Wolo ɖenɖe tɔm wɛɛ yɔ

Wolo tɔm ñʋŋ ɖeɖe

Ɛbɛ yɔɔ pɩwɛɛ se ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza?

Ɛbɛ yɔɔ pɩwɛɛ se ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza?

“Ɩtɩtɩlɩ kɩyakʋ ŋgʋ mɩ-Kɩbaɣlʋ kaɣ kɔm yɔ.”—MAT. 24:42.

HENDU: 136, 129

1. Ha kɩɖaʋ nakʋyʋ ŋgʋ kɩwɩlɩɣ se pɩcɛyaa se ɖɩtɩlɩ alɩwaatʋ ndʋ tɩ-taa ɖɩwɛɛ nɛ mbʋ pɩlakɩ ɖɔ-cɔlɔ kpɛɛ yɔ. (Cɔnɩ kiɖe tɛɛ kɩlɛmʋʋ.)

KIGBEƔLUU caɣ paɣzʋʋ. Tɔm yɔɔdɩyaa yayʋ ɖɔm nɛ ewolo tɔm ɖɩyɔɔdɩyɛ nɛ ɛla paa weyi talɩ ɖeu. Minziiki caɣ paɣzʋʋ. Tɔm welisiyaa nawa se alɩwaatʋ talaa se pañɩnɩ ɖɩjaɣyɛ. Pɔsɔɔlaa se pewelisi minziiki kɩbaŋʋ ŋgʋ, nɛ paɖaŋ kpam se pewelisi tɔm ndʋ tɩkaɣ kɔm yɔ. Ɛlɛ pʋtɔma yɔ, nabɛyɛ tɩna se tɔm yɔɔdɩyaa yayʋ tɛm lɩʋ yaa patɩna se minziiki paɣzaa. Ye mbʋ, patɩna se kigbeɣluu tɛm paɣzʋʋ nɛ pʋyɔɔ lɛ pɛwɛɛ pɛyɛlɩɣ yaa pa nɛ pa-taabalaa palakɩ kɛdaɣ. Kɩɖaʋ kʋnɛ kɩwɩlɩɣ mbʋ pɩpɩzɩɣ nɛ pɩtalɩ-ɖʋ ye ɖɩɩsɩŋ alɩwaatʋ ndʋ tɩ-taa ɖɩwɛɛ yaa mbʋ pɩwɛɛ nɛ pɩlakɩ ɖɔ-cɔlɔ kpɛɛ yɔ. Kɩpɩzɩɣ kɩkpɛlɩkɩ-ɖʋ lɔŋ sakɩyɛ, mbʋ pʋyɔɔ yɔ piileɖiɣ lɛ lakasɩ sɔsɔsɩ nasɩyɩ kaɣ labʋ nɛ pɩwɛɛ se ɖɩñɔɔzɩ ɖa-tɩ nɛ ɖɩɖaŋ-sɩ. Lakasɩ nzɩ?

2. Ɛbɛ yɔɔ Yesu heyi ɛ-tɔmkpɛlɩkɩyaa se pacaɣnɩ pɛ-ɛza?

2 Alɩwaatʋ ndʋ Yesu yɔɔdaɣ “ɛjaɖɛ tɛm” tɔm yɔ, eheyi ɛ-tɔmkpɛlɩkɩyaa se: “Ɩɖaŋ mɩ-tɩ nɛ ifeŋiɣ, mbʋ pʋyɔɔ yɔ ɩɩsɩŋ se alɩwaatʋ talɩɣ ɖooye.” Pʋwayɩ lɛ, ɛtasɩ-wɛ paɣʋ  tam sakɩyɛ se: “Ifeŋ.” (Mat. 24:3; kalɩ Maarkɩ 13:32-37.) Maatiyee Evaŋgilim taa ɖɔɖɔ, Yesu paɣ ɛ-tɔmkpɛlɩkɩyaa se pacaɣnɩ pɛ-ɛza. Ɛtɔm se: “Mbʋ lɛ ɩɖaŋ mɩ-tɩ yɔɔ, mbʋ pʋyɔɔ yɔ ɩtɩtɩlɩ kɩyakʋ ŋgʋ mɩ-Kɩbaɣlʋ kaɣ kɔm yɔ. . . .  Ɩɖaŋ mɩ-tɩ yɔɔ; ñɩɣyʋʋ ŋgʋ kɩ-yɔɔ ɩcaɣ yem kaalɛyɩtʋ yɔ, kɩ-yɔɔ ɛyʋ Pɩyalʋ kaɣ kɔm.” Ɛtasɩ yɔɔdʋʋ se: “Mbʋ lɛ ɩcaɣ nɛ ifeŋiɣ, ɩɩsɩŋ kɩyakʋ nɛ ñɩɣyʋʋ.”—Mat. 24:42-44; 25:13.

3. Ɛbɛ yɔɔ ɖɩkpakɩɣ Yesu lɔŋ tasʋʋ nɛ ɖɩlakɩnɩ tʋmɩyɛ?

3 Ða Yehowa Aseɣɖe Tɩnaa lɛ, ɖɩɖɔŋ Yesu lɔŋ tasʋʋ yɔɔ. Ðɩnawa se ɖɩwɛ “kɛdɛzaɣ alɩwaatʋ taa” nɛ piileɖiɣ lɛ “kʋñɔŋ” sɔsɔʋ paɣzɩɣ. (Dan. 12:4, nwt; Mat. 24:21) Sɔnɔ ɛjaɖɛ kpeekpe yɔɔ, ɖɩnaɣ yoŋ, wezuu kɩdɛkɛdʋʋ caɣʋ, paɣtʋ yɔɔ maʋ, ñɔɔsɩ, kʋdɔmɩŋ nɛ tɛtʋ ñamsʋʋ. Pɩtasɩ lɛ, Ɛsɔ sɛtʋ agbaa sakɩyɛ wɛɛ nɛ apeɣziɣ ɛyaa. Ðɩnawa ɖɔɖɔ se Yehowa sɛyaa wɛɛ nɛ posusuu Kewiyaɣ laŋhɛzɩyɛ tɔm paa le. (Mat. 24:7, 11, 12, 14; Luka 21:11) Ðɩɖaŋ kpam se ɖɩna alɩwaatʋ ndʋ Yesu kaɣ kɔm nɛ eyele nɛ ɛ-Caa sɔɔlɩm la yɔ.—Mark. 13:26, 27.

KƖYAKƲ ÑƆTƖ KPAM

4. (a) Ɛbɛ yɔɔ ɖɩpɩzɩɣ nɛ ɖɩyɔɔdɩ se lɛɛlɛɛyɔ lɛ, Yesu sɩm kɩyakʋ ŋgʋ Armaagedɔɔ kaɣ paɣzʋʋ yɔ? (b) Paa ɖɩɩsɩŋ kɩyakʋ ŋgʋ kʋñɔŋ sɔsɔʋ paɣzɩɣ yɔ, tɔm ndʋ yɔɔ ɖɩɩpɩtɩɣ?

4 Ðɩsɩm alɩwaatʋ ndʋ ɖeyi ɖeyi paa kigbeɣluu hɔɔlʋʋ ŋgʋ lɛ kɩpaɣzɩɣ yɔ. Ɛlɛ paa ɖɩɩñaɣ pana ɛzɩma yɔ ɖɩɩpɩzɩɣ nɛ ɖɩtɩlɩ pɩnaɣ, kɩyakʋ nɛ ñɩɣyʋʋ ŋgʋ kɩ-yɔɔ kʋñɔŋ sɔsɔʋ kaɣ paɣzʋʋ yɔ. Alɩwaatʋ ndʋ Yesu kaawɛ tɛtʋ yɔɔ yɔ, ɛtɔm se: “Pɩ-kɩyakʋ nɛ pɩ-ñɩɣyʋʋ lɛ, nɔɔyʋ ɛɛsɩŋ, pɩkpɛndɩnɩ Ɛsɔ tiyiyaa, paa ɛyʋ Pɩyalʋ maɣmaɣ, ɛɛsɩŋ, ɛlɛ Caa yeke sɩmna.” (Mat. 24:36) Ɛlɛ pʋwayɩ lɛ, Yehowa ha Yesu ɖoŋ se eɖezi Sataŋ ɛjaɖɛ. (Natʋ 19:11-16) Ye mbʋ, ɖɩpɩzɩɣ nɛ ɖɩyɔɔdɩ se lɛɛlɛɛyɔ lɛ, Yesu sɩm alɩwaatʋ ndʋ Armaagedɔɔ kaɣ paɣzʋʋ yɔ. Ɛlɛ ɖa lɛ ɖɩɩsɩŋ. Pʋyɔɔ pɩcɛyaa kpem se ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza nɛ pɩkɔɔ pɩtalɩ kʋñɔŋ sɔsɔʋ alɩwaatʋ. Yehowa tɛm ɖʋʋ kɩyakʋ ŋgʋ kʋñɔŋ sɔsɔʋ paɣzɩɣ yɔ. Ɛsɩm kɩyakʋ ŋgʋ ɖeyi ɖeyi ɛjaɖɛ kaɣ tɛm yɔ, nɛ paa evemiye nɖɩ ɖɩtɛŋ lɛ, ɖɩñɔtʋʋnɩ kɩyakʋ ŋgʋ nɛ pɩkɩlɩ, nɛ ɖɩɩpɩtɩɣ se kɩɩkaɣ ‘caɣʋ wayɩ.’ (Kalɩ Habakuuki 2:1-3.) Ɛzɩma ɖɩlaba nɛ ɖɩna?

5. Ha kɩɖaʋ nakʋyʋ ŋgʋ kɩwɩlɩɣ se paa ɛzɩmtaa lɛ, Yehowa natʋ tɔm lakɩ alɩwaatʋ ndʋ ɛɖʋwa yɔ tɩ-yɔɔ ɖeyi ɖeyi yɔ.

5 Paa ɛzɩmtaa lɛ, Yehowa natʋ tɔm lakɩ alɩwaatʋ ndʋ ɛɖʋwa yɔ tɩ-yɔɔ ɖeyi ɖeyi. Iyele nɛ ɖɩmaɣzɩ kɩyakʋ ŋgʋ eholi Izrayɛɛlɩ piya Egipiti mba nesi tɛɛ yɔ kɩ-yɔɔ nɛ ɖɩna. Moyizi kaayɔɔdɩ kɩyakʋ ŋgʋ kɩ-tɔm se: “Izrayɛɛlɩ piya caɣ Egipiti pɩnzɩ nasɩnaza nɛ niidozo. Pɩnzɩ nzɩ sɩtɛm kɩyakʋ ŋgʋ yɔ, puwiye maɣmaɣ [Yehowa] kazɩɣa kpeekpe lɩ Egipiti tɛtʋ taa.” (Egl. 12:40-42) Yehowa kaaheyi Abraham Nisaŋ fenaɣ, kɩyakʋ 14 ŋgʋ wiye, pɩnaɣ 1943 P.P.Y. se ɛkaɣ wazʋʋ e-liɖe taa mba yɔɔ. (Gal. 3:17, 18) Pɩtalɩ Nisaŋ fenaɣ, kɩyakʋ 14 ŋgʋ wiye, pɩnaɣ 1513 P.P.Y. lɛ, Yehowa holi Izrayɛɛlɩ piya Egipiti mba nesi tɛɛ. Nɛ pɩlabɩ pɩnzɩ 430 ɖeyi ɖeyi ɛzɩ paayɔɔdʋʋ yɔ. Pɩlabɩ pɩnzɩ pazɩ pʋwayɩ lɛ, Yehowa heyi Abraham se: “Tɩlɩ camɩyɛ se ñe-liɖe taa mba kaɣ kɛʋ agɔma tɛtʋ natʋyʋ taa, ndʋ tɩɩkaɣ kɛʋ pa-ñɩndʋ yɔ. Pakaɣ peeɖe kɛʋ yomaa, pakaɣ-wɛ ñaŋ wɩlʋʋ pɩnzɩ nasɩnaza.” (Kiɖe  15:13; Tʋma 7:6) Pɩnzɩ nzɩ sɩpaɣzɩ pɩnaɣ 1913 P.P.Y. alɩwaatʋ ndʋ pɛcɛbɩ Izaakɩ hɩɖɛ nɛ Ismayɛɛlɩ wɛɛ nɛ ɛlakɩ-ɩ kañatʋ yɔ, nɛ sɩtɛ pɩnaɣ 1513 P.P.Y. alɩwaatʋ ndʋ Izrayɛɛlɩ piya lɩ Egipiti tɛtʋ taa yɔ. (Kiɖe 21:8-10; Gal. 4:22-29) Ye mbʋ, Yehowa kaayɔɔdɩ alɩwaatʋ ndʋ ɖeyi ɖeyi eholuu ɛ-samaɣ yomiye taa yɔ pɩnzɩ nasɩnaza pʋcɔ nɛ holuu mbʋ pɩtalɩ.

6. Ɛbɛ yɔɔ ɖɩpɩzɩɣ nɛ ɖɩtaa liu se Yehowa kaɣ ɛ-samaɣ ñʋʋ yabʋ?

6 Yozuwee kaawɛ Izrayɛɛlɩ piya nzɩ Yehowa kaaholi Egipiti yɔ sɩ-taa. Pɩnzɩ sakɩyɛ pʋwayɩ lɛ, eheyi-sɩ se tɔm kɩbandʋ ndʋ Yehowa yɔɔdɩ sɩ-yɔɔ yɔ, tɩ-taa natʋyʋ tɩɖɛɛ yem nɛ tɩtɩla. (Yoz. 23:2, 14) Ye mbʋ ɖɩpɩzɩɣ nɛ ɖɩwɛɛnɩ lidaʋ se ɛzɩ Yehowa yɔɔdʋʋ yɔ, ɛkaɣ-ɖʋ holuu kʋñɔŋ sɔsɔʋ alɩwaatʋ taa. Ɛlɛ ye ɖɩcaɣ se ɖihiɣ ñʋʋ yabʋ ɛjaɖɛ tɛm wiye yɔ, pɩwɛɛ se ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza.

PƖSA NƐ ÐIHIƔ ÑƲƲ YABƲ LƐ, PƖWƐƐ SE ÐƖCAƔNƖ ÐƐ-ƐZA

7, 8. (a) Tʋmɩyɛ nɖɩ feŋiyaa lakaɣ caanaʋ taa? (b) Lɔŋ weyi pɩkpɛlɩkɩɣ-ɖʋ? (c) Ha kɩɖaʋ ŋgʋ kɩwɩlɩɣ mbʋ pɩpɩzɩɣ nɛ pɩla ye feŋiyaa iyebi pa-tʋmɩyɛ nɛ poɖou yɔ.

7 Caanaʋ taa feŋiyaa tɔm kpɛlɩkɩɣ-ɖʋ lɔŋ sakɩyɛ. Alɩwaatʋ ndʋ tɩ-taa, paama kolonzi nɛ pɩcɔɔ tɛtʋ sakɩyɛ ɛzɩ Yerusalɛm mbʋ yɔ nɛ pɩta. Kolonzi nzɩ, sɩkandɩyaɣ tɛtʋ yɔɔ se koyindinaa ɩtaasʋʋ tɩ-taa. Paama tilima sɔsɔna naayɛ ɖɔɖɔ nɛ feŋiyaa wɛɣ a-taa nɛ pɔcɔŋnɩ tɛtʋ wayɩ kpɛɛ. Feŋiyaa sɩŋaɣ tilima ana a-taa nɛ kolonzi nɔnɔsɩ yɔɔ wɩsɩ nɛ ɖoo. Pa-tʋmɩyɛ kaakɛnaa se ye pana koyindinaa nabɛyɛ lɛ, peheyi tɛtʋ taa mba. (Iz. 62:6) Pɩɩcɛyaa se feŋiyaa ɩcaɣnɩ pɛ-ɛza nɛ pefeŋiɣ, mbʋ pʋyɔɔ yɔ ye patɩla mbʋ yɔ tɛtʋ taa ɛyaa pɩzɩɣ nɛ pehiɣ sɩm.—Ezek. 33:6.

8 Caanaʋ taa tɔm taa tazɩyʋ Josèphe kɛdaa se pɩnaɣ 70 taa, Roma sɔɔjanaa pɩzaa nɛ pasʋʋ Yerusalɛm tɛtʋ taa mbʋ pʋyɔɔ yɔ, feŋiyaa mba paawɛ nɔnɔsɩ nasɩyɩ yɔɔ yɔ paawɛɛ nɛ poɖou. Roma sɔɔjanaa tɩŋnɩ nɔnɔsɩ nzɩ nɛ pasʋʋ pɔñɔtɩ templo miŋ nɛ pɔyɔkɩ tɛtʋ. Pɩɩkɛnɩ kʋñɔŋ sɔsɔʋ ŋgʋ wiɖiyi Izrayɛɛlɩ mba tɩkatɩ nɛ pana yɔ, kɩ-kɛdɛzaɣ hɔɔlʋʋ.

9. Sɔnɔ, ɛbɛ ɛyaa sakɩyɛ ɩɩnaɣ?

9 Sɔnɔ ajɛɛ sakɩyɛ wɛnɩ kamasɩ yɔɔ sɔɔjanaa nɛ kameerawaa se pɩsɩnɩ-yɛ nɛ akandɩyɩ a-tɩ yɔɔ. Sɔɔjanaa nɛ kameerawaa mba, pefeŋiɣ se ye koyindinaa yaa nabʋyʋ ɛñɩnɩɣ se pɩkɔnɩ pa-ajɛɛ kaɖɛ yɔ, papɩzɩ nɛ pana. Ɛlɛ, kaɖɛ nɖɩ ɖɩlɩɣnɩ ɛyaa yaa kominawaa lalaa cɔlɔ yɔ, ɖi-ɖeke feŋiyaa mba papɩzɩɣ nɛ pana. Paanaɣ se Ɛsɔ sɩ Kewiyaɣ nakɛyɛ ɛsɔdaa nɛ Yesu kɛ ke-Wiyaʋ. Nɛ piileɖiɣ lɛ, Kewiyaɣ ŋga kakaɣ labʋ you nɛ tɛtʋ yɔɔ kewiyisi tɩŋa. (Iz. 9:5, 6; 56:10; Dan. 2:44) Ða lɛ, ye ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza fezuu taa nɛ ɖifeŋiɣ yɔ, tɔm hʋʋ kɩyakʋ ŋgʋ, kɩɩkaɣ-ɖʋ tuduu.—Keɣa 129:6.

ÐƖKPA ÐA-TƖ NƐ NABƲYƲ ƐTAAKƐZƖ ÐA-LƖMAƔZA

10, 11. (a) Pɩwɛɛ se ɖɩkpa ɖa-tɩ nɛ anɩ? (b) Nɛ ɛbɛ yɔɔ? (c) Ɛbɛ yɔɔ ŋtisiɣ se Sataŋ peɣzi ɛyaa se pataaɖiɣzina se ɛjaɖɛ tɛm ñɔtɩ kpam?

10 Maɣzɩ feŋiyu weyi ɛcaɣnɩ ɛza ɛ-tʋmɩyɛ taa ɖoo pilim yɔ ɛ-yɔɔ nɛ ŋna. Tɛʋ wɩzɩɣ fem lɛ, pɩwɛɣ-ɩ kaɖɛ se ɛcaɣnɩ ɛ-ɛza mbʋ pʋyɔɔ yɔ pɩnɩ-ɩ. Mbʋ ɖɔɖɔ; ɖɩwɛɣ nɛ ɖɩñɔtʋʋnɩ ɛjaɖɛ tɛm lɛ, pɩkaɣ-ɖʋ wɛʋ kaɖɛ nɛ pɩkɩlɩ se ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza. Ye ɖɩtɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza  nɛ ɖifeŋiɣ yɔ, pɩkaɣ kɛnʋʋ pʋtɔdɩyɛ tɔm. Ye ɖɩtɩkpa ɖa-tɩ yɔ, wɛtʋ kɩdɛkɛdɩtʋ natʋyʋ naadozo pɩzɩɣ tiyele se ɖɩtaacaɣnɩ ɖɛ-ɛza. Iyele nɛ ɖɩna-tʋ.

11 Sataŋ yeki se ɛyaa iɖoo fezuu taa. Pɩɩkazɩ pazɩ se Yesu ɛsɩ lɛ, ɛpaɣ ɛ-tɔmkpɛlɩkɩyaa tam nabudozo se pakpa pa-tɩ nɛ “ɛjaɖɛ yɔɔ wiyaʋ.” (Yoh. 12:31; 14:30; 16:11) Yesu kaanawa se Sataŋ kaɣ yʋlʋsʋʋ ɛyaa maɣzɩm se pataatisi natʋ tɔm ndʋ tɩwɩlɩɣ se ɛjaɖɛ tɛm ñɔtɩ kpam yɔ tɩ-yɔɔ. (Sof. 1:14) Sataŋ tɩŋɩɣnɩ cɛtɩm Ɛsɔ sɛtʋ agbaa yɔɔ nɛ epeɣziɣ ɛyaa. Alɩwaatʋ ndʋ ña nɛ ɛyaa ɩlakɩ faawɩyɛ yɔ, ɛbɛ ŋyʋsʋʋ pɔ-yɔɔdaɣ taa? Sataŋ “yʋlʋsɩ pa-maɣzɩm,” nɛ pʋyɔɔ lɛ paatisiɣ se Krɩstʋ ɖiɣni kewiyitu tɔɔʋ Ɛsɔ Kewiyaɣ taa nɛ ɛjaɖɛ tɛm ñɔtɩ kpam. (2 Kɔr. 4:3-6) Pʋyɔɔ alɩwaatʋ ndʋ ɖisusuu tɔm yɔ, ɛyaa tɩsɔɔlɩ welisuu nɛ pɔyɔɔdʋʋ ɖoŋ ɖoŋ se: “Mɩ-tɔm tɩkɛdɩnɩ-m.”

12. Ɛbɛ yɔɔ pɩtɩpɔzɩ se ɖiyele nɛ Sataŋ peɣzi-ɖʋ?

12 Paa ɛyaa sakɩyɛ iitisiɣ Bibl taa natʋ tɔm yɔɔ yɔ, pɩtɩmʋna se ɖiyele nɛ pitibi-ɖʋ yɔɔɔ nɛ ɖiyele caɣʋ nɛ ɖɛ-ɛza. Ða lɛ, ɖɩsɩm mbʋ pʋyɔɔ pɩwɛɛ se ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza yɔ. Pɔɔlɩ ma e-koobiya Krɩstʋ mba se: “Ɩsɩm mbʋ se: [Yehowa kɩyakʋ] kaɣ talʋʋ ɛzɩ mɩlʋ talʋʋ ɖoo taa yɔ.” (Kalɩ 1 Tesalooniki 5:1-6.) Yesu paɣ-ɖʋ se: “Ɩñɔɔzɩ mɩ-tɩ nɛ ɩɖaŋ: Ñɩɣyʋʋ ŋgʋ ɩcaɣ yem yɔ, kɩ-yɔɔ ɛyʋ Pɩyalʋ kaɣ kɔm.” (Luka 12:39, 40) Piileɖiɣ lɛ, Sataŋ kaɣ peɣzuu ɛyaa nɛ pamaɣzɩ se “laŋhɛzɩyɛ nɛ pɛɛyɛ” wɛ ɛjaɖɛ yɔɔ. Ɛkaɣ yebu nɛ pamaɣzɩ se pɩtɩŋa pɩɖɔŋ camɩyɛ. Piyele nɛ ɖa yɔ? Ye “ɖɩcaɣnɩ feŋuu” yɔ, tɔm hʋʋ kɩyakʋ ŋgʋ, ‘kɩɩkaɣ-ɖʋ tuduu ɛzɩ mɩlʋ yɔ.’ Pʋyɔɔ pɩwɛɛ se ɖɩkalɩɣ Bibl paa ɖooye nɛ ɖɩmaɣzɩɣ tɔm ndʋ Yehowa heyiɣ-ɖʋ yɔ tɩ-yɔɔ.

13. (a) Ðoŋ weyi ɛjaɖɛ yɔɔ fezuu wɛnɩ ɛyaa yɔɔ? (b) Nɛ ɛbɛ ɖɩpɩzɩɣ ɖɩla nɛ ɛjaɖɛ yɔɔ fezuu ɛtaawɛɛnɩ ɖoŋ ɖɔ-yɔɔ?

13 Ɛjaɖɛ yɔɔ fezuu wɛnɩ ɖoŋ ɛyaa lɩmaɣza yɔɔ. Ɛyaa ɛzɩyɛ sɛnɩ pa-tʋma labʋ, nɛ pʋyɔɔ lɛ paanaɣ se “fezuu taa wondu tɛɖɩɣ-wɛ.” (Mat. 5:3, nwt) Pakpakɩɣ pa-alɩwaatʋ nɛ po-ɖoŋ sakɩyɛ nɛ  pañɩnɩɣnɩ ɛjaɖɛ yɔɔ ñɩm. (1 Yoh. 2:16) Pɩtasɩ lɛ, ɛjaɖɛ yɔɔ aleɣya ɖɔwa pɩdɩɩfɛyɩ nɛ aseɣtiɣ ɛyaa se pɛkɛ “leleŋ ɛgbaɣdɩnaa.” (2 Tim. 3:4) Pʋyɔɔ apostoloo Pɔɔlɩ heyi Krɩstʋ mba se ‘pefe ɖom yɔɔ’ nɛ pataaka pa-lɩmaɣza mbʋ po-tomnaɣ seɣtiɣ-wɛ se pala yɔ pɩ-yɔɔ.—Roma 13:11-14.

14. Lɔŋ weyi patasɩ-ɖʋ Luka 21:34, 35 taa?

14 Ðɩtɩsɔɔlɩ se ɛjaɖɛ yɔɔ fezuu eɖiyi-ɖʋ, ɛlɛ ɖɩñɩnɩɣ se fezuu ŋgʋ kɩlɩnɩ Ɛsɔ cɔlɔ yɔ, ŋgʋ eɖiyini-ɖʋ mbʋ pʋyɔɔ yɔ kɩ-yɔɔ Yehowa tɩŋɩɣna nɛ ɛsɩɣnɩ-ɖʋ se ɖɩnɩɩ lakasɩ nzɩ sɩkaɣ labʋ nɛ ɛzɩdaa yɔ sɩ-taa camɩyɛ. [1] (1 Kɔr. 2:12) Ɛlɛ pɩwɛɛ se ɖɩkpa ɖa-tɩ, mbʋ pʋyɔɔ yɔ pʋyʋ ññɩɩ pɩzɩɣ piyele se ɖɩtaaka ɖa-lɩmaɣza Yehowa sɛtʋ yɔɔ. (Kalɩ Luka 21:34, 35.) Ɛyaa pɩzɩɣ pohoŋ-ɖʋ, mbʋ pʋyɔɔ yɔ ɖitisiɣ se ɖɩwɛ kɛdɛzaɣ kɩyakɩŋ taa. (2 Pɩy. 3:3-7) Paa mbʋ yɔ, pɩtɩpɔzɩ se ɖiyele nɛ pitibi-ɖʋ yɔɔɔ nɛ ɖiyele caɣʋ nɛ ɖɛ-ɛza. Ye ɖɩñɩnɩɣ se Ɛsɔ fezuu eɖiyi-ɖʋ yɔ, pɩwɛɛ se ɖiwoki kediɣzisi ɖoŋ ɖoŋ.

Ŋlakɩ mbʋ payɩ ŋpɩzɩɣ yɔ se ŋcaɣnɩ ñɛ-ɛza na? (Cɔnɩ tayʋʋ 11-16)

15. (a) Ɛbɛ kaatalɩ Pɩyɛɛrɩ, Yakubu nɛ Yohanɛɛsɩ? (b) Nɛ ɛzɩma pɩpɩzɩɣ nɛ pɩtalɩ-ɖʋ ɖɔɖɔ?

15 Ðɛ-ɛjandʋ pɩzɩɣ tiyele se ɖɩtaacaɣnɩ ɖɛ-ɛza. Yesu kaanawa se ɛzɩma ɛyaa tɩtalɩ pilim yɔ, pʋyɔɔ lɛ pɛwɛnɩ ɛjandʋ. Yele nɛ ɖɩna mbʋ pɩlabɩ ɖoo wena a-taa pakpa Yesu se pakʋʋ-ɩ yɔ. Ɛɛnawa se pɩsa nɛ ɛɖɔkɩ e-siɣsiɣ wɛtʋ lɛ, pɩwɛɛ se ɛpɔzɩ ɛ-Caa weyi ɛwɛ ɛsɔdaa yɔ se ɛha-ɩ ɖoŋ. Yesu ɖɛ adɩma labʋ lɛ, eheyi Pɩyɛɛrɩ, Yakubu nɛ Yohanɛɛsɩ se ‘pacaɣnɩ pɛ-ɛza.’ Ɛlɛ patɩpɩzɩ nɛ patɩlɩ mbʋ pʋyɔɔ pɩɩcɛyaa se pacaɣnɩ pɛ-ɛza yɔ. Piyeba nɛ pakpaɣ ɖom, mbʋ pʋyɔɔ yɔ pɩɩnɩ-wɛ. Pɩɩnɩ Yesu ɖɔɖɔ, paa mbʋ yɔ ɛcaɣnɩ ɛ-ɛza nɛ ɛtɩmnɩ ɛ-Caa siŋŋ. Mbʋ pɩɩwɛɛ se ɛ-apostoloowaa ɩla ɖɔɖɔ.—Mark. 14:32-41.

16. Lɔŋ weyi Yesu tasɩ-ɖʋ Luka 21:36 taa se pɩsɩnɩ-ɖʋ nɛ ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza?

16 Ɛbɛ pɩzɩɣ pɩsɩnɩ-ɖʋ nɛ ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza nɛ ɖɩɖaŋ Yehowa kɩyakʋ? Pɩwɛɛ se ɖɩsɔɔlɩ labʋ mbʋ pɩwɛ siɣsiɣ yɔ. Ɛlɛ pɩtɩmaɣ. Kɩyakɩŋ nɩɩyɩ pazɩ pʋcɔ nɛ apostoloowaa ɖou Jesemaanɩ kaɖaɣ taa lɛ, Yesu kaaheyi-wɛ se patɩmɩ. (Kalɩ Luka 21:36.) Ye mbʋ, pɩsa nɛ ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza lɛ, pɩwɛɛ se ɖa ɖɔɖɔ ɖɩtɩmɩɣ.—1 Pɩy. 4:7.

CAƔNƖ ÑƐ-ƐZA

17. Ɛbɛ pɩwɛɛ se ɖɩla nɛ ɖɩñɔɔzɩ ɖa-tɩ nɛ ɖɩɖaŋ mbʋ pɩkaɣ labʋ nɛ ɛzɩdaa yɔ?

17 Yesu yɔɔdaa se ɛjaɖɛ kaɣ tɛm ‘ñɩɣyʋʋ ŋgʋ kɩ-yɔɔ ɖɩcaɣ yem kaalɛyɩtʋ yɔ.’ (Mat. 24:44) Pʋyɔɔ lɛ, pɩtɩkɛ lɛɛlɛɛyɔ pɩwɛɛ se ɖiɖoo fezuu taa. Pɩtɩpɔzɩ se ɖiyele nɛ Sataŋ nɛ ɛ-ɛjaɖɛ nɛ ɖɛ-ɛjandʋ pepeɣzi-ɖʋ se ɖɩtaacaɣnɩ ɖɛ-ɛza. Yehowa nɛ Yesu patɩŋɩɣnɩ Bibl yɔɔ nɛ pawɩlɩɣ-ɖʋ lidaʋ ŋgʋ ɖɩwɛnɩ cee wayɩ nɛ ɛzɩma ɖɩla nɛ ɖɩpɩzɩ nɛ ɖɩcaɣnɩ ɖɛ-ɛza yɔ. Pɩwɛɛ se ɖɩcɔnɩ ɖe-fezuu taa wɛtʋ nɛ ɖa nɛ Yehowa ɖa-taabalɩyɛ yɔɔ camɩyɛ nɛ ɖɩsɩɩ Kewiyaɣ kajalaɣ ɖeɖe ɖe-wezuu caɣʋ taa. Pɩwɛɛ se ɖɩtɩlɩ alɩwaatʋ ndʋ tɩ-taa ɖɩwɛɛ nɛ lakasɩ nzɩ siɖiɣni labʋ yɔ camɩyɛ nɛ pɩsɩnɩ-ɖʋ nɛ ɖɩñɔɔzɩ ɖa-tɩ nɛ ɖɩɖaŋ Yehowa kɩyakʋ kpam. (Natʋ 22:20) Mbʋ kaɣnɩ yebu nɛ ɖihiɣ ñʋʋ yabʋ.

^ [1] (tayʋʋ 14) Cɔnɩ takayaɣ ŋga payaɣ se Ɛsɔ Kewiyaɣ ɖiɣni ka-tʋmɩyɛ labʋ! yɔ, ka-ñʋʋ 21.