango bakotombola mabɔkɔ na bango mpe batali na ngámbo ya ndako oyo, 39  tiká ete oyoka kuna na likoló, esika oyo ofandaka,+ mpe olimbisa+ mpe osalisa bango; mpe futá moto na moto na kolanda banzela na ye nyonso,+ mpo oyebi motema ya moto na moto (kaka yo moko nde oyebi malamu motema ya moto nyonso),+ 40  mpo bato na yo bábanga yo mikolo nyonso oyo bakofanda na mokili oyo opesaki bankɔkɔ na biso. 41  “Mpe soki mopaya, oyo azali te moto ya ekólo na yo Yisraele, auti na mboka moko mosika mpo na nkombo na yo+ 42  (mpo bakoyoka nsango ya nkombo na yo monene,+ ya lobɔkɔ na yo ya nguya mpe ya lobɔkɔ na yo oyo esembolami), mpe soki ayei mpe abondeli yo, wana atali na ngámbo ya ndako oyo, 43  tiká ete oyoka kuna na likoló, esika oyo ofandaka,+ mpe salá nyonso oyo mopaya yango akosɛnga yo; na bongo bato ya bikólo nyonso ya mabele bakoyeba nkombo na yo mpe bakobanga yo+ ndenge bato na yo Yisraele babangaka yo, mpe bakoyeba ete ndako oyo natongi ebengami na nkombo na yo. 44  “Soki bato na yo bakei kobunda etumba na monguna na bango na esika nyonso oyo okotinda bango,+ mpe soki babondeli+ Yehova, wana batali na ngámbo ya engumba oyo oponá+ mpe na ngámbo ya ndako oyo natongi mpo na nkombo na yo,+ 45  boye oyoka kuna na likoló libondeli na bango mpe kosɛnga na bango mpo na kondimama, mpe okata likambo mpo na bolamu na bango. 46  “Soki bato na yo basaleli yo lisumu (mpo ezali ata na moto moko te oyo asalaka lisumu te),+ mpe soki osilikeli bango mpe osundoli bango na mabɔkɔ ya banguna, mpe banguna na bango bamemi bango bakangami na mokili na bango, ezala mosika to pene;+ 47  mpe soki bato na yo bakómi na makanisi malamu na mokili oyo bamemaki bango bakangami,+ mpe soki bazongeli yo+ mpe baleleli yo na mokili ya banguna na bango,+ mpe balobi: ‘Tosali lisumu mpe tosali mabe; tosali makambo ya mabe mpenza,’+ 48  mpe soki kuna na mokili oyo banguna bamemaki bango bakangami bazongeli yo na motema na bango mobimba+ mpe na molimo* na bango mobimba, mpe babondeli yo wana batali na ngámbo ya mokili na bango oyo opesaki bankɔkɔ na bango, ya engumba oyo oponá mpe ya ndako oyo natongi mpo na nkombo na yo,+ 49  tiká ete kuna na likoló, esika oyo ofandaka,+ oyoka libondeli na bango mpe kolela na bango, mpe okata likambo mpo na bolamu na bango 50  mpe olimbisa bato na yo oyo basaleli yo lisumu. Limbisá mpe masumu oyo basalaki liboso na yo. Salá ete bato oyo bakangaki bango, báyokela bango mawa. Mpe bakoyokela bango mawa+ 51  (mpo bazali bato na yo mpe libula na yo,+ oyo obimisaki na Ezipito,+ na libulu ya mɔtɔ ya konyangwisa bibende).*+ 52  Tiká ete miso na yo efungwama na libondeli ya mosaleli na yo mpo na koluka kondimama,+ mpe oyoka libondeli ya bato na yo Yisraele ntango nyonso oyo bakobelela yo+ mpo oyokela bango mawa.* 53  Mpo yo nde oponaki bango kati na bato ya bikólo nyonso ya mabele+ mpo bázala bato* na yo moko, ndenge olobaki yango na nzela ya Moize mosaleli na yo ntango obimisaki bankɔkɔ na biso na Ezipito, Ee Yehova Nkolo Mokonzi-Oyo-Aleki-Nyonso.” 54  Ntango kaka Salomo asilisaki kolelela Yehova na libondeli, atɛlɛmaki liboso ya etumbelo ya Yehova, na esika oyo afukamaki mpe atombolaki mabɔkɔ na ye likoló.+ 55  Bongo, atɛlɛmaki mpe apambolaki lisangá mobimba ya Yisraele na mongongo makasi mpe alobaki boye: 56  “Yehova akumisama, mpo apesi bato na ye Yisraele esika ya kopema kaka ndenge alakaki!+ Ata liloba moko te ezangi kokokisama na bilaka na ye nyonso ya malamu oyo alakaki na nzela ya Moize mosaleli na ye.+ 57  Tiká Yehova Nzambe na biso azala na biso kaka ndenge azalaki na bankɔkɔ na biso.+ Atika biso te, asundola biso mpe te.+ 58  Tiká ete abenda mitema na biso epai na ye,+ mpo tótambola na banzela na ye nyonso mpe tótosa mibeko na ye, malako na ye mpe bikateli na ye ya lisambisi, oyo apesaki bankɔkɔ na biso mitindo ete bátosa. 59  Mpe tiká ete Yehova akanisa butu moi libondeli oyo nauti kosala, mpe asala ete likambo ya mosaleli na ye mpe ya bato na ye Yisraele ekatama na bosembo, na kolanda bamposa ya mokolo na mokolo. 60  Boye, bato ya bikólo nyonso ya mabele bakoyeba ete Yehova azali Nzambe ya solo.+ Mosusu azali te!+ 61  Yango wana, tiká ete mitema na bino ezala mobimba*+ epai ya Yehova Nzambe na biso; bótambola na malako na ye mpe bótosa mibeko na ye, ndenge ezali na mokolo ya lelo.” 62  Bongo mokonzi ná Yisraele mobimba bapesaki bambeka ebele liboso ya Yehova.+ 63  Salomo apesaki Yehova bambeka ya kimya:*+ ngɔmbɛ 22 000 mpe mpate 120 000. Na ndenge wana nde mokonzi ná Bayisraele nyonso basalaki fɛti ya bofungoli ndako ya Yehova.+ 64  Na mokolo yango, mokonzi asantisaki katikati ya lopango oyo ezali liboso ya ndako ya Yehova, mpo kuna nde asengelaki kopesa makabo ya mbeka ya kotumba, makabo ya mbuma, mpe biteni ya mafutamafuta ya bambeka ya kimya,* mpo etumbelo ya kwivre+ oyo ezali liboso ya Yehova ekokaki te mpo na mbeka ya kotumba, makabo ya mbuma mpe biteni ya mafutamafuta+ ya bambeka ya kimya.* 65  Na ntango yango, Salomo asalaki fɛti+ elongo na Yisraele mobimba, lisangá moko monene ya bato oyo bautaki na Lebo-hamate* tii na Lobwaku* ya Ezipito.+ Bayanganaki liboso ya Yehova Nzambe na biso mikolo nsambo mpe na nsima mikolo mosusu nsambo; nyonso esali mikolo 14. 66  Na mokolo oyo elandaki,* mokonzi atikaki bato bákende. Bato bapambolaki mokonzi mpe bazongaki na bandako na bango, bazali kosepela mpe koyoka esengo na motema mpo na bolamu nyonso+ oyo Yehova asalelaki mosaleli na ye Davidi mpe bato na ye Yisraele.

Maloba na nse

Elingi koloba, fɛti ya Bandako ya matiti.
Talá Ap. B15.
To, “Balevi oyo bazalaki banganga-nzambe.”
Lil., “shambrɛ ya kati mpenza.”
Lil., “mwana na yo oyo akobima na bangɛi na yo.”
To, “Likoló, mosika kuna na likoló.”
To, “lilɔmbɔ.”
Elingi koloba, ndai oyo soki moto alapi yango na bokosi to atosi yango te, moto yango akolakelama mabe.
Lil., “Tángá moto mabe, moto mabe.”
Lil., “moyengebene.”
To, “omonisi bango mpasi.”
Lil., “mokili epai baporte na bango ezali.”
Elimboli, minyoko makasi oyo Bayisraele bamonaki na Ezipito.
To, “yoká makambo nyonso bakosɛnga yo.”
Lil., “libula.”
To, “emipesa mobimba.”
To, “ekɔtelo ya Hamate.”
To, “Wadi.” Talá Ndimbola ya maloba.
Lil., “mokolo ya mwambe,” elingi koloba mokolo oyo elandaki eleko ya mibale ya mikolo nsambo.