Wolo ɖenɖe tɔm wɛɛ yɔ

Wolo tɔm ñʋŋ ɖeɖe

Yehowa Aseɣɖe Tɩnaa

Lɩzɩ kʋnʋŋ Kabɩyɛ

 ÑƲƲ 101

Ɛtalɩ Betaanii lɛ, Siimɔɔ mʋ-ɩ ɛ-tɛ se pɔtɔɔ tɔɔnaɣ

Ɛtalɩ Betaanii lɛ, Siimɔɔ mʋ-ɩ ɛ-tɛ se pɔtɔɔ tɔɔnaɣ

MAATIYEE 26:6-13 MAARKƖ 14:3-9 YOHANƐƐSƖ 11:55–12:11

  • YESU PƖSƖ BETAANII, YERUSALƐM TƐTƲ CƆLƆ

  • MAARƖƖ PƖYƖ SƆZƖŊ NUM YESU YƆƆ

Yesu lɩ Yeriikoo tɛtʋ taa nɛ ɛɖɛɣ Betaanii. Nʋmɔʋ ŋgʋ kɩkɛ piyaɣ nʋmɔʋ nɛ kɩɖaɣlɩ ɛzɩ kilomɛtanaa 20 mbʋ yɔ. Teŋgu kɩlɩ kʋyʋʋ Yeriikoo tɛtʋ ɛzɩ mɛtanaa 250 mbʋ yɔ, nɛ Betaanii ñakɩlɩ teŋgu kʋyʋʋ ɛzɩ mɛtanaa 610 mbʋ yɔ. Lazaarɩ nɛ e-koobiya halɩñɩma paawɛ tɛtʋ cikpetu ndʋ payaɣ se Betaanii yɔ, tɩ-taa. Ye ŋlɩnɩ Yerusalɛm yɔ, ŋtiki Somiŋ Pʋʋ nɛ wɩsɩ ɖɩlɩyɛ yɔɔ kiŋ ɛzɩ kilomɛtanaa naadozo mbʋ yɔ pʋcɔ ŋtalɩ peeɖe.

Yuda ñɩma sakɩyɛ tɛm kɔm Yerusalɛm Paska kazandʋ tɔɔʋ. Powobi lɔŋ mbʋ se ye paatukuni sɩɖʋ yaa nabʋyʋ nɛ pipisi-wɛ yɔ, “pekelesi pa-tɩ.” (Yohanɛɛsɩ 11:55; Kɩgalʋʋ 9:6-10) Mba pɛtɛm talʋʋ yɔ, pa-taa nabɛyɛ kpeɣli templo taa. Pɛwɛɛ nɛ pamaɣzɩɣ se ɛzɩ Yesu kaɣ kɔm Paska kazandʋ yaa ɛɛkɔŋ.—Yohanɛɛsɩ 11:56.

Pɛwɛɛ nɛ pɔhɔŋ tɔm siŋŋ pɩlɩɩnɩ Yesu yɔɔ. Ɛsɔ sɛtʋ ñʋndɩnaa nabɛyɛ caɣ se pakpa-ɩ nɛ pakʋ-ɩ. Pɛtɛm heyuu ɛyaa se ye nɔɔyʋ ɛna ɖenɖe Yesu wɛɛ yɔ lɛ, ɛkɔɔ ‘eheyi-wɛ nɛ pakpa-ɩ.’ (Yohanɛɛsɩ 11:57) Ɛsɔ sɛtʋ ñʋndɩnaa panɛ paatɛm ñɩnʋʋ se pakʋʋ Yesu alɩwaatʋ ndʋ efezi Lazaarɩ yɔ. (Yohanɛɛsɩ 11:49-53) Pʋyɔɔ nabɛyɛ maɣzaɣ se pɩwɛɣ kaɖɛ se Yesu ɛtasɩ wobu ɖenɖe samaɣ sɔsɔɔ wɛɛ yɔ.

Yesu talɩ Betaanii Kemeɣa wiye, “pɩkazɩ kɩyakɩŋ loɖo se pɔtɔɔ Paska kazandʋ lɛ.” (Yohanɛɛsɩ 12:1) Sabaatɩ kɩyakʋ (Nisaŋ kɩyakʋ 8 ŋgʋ) paɣzɩnɩ Kemeɣa wɩsɩ ɖʋʋ. Ye mbʋ, ɛtalaa pʋcɔ Sabaatɩ paɣzɩ. Yesu taapɩzɩɣ se ɛɖɔ nʋmɔʋ ŋgʋ Sabaatɩ wiye (kpaɣnɩ Kemeɣa wɩsɩ ɖʋʋ nɛ ŋwolo Mazaɣ wɩsɩ ɖʋʋ) mbʋ pʋyɔɔ yɔ, Yuda ñɩma paɣtʋ taahaɣ nʋmɔʋ. Pɩtʋʋ fɛyɩ se Yesu talɩ peeɖe lɛ, ewobi Lazaarɩ tɛ ɛzɩ ɛtɩɩlakʋʋ yɔ.

Siimɔɔ kaawɛ Betaanii tɛtʋ taa peeɖe ɖɔɖɔ, nɛ ɛyaa Yesu nɛ ɛ-tɔmkpɛlɩkɩyaa nɛ pɩkpɛndɩnɩ Lazaarɩ se powolo ɛ-tɛ Maɣzaɣ ɖanaɣ yɔɔ nɛ ɛ nɛ wɛ pɔtɔɔ tɔɔnaɣ. Paya Siimɔɔ ɛnʋ ɖɔɖɔ se “canaɣ” mbʋ pʋyɔɔ yɔ, pɩtɩla ɛɛkɛ canasɩ nzɩ Yesu waa yɔ, sɩ-taa nakɛyɛ. Maarta kaasɔɔlɩ tʋmɩyɛ labʋ pɩdɩɩfɛyɩ, pʋyɔɔ ɛ-ɛzɩyɛ sɛ nɛ tʋmɩyɛ labʋ Siimɔɔ tɛ se ɛsɩna nɛ pamʋ agɔma. Maarɩɩ ñɛwɛɛ nɛ ewelisiɣni Yesu nɛ pʋwayɩ lɛ, ɛla nabʋyʋ nɛ pɩwɩzɩ samaɣ ŋga kaawɛ peeɖe yɔ.

Maarɩɩ kpaɣ “tɩlaaɖɩ sɔsɔʋ nakʋyʋ kpalɩba” nɛ ekuli. (Yohanɛɛsɩ 12:3) Tɩlaaɖɩ yaa sɔzɩŋ num mbʋ pɩɩwɛ liidiye siŋŋ (denier waa 300). Pɩɩkɛnɩ pɩnaɣ kpeekpe tʋmɩyɛ liidiye. Maarɩɩ kpaɣ num mbʋ nɛ ɛpɩyɩ Yesu ñʋʋ taa nɛ ɛ-nɩŋgbanzɩ yɔɔ, nɛ pʋwayɩ lɛ, ɛkpaɣ ɛ-ñɔsɩ nɛ ɛhɩzɩɣnɩ num mbʋ ɛpɩyɩ ɛ-nɩŋgbanzɩ yɔɔ yɔ. Pɩ-sɔzɩŋ ñɛyɩnɩ ɖɩɣa tɩŋa fɛmmm.

Ɛ-tɔmkpɛlɩkɩyaa kɔ pana nɛ pɔpɔzʋʋ se: “Pɩlabɩ ɛzɩma nɛ pɛwɛɛkɩɣ sɔzɩŋ num mbʋ?” (Maarkɩ 14:4) Yudaasɩ Iskarɩyɔɔtɩ kalɩɣ se: “Pɩlabɩ ɛzɩma nɛ patɩpɛdɩ num mbʋ ɛzɩ liidiye nasidozo yɔ nɛ pɛcɛlɩ kʋñɔndɩnaa?”  (Yohanɛɛsɩ 12:5) Toovenim lɛ, pɩtɩkɛ kʋñɔndɩnaa yɔɔ Yudaasɩ maɣzaɣ nɛ ɛyɔɔdʋʋ tɔm ndʋ. Ɛɛwɛɛ ɛmɩlɩɣ koozaɣ ŋga tɔmkpɛlɩkɩyaa kaasɩ ɛ-cɔlɔ yɔ, ka-taa liidiye.

Yesu ɖezi Maarɩɩ tɔm nɛ ɛyɔɔdɩ se: “Pɩlabɩ ɛzɩma nɛ ɩɖʋʋ halʋ ɛnʋ ɖɩwɩzɩyɛ? Ɛlabɩ-m tʋmɩyɛ kɩbanɖɛ na. Kʋñɔndɩnaa yɔ, pɛwɛ mɩ-cɔlɔ tam, ma yɔ, maakaɣ wɛʋ mɩ-cɔlɔ tam. Ye ɛpɩyɩ tɩlaaɖɩ ŋgʋ mon-tomnaɣ yɔɔ kɔyɔ, men-pimtu yɔɔ ɛlabɩ mbʋ. Tʋtʋyɛ taa meheyiɣ-mɩ se: Pɔkɔŋ susuu tɔm kɩbandʋ ɛjaɖɛ kpeekpe lɛ, pɛkɛdɩɣ mbʋ ɛlaba yɔ nɛ pɔtɔzɩ ɛ-yɔɔ.”—Maatiyee 26:10-13.

Yesu wɛʋ Betaanii yɔ, pɩcɛzɩ evemiye, nɛ ɛyaa sakɩyɛ nɩwa se ɛwɛ peeɖe. Pʋyɔɔ Yuda mba sakɩyɛ wobi Siimɔɔ ɖɩɣa taa, ɛlɛ “pɩtɩkɛ Yesu yeke yɔɔ, powobi ɖɔɖɔ se pana Lazaarɩ weyi efezi-i sɩm yɔɔ yɔ.” (Yohanɛɛsɩ 12:9) Peeɖe cɔjɔnaa sɔsaa labɩ nɔɔ se pakʋʋ Yesu nɛ pɩkpɛndɩnɩ Lazaarɩ. Ɛsɔ sɛtʋ ñʋndɩnaa maɣzɩɣ se ɛzɩma Lazaarɩ wɛnɩ ɛ-ɛza yɔ, pʋyɔɔ ɛyaa sakɩyɛ wɛɛ nɛ petisiɣ Yesu yɔɔ. Kañatʋ lakasɩ nzɩ lɛ!