СӘРЕ 5
Хьлазкьрьн жь Хԝәде Пʹешкʹешәкә Гәләк Мәзьн ә
-
Жь чь Хԝәде мә хьлаз дькә?
-
Хԝәде чаԝа мә хьлаз дькә?
-
Кʹара тә жь хьлазкьрьне чь йә?
-
Ча тӧ дькари рʹазибуна хԝә нишан ки?
1, 2. (а) Тӧ кʹижан пʹешкʹеше бь ԛимәт һʹәсаб дьки? (б) Чьрʹа ԛӧрбана кӧ Йаһоԝа Хԝәде да, пʹешкʹешәкә жь һʹәмушка ԛимәттьр ә?
БЬ ТʹӘХМИНА тә кʹижан пʹешкʹеш рʹасти жи ԛимәт ә? Пʹешкʹеша ԛимәт әʹсәйи нинә ԝәки бьһа бә. Бь рʹастийе ԛимәта пʹешкʹеше тʹәви пʹәра гьредайи нинә. Һәрге тӧ бой пʹешкʹешәке гәлә ша дьби у әԝ пʹешкʹеш тәрʹа рʹасти жи лазьм бу, демәк әв ә пʹешкʹеша ԛимәт сәва тә.
2 Тʹӧ пʹешкʹешәкә ԛимәт, нькарә бәрамбәри ве пʹешкʹеше бә, йа кӧ Йаһоԝа Хԝәде дайә мә. Рʹаст ә Хԝәде гәләк тьштед баш мәрʹа дайә. Ле пʹешкʹеша жь һʹәмушка мәзьнтьр жь алийе Хԝәдеда әв ә, кӧ әԝи Кӧрʹе хԝәйи тайе тʹәне кьрә ԛӧрбан сәва мәрийа. (Бьхунә Мәтта 20:28.) Жь ви сәри әме пебьһʹәсьн, ԝәки ча бь сайа ве ԛӧрбане мәрьв тенә хьлазкьрьне, у ԝәки әв рʹасти жи пʹешкʹешәкә пʹьрʹ ԛимәт у мәзьн ә, чьмки бь сайа ве хьлазкьрьне, һʹәму проблемед мә дькарьн сафи бьн у әʹмьре мә жи дькарә гәләк бәхтәԝар бә. Хьлазкьрьн рʹасти жи һәйә нишана һʹьзкьрьна мәзьн жь алийе Хԝәдеда һьндава мәрийа.
ХԜӘДЕ МӘ ЖЬ ЧЬ ХЬЛАЗ ДЬКӘ?
3. (а) Бь сайа ԛӧрбане, Хԝәде чь дьхԝазә бькә? (б) Чь әм гәрәке фәʹм бькьн, ԝәки ԛайил бьн кӧ хьлазкьрьн жь Хԝәде пʹешкʹешәкә пʹьрʹ ԛимәт ә?
3 Һәма бь сайа ԛӧрбане, Йаһоԝа Хԝәде дьхԝазә мәрийа жь дилтийа гӧна у мьрьне хьлаз кә (Әфәси 1:7). Сәва кӧ һе рʹьнд фәʹмдари бә хәбәрдан дәрһәԛа кʹижан хьлазкьрьне дьчә у чьрʹа әԝ лазьм бу, әм гәрәке диса биньнә бира хԝә, дь бахче Адәнеда чь ԛәԝьми. Һәрге әм фәʹм бькьн Адәм чь ӧнда кьр гава әԝи гӧнә кьр, әме ԛайил бьн кӧ хьлазкьрьна Хԝәде пʹешкʹешәкә пʹьрʹ ԛимәт ә.
4. Әʹмьре Адәме ԛәданди чь щурʹәйи бу?
4 Чахе Йаһоԝа Адәм әʹфьранд, әԝи Адәмрʹа тьштәки пʹьрʹ ԛимәт да, әв һәйә әʹмьре ԛәданди. Ле зани әв чь те һʹәсабе? Йаһоԝа Адәм бь һʹьш у бәдәна ԛәданди әʹфьранд, демәк һʹьш у бәдәна бе кемаси, ләма жи Адәм гәрәке ԛә нәхԝәш нәкʹәта, нә кал буйа, нә жи бьмьрийа. Әԝ мәрики беԛӧсур бу, у һәләԛәтийа ԝи тʹәви Йаһоԝа гәләк баш у незик бу. Кʹьтеба Пироз дьбежә кӧ Адәм кӧрʹе Йаһоԝа Хԝәде бу (Луԛа 3:38). Һәләԛәтийа Адәм тʹәви Йаһоԝа ӧса незик бу, ча бав у кӧрʹ һәврʹа баш у незик ьн. Йаһоԝа тʹәви Адәм хәбәр дьда у хәбата һʹәԝас дьда ԝи, у ԝирʹа шьровәдькьр кӧ әԝ чь гәрәке бькә у чь нәкә (Дәстпебун 1:28-30; 2:16, 17).
5. Әв чь те һʹәсабе кӧ Адәм «дьлԛе Хԝәдеда» һатийә әʹфьрандьне?
5 Адәм «дьлԛе Хԝәдеда» һатийә әʹфьрандьне (Дәстпебун 1:27, ПКʹМ; Аԛуб 3:9). Ле әв йәк чь те һʹәсабе? Әм жь сәре пешьн пеһʹәсийан кӧ Йаһоԝа Хԝәде Рʹӧһʹ ә у найе дитьне, әԝ мина мәрьва бь бәдәне нинә (Йуһʹәнна 4:24). Ләма жи әԝ йәк кӧ Адәм дьлԛе Хԝәдеда һатә әʹфьрандьне, те һʹәсабе кӧ Адәм бь хәйсәт у һʹӧнӧред ӧса һатә әʹфьрандьн, йед кӧ щәм Йаһоԝа Хԝәде һәнә, мәсәлә: һʹьзкьрьн, билани, һәԛиһʹьз у ԛәԝат. Адәм диса дь тьштәкида мина Хԝәде һатьбу әʹфьрандьне, азабуна ԝи һәбу. Мәсәлә азабуна һʹәйԝана тʹӧнә, әԝана нькарьн дьшьрмиш бьн у тьштәки бь хԝә сафи кьн. Ле Адәм нә мина һʹәйԝана һатә әʹфьрандьне. Хԝәде азабун да ԝи, ԝәки әԝ хԝәха бона жийина хԝә сафи кә, рʹийа ԛәнщ бьжберә йан йа хьраб. Һәрге Адәм рʹийа рʹаст бьжбарта гӧрʹа Хԝәде бькьра, әԝи ԝе дь щьнәтеда у бәхтәԝарийеда һʹәта-һʹәтайе бьжита.
6. Чахе Адәм гӧрʹа Хԝәде нәкьр әԝи чь ӧнда кьр? (б) Жь бо ве йәке чь һатә сәре зӧрʹәтед ԝи?
6 Нәгӧһдарикьрьна Адәм гәлә бьһа ль сәр ԝи рʹуньшт. Әԝи әʹмьре хԝәйи ԛәданди у кʹәрәмед дьн, ӧнда кьр. Ләма жи әԝ кал бу у хьлазийе мьр (Дәстпебун 3:17-19). Ле һе хьраб әԝ ә, кӧ жь бо гӧне Адәм, сәва һʹәму мәрийа әʹмьре ԛәданди һатә ӧндакьрьне. Дь Кʹьтеба Пирозда ӧса ньвисийә: «Аԝа чаԝа бь мәрьвәки гӧнә кʹәтә дьне у жь гӧнә жи мьрьн һат, ӧса жи мьрьн сәр һʹәму мәрьва бәла бу, чьмки һʹәмуйа жи гӧнә кьр» (Рʹомайи 5:12). Бәле, гӧнә жь Адәм дәрбази мә һʹәмуйа бу. Дь Кʹьтеба Пирозда те готьне, кӧ Адәм хԝә у һʹәму мәри «фьрот», у кьрә диле гӧнә у мьрьне (Рʹомайи 7:14). Чьмки Адәм у Һеԝа хԝәха сафи кьрьн гӧрʹа Йаһоԝа Хԝәде нәкьн, ләма жи һʹале ԝан ида нькарьбу бьһата рʹасткьрьне. Ле гәло ньһа һʹале мә ԝе чаԝа бә?
7, 8. Чь те һʹәсабе кʹьрʹин?
7 Чьмки әм гьшк һатьнә фьротане, ләма жи Йаһоԝа Хԝәде хԝәст пашда мә бькʹьрʹә у хьлаз кә. Хәбәра кʹьрʹин дӧ тьшт дькарә бе һʹәсабе. Йа пешьн, кʹьрʹин те һʹәсабе, чахе кәсәк һәԛ дьдә ԝәки тьштәки йан кәсәки вәгәрʹинә. Мәсәлә ча һәрге йәк бькʹәвә кәле у кәсәк һәԛ бьдә, ԝи жь кәле аза кә. Йа дӧда жи, кʹьрʹин те һʹәсабе һәԛе зьрарәке йан дәйнәки дади. Мәсәлә ча һәрге тӧ авта кәсәки лехи бьшкени у паше һәԛе ԝе зьраре бьди хԝәйе авте, ԝәки авта хԝә чекә.
8 Дәйне кӧ Адәм ль сәр мә һишт гәләк мәзьн ә. Ләма жи пьрс пешда те: Чаԝа әм дькарьн жь дилтийа гӧнә у мьрьне хьлаз бьн? Ԝәрә әм ньһа дәрһәԛа кʹьрʹина жь Йаһоԝа Хԝәде, һе зедә хәбәр дьн, у пебьһʹәсьн әв чь те һʹәсабе сәва мә.
ХԜӘДЕ ЧАԜА МӘ ХЬЛАЗ ДЬКӘ?
9. Ԛимәта кʹьрʹине гәрәке чьԛас буйа?
9 Чьмки әʹмьре ԛәданди һатә ӧндакьрьне, ләма тʹӧ мәрьве нәԛәданди нькарә һәԛе ԝе зьраре бьдә (Зәбур 49:7, 8). Мәрьве нәԛәданди хԝәха бьн дәйнада нә у нькарә дәйне кәсәки дьн бьдә. Ләма жи зьрар чьԛас ә, гәрәке ԛимәте кʹьрʹине жи һаԛас бә. Дь Кʹьтеба Пирозда жи ԛанунәкә ӧса һатийә ньвисаре: «Әʹмьр жь бәр әʹмьрва» (Ԛануна Дӧщари 19:21, ПКʹМ; Мәтта 5:38). Демәк дәԝса әʹмьре ԛәданди чь лазьм бу ԝәки бьһата дайине? Бәле, һьлбәт әʹмьре мәрьвәки ԛәданди, йе кӧ ԝе бьбуйа «кʹьрʹина» бәрамбәри зьраре (1 Тимотʹейо 2:6).
10. Йаһоԝа чь щурʹәйи әм кʹьрʹин?
10 Ле чь щурʹәйи Йаһоԝа Хԝәде әм кʹьрʹин? Бона кʹьрʹине әԝи мьлйакʹәтәки хԝә шандә әʹрде. Әв мьлйакʹәт сәва Йаһоԝа мьлйакʹәтәки лапи дәлал бу, у Кӧрʹе ԝийи тайе тʹәне бу. (Бьхунә 1 Йуһʹәнна 4:9, 10.) Әԝи гӧрʹа Баве хԝә кьр, у бь рʹазибуне әʹзман һишт у һатә сәр әʹрде (Филипи 2:7). Чаԝа әм ида дь ве кʹьтебеда пеһʹәсийан, Йаһоԝа кʹәрәмәтәк кьр, әԝи әʹмьре Кӧрʹе хԝә дәрбази зьке Мәрйәме кьр. Демәк, бь сайа рʹӧһʹе пироз, Иса ча мәрики ԛәданди һатә буйине у әԝ ль бьн һʹӧкӧме гӧнә нибу (Луԛа 1:35).
Йаһоԝа Кӧрʹе хԝәйи тайе тʹәне сәва мә бәрва да
11. Ча мәрики дькарьбу бь милйона мәрьв хьлазкьрана?
11 Ле гәло, ча мәрики дькарьбу бь милйона мәрьв хьлазкьрана? Һәла бинә бира хԝә, ча һʹәму мәри гӧнәкʹар бунә? Гава Адәм гӧнә кьр әԝи әʹмьре хԝәйи ԛәданди ӧнда кьр. Ләма жи әԝи нькарьбу ԛәдандибун дәрбази мәрийа бькьра, ле дәԝсе әԝи гӧнә у мьрьн дәрбази һʹәму мәрийа кьр. Дь Кʹьтеба Пирозда дәрһәԛа Иса те готьне, кӧ әԝ «Адәме пашьн ә», әԝ мәрики ԛәданди у бе гӧнә бу (1 Корьнтʹи 15:45). Иса кʹәтә дәԝса Адәм у әм жь гӧнә хьлаз кьрьн. Әԝи гӧрʹа Йаһоԝа Хԝәде кьр у әʹмьре хԝәйи ԛәданди сәва мәрийа да. Бь ве йәке Иса һәԛе гӧне Адәм да, у гӧман да һʹәму мәрийа (Рʹомайи 5:19; 1 Корьнтʹи 15:21, 22).
12. Бь амьнийа хԝә ԝәʹде щерʹьбандьне, Иса чь избат кьр?
12 Дь Кʹьтеба Пирозда һур бь һур те гьликьрьне, кӧ ча пешийа мьрьне, Иса данә щәфе. Әԝ данә бәр ԛамчийа, ԛәрфе хԝә ԝи кьрьн у паше жи ԝи дарва мьх кьрьн (Йуһʹәнна 19:1, 16-18, 30; Әʹламәтийе Зедә сәр рʹупʹела 204-206). Гәло чьрʹа лазьм бу кӧ Иса ӧса бьчәрчьрийа? Дь сәре майинда әме пебьһʹәсьн, ԝәки Шәйтʹан Мире-щьна пьрсәкә ӧса пешда ани, кӧ тʹӧ кәс жь ԛӧльхкʹаред Йаһоԝа Хԝәде ԝәʹде щерʹьбандьна, нькарә амьнийа хԝә хԝәй кә. Ле ԝәʹде щерʹьбандьн у пәйкʹәтьнед гьран жи Иса диса Хԝәдерʹа амьн ма, у бь ве йәке щаба Мире-щьна да. Һьн жи Иса избат кьр, ԝәки Мире-щьна чь жи бькә, мәрьве ԛәданди дькарә беԛӧсурти у амьнийа хԝә хԝәй кә. Дә бьдә һʹәсабе хԝә Йаһоԝа чьԛас ша дьбу, гава Кӧрʹе ԝийи дәлал һʹәта хьлазийе ԝирʹа амьн ма (Мәтʹәлок 27:11).
13. Ча кʹьрʹин һатә дайине?
13 Ле ча кʹьрʹин һатә дайине? 14 Нисане, дь сала 33-да дәԝрана мәда, Йаһоԝа һишт ԝәки Кӧрʹе ԝийи дәлал у ԛәданди бькӧжьн. Иса «щарәке бона һәртʹьм», әʹмьре хԝәйи ԛәданди сәва мәрийа да (Ибрани 10:10). Рʹожа сьсийа Йаһоԝа Хԝәде Иса жь мьрьне рʹакьр, ле ида әԝ ча кәсе рʹӧһʹани бу. Иса гӧрʹа Хԝәде кьр у һʹәму тьшт һәма ӧса кьр чаԝа Хԝәде дьхԝәст, у әԝ пашда вәгәрʹийа щәм Хԝәде ль әʹзмана. Йаһоԝа Хԝәде ԛәбул кьр кӧ Иса әʹмьре хԝә да ԛӧрбан, сәва хьлазкьрьна мәрийа жь гӧнә у мьрьне (Ибрани 9:24). Бь ԛӧрбанбуна хԝә, Иса һәԛе гӧне Адәм да у ньһа мәри дькарьн жь гӧнә хьлаз бьн. (Бьхунә Рʹомайи 3:23, 24.)
КʹАРА ТӘ ЖЬ КʹЬРʹИНЕ ЧЬ ЙӘ?
14, 15. Чь гәрәке әм бькьн, сәва кӧ бахшандьне бьстиньн?
14 Рʹаст ә әм мәрьвед гӧнәкʹар ьн у нәԛәданди нә, ле бь сайа ԛӧрбанбуна Иса әм йәкә дькарьн гәләк кʹәрәма бьстиньн. Ԝәрә әм ньһа пебьһʹәсьн һәла чь кʹаре жь ԛӧрбанбуна Иса әм дькарьн бьстиньн, йе кӧ Йаһоԝа Хԝәде пʹешкʹеш дайә мә.
15 Бахшандьна гӧна. Жь бо гӧнәкʹарийа мә, мәрʹа чәтьн ә чь кӧ рʹаст ә әм ԝе бькьн, чьмки һәр кәс жь мә, ча дь хәбәрданеда, ӧса жи дь шьхӧлада тʹьме шашийа дькә. Ле бь сайа ԛӧрбанбуна Иса әм дькарьн «бахшандьна гӧна» бьстиньн (Колоси 1:13, 14). Сәва ве йәке лазьм ә, кӧ әм гӧнед хԝә бьдьнә рʹуйе хԝә у тʹобә бькьн. Хенщи ве йәке әм гәрәке бь мьлуктийе у баԝәрбуне жь Йаһоԝа бахшандьне бьхԝазьн, ԝәки әԝ бьбахшинә мә. (Бьхунә 1 Йуһʹәнна 1:8, 9.)
16. Бь сайа чь әм дькарьн бь исафәкә тʹәмьз Хԝәдерʹа ԛӧльх кьн, у исафа тʹәмьз чьда али мә дькә?
16 Исафа тʹәмьз ль бәр Йаһоԝа Хԝәде. Чьмки әм гӧнәкʹар ьн у гәлә щар хԝә шаш дькьн, ләма жи исафа мә рʹьһʹәт нинә у мә дьчәрчьринә. Ле бь сайа ԛӧрбанбуна Иса, Йаһоԝа бь һʹьзкьрьне у бь рʹәʹма дьле хԝә гӧнед мә дьбахшинә у изьне дьдә, ԝәки мәрьвед гӧнәкʹар бь исафәкә тʹәмьз бькарьбьн ԝирʹа ԛӧльх кьн (Ибрани 9:13, 14). Демәк әм дькарьн архайин у сәрбәст Йаһоԝарʹа дӧа бькьн у хԝә незики ԝи бькьн (Ибрани 4:14-16). Һәрге әм исафа хԝә тʹәмьз хԝәй кьн әв йәк ԝе мәрʹа әʹдьлайе бинә у ԝе али мә бькә, ԝәки әм хԝә баш тʹәхмин кьн у бәхтәԝар бьн.
17. Әԝ йәк кӧ Иса Мәсиһ сәва һʹәмуйа бу ԛӧрбан, чь кʹәрәма дькарә мәрʹа бинә?
17 Гӧмана жийина һʹәта-һʹәтайе дь щьнәтеда. Дь кʹьтеба Рʹомайи 6:23-да ньвисар ә. «Чьмки маше гӧнә мьрьн ә, ле пʹешкʹеша Хԝәде жийина һʹәта-һʹәтайе йә, бь сайа Хӧдане мә Мәсиһ Иса». Дь сәре 3-да әм пеһʹәсийан дәрһәԛа кʹәрәмед кӧ дь щьнәтеда һивийа мә нә (Әʹйанти 21:3, 4). Әв һʹәму кʹәрәм, демәк әʹмьре һʹәта-һʹәтайе у сьһʹәт-ԛәԝата баш, әʹсәйи ԝе бенә сери, чьмки Иса Мәсиһ сәва мә әʹмьре хԝә да. Сәва кӧ әм бькарьбьн әван кʹәрәма бьстиньн, лазьм ә ԝәки әм рʹазибуна хԝә нишан кьн жь бо ве пʹешкʹеше, йа кӧ Йаһоԝа Хԝәде дайә мә.
ЧА ТӦ ДЬКАРИ РʹАЗИБУНА ХԜӘ НИШАН КИ?
18. Чьрʹа әм гәрәке жь бо ве пʹешкʹеша ԛимәт, Йаһоԝарʹа рʹази бьн?
18 Чьрʹа әм гәрәке жь бо ве пʹешкʹеша ԛимәт Йаһоԝарʹа рʹази бьн? Мәсәлә, пʹешкʹеш сәва мә ԝе пʹьрʹ ԛимәт бә, һәрге әм заньн кӧ һәвале мә сәва ве пʹешкʹеше гәлә пʹәрә, ԝәʹдә у ԛәԝата хԝә хәрщ кьрийә сәва кӧ әве пʹешкʹеше бьдә мә. Әв йәк кʹьфш дькә, кӧ һәвале мә бь рʹастийе жи мә һʹьз дькә. Гава әм ве пʹешкʹеше дьстиньн дьле мә һәма бь шабуне тʹьжә дьбә. Ӧса жи кʹьрʹин, әв пʹешкʹешәкә пʹьрʹ ԛимәт ә жь алийе Йаһоԝа Хԝәдеда, чьмки Йаһоԝа жь хԝә ԛӧрбанәкә мәзьн у бьһа да. Дь Йуһʹәнна 3:16-да ньвисар ә: «Чьмки Хԝәде ӧса дьнйа һʹьз кьр, кӧ Кӧрʹе хԝәйи тайе тʹәне бәрва да». Бь рʹастийе жи ԛӧрбанбуна Иса Мәсиһ әшкәрә нишан дькә, ԝәки Йаһоԝа мә һʹьз дькә. Әв ӧса жи әʹйан дькә кӧ хԝәха Иса Мәсиһ жи мә һʹьз дькә, ләма жи әԝ һазьр бу сәва мә әʹмьре хԝә бьдә, ԝәки әм бькарьбьн хьлаз бьн. (Бьхунә Йуһʹәнна 15:13.) Әв пʹешкʹеша ԛимәт жь Хԝәде, гӧмане дьдә мә, кӧ Йаһоԝа у Иса Мәсиһ бь рʹастийе жи мә һәр йәке һʹьз дькьн (Галати 2:20).
Йа пешьн, һәрге тӧ пебьһʹәси дәрһәԛа Йаһоԝа, тӧйе нишан ки кӧ дьшекьрини пʹешкʹеша жь Йаһоԝа Хԝәде демәк кʹьрʹине
19, 20. Ча тӧ дькари нишан ки, кӧ дьшекьрини пʹешкʹеша жь Йаһоԝа Хԝәде у ԝирʹа рʹази йи?
19 Ле ча тӧ дькари нишан ки ԝәки дьшекьрини әве пʹешкʹеша жь Йаһоԝа Хԝәде у жь ԝи рʹази йи? Йа пешьн, гәләк фәрз ә ԝәки әм незики Әʹфьрандаре мә Йаһоԝа бьн у дәрһәԛа ԝи пебьһʹәсьн (Йуһʹәнна 17:3). Һинбуна Кʹьтеба Пироз бь аликʹарийа ве кʹьтеба кӧ ньһа тӧ дьхуни, ԝе али тә бькә һе рʹьнд Йаһоԝа нас ки. Һәрге тӧ пебьһʹәси дәрһәԛа Йаһоԝа, һʹьзкьрьна тә һьндава ԝи һе ԝе мәзьн бә. Әв һʹьзкьрьн ԝе али тә бькә дьле Йаһоԝа Хԝәде хԝәш бейи у ԝи ша бьки (1 Йуһʹәнна 5:3).
20 Баԝәрийа хԝә ԛӧрбанбуна Иса Мәсиһ бинә. Дь Кʹьтеба Пирозда ньвисар ә: «Әԝе кӧ Иса баԝәр дькә, жийина ԝийә һʹәта-һʹәтайе һәйә» (Йуһʹәнна 3:36). Ле ча тӧ дькари баԝәрбуна хԝә Иса бини? Баԝәрбуна тә тʹәне ль сәр гьлийа гәрәке нибә, чьмки «баԝәри бейи кьра мьри йә» (Аԛуб 2:26). Ле бь рʹастийе баԝәрбуна мә кьред у шьхӧлед мәва тʹәвгьредайи йә. Һәрге әм чʹәʹв бьдьнә Иса Мәсиһ у гьлийед ԝи бьԛәдиньн дь әʹмьре хԝәда, әме нишан кьн кӧ баԝәрийа мә һәйә (Йуһʹәнна 13:15).
21, 22. (а) Чьрʹа фәрз ә ԝәки һәр сал әм бенә ль сәр Евара Биранина Мьрьна Иса? (б) Дь сәре майинда әме дәрһәԛа чь пебьһʹәсьн?
21 Ԝәрен ль сәр Евара Биранина Мьрьна Иса Мәсиһ. Еваре 14 Нисане, дь сала 33-да Иса щәжьнәкә гәлә фәрз дәрбаз кьр, йа кӧ дь Кʹьтеба Пирозда ԝерʹа те готьне «шива Хӧдан» (1 Корьнтʹи 11:20; Мәтта 26:26-28). Ль сәр ве әʹйде ӧса жи дьбежьн Евара Биранина Мьрьна Иса Мәсиһ. Иса әв әʹйд дәрбаз кьр, сәва кӧ шагьртед ԝи у мәсиһийед рʹаст тʹьме биньнә бира хԝә, кӧ Иса әʹмьре хԝәйи ԛәданди сәва мә кьрә ԛӧрбан. Дәрһәԛа ве йәке Иса гот: «Ве йәке бона биранина мьн бькьн» (Луԛа 22:19). Дәрбазкьрьна ве әʹйде һәр сал, тинә бира мә ԝәки Йаһоԝа у Иса Мәсиһ жь бо һʹьзкьрьне ԛӧрбанәкә мәзьн у бьһа дан бона мә. Һазьрбуна мә ль сәр әʹйде, шекьрандьн у рʹазибуна мә дьдә кʹьфше. *
22 Әԝ йәк кӧ Йаһоԝа сәва мә Кӧрʹе хԝәйи тайе тʹәне бәрва да, бь рʹастийе жи, жь алийе Йаһоԝа Хԝәдеда пʹешкʹешәкә пʹьрʹ ԛимәт ә (2 Корьнтʹи 9:14, 15). Әв пʹешкʹеш һәла һе дькарә али ԝан мәрьва жи бькә, йед кӧ мьрьн ә. Дь сәре майинда дәрһәԛа ве йәке, әме һе зедә пебьһʹәсьн.
^ абз. 21 Һе зедә әʹламәти дәрһәԛа «шива Хӧдан» бьньһерʹә рʹупʹелед 206-208.

