Ma rehọ iẹe nọ isukulu e gbẹ be were ọmọ ra ha, yọ ọ gbẹ be gwọlọ se obe he. Yọ who muẹrohọ no inọ ọ gbẹ be riẹ obe he, yọ isukulu e gbẹ be ruọ ẹe oma nya ha. Ẹvẹ whọ sai ro fiobọhọ kẹ ọmọ ra pase ziezi evaọ obọ isukulu?

 Oware nọ whọ rẹ riẹ

Ọwhọkuo ọ rẹ lẹliẹ eware yoma viere. Whọ tẹ be whọku ọmọ na, o rẹ lẹliẹe jọ awawa evaọ obọ isukulu gbe obọ uwou! Onana o sai ru ei nọ o re ro mu ọrue họ egu kpahe eware jọ, ọ vẹ jẹ ko erezọto ẹdawọ riẹ dhere, daoma voro eware jọ no evaọ obe ẹdawọ riẹ, hayo siọ isukulu ba evaọ edẹ jọ. Ọwhọkuo ọ rẹ raha eware ga.

Whọ tẹ ya eyaa kẹe nọ whọ te kẹe oware jọ otẹrọnọ ọ pase, emamọ oware u ti noi ze he. Ọsẹ jọ nọ a re se Andrew ọ ta nọ: “Ma ta kẹ ọmọ mai nọ ma te kẹe oware jọ otẹrọnọ ọ pase, rekọ oyena u te ru ei tẹrovi oware nọ ma ta nọ ma te kẹe na ọvo. Nọ ọ gbẹ pase he, ukpenọ oyena o rẹ kẹe uye, kọ oware nọ ma ya eyaa riẹ kẹe na nọ u bi ti tei obọ họ o rẹ kẹe uye.”

Whọ tẹ ta nọ iticha na ọ wha riẹ ze, u ti fiobọhọ kẹ ọmọ ra ha. Who te ru ere, ọmọ ra ọ sai roro nọ u du gwọlọ omodawọ mi ọyomariẹ hẹ re ọ tẹ te pase. Ọ rẹ sae jẹ gwọlọ hae fuọ amọfa nọ o te ru oware jọ thọ, ọ vẹ jẹ hai rẹro nọ o te wo ẹbẹbẹ, amọfa a re ku ẹbẹbẹ na họ kẹe. Whọ tẹ be hae fuọ iticha riẹ, ọmọ na ọ sai ku uvẹ nọ ọ hai ro wuhrẹ emamọ oware jọ nọ u ti fiobọhọ kẹe evaọ obaro fiẹ, oyehọ, epanọ ohwo ọ rẹ rọwo oware nọ o ru thọ.

 Oware nọ whọ rẹ sai ru

Kpọ ofu ra. Otẹrọnọ eva e be dha owhẹ, hẹrẹ bọo oke ofa taure whọ tẹ te ta ẹme kẹ ọmọ ra kpahe isukulu riẹ. Ọsẹ jọ nọ a re se Brett ọ ta nọ: “Mẹ avọ aye mẹ ma daoma fiobọhọ kẹ emọ mai no fikinọ ma rọ udu kpotọ je wo ororokẹ.”

Ehri-uzi Ebaibol: “Jọ ọnọ ọ rẹ kake gaviezọ, ọnọ ọ rẹ rọ okpakpa ta ẹme he, ọnọ ọ rẹ kaki mu ofu hu.”—Jemis 1:19.

Daoma riẹ oware nọ o be whae ze. Eware jọ nọ e rẹ whae ze nọ emọ jọ a gbẹ rọ pase he họ, nọ a tẹ be gwọlọ ae ẹme evaọ obọ isukulu, nọ a tẹ ruọ isukulu ọkpokpọ, ozọ ẹdawọ, ebẹbẹ evaọ obọ uwou, nọ ọ gbẹ be wezẹ ziezi hi, nọ o gbe bi fi oke họ nọ o re ro se obe he, hayo nọ eware efa e tẹ be rehọ iroro riẹ. Whọ nwani ku ei họ nọ ọmọ ra ọ gwọlọ se obe he he.

Ehri-uzi Ebaibol: “Ọnọ o re wo otoriẹ ẹme kokodo eware i re woma kẹe.”—Itẹ 16:20.

Ruẹrẹ emamọ oria gbe oke họ nọ ọmọ ra o re ro se obe. Fi oke họ nọ ọmọ ra o re ro se obe je ru eware isukulu nọ a kẹ riẹ kpozi (ihomwhọko). Ruẹrẹ oria jọ họ nọ ọmọ ra ọ rẹ jọ ru ihomwhọko ababọ eware efa nọ e rẹ rehọ iroro riẹ (wọhọ etẹlẹvisiọno gbe ifonu). Jọ ọ nwani ru ihomwhọko na kpobi ẹsiẹvo ho, jọ o ru ai umumutho re o gbẹ bẹe no ho. Ọsẹ jọ nọ a re se Hector evaọ obọ Germany ọ ta nọ, “Otẹrọnọ a bi ti ru etẹste evaọ obọ isukulu kẹle, ma rẹ hai ru eware isukulu na kugbe ẹmẹrera ukpenọ ma rẹ hẹrẹ bẹsenọ o rẹ kẹle gaga no taure ma te ti muhọ.”

Ehri-uzi Ebaibol: “Oware kpobi u wo oke riẹ.”—Ọtausiuwoma Na 3:1.

Ru re obe-use o hae were iẹe. Nọ ọmọ ra ọ tẹ ruẹ oghẹrẹ nọ isukulu nọ ọ be nya na i re ro fiobọhọ kẹe obọnana, o te lẹliẹe wo ọwhọ obe-use. Wọhọ oriruo, ikelakele hayo esọmo i re fiobọhọ kẹ ọmọ ra riẹ epanọ ọ rẹ raha umugho nọ whọ kẹ riẹ.

Ehri-uzi Ebaibol: “Daoma wo areghẹ, daoma wo otoriẹ. . . . Rri rie ghaghae.”—Itẹ 4:5, 8.

Oware jọ nọ u re fiobọhọ: Fiobọhọ kẹ ọmọ ra riẹ epanọ o re ru ihomwhọko riẹ, rekọ whọ ru ai kẹe he. Andrew ọ ta nọ, “Ọmọtẹ mai ọ rẹ gwọlọ nọ ma ru ihomwhọko riẹ kpobi kẹe, ọ gwọlọ rehọ ẹvori obọriẹ ru oware ovo ho.” Wuhrẹ ọmọ ra epanọ ọye ọvo o re ru ihomwhọko riẹ.