Tolokeleni

Tolokeleni muye pa fyebo fya bubili

Tolokeleni muye pa filukusangwamo

Bamboni sha BaYawe

IciLamba

Akatambo ka Wakulama  |  July 2015

Ukubombomana Pakuti pa Ndalama

Ukubombomana Pakuti pa Ndalama

Ba Paul, aboopile kabili abali ne bana babili, baalilabiile ati: “Ili imitengo ya fintu yaniinine mu calo cesu, calukukatasho’kusangane’fyakulya. Impindi ishingi ili twalukwimakana pa mulongo wa balukushite’fyakulya, ifyakulya fyalukushila ili tatungashita ne kushita. Abantu balyondele ku nsala kabili bambi balukuliponena lukoso mu musebo. Imitengo ya fintu ifingi yalifikile ku mamilyoni, panuma yalifikile na ku mabilyoni. Mu kupelako, amakosa a ndalama sha mu calo cesu alishilile. Indalama nakwete ku banki, isha inshuwalansi, ne ndalama nalukulamina ku buteko shonse shalishilile amakosa.”

Ba Paul

Ba Paul baalishibile ati “amano akosele,” eali ne kubofwako ne cisoolo cabo. (Ifisimpi 3:21) Balibuulishishe ati: “Nalukupyungo’mulimo wa kuwamya ifya malaiti, pano nalukupyunge’milimo yonse lukoso yeyo nasangana, nangaba’ti nalukusangamo indalama ishinini. Bambi abo nalukupyungila balukumpeele’fyakulya neli ifipe fya mu ng’anda. Kani bampeela sopo iili 4, nalukushitishapo ibili ne kupyungishapo ibili. Pa mpindi imo, nalikwete utwana twa nsumbi 40. Ili twakulile, nalitushitishe ne kushitamo utwana twa nsumbi tumbi ukucila pali 300. Mu kupita kwa mpindi, nalishitwile insumbi 50 ne masaaka abili aabunga. Onse aali ma 50 kg. Nalipyungishe ubu ubunga ku kuliishe’cisoolo canji, ne fisoolo fimbi pa mpindi iitali.”

Nakabili, ba Paul baalishibile ati icicindeme ici umuntu angacita, kucetekela muli baLesa. BaLesa balatofwako kani twalonda ukufunda kwabo. Ili baYesu balukulabila pa kufwaya ifi tupengela mu mweo wesu, baalilabiile ati: “Tekulukubamba mu mitima. Pakuti . . . baWishinwe baliishi ati mulukufipengele’fi-fintu.”—Luku 12:29-31.

Ku cakubombomanika, Satana, umupate wa baLesa umukulu, alilengeshe abantu abengi mu calo ukubika makosa akalango ku kukwate’fintu fya ku munefu. Abantu balacilamo ukulanguluka pa fintu ifi bapengela. Ukuba, fimbi ifi balangulukapo ni fyefyo bapengela mu cinenene, pano fimbi fya lukoso. Ici cilabalengesha ukupyungisha pakweba’ti bakwate’fintu ifi balukufwaya, pano ifitaficindemepo ne kucindama. Abengi balatatika  ukukongola, kabili ifintu tafibawaminapo ni pakuti balaba ‘abasha ku ba bakongwesha.’—Ifisimpi 22:7.

Ifi abantu bambi basalululapo ukucita filabaletele’fyakukatasha. Ba Paul baalilabiile ati: “Abantu abengi abalukwikala apepi na fwebo, balishiile ifisoolo fyabo ne fibusa ne kuya ku fyalo fimbi mu kufwaya amekalilo aaweme. Pakuti bambi balukuya muli fyefyo ifyalo ukwakubule’fipepala, balukufilwa ukusangane’ncito. Ici calilengeshe batatike ukufisama kuli bakapokola ne kulaala mu misebo. Tabalukufwayapo ati baLesa babofweko. Pano nebo ne cisoolo canji twalisalulwilepo ukwikala pamo pakuti twalicetekele ati baLesa baali ne kutofwako.”

UKULONDA UKUFUNDA KWA BAYESU

Ba Paul baalipitilishe ukulabila ati: “BaYesu baalilabiile ati: ‘Tekulukubamba mu mitima pakuti pali mailo; pakuti mailo na ye ali ne fyakubamba ifyakwe. Akasuba kali ne fyakubifya fya kako ifya kukumana.’ Popele, lyonse nalukutembela ati baLesa ‘batupeele ifyakulya fyesu ifya lelo’ pakweba’ti tulukuli abalabi. Na cine balitofweleko, koti ni fyopele filya baYesu balabiile. Ukuba, talipo ni lyonse twalukukwata ifi twalukufwaisha. Kambi kasuba, nalimakene pa mulongo wa balukushite’fyakulya, ukwakubulo’kwishiba ifyakulya balukushitisha. Pano, nalisangile ati ni yogati balukushitisha. Nebo nshitemenwepo yogati. Nangabe’fyo, e fyakulya ifyalipo, kabili efi twaliile ubo bushiku. Ndatoota baLesa, pakuti ili kwali insala, icisoolo canji tacaleelepo insala neli kasuba kamo.” *

BaLesa balilaile ati: “Teshi nkuleke neli kuleka konse, neli kukusha neli panini.”—AbaEbeya 13:5

“Pali ino mpindi tulasangako indalama. Ifi tupitilemo filitusambishe ati ukucetekela makosa muli baLesa ekungofwako umuntu ukushilisho’kubombomana. BaYawe * bakalukutofwako lyonse kani twapitilisha ukucito’kufwaya kwabo. Fwebo tulibwene bucine bwa mashiwi aali pa Amasamo 34:8 aakweba’ti: ‘Kamwesha, mubone ati baYawe baliweme: Alishucile uyo-muntu ulukupemamo muli bo.’ Popele, tulicetekele ati ili bukesa ubukatasho bwa ndalama na bumbi, baYawe bakatofwako.

BaYawe balofwako abapemamo muli bo ukusangana ‘ifyakulya fyabo’ ifya pali kako kasuba

“Pali ino mpindi, tulibwene ati abantu tabapengelapo ukukwate’ncito neli amaboni pa kulukuli abalabi, sombi fyakulya. Tulafwaisha ukubako pa mpindi ili baLesa bakakonsha ukulaya kwabo ukwa kweba’ti: ‘Pakalukuli amasaka aenji [ifyakulya ifinji] lukoso pa calo.’ Pano ino mpindi, ‘pa kwikala ne fyakulya ne fyakulifimba tukalukuli ne fya kukumana.’ Amashiwi aatukosha mashiwi amu Baibolo aakweba’ti: ‘Mwikale bakubulo’kutemwe’ndalama; muteke’mitima ku fintu ifyo ifi muli na fyo; pakuti Abene balilabile ati: Teshi nkuleke neli kuleka konse, neli kukusha neli panini. Popele tulukulabila ne mitima ikosele ati: BaShikulu ebakungofwako: teshi ntinepo!’” *

Umuntu alyelelwe ukuba ne kucetekela ukukosele pakweba’ti ‘alukwenda na baLesa’ koti ni fyefyo ba Paul ne cisoolo cabo balukucita. (Ifyakutanga 6:9) Kani tuli ne bukatasho bwa ndalama ino mpindi neli tukabukwata kuntangiile, tungasambililako kuli ba Paul. Ukucetekela kwabo ne mano abo filatusambisha amasambililo aacindeme.

Pano findo tungacita kani tulabombomana pakuti pa makatasho amu cisoolo?

^ par. 8 Boneni Matayo 6:11, 34.

^ par. 9 Baibolo ilabuulishisha ati baYawe e shina lya baLesa.

^ par. 10 Boneni Amasamo 72:16; 1 Timote 6:8; AbaEbeya 13:5, 6.