Accessibility setting

Agpili iti lengguahe

Mapan iti segundario a pagpilian

Mapan iti listaan dagiti linaonna

Mapan iti linaonna

Dagiti Saksi ni Jehova

Iloko

TI PAGWANAWANAN DISIEMBRE 2014

Masapul Kadi nga Umutangak?

Masapul Kadi nga Umutangak?

“Ti panagutang ket kasla kasaran; ti panagbayad ket kasla natayan.”—Maysa a pagsasao iti Swahili.

NALATAK daytoy a pagsasao iti East Africa, ken sigurado a kasta met ti karirikna ti adu iti intero a lubong. Kasta kadi met ti riknam no umutangka iti maysa a gayyem wenno iti sabsabali? Nupay kasla maiparbeng ti umutang no dadduma, talaga kadi a nasayaat dayta nga ideya? Ania dagiti peggad ken silo ti panagutang?

Ti sabali pay a pagsasao iti Swahili ibatadna ti talaga a problema: “Ti panagutang ken panagpautang dadaelenna ti panaggayyem.” Pudno a mabalin a madadael ti panaggagayyem ken relasion gapu iti utang. Uray nagsayaat dagiti plano ken motibo, saan a kanayon a mapasamak dagiti ninamnama. Kas pagarigan, no saan a makabayad ti immutang iti tiempo a nagtulagan, mabalin a masuron ti nagpautang. Nalabit agsakit ti nakemna, ken madadael ti relasionda—agraman ti pampamiliada. Gapu ta ti panagutang ket posible a pagtaudan ti di pagkikinnaawatan, saan koma a pangdarasan dayta no di ket umutangtayo laeng no awanen ti pamuspusan.

Mabalin met nga agpeggad ti relasion ti maysa a tao iti Dios gapu iti panagutang. Kasano? Umuna iti amin, kuna ti Biblia a nadangkes daydiay mangigaggagara ken sipapakinakem a di agbayad kadagiti utangna. (Salmo 37:21) Ibagana pay a “ti nakabulod adipen iti tao nga agpapautang.” (Proverbio 22:7) Masapul a laglagipen ti immutang nga adda obligasionna iti nakautanganna agingga a makabayad. Husto ti sabali pay a pagsasao iti Africa: “No bumulodka iti saka, sumurotka iti sadinoman a pangipananna kenka.” Kayatna a sawen, no nailumlomka iti utang, saanka a nawaya a mangaramid iti kayatmo.

No kasta, masapul a prioridad ti maysa a bayadan ti utangna. Ta no saan, mabalin a tumaud dagiti problema. Ti agtutuon nga utang mabalin nga agresulta iti nakaro a pakarigatan, saan a pannakaturturog, sobra a panagtrabaho, panagapa dagiti agassawa, panagsisina dagiti pamilia, posible a pannakaidarum wenno pannakaibalud, ken dadduma pay. Nainsiriban dagiti sasao iti Roma 13:8: “Dikay koma makautang iti maysa  a banag iti asinoman, malaksid iti panagayat iti maysa ken maysa.”

KASAPULAN KADI?

Gapu kadagiti nadakamaten, nasaysayaat nga agannadtayo iti panagutang. Nainsiriban nga isaludsodtayo: Talaga kadi a kasapulak ti umutang? Dayta kadin ti kakaisuna a pamuspusan tapno masalbarko ti pagbiag ti pamiliak? Wenno gapu iti kinaagum, a nalabit kayatko laeng ti nanamnam-ay a biag uray diak kabaelan? Kaaduanna a nasaysayaat ti agbalin a kontento ngem iti umutang.

Siempre adda dagiti kasasaad a kasapulan dayta, kas koma no adda emerhensia ket awanen ti sabali a pamuspusan. Ngem no ikeddengmo ti umutang, agbalinka koma a mapagtalkan ken mapagpiaran. Kasano?

Umuna, saantay a gundawayan ti asinoman gapu laeng ta nasaysayaat ti biagna ngem iti dadduma. Ditay koma ipapan a no nabakbaknang ti maysa, obligado a tumulong kadatayo iti pinansial. Ditay met koma panunoten a saantayo nga obligado nga agbayad kenkuana. Saanmo nga apalan dagidiay kasla nataltalged ti pinansial a kasasaadda.—Proverbio 28:22.

Kalpasanna, siguraduem ken dagusem a bayadan ti inutangmo. No awan ti inkeddeng ti nagpautang a tiempo ti panagbayadmo, sikan ti mangikeddeng ket tungpalem dayta. Maiparegta a mangaramidkayo iti naisurat a katulagan tapno maliklikan dagiti di pagkinnaawatan. (Jeremias 32:9, 10) No posible, personal nga agbayadka tapno makapagyamanka iti immutangam. Mataginayon ti nasayaat a relasion no sipapanunotka iti panagbayadmo. Kinuna ni Jesus iti Sermonna iti Bantay: “Ti koma latta saoyo a Wen kaipapananna ti Wen, ti saoyo a Saan, Saan.” (Mateo 5:37) Laglagipem met a kanayon ti Nabalitokan a Bilin: “Amin a bambanag, ngarud, a kayatyo nga aramiden kadakayo dagiti tattao, masapul a kasta met ti aramidenyo kadakuada.”—Mateo 7:12.

DAGITI MAKATULONG A BALAKAD TI BIBLIA

Mangipapaay ti Biblia iti simple a pangontra iti tarigagay nga umutang: “Iti kinaagpaysuanna, dayta ket panggun-od iti dakkel a gunggona, daytoy nadiosan a debosion agraman iti pannakapnek.” (1 Timoteo 6:6) Kayatna a sawen, no kontentoka iti adda kenka, maliklikam dagiti makapaladingit nga ibunga ti panagutang. Kinapudnona, narigat ti makontento iti daytoy lubong a naglaka ti gumun-od iti kayatmo. Dita a maipakitatayo ti “nadiosan a debosion.” Kasano?

Alaentayo a pagarigan ti agassawa a Kristiano iti Asia. Idi kaub-ubinganda pay, umap-apalda kadagidiay makagatang iti bukodda a balay. Isu nga immutangda iti banko ken kadagiti kakabagianda sa innayonda ti urnongda ket gimmatangda iti balay. Di nagbayag, marigatandan a mangtinnag iti dakkel a bayadanda iti binulan. Masapul nga agnayonda iti trabaho, agobertaymda, isu a bassiten ti tiempoda kadagiti annakda. “Nakadagdagsen ti ulok gapu iti stress, ut-ot, ken puyat. Kasla diak makaanges,” kuna ti asawa a lalaki.

“Ti panangmatmat kadagiti material a bambanag maitunos iti Biblia ket maysa a proteksion”

Idi agangay, nalagipda ti sasao iti 1 Timoteo 6:6 ket ti nagtengda a solusion, ilakoda ti balayda. Dua a tawen pay ti limmabas sada nakabayad iti utangda. Ania ti nasursuro dagitoy nga agassawa? “Ti panangmatmat kadagiti material a bambanag maitunos iti Biblia ket maysa a proteksion,” kunada.

Nalatak iti adu ti pagsasao dagiti taga-Swahili a nadakamat iti rugi. Ngem saanna a napasardeng dagiti tattao nga umutang. Maitunos kadagiti nausig a prinsipio ti Biblia, saan kadi a nainsiriban a panunoten a naimbag ti saludsod a, Masapul kadi nga umutangak?

Ammuem ti Ad-adu Pay

Problema iti Kuarta ken Utang—Makatulong Kadi ti Biblia?

Saan a magatang ti kuarta ti kinaragsak, ngem adda uppat a prinsipio iti Biblia a makatulong iti panangusarmo iti kuarta.

Tallo a Banag a Saan a Magatang ti Kuarta

Gapu iti kuarta, adda dagiti magatangtayo a kasapulantayo ngem ti naan-anay a pannakapnek iti biag ket magun-odan kadagiti banag a saan a magatang ti kuarta.