Mi mu e'yo alenia ria

Mi mu e'yo were were 'diyi ma alea

Mi mu e'yo alenia 'diyi ma alea

'Ba Yehova ma E'yo Eti Nzepi 'Diyi

Lugbara

Ma Buku A'diko Biblia ma Alea 'Diyi Niri

A’diko 113: Paulo ni Rumia

A’diko 113: Paulo ni Rumia

MINE nga anziriko Paulo ma dria di azini asikari Rumi ni eri ma ageyi tepi ’diyi. Paulo ni arujoa Rumia. Paulo ni opi Rumi ni Kaisari ni te e’yo lizu i ma drai. Eri ni ovuria arujoa ’dale, a’iki ’bani emuzu eri ne zu ra.

Paulo ni o’azu Rumi o’du na ’bo ria, pe ’ba ma ti dricere Yahudi ni ’diyi ma azi omve zu imuzu i nezu. E’yo disi ’ba Yahudi ni kakua Rumia ’di emuki eri nera. Paulo nga e’yo olu eyi tia Yesu ma dria azini suru Mungu ni ma dria indi. Eyi ma azi a’iki e’yo nde ra ani ecaki Kristayo ru te azi ’diyi ga e’yo di a’iko si.

Paulo ni arujoa

Paulo olu vini e’yo asikari i ma ageyi tepi ’diyi dri indi. Eli iri erini ovuzu oru joa diaria, Paulo olu e’yo ’ba dria eri ni ecozu dri fuzu eyi pi ra ’diyi dri dria. E’yo nde disi ’ba azi kaisari vile akua ’diyi eri vini e’yo Suru Munguni ’diyi ra azini ecaki ani Kristayo ru.

Te agu omu ru osisia osipi mesa dria di a’di i ya? Mi eco ega eri adi i ri ra ya? Ee, ’di Timoteo i. Timoteo e’bi dra vini ovu arujoa eri ni e’yo ’ba Suru ni ri oluzurisi te sawa ’disi ’ba ofu eri ’bo. Emu ’dia Paulo ma aza kozu. Mi ni Timoteo ni a’du si’ari ra ya? Ama ma ne nga.

Mi eco aku ambo ambo iri Filipi pi Efeso be ’bani e’yo ni nze A’diko 110 a ’diyi ega ra ya? Paulo e’do ndra kanisa Kristayo ni yi aku ’diyi pi ma alea. Ani erini ovuria arujoa ’dale, Paulo nga waraga si ’ba Kristayoru ’diyi dri. Waraga nde ’diyi Biblia alea, ’ba eyi omve ’Ba Filipia ’Diyi ni ri azini ’Ba Efesoa ’Diyi ni ri. Ani Paulo ni di olu Timoteo ma tia ma si a’du e’yo eyi ma ageyika nde Filipi ’diyi dri’ani.

’Ba Filipia ’diyi ebi ki ovu yikisi Paulo vu. Fe ndra Paulo ni feta sawa eri ni ovuzu arujoa ria, ani Paulo ni di awadifo fe eyini. ’Yeta yini onyiru disi. Epafrodito eji ndra feta ’diyi ni. Te azo nga eri ’bi onzi onzi kpere dra tia leru. Te sawa disi ati ra dika eri gonde dri ’dazu akua. Erini dri daria Filipia, eri nga waraga Paulo pi ni Timoteo be ’diyi ji ndi.

Paulo ni ovuria aru joa, si vini waraga azini ki iri indi ’bani sile Biblia alea ’diyi. Alu zu ri si Kristayo Kolosia ’diyi dri. Mi ni ’ba eri omve ngoni’ari ra ya? ’Ba Kolosaia ’Diyi. Azini si vini waraga i a’gyi i ni lele tu Filemona ndra o’api Kolosia ri ni indi. Waraga nde diri Filimone ma ati’bo Onesimo ma dria.

Onesimo apa Filemona vurisi muzu Rumia. Onesimo eri kini Paulo ni arujoa Rumia ’dale mu ’bani ’dale ani. Mu Paulo ni andri ani Paulo nga e’yo ’bari olu eri tilia. Coti Onesimo nga eca Kristayo ru. Sawa disi Onesimo o’a di candisi i ni apazu Filemona vu te risi. Mi ni Paulo si a’du e’yo Filemona ni’a ri ra ya?

Paulo zi Filemona ni Onesimo ni truzu te. Paulo si dini: ‘Ma eri ma ti pe mivu vile. Te o’a ni Sawa disi ati’bo ru mi dri a’dule ku. Eri vini adripi amani Kristayo ru muke ni.’ Onesimo ni dri daria Kolosaia ’dale ji i be waraga iri ri Filemona vu. Ama ecoki ayiko Filemonani ndepi eri ni erile ati’bo i’ni ri ni ecazu Kristayo ru risi.

Paulo ovu ndra o’duko muke be sawa erini waraga sizu ’ba Filipia ’diyi pini Filemona be ria. ’Yo kini: ‘Ma emi ni Timoteo ma ti pe, te ma nga imu ’dale mbeleru.’ Nga ’yo Filemona tia: ‘Mi otu mani pari ’dale ngonde.’

’Bani Pauloni ofuzu arujoa ri si ’boria, nga Kristayo kakau yi andri pari ndundu ma ali. Te ’da ma vutia nga Paulo ni ji dika arujoa Rumia ’dale ogogo. Sawa ’disi ni ra ’ba di nga i ’di ra. Nga waraga si Timoteoni omvezu erini emuzu mbele beni. Si dini: ‘Ma ibi ovu a’itasi Mungu vu ani Munguni nga orodri fe ma nira.’ Eli were’ bani Paulo ma dri jazu ’boria, ’ba Rumi ni nga emu Yerusalemu ma dri ja ra.

Te Biblia nze amadri e’yo angiri. Yehova mungu fe ’ba ti pele Yohana si buku ini asizu ’diyi ki buku e’yo eceza ni be. Buku Biblia alea e’yo eceza ni di nze e’yo ewu drusi ri ma dria. Ama ma oni di nga sawa ’disi e’yo ewu drusi ri ma dria.

’Yeta 28:16-31; ’Ba Filipia ’Diyi 1:13; 2:19-30; 4:18-23; ’Ba Ebraniani 13:23; Filemona 1-25; ’Ba Kolosaia ’Diyi 4:7-9; 2 Timoteo 4:7-9.



Zita ki

  • Paulo ni ovuzu arujoa ria, olu e’yo bari a’di ni ya?
  • E’da ma alea ’dia, omu ripi Mesa ma tia ’di a’di i, azini eri a’du afa ’ye Paulo ni ya?
  • Epafrodito ni a’di i, azini afa erini mvizu eri bfe Filipia ri a’du afa ni ya?
  • Paulo si waraga ima agyi lele tu Filemona vu a’du e’yo si ya?
  • Paulo ni efuzu arujoa ri si ’boria ’ye a’du afa ni, azini vuti vuti ru a’du ma e’yo ’ye i eri be ni ya?
  • Agu Yehova ni ayu buku Biblia ma alea asizu ri sizu ri a’di i, dika buku E’yo Eceza niri nze ama ni e’yo a’du ma dria ya?

Zita o’bazaru ’diyi ki

  • Mi la ’Yeta 28:​16-​31 azini ’Ba Filipia ’Diyi 1:​13.

    Paulo ayu sawa ini arujoa ri a’du afa ’yezu ya, dika a’ita eri ni okpo ru ’da ko Kanisa Kristayo ni ma aza ngoni ngoni? (’Yeta 28:​23, 30; Fil. 1:​14)

  • Mi la ’Ba Filipia ’Diyi 2:​19-​30.

    Paulo ecu Timoteo pi ma ru Epafrodito be ngoni ngoni, dika ama ecoki eceta Paulo ni obi ngoni ru ya? (Fil. 2:​20, 22, 25, 29, 30; 1 Kor. 16:18; 1 Tes. 5:​12, 13)

  • Mi la Filemona 1-​25.

    Asisile ndra Paulo ni Filemona ni oruzu e’yo kilili ’yezu ri ngoni, dika ’diri mbaza Kanisaa ’diyi pi ma aza ko ngoni ngoni? (Flm. 9; 2 Kor. 8:8; Gal. 5:​13)

    E’yo Paulo ni nze Filemona 13, 14 ’daa ri e’da eri ma egata ’ba azi Kanisa ’diyi pi ma dria ci ri ngoni ngoni? (1 Kor. 8:​7, 13; 10:​31-​33)

  • Mi la 2 Timoteo 4:​7-9.

    Ekile Paulo le, ama ecoki ovu asi ’baza si ada ada Yehova eco ama pa ra akaki ovu a’ita si kpere asiza nia ria ngoni ru? (Mat. 24:13; Ebr. 6:​10)