Inda koshikalimo

Inda koshikalimo

 ETUKULWA 86

Omonamati oo a li a kana a monika

Omonamati oo a li a kana a monika

LUKAS 15:11-32

  • EFANEKO LI NA SHA NOMONAMATI OO A LI A KANA

Jesus okwa li a yandja efaneko li na sha nodi oyo ya kana nosho yo oshimaliwa osho sha kana tashi dulika eshi a li natango muPerea osho sha li koushilo womulonga waJordan. Momafeneko aeshe oo, ohatu lihongo mo kutya otu na okukala twa hafa ngeenge omunyoni e livela ombedi ndele ta alukile kuKalunga. Ovafarisai nosho yo ovanongo vomishangwa ova kala tava tokola Jesus molwaashi okwa kala ta tambula ko ovanhu va tya ngaho. Ndele mbela Ovafarisai novanongo vomishangwa ova li ngoo ve lihonga mo sha momafaneko oo avali? Mbela ova li ngoo va mona nghee Tate yetu womeulu ha kala e uditile ovalunde ovo ve lidilulula? Jesus okwa li a yandja vali efaneko olo tali divilike oshilihongomwa sha fimana sha faafana naasho.

Efaneko olo ola popya shi na sha nomushamane oo a li e na ovanamati vavali; ou munini oye ta dana unene onghandangala mefaneko olo. Ovafarisai novanongo vomishangwa, mwa kwatelwa ovo va li tava pwilikine kwaasho Jesus a li ta popi, ova li tava dulu okulihonga sha kombinga yomonamati oo munini. Ashike ova li yo tava dulu okulihonga koikala oyo ya ulikwa kuxe nosho yo komonamati oo a kula. Diladila kombinga yovalumenhu vatatu ovo Jesus a popya mefaneko, a ti:

“Opa li omulumenhu umwe e na ovanamati vavali. Ou munini okwa tya kuxe, ‘Tate, pe nge oshipambuliko osho ndi na okupewa.’ Opo nee okwe va tukulila eliko laye.” (Lukas 15:11, 12) Omonamati oo ka li a hala oshipambuliko shaye shaashi ngeno xe a fya. Okwa li a hala oshipambuliko shaye pefimbo olo, opo a ka kale kuye mwene noku shi longifa ngaashi a hala. Oshipambuliko osho okwe ke shi longifa ngahelipi?

Jesus okwa ti: “Konima yomafiku manini, omonamati ou munini okwa ongela oinima yaye aishe ndele ta i koshilongo shokokule oko a ka hanaunina eliko laye nokukala nonghalamwenyo inai koshoka.” (Lukas 15:13) Ponhele omonamati oo a kale meumbo ta filwa oshisho kuxe, okwa li a ya koshilongo shokokule. Koshilongo oko okwa li a hanaunina ko eliko laye alishe, ta wanifa po  omahalo aye opamilele. Opo nee okwa ka hangika komaupyakadi, na Jesus okwa twikila ko a ti:

“Eshi a mana po oinima yaye aishe, oshilongo osho ashishe osha li sha hangika kondjala inene, nokwa li ta mono oixuna. Opo nee okwa ya komunhu umwe womoshilongo osho, oo e mu tuma moixwa a ka life oingulu yaye. Okwa li a hala okulya omahakashala oo a li haa liwa koingulu, ndele ine a pewa nande okomunhu.” — Lukas 15:14-16.

Omhango yaKalunga oya li ya popya kutya oingulu inai koshoka, ashike omonamati oo okwa li e na okupashukila oufita woingulu. Okwa li a kwatwa kunakaidi kahalwenya, naasho osha li she mu ningifa a lye oikulya oyo hai liwa koimuna, ngaashi oikulya yoingulu oyo a li ta lifa. Omolwomaupyakadi aeshe oo a li a muo, okwa li a “didilika kutya ina katuka pandunge.” Okwa li a ninga po shike? Okwe lipopila a ti: “Ovanailonga vatate ove na oikulya ihapu, ofimbo ame ndi li apa handi fi ondjala. Ohandi shuna kutate, ndele handi mu lombwele handi ti: ‘Tate, onda nyona kuKalunga nokwoove. Inandi wana vali okwiifanwa omonamati woye. Nandi kale ngaashi umwe womovanailonga voye.’” Opo nee okwa fikama ndele ta i kuxe. — Lukas 15:17-20.

Xe okwa li e linyenga ngahelipi? Mbela okwa li a handukila omonamati noku mu tangunina eshi a dja mo meumbo? Mbela xe okwa ulika oikala oyo tai ulike kutya ine mu tambula ko? Ngeno oove, ngeno owe linyenga ngahelipi? Ngeno okwa li omonamati ile omonakadona woye, ngeno owe linyenga ngahelipi?

OMONAMATI OO A LI A KANA A MONIKA

Jesus okwa li a popya nghee xe a li e udite nanghee a ungaunga nomonamati, a ti: “Fimbo [omonamati] ta di kokule, xe okwe mu mona  nokwe mu kenukila. Okwa tondoka ndele te mu papatele noku mu xupita.” (Lukas 15:20) Nonande xe okwa li a uda kombinga yonghalamwenyo yomonamati inai koshoka, okwa li e mu tambula ko. Mbela ovawiliki vOshijuda, ovo hava ti ove shii nohava longele Jehova, ova mona nghee Tate yetu womeulu ha kala e uditile ovalunde ovo ve lidilulula? Mbela ova li ngoo va mona eshi Jesus a kala nokuulika kutya okwa tambula ko ovanhu va tya ngaho?

Xe okwa li a fika pexulifodiladilo kutya omonamati okwe livela ombedi molwaashi okwa li a nyika oluhodi neenghono. Natango, eshi xe a katuka pahole osha ningifa omonamati a hepaulule omanyono aye. Jesus okwa ti: “Okwa tya kuxe, ‘Tate, onda nyona kuKalunga nokwoove. Inandi wana vali okwiifanwa omonamati woye.’” — Lukas 15:21.

Xe okwa tya kovapiya vaye: “Endeleleni mu ete oshikutu shinya shiwa elela ndele tamu shi mu dike, mu dikeni yo olinga komunwe neenghaku keemhadi. Eteni vali onhana inya ya ondoka, i tomeni, tu lyeni nokuhafela pamwe, osheshi omonamati wange okwa li a fya, ndele okwa nyumuka; okwa li a kana, ndele okwa monika.” Opo nee “ova hovela okuhafela pamwe.” — Lukas 15:22-24.

Pefimbo opo, omonamati oo a kula okwa hangika mepya. Jesus okwa popya kombinga yaye a ti: “Eshi a fika popepi neumbo, okwa uda ovanhu tava imbi notava dana. Opo nee okwa ifana umwe womovapiya, ndele te mu pula kutya oshike shi li meumbo. Omupiya oo okwa tya kuye, ‘Mumwanyoko okwe uya, naxo okwe mu tomena onhana ya ondoka molwaashi okwa aluka e li nawa.’ Ndele omonamati oo okwa handuka noka li a hala okuya meumbo. Opo nee xe okwe uya kuye ndele te mu ladipike va ye naye meumbo. Okwa tya kuxe, ‘Tala, onde ku longela omido dihapu nonda kala alushe handi dulika kwoove, ndele ku na fiku wa pele nge ngoo nande okakombwena ndi hafele pamwe nookaume kange. Ndele omonamati woye oo a hanauna po eliko  loye neembwada, owe mu tomena diva onhana ya ondoka eshi a aluka.’” — Lukas 15:25-30.

Ngaashi omonamati oo a kula, oolyelye va li va tokola Jesus eshi a li a ulikila onghenda ovanhu vongaho nosho yo ovalunde? Ovanongo vomishangwa nOvafarisai. Okutokola kwaavo Jesus eshi a tambula ko ovalunde okwa li kwe mu ningifa a yandje efaneko olo. Keshe oo ha tokola Kalunga ngeenge ta ulikile vamwe onghenda okwa pumbwa okulihonga oshilihongomwa mefaneko olo.

Jesus okwa xulifa efaneko laye shi na sha nanghee xe a indila omonamati waye a kula, a ti: “Mumwange, ove owa kala alushe pwaame, noinima yange aishe oyo ngoo yoye. Otwa ninga ashike oshivilo nokuhafela pamwe, osheshi mumwanyoko okwa li a fya, ndele okwa nyumuka; okwa li a kana, ndele okwa monika.” — Lukas 15:31, 32.

Jesus ka li a holola osho omonamati oo a kula a ka ninga po. Ashike konima yefyo nenyumuko laJesus ‘ongudu inene yovapristeri oya li ya ninga ovaitaveli.’ (Oilonga 6:7) Otashi dulika mwa kwatelwa vamwe ovo va li va uda efaneko olo la fimana li na sha nomonamati oo a li a kana. Navo ova li tava dulu okumona kutya inava katuka pandunge nokulidilulula nokwaalukila kuKalunga.

Okudja opo, ovahongwa vaJesus ova li tava dulu okulihonga oilihongomwa ya fimana mefaneko olo. Oshilihongomwa shimwe sha fimana mefaneko olo oshosho kutya, oshi li pandunge okukala meameno loshiwana shaKalunga, koshi yewiliko laKalunga oo e tu hole nohe tu file oshisho ponhele yokulalakanena oinima oyo i li “koshilongo shokokule” oyo tai dulu oku tu yeleka.

Oshilihongomwa vali shimwe oshosho kutya, ngeenge twa fiye po Kalunga, otwa pumbwa okwaalukila kuye nelininipiko opo a kale vali e tu hokwa.

Ohatu dulu okulihonga oshilihongomwa vali shimwe kuxe oo a li a dimina po nokutambula ko omonamati waye, mepingafano nomumwainamati oo a kula, oo a li a handuka nokwa anya okutambula ko mumwaina. Ovapiya vaKalunga ove na okudimina po nehalo liwa nokutambula ko omunhu oo e lialuluka nokwaalukila ‘keumbo laXe.’ Natu hafeleni pamwe naavo ‘va li va fya, ndele tava nyumuka,’ ovo ‘va li va kana, ndele tava monika.’