Kiakala nkia mpila salu osalanga, sungamenanga vo “muna mfuntu wawonso mwina nluta.” (Ngana 14:23) Nkia mpila nluta? E salu kilenda kutusadisa mu lungisa nsatu zeto. Nzambi aludi wasia nsilu vo olungisa nsatu z’awana bekunsambilanga ye ziku. (Matai 6:31, 32) Kansi, Nzambi ovavanga vo twasala ye fululu kiawonso.​—2 Tesalonika 3:10.

Muna mpila yayi, tulenda badikila salu nze mpila yalungisila kani dieto. O sala i mpila yambote yalungisila mbebe zeto. Joshua una ye mvu 25 wavova vo: “Osala yo lenda kuyidila kiese kikilu ditwasanga. Avo olendanga sumba kina ovuidi mfunu, disongele vo salu kiaku mu kusadisa kina.”

Vana ntandu, e salu kilenda kutufila mu kuyizitisa. Ozevo​—tufwete sianga ngolo muna salu. Avo tusidi ngolo za tatidila salu kieto kana nkutu vo kia fuki yovo kiampasi​—dikutusadisa mu kala ye kiese kia zaya vo tulungisi—​mbebe eto. Kadi tusundidi e ngindu zabendomoka za tina salu kia ngolo. (Ngana 26:14) Muna mpila yayi, e salu kikututwasila kiese. Aaron ona oyikilu kala muna longi diantete wavova vo: “Konso lumbu, kiese kiayingi imonanga kuna mfoko a salu. Kana nkutu vava iyoyanga yovo akaka ke basidi sungididi mu salu kiame ko, nzeye wo vo diambu diambote mpangidi.”

Nkand’a Nzambi usanisinanga yakala osianga “sungididi muna salu,” usanisinanga mpe nkento ‘oyangalelanga sala salu kia moko mandi.’ (Ngana 22:29; 31:13) Osia sungididi muna salu ke divangamanga ku kinsalukisa ko. Ayingi muna yeto ke tuyangalelanga sala salu kina ke tutomene zaya ko. Nanga e kiaki i kuma kifilanga wantu ayingi mu lembi yangalela salu yau, ediadi dikubafilanga mpe mu lembi vanga ngolo za toma kio sala.

Muntu olenda yangalela konso salu avo osadidi kio ye ngindu zasikila ye kani dia zaya una kalenda kio sadila una ufwene. William una ye mvu 24 wavova vo: “Vava muntu kekuyivananga mu salu yo mona nluta mia salu kiaki, kiese kiayingi dikuntwasilanga. Ke kala nkutu ye ngindu za vangila kio mu kiwolo ko.”

Venga ngindu za yindula kaka e nzimbu ofutwa muna salu. Diambote wakiyuvula: ‘Ekuma salu kiaki kinina mfunu? Adieyi divangama avo ke kisadilu ko? Adieyi divangama avo ke kisadilu mu mpila yambote ko? Nkia nluta kitwasa kwa akaka?’

Diambote twabadika e kiuvu kia nsuka, kadi ozaya e nluta kitwasa e salu kieto kwa akaka dikutusadisa mu kala yo luyangalalu. Yesu wavova vo: “Edi diviokele e nsambu, dia vana, ke mu tambula ko.” (Mavangu 20:35) E mfumu za salu ye asumbi ke yau kaka ko bevua​—nluta mia salu kieto. Kansi, e salu kieto kitwasa mpe nluta kwa esi nzo eto ye awana bena mu mpasi.

Esi nzo eto. O yakala una vo ntu muna nzo mambu mole kelungisanga vava kesalanga muna dikila esi nzo andi. Diantete, dikunsadisanga muna kubavana madia, mvuatu ye fulu kia zingila. Muna mpila yayi olungisanga kiyekwa kavewa kwa Nzambi kia ‘lungisa e nsatu za esi nzo andi.’ (1 Timoteo 5:8) Diazole, ona olungisanga e nsatu za esi nzo andi osonganga vo salu mfunu kina kwa yandi. Shane ona oyikilu muna longi diantete wavova vo: “Se diame osonganga mbandu ambote mu diambu ditadidi salu. Osonganga ziku muna salu kiandi, tuka kolo osalanga salu kia vala nti. E mbandu andi yandonga o mfunu walongoka salu ya moko yo vanga lekwa ina ilenda sadilwa kwa akaka.”

Awana bena mu mpasi. Paulu wa ntumwa wakasakesa Akristu ‘basalanga . . . kimana bakala ye má kia kayila akondami.’ (Efeso 4:28) O sala muna lungisa nsatu zeto ye za esi nzo eto, dilenda kutusadisa mu sadisa awana bakondelo. (Ngana 3:27) Ozevo, e salu kilenda kutusadisa mu mona e kiese kia vana.

Muna Longi diandi vana Mongo, Yesu wavova vo: ‘Avo muntu una ye wisa ozolele vo wanatina e zitu mu kilometa mosi, wenda yandi kilometa zole.’ (Matai 5:41) Nga osadilanga o nkanikinu wau muna salu kiaku? Vana fulu kia vanga kaka mana olombelo, vava una olenda wokesela salu kiaku. Sikidisa makani maku mu kuma kia salu, sala kio una ufwene. Mona kiese muna salu kiaku kana nkutu mu mambu makete mana olungisi.

Avo ukivene mu salu kiaku, dikusadisa mu yangalela kio. Ekuma? E kuma kadi kukomekeno ko, kansi mu luzolo lwaku ovangidi kio. (Filemone 14) Muna kuma kiaki, diambote twasungamenanga sono kia Ngana 12:24 kivovanga vo: “O koko kwa nkwa fululu yala kuyala: O molo muna ungamba kesiwa.” Dialudi vo ke yeto awonso ko tukitulwa abundu yovo komekenwa twasala. Ndiona ovanganga kaka dina kalombelo okuyimwenanga nze ngamba, kadi otumwanga ntangwa zawonso kwa akaka kimana kavanga salu kiandi. Kansi​—muntu okuyivananga mu salu owokesanga salu kiandi wau vo i luzolo lwandi. Okalanga ye wisa muna mavangu mandi.

Osia ngolo muna salu diambu diambote, kansi vena ye mambu mankaka mamfunu muna zingu. Nkand’a Nzambi ukutukasakesanga twasala una ufwene. (Ngana 13:4) Kansi, ke ukutukasakesanga ko vo twasala lembi kala ye tezo. O nkanda Kimpovi 4:6 uvovanga vo: ‘E kunku kimosi kia luvuvamu kisundidi kunku yole ya mfuntu yo nanukina mupepe.’ Aweyi disongele? Muntu osalanga lembi kala ye tezo ke vuanga nluta mia salu kiandi ko, kadi e salu kikundianga ntangwa ye ngolo zandi zawonso. E salu kiandi kina nze muntu ‘onanukinanga mupepe.’

Bibila kilenda kutusadisa mu kala ye ngindu zasikila mu kuma kia salu. Kana una vo kivovanga vo twakivana mu salu, kikutulukisanga mpe vo ‘twazayanga oma masundidi o mfunu.’ (Filipi 1:10) Nkia mambu masundidi o mfunu? Kala vamosi ye esi nzo ye akundi. Vana ntandu, e salu ya mwanda nze tanga yo badika Diambu dia Nzambi i yau isundidi o mfunu.

Awana bena ye tezo i basundidi yangalela salu kiau. William ona oyikilu kala wavova vo: “Mosi muna mfumu zame za salu osonganga mbandu ambote ya kala ye tezo muna salu. Osianga ngolo muna salu kiandi, muna kuma kiaki una ye ngwizani ambote ye asumbi. Kansi, kuna mfoko a salu kiandi konso lumbu, osianga sungididi kwa esi nzo andi ye mambu ma mwanda. Yandi i muntu osundidi kiese ona nzeye!”