Kpohọ eme nọ e riẹ eva

Kpohọ eme nọ e kẹle obọ emuhọ

Kpohọ oria izoẹme

Isẹri Jihova

Isoko

Uvie Ọghẹnẹ U Muhọ Esuo No!

 UZOU AVỌ 22

Uvie na U bi Ru Oreva Ọghẹnẹ Evaọ Otọakpọ

Uvie na U bi Ru Oreva Ọghẹnẹ Evaọ Otọakpọ

OWARE NỌ UZOU NANA O TA KPAHE

Uvie na u ti ru eyaa Ọghẹnẹ kpobi kpahe ahwo-akpọ gbe otọakpọ na gba

1, 2. (a) Fikieme o sae rọ jọ bẹbẹ kẹ omai ẹsejọ re ẹruore Aparadase na o mu omai ẹro? (b) Eme o re fiobọhọ kẹ omai fievahọ eyaa Ọghẹnẹ ziezi?

ONIỌVO-ỌMỌZAE jọ nọ o kruga ziezi evaọ ukoko na ọ ziọ ewuhrẹ avọ oma nọ o rrọ riẹ no fiki iruo nọ o ru ẹdẹ yena. Ọga iruo riẹ ọ be jae wẹ hẹ, ọ be dhogbo epanọ ọ rẹ rọ ko uviuwou riẹ, yọ ọ be ruawa kpahe ẹyao jọ nọ ọ rrọ aye riẹ oma. Nọ a muọ ole emuhọ ewuhrẹ na họ ẹso, oniọvo na o te kuẹwẹ, eva e tẹ be were iẹe nọ o kuomagbe inievo na evaọ Ọgwa Uvie. Ole nọ a be so na o ta kpahe ẹruore Aparadase, yọ eme ole na e be ta nọ jọ oniọvo na o roro kpahe ẹruore na, re ọ ruẹ omariẹ evaọ akpọ yena. Ole nana ọ rẹ were iẹe gaga, nọ avọ uviuwou riẹ a be so ole na, ẹruore nana o te ru udu tei otọ.

2 Kọ o jọ owhẹ oma ere no ẹdẹjọ? O jọ ere kẹ inievo buobu no. Rekọ uzẹme na họ, fiki idhọvẹ akpọ omuomu nana, o rẹ sae jọ bẹbẹ kẹ omai re ẹruore Aparadase na o mu omai ẹro. “Oke obẹbẹ” ma be rria na, yọ oware ovo nọ o wọhọ aparadase o rrọ akpọ na ha. (2 Tim. 3:1) Eme o re ru ẹruore mai na mu omai ẹro? Ẹvẹ ma rọ riẹ nọ kẹle na Uvie Ọghẹnẹ u ti su akpọ na kpobi? Joma ta kpahe eyaa jọ nọ Jihova ọ ya kẹ idibo riẹ nọ i rugba no evaọ oke nọ u kpemu. Kẹsena ma vẹ te ta kpahe epanọ eyaa yena gbe efa itieye i bi ro rugba evaọ oke mai na. Ukuhọ riẹ, avọ ẹrọwọ mai nọ ọ ga ziezi no, ma vẹ te ta kpahe epanọ eyaa itieye na i ti ro rugba evaọ obaro.

Epanọ Eyaa Jihova I ro Rugba Evaọ Oke nọ U Kpemu

3. Eyaa vẹ e kẹ ahwo Ju nọ e jọ igbo Babilọn omosasọ?

3 Dai roro epanọ uzuazọ o jọ kẹ ahwo Ju nọ a jọ igbo Babilọn evaọ etoke ikpe-udhusoi avọ ezeza taure Kristi ọ tẹ te ze. Esẹgbini gbe emọ a jọ igbo, yọ akpọ ọ jarae oma gaga. Ahwo Babilọn a jẹ hwẹ ae fikinọ a fievahọ Jihova. (Ol. 137:1-3) Evaọ ikpe yena kpobi na, ahwo Ju nọ  a kru ẹrọwọ rai a wo ẹruore kpahe eyaa nọ Jihova ọ ya inọ o ti si ahwo riẹ no igbo zihe kpohọ orẹwho rai. Jihova ọ ta nọ akpọriọ ọ te jọ obei. Ọ tubẹ ta nọ ẹkwotọ Juda nọ a ti zihe kpohọ na o te wọhọ ọgbọ Idẹn, koyehọ aparadase. (Se Aizaya 51:3.) Ọghẹnẹ ọ ya eyaa yena re e bọ idibo riẹ ga, re a siọ avro ba ewo. Evaọ oghẹrẹ vẹ? Joma ta kpahe eyaa nana jọ.

4. Eyaa Jihova vẹ e kẹ ahwo Ju imuẹro inọ a ti wo ufuoma evaọ ẹkwotọ rai?

4 Ufuoma. Orọnikọ aparadase nọ a ruẹrẹhọ no ahwo Ju na a ti zihe kpohọ họ, rekọ ẹkwotọ othabọ nọ a nya seba anwọ ikpe 70, ẹkwotọ nọ ibuobu rai a ri te ẹdẹvo ho. Evaọ oke yena, ikpohrokpo, edaka gbe erao ijihẹ efa e jẹ hae jọ eria itieye na. Ọzae nọ o wo uviuwou ọ sae nọ inọ, ‘Ẹvẹ mẹ te sae rọ thọ aye gbe emọ mẹ? Kọ ẹvẹ mẹ te sae rọ sẹro igodẹ gbe iruẹ mẹ?’ Ohwo ọ rẹ sae ginẹ ruawa otioye. Dai roro kpahe eyaa Ọghẹnẹ nọ e rrọ obe Aizaya 11:6-9 gbe epanọ e sasa e rai oma te. (Sei.) Jihova ọ rọ obọdẹ eme yena nọ ọ ta kẹ idibo riẹ nọ i ti zihe no igbo tha na dhesẹ nọ ọ te thọ ae gbe erao rai. Ọ ya eyaa nọ okpohrokpo ọ te re ẹbe, onọ u dhesẹ nọ ọ te re erao ahwo riẹ hẹ. Idibo riẹ a te dhozọ erao ijihẹ nana ha. Jihova ọ ya eyaa nọ idibo riẹ a ti wo ufuoma evaọ ẹkwotọ Juda, makọ evaọ idhude gbe igbrẹwọ.—Izik. 34:25.

5. Eyaa vẹ i ru ahwo Ju riẹ nọ Jihova ọ te ko ae nọ a te no igbo kpo?

5 Ọruẹriọ. Ahwo Ju na a sae jẹ ruawa nọ, ‘Kọ mẹ te sae ko uviuwou mẹ evaọ ẹkwotọ nọ ma bi kpohọ na? Diẹse ma te rria? Kọ iruo e te jariẹ? Kọ akpọ o ti woma vi oja nana nọ ma rrọ evaọ igbo na?’ Jihova ọ rọ eyaa riẹ vuẹ ae oghẹrẹ nọ uzuazọ o te jọ evaọ obonọ a be nya na. Jihova ọ ya eyaa kẹ idibo riẹ nọ ọ te kẹ ae oso ẹsikpobi; onọ u ti ru otọ na “woma, je wo ẹvi gaga.” (Aiz. 30:23) Jihova ọ ya eyaa kpahe oria nọ a te rria gbe emamọ iruo nọ a ti ru, inọ: “A rẹ te bọ iwou a vẹ ria ae tọ, a rẹ te kọ ọgbọ-evaene a vẹ re ibi riẹ. A gbẹ te bọ iwou no re omọfa ọ ria e he, a gbẹ te kọ no re omọfa ọ re he.” (Aiz. 65:21, 22) Akpọ ọ te wọhọ onọ a rrọ evaọ igbo na vievie he, akpọriọ ọ te jariẹ. Kọ ẹvẹ kpahe ẹbẹbẹ rai nọ ọ mae rro na, onọ o wha riẹ ze nọ a ro mu ai kpohọ igbo?

6. Ẹbẹbẹ vẹ idibo Ọghẹnẹ a wo, kọ eme Jihova ọ ya eyaa riẹ kẹ ae?

6 Emamọ usu kugbe Ọghẹnẹ. Ikpe buobu taure a te ti mu idibo Ọghẹnẹ kpohọ igbo, a gbe je yoẹme kẹe he. Jihova ọ tẹ rọ Aizaya ọruẹaro na ta kẹ ae nọ: “Uzou na ososo o vọ avọ ẹyao, ubiudu na kpobi u re pepepe.” (Aiz. 1:5) Evaọ egagọ Ọghẹnẹ, ahwo Ju na a tuaro je diezọ, keme a gbe je yoẹme kẹ Jihova ha, yọ a je  gbolaro kẹ izi Jihova. (Aiz. 6:10; Jeri. 5:21; Izik. 12:2) Otẹrọnọ ahwo Ju nọ i ti zihe kpohọ ẹkwotọ rai na a gbe wo ẹbẹbẹ nana, kọ a ti gine wo ufuoma? Kọ a gbẹ te wariẹ thọ izi Jihova? Eyaa Jihova e kẹ rai omosasọ, ọ ya nọ: “Evaọ ẹdẹ ọyena odiezọ o reti yo ẹme obe na, gbe enọ ituaro gaga nọ e jọ evaọ ebi na a rẹ te ruẹ ude.” (Aiz. 29:18) Jihova o ti fiobọhọ kẹ ai koko izi riẹ. Nọ a tẹ romakpotọ je yoẹme kẹe, o ti wuhrẹ ai jẹ kẹ ae ekpọvio.

7. Oghẹrẹ vẹ eyaa nọ Ọghẹnẹ ọ ya kẹ idibo riẹ i ro rugba, kọ fikieme onana o rẹ rọ bọ ẹrọwọ mai ga?

7 Kọ Jihova o ru eyaa riẹ na gba? Eware nọ e via e kẹ uyo onọ yena vevẹ. Ahwo Ju nọ a zihe ze ẹkwotọ rai na a wo ufuoma, ọruẹriọ ọ jọ kẹ ae, a te je wo emamọ usu kugbe Ọghẹnẹ. Wọhọ oriruo, Jihova ọ thọ rai no obọ erẹwho nọ e wariẹ e rai họ nọ e ga vi ai je bu vi ai. Erao ijihẹ e jẹ re erao rai hi. Evaọ uzẹme, umutho eware jọ ọvo idibo Ọghẹnẹ a rọ ẹro ruẹ nọ i rugba evaọ eruẹaruẹ Aizaya, Jerimaya, gbe Izikiẹl na, rekọ enọ e jọ oke rai via na họ enọ a gwọlọ evaọ oke yena yọ o wha evawere se ai. Nọ ma te roro kpahe oware nọ Jihova o ru kẹ idibo riẹ evaọ oke yena, ẹrọwọ mai ọ rẹ ga ziezi. Otẹrọnọ orugba ọsosuọ ọrọ eruẹaruẹ nana e wha oghọghọ ulogbo ze, kọ ẹvẹ orugba akpọ-soso na ọ te jọ? Joma ta kpahe oware nọ Jihova o ru kẹ omai no nẹnẹ.

Oghẹrẹ nọ Jihova O ro Mu Eyaa Riẹ Họ Erugba no Nẹnẹ

8. Didi “ẹwho” idibo Ọghẹnẹ a be rria?

8 Orọnikọ idibo Jihova a rrọ orẹwho ọvo ho, wọhọ epanọ orẹwho Izrẹl o jọ. Ukpoye a se Ileleikristi nọ a rọ ẹzi wholo “Izrẹl Ọghẹnẹ.” (Gal. 6:16) Egbẹnya rai “igodẹ efa” na a kuomagbe ai evaọ “ẹwho” nana nọ a be jọ rọ okugbe gọ Jihova Ọghẹnẹ na. Egagọ yena a rọ karo evaọ uzuazọ. (Jọn 10:16; Aiz. 66:8) Kọ oghẹrẹ “ẹwho” hayo ẹkwotọ vẹ Jihova ọ kẹ omai? Oye họ egagọ uzẹme na, onọ o wọhọ aparadase nọ ma be reawere riẹ enẹna. Etẹe ma be jọ reawere eware igbunu buobu nọ Ọghẹnẹ ọ ya eyaa rai, ọkpọ enọ e jọ ọgbọ Idẹn. Joma ta kpahe ejọ rai.

9, 10. (a)  Ẹvẹ eruẹaruẹ nọ e rrọ obe Aizaya 11:6-9 i bi ro rugba nẹnẹ? (b) Ẹvẹ ma rọ riẹ nọ udhedhẹ o rrọ udevie idibo Ọghẹnẹ nẹnẹ?

9 Ufuoma. Nọ who te se obe Aizaya 11:6-9, whọ rẹ ruẹ oghẹrẹ udhedhẹ avọ ufuoma nọ o te jọ udevie ahwo avọ erao ijihẹ gbe udevie erao kpobi, te erọ ẹwho te erọ ẹwọ. Kọ onana u bi rugba nẹnẹ evaọ udevie idibo Ọghẹnẹ? Ee.Owọ avọ 9 oria Ebaibol yena o fodẹ oware nọ o te whae ze nọ o te rọ jọ ere, inọ: “Keme akpọ na ọ te vọ avọ eriariẹ ỌNOWO na wọhọ epanọ ame ọ vọ abade.” Kọ  “eriariẹ ỌNOWO na” i re nwene uruemu erao? Ijo, ahwo-akpọ ọvo a rẹ sai nwene uruemu rai nọ a te wo eriariẹ Ọghẹnẹ Erumeru na no, a vẹ rọ aro kele Ọghẹnẹ ru udhedhẹ kugbe amọfa. Oye o wha riẹ ze nọ ma be rọ reawere ufuoma nẹnẹ evaọ egagọ Ọghẹnẹ na. Evaọ otọ esuo Uvie na, Ileleikristi a be daoma siobọno uruemu ugbarugba gbe ofu-ọkpoo nọ erao ijihẹ i re dhesẹ, a te bi lele inievo rai rria dhedhẹ.

10 Wọhọ oriruo, ma jọ obe nana wuhrẹ oware nọ Ebaibol ọ ta nọ o wha riẹ ze nọ Ileleikristi a ro siomano iruẹru akpọ nana, gbe ukpokpoma nọ u bi te ai fiki onana. Kọ o gbẹ rrọ oware igbunu inọ evaọ akpọ nana nọ ozighi ọ dafia na, utu ahwo jọ o riẹ nọ a bi dhomahọ ohọre vievie he, o tẹ make rọnọ a ta nọ a re kpe ai no? Onana u dhesẹ vevẹ nọ enọ e be romakpotọ kẹ Ovie na a be ginẹ reawere udhedhẹ nọ Aizaya ọ ruẹaro riẹ na. Jesu ọ ta nọ ahwo kpobi a ti vuhu ilele riẹ fiki uyoyou nọ a wo kẹ ohwohwo. (Jọn 13:34, 35) Jesu ọ be rehọ “ọrigbo nọ a re fievahọ nọ o wo areghẹ na” ro wuhrẹ Ilele riẹ kpobi re a wo udhedhẹ, jọ wolẹ, je you ohwohwo evaọ ukoko na.—Mat. 24:45-47.

11, 12. Didi ohọo u bi kpe ahwo nẹnẹ, kọ ẹvẹ Jihova ọ be rọ ko idibo riẹ?

 11 Ọruẹriọ. Ohọo ẹme Ọghẹnẹ u bi kpe ahwo evaọ akpọ na nẹnẹ. Ebaibol ọ ta nọ: “‘Riri edẹ e be tha,’ ere Ọnowo ỌGHẸNẸ [na] ọ tae, ‘nọ me re ti ro vi ohọo ze otọ na; orọnọ ohọo emuore, hayo o rọ uru-ame he, rekọ o rọ ẹme ỌNOWO na o yo.’” (Emọs 8:11) Kọ ohọo ẹme Ọghẹnẹ u bi kpe idibo riẹ re? Jihova ọ fodẹ ohẹriẹ nọ o te jọ udevie idibo riẹ avọ ewegrẹ riẹ, inọ: “Idibo mẹ e rẹte re evavọ, rekọ ohọo u reti kpe owhai; ri, idibo mẹ e rẹte da bẹ, rekọ uruame u reti kpe owhai; ri, idibo mẹ e rẹte ghọghọ, rekọ oma o rẹte vuọ owhai.” (Aiz. 65:13) Kọ eme yena i rugba no?

12 Eware nọ a bi ro wuhrẹ omai evaọ ukoko na i bi dhe ebuebu wọhọ ame nọ ọ rrọ abade. Ebe, ividio, ikporakporo, iwuhrẹ ukoko, ikokohọ gbe eware nọ e vọ oria itanẹte mai na e wọhọ ame abade nọ o bi kporo bru omai ze evaọ akpọ nana nọ ọ ya fia nọ ahwo a jọ riẹ oware ovo kpahe Ọghẹnẹ hẹ na. (Izik. 47:1-12; Joẹl 3:18) Kọ eva e gbẹ be were owhẹ nọ whọ be ruẹ epanọ Jihova o bi ro ru eyaa riẹ gba be rọ ẹme riẹ ko omai kẹdẹ kẹdẹ na? Kọ whọ be daoma rọ ẹme Jihova ko omara kẹdẹ kẹdẹ?

Ukoko na u bi fiobọhọ kẹ omai wo eriariẹ Ọghẹnẹ, wo emamọ usu kugbei, je wo ufuoma

13. Ẹvẹ whọ sae rọ ta nọ ituaro e be ruẹ ude gbe nọ idiezọ i bi yo ẹme nẹnẹ wọhọ epanọ Jihova ọ ya eyaa riẹ?

13 Emamọ usu kugbe Ọghẹnẹ. Evaọ abọ otoriẹ ẹme Ọghẹnẹ, ahwo buobu a tuaro je diezọ nẹnẹ. (2 Kọr. 4:4) Ghele na, Jesu o bi siwi ahwo otiọnana evaọ akpọ na soso. Kọ whọ ruẹ ohwo otuaro nọ aro riẹ o rovie gbe ohwo nọ o diezọ nọ ezọ riẹ i rovie no ẹdẹjọ? Otẹrọnọ whọ ruẹ ohwo nọ a wuhrẹ Ebaibol na kugbe nọ ọ siọ iwuhrẹ egagọ erue nọ i ru rie tuaro je diezọ vẹre, kiyọ whọ ruẹ orugba eyaa nana no, nọ e ta nọ: “Evaọ ẹdẹ ọyena odiezọ o reti yo ẹme obe na, gbe enọ ituaro gaga nọ e jọ evaọ ebi na a rẹ te ruẹ ude.” (Aiz. 29:18) Evaọ akpọ na soso, idu ahwo buobu a bi wo oghẹrẹ usiwo yena kukpe kukpe. Nọ ohwo o te no Babilọn Ologbo na ze je kuomagbe omai evaọ egagọ uzẹme, oyena yọ imuẹro inọ eyaa Jihova i rugba no.

14. Eme u fo nọ ma roro didi kpahe nọ o rẹ bọ ẹrọwọ mai ga?

14 Ma jọ uzou kpobi nọ o rrọ obe nana wuhrẹ eware nọ i dhesẹ nọ Jesu ọ rehọ ilele riẹ ziọ egagọ uzẹme no, nọ a be jọ reawere aparadase enẹna. Joma gbẹ hai roro kpahe idhere sa-sa nọ Jihova ọ be rọ ghale omai evaọ egagọ riẹ nẹnẹ. Nọ ma te bi ru ere, ẹrọwọ nọ ma fihọ eyaa Jihova nọ i ti rugba evaọ obaro na o te ga ziezi.

 “Jọ Uvie Ra O Ze”

15. Ẹvẹ u ro mu omai ẹro nọ akpọ na o ti zihe ruọ aparadase?

15 Ẹjiroro Jihova họ re o ru akpọ na soso fihọ aparadase. O fi Adamu avọ Ivi họ ọgbọ Idẹn, jẹ ta kẹ ae nọ a yẹ re a vọ akpọ na soso, jẹ rẹrote emama na kpobi. (Emu. 1:28) Ukpenọ Adamu avọ Ivi a ru ere, a te kuomagbe Setan ghẹmeeyo kẹ Ọghẹnẹ, jẹ rehọ ere fi emọ rai kpobi họ igbo sebaẹgba, uzioraha, gbe uwhu. Ghele na, ẹjiroro Ọghẹnẹ o nwene he. Nọ ọ tẹ ta ẹme no, o rẹ seba erugba ha. (Se Aizaya 55:10, 11.) Fikiere, u muẹro nọ Ọghẹnẹ o ti ru akpọ na zihe ruọ aparadase, emọ Adamu avọ Ivi a vẹ te vọ akpọ na jẹ rẹrote eware kpobi nọ e riẹe eva. Evaọ oke yena, eyaa kpobi nọ Ọghẹnẹ ọ ya kẹ ahwo Ju nọ a jọ igbo na i ve ti rugba vọvọ. Joma ta kpahe iriruo jọ.

16. Ẹvẹ Ebaibol na o dhesẹ ufuoma nọ ma ti wo evaọ Aparadase?

16 Ufuoma. Nọ aparadase ọ tẹ ze no, eyaa nọ e rrọ obe Aizaya 11:6-9 na i ti rugba vọvọ. Ezae, eyae, gbe emọ a ti wo udhedhẹ gbe ufuoma evaọ oria kpobi akpọ na. Ohwo ọvo hayo oware ovo nọ o te lẹliẹ ozọ mu omai o te jọ họ. Dai roro kpahe oke nọ otọakpọ na soso o te jọ uwou ra, nọ whọ te jọ ya ame evaọ ethẹ gbe abade, gadiẹ igbehru, je kpohọ oria kpobi nọ u je owhẹ. Oria kpobi nọ oke u kpo di owhẹ họ kẹhẹ, whọ te ruawa ha. Ẹme nọ ọ rrọ obe Izikiẹl 34:25 o ve ti rugba, onọ u ti ru nọ idibo Ọghẹnẹ a te rọ rria avọ “ufuoma eva igbrẹwọ na re a wezẹ udevie owhawho.”

17. Ẹvẹ u ro mu omai ẹro nọ ọruẹriọ ọ te jọ nọ Uvie na u te mu otọakpọ na họ esu no?

17 Ọruẹriọ. Dai roro kpahe oke nọ uvuhu gbe ohọo e gbẹ te jọ họ. Ẹme Ọghẹnẹ nọ a bi ro wuhrẹ omai da oma fia ẹsikpobi na o kẹ imuẹro nọ Ovie na ọ te ko idibo riẹ evaọ kabọ kabọ. Nọ Jesu ọ jọ otọakpọ, o ru eware nọ i dhesẹ nọ o ti ru eyaa yena gba, ọ rehọ umutho imiyei gbe ebrẹdi rọ ko idu ahwo buobu nọ ohọo u je kpe. (Mat. 14:17, 18; 15:34-36; Mak 8:19, 20) Okenọ Uvie Ọghẹnẹ u te mu otọakpọ na họ esu no, eyaa nana i ti rugba vọvọ, inọ: “Ọ rẹte rọ oso ku ibi nọ wha kọ họ otọ gbe ekakọ nọ e rọ evaọ otọ i re ti woma, je wo ẹvi gaga. Evaọ ẹdẹ ọyena, iruẹ rai e rẹ te re ẹbe evaọ igẹ ilogbo.”—Aiz. 30:23.

18, 19. (a) Wọhọ epanọ obe Aizaya 65:20-22 o ta, irere vẹ who ti wo? (b) Eme họ otofa ẹme na, “epanọ ire e rẹ tọ te na”?

18 Nẹnẹ, ahwo buobu a be sae wezẹ ewezẹ riẹ dede he inọ a ti wo uwou obọ rai ẹdẹjọ hayo wo iruo nọ a te sae rọ re eva vọ. Evaọ akpọ nana nọ o gbeku na, ahwo buobu a bi ru iruo te aso, ghele na a be sae re eva vọ họ, rekọ ikpahwo akpọ na a bi nwo igho na kpobi fihọ uwou. Dai roro kpahe epanọ o te jọ nọ eyaa nana i ti rugba, inọ: “A  rẹ te bọ iwou a vẹ ria ae tọ, a rẹ te kọ ọgbọ-evaene a vẹ re ibi riẹ. A gbẹ te bọ iwou no re omọfa ọ ria e he, a gbẹ te kọ no re omọfa ọ re he. Epanọ ire e rẹ tọ te na ere ahwo mẹ a rẹ te tọ te, jegbe esanọ mẹ na a rẹ te re erere iruo abọ rai krẹkri.”—Aiz. 65:20-22.

19 Eme họ otofa ẹme na “epanọ ire e rẹ tọ te na”? Nọ who te dikihẹ kẹle ure nọ o rrọ ruaro gaga, akpọ o re gb’owhẹ unu nọ a tẹ vuẹ owhẹ anwọ okenọ ure na o rọ rrọ etẹe. Ẹsejọhọ ure na o rrọ etẹe ikpe buobu no taure a te ti yẹ ọsẹgboni ologbo ra dede. Akpọ omuomu nana o te gbe kri vrẹ enẹ, who ti whu jẹ thọrọ ahwo ẹro no, rekọ ure na o gbẹ rrọ etẹe. O rrọ oware omosasọ gaga inọ Jihova ọ kẹ omai imuẹro nọ evaọ Aparadase nọ ọ be tha na, ma te rria tọ. (Ol. 37:11, 29) Oke o be tha nọ ire nọ ma bi rri nọ e be tọ gaga na dede e te jọ wọhọ ẹbe gheghe nọ ọ rẹ dhẹ ze nẹnẹ odẹnotha o ve whu no, yọ ma be rria bẹdẹ bẹdẹ.

20. How will loyal Kingdom subjects come to enjoy perfect health?

20 Omokpokpọ. Nẹnẹ, ẹyao avọ uwhu e rrọ oria kpobi wowẹ. Mai kpobi ma be mọ, uzioraha nọ ma reuku riẹ na yọ ẹyao nọ edọkita ọ rẹ sai siwi hi. Umu nọ o rẹ sai siwi ẹyao nana họ idhe ẹtanigbo Kristi na. (Rom 3:23; 6:23) Evaọ etoke Esuo Odu-Ikpe na, Jesu avọ enọ i ti lele iei su a te rọ ẹkwoma idhe ẹtanigbo na rọ ẹmẹrera si uzioraha kpobi nọ o rrọ omai oma no. Eruẹaruẹ Aizaya nana i ve ti rugba, inọ: “Ohwo ọvo nọ ọ be ria eva riẹ nọ ọ rẹte ta [nọ], ‘Mẹ be mọ,’ ọ rọ họ; Ahwo nọ a be ria etẹe kpobi a reti wo erọvrẹ izieraha rai.” (Aiz. 33:24) Dai roro kpahe akpọ nọ ohwo ọvo ọ te jọ tuaro, diezọ, hayo ko ho. (Se Aizaya 35:5, 6.) Ẹyao ọvuọvo nọ ọ te bẹ Jesu esiwi o te jọ họ, te erọ ugboma, erọ iroro gbe efa kpobi. Ohwo kpobi nọ ọ te jọ otọ Uvie na o ti wo omokpokpọ.

21. Eme ọ te via kẹ uwhu, kọ fikieme eyaa yena e rẹ rọ sasa owhẹ oma?

21 Kọ ẹvẹ kpahe oware nọ ẹyao o re su kpohọ na, uwhu? Ọye họ “ọwegrẹ urere” mai, nọ ohwo ọvo ọ rẹ sae va abọ họ. (1 Kọr. 15:26) Kọ ọwegrẹ nana ọ ga te Jihova? Muẹrohọ oware nọ Aizaya ọ ruẹaro riẹ: “Ọ [te] lọ uwhu no ri bẹdẹ, Ọnowo na ỌGHẸNẸ o veti ririe irui oviẹ no aro rai.” (Aiz. 25:8) Dai roro epanọ oke yena o te jọ. A ti gbe ru uwhori hi, iki e gbẹ te jọ họ, ohwo ọvo ọ te gbẹ viẹ inọ ohwo riẹ o whu hu. Ukpoye kọ irui oghọghọ i ti no ahwo aro ze okenọ Jihova ọ te kpare ahwo nọ i whu no ze na, wọhọ epanọ ọ ya eyaa riẹ. (Se Aizaya 26:19.) Ukuhọ riẹ, edada nọ uwhu o wha ze kpobi e gbẹ te jọ họ.

22. Eme ọ te via nọ Uvie Mesaya u te ru oreva Ọghẹnẹ gba no evaọ otọakpọ na?

 22 Bẹsenọ Esuo Odu-Ikpe na o ti kuhọ yọ Uvie na u ru oreva Ọghẹnẹ gba no evaọ otọakpọ, Kristi o ve ti zihe isuẹsu na kẹ Ọsẹ riẹ. (1 Kọr. 15:25-28) A ve ti siobọno Setan re ọ dawo ahwo-akpọ nọ a te ẹgbagba no. Kẹsena Kristi ọ vẹ te whọlọ araomuomu na avọ ikọ riẹ kpobi. (Emu. 3:15; Evia. 20:3, 7-10) Rekọ ohwo kpobi nọ o kru ẹrọwọ riẹ ọ vẹ te rria akpọ na bẹdẹ bẹdẹ. Ẹme ọvuọvo nọ ma te ta nọ u ti dhesẹ onana vẹ te ẹme Ebaibol nana ọ rrọ họ, nọ o ta nọ enọ i kru ẹrọwọ rai a ti wo “ufuoma oruaro ọrọ emọ Ọghẹnẹ.”—Rom 8:21.

Uvie na u ti ru eyaa Ọghẹnẹ kpobi kpahe ahwo-akpọ gbe otọakpọ na gba

23, 24. (a) Ẹvẹ ma rọ riẹ nọ eyaa Ọghẹnẹ e te seba erugba ha? (b) Eme whọ gba riẹ mu nọ who re ru?

23 Eyaa nana orọnikọ ewezẹ gheghe he. Eyaa Jihova e rẹ seba erugba ha. Fikieme? Kareghẹhọ ẹme Jesu nọ ọ rrọ uzou ọsosuọ obe nana. O wuhrẹ ilele riẹ re a lẹ se Jihova nọ: “Jọ Uvie ra o ze. Jọ a jọ otọakpọ na ru oreva ra wọhọ epanọ o rrọ obọ odhiwu.” (Mat. 6:9, 10) Uvie Ọghẹnẹ u muẹro. U bi su enẹna evaọ obọ odhiwu. Anwọ ikpe udhusoi ze na, u bi ru eyaa Jihova gba evaọ ukoko na nọ ma be ruẹ vevẹ. Fikiere, u mu omai ẹro nọ eyaa Jihova kpobi i ti rugba nọ Uvie na u te mu otọakpọ na soso họ esu no.

24 Ma riẹ nọ Uvie Ọghẹnẹ o te seba ẹze he. Ma riẹ nọ Jihova o ti ru eyaa riẹ kpobi gba. Fikieme? Keme UVIE ỌGHẸNẸ U MUHỌ ESUO NO! Onọ nọ mai omomọvo ma rẹ nọ họ, ‘Kọ Uvie na u bi su omẹ?’ Joma daoma mai kpobi re ma romakpotọ kẹ Uvie na enẹna, re ma sae jọ ahwo nọ a te jọ otọ esuo ọgbagba nana bẹdẹ bẹdẹ.