Accessibility setting

Agpili iti lengguahe

Mapan iti segundario a pagpilian

Mapan iti listaan dagiti linaonna

Mapan iti linaonna

Dagiti Saksi ni Jehova

Iloko

TI PAGWANAWANAN NO. 2 2016

Masapul Kadi a Mapan Agdayaw Dagiti Kristiano Kadagiti “Sagrado a Lugar”?

Masapul Kadi a Mapan Agdayaw Dagiti Kristiano Kadagiti “Sagrado a Lugar”?

KADA tawen, nasurok nga 6 a milion a tattao ti mapmapan iti maysa a naiputputong a kabakiran iti Peninsula ti Shima idiay Japan. Mapanda iti Grand Shrine ti Ise, nga ayan ti diosa ti init ti Shinto a ni Amaterasu Omikami, nga agarup 2,000 a tawenen a daydayawenda. Bugguan nga umuna dagiti agdaydayaw dagiti ima ken ngiwatda, sa bayat a nakatakderda iti haiden (maysa a kuarto a pagkararagan ken pagdayawan) ti Grand Shrine, aramidenda ti maysa a ritual, ket agrukob, agpalakpak, ken agkararagda iti diosa. * Maipalubos kadagiti miembro ti Shinto nga aramidenda ti patpatien dagiti sabali a relihion. Mamati met ti dadduma a Budista, agkunkuna a Kristiano, ken dadduma pay, nga awan dakesna no aramidenda dagiti ritual ti Shinto iti daytoy a shrine, wenno “sagrado a lugar.” *

Adu kadagiti dadakkel a relihion iti lubong ti addaan kadagiti maibilbilang a sagrado a lugar, ket minilion a tattao ti bumisbisita kadagita. Kadagiti nasion nga adu ti agkunkuna a Kristiano, adu a simbaan ken “sagrado a lugar” ti nairanta a pagdayawan ken ni Jesus, Maria, ken kadagiti sasanto. Dadduma kadagita ti naipatakder kadagiti lugar a maibagbaga a nakapasamakan dagiti salaysay iti Biblia wenno dagiti nabiit pay a “milagro,” wenno iti lugar a nakaidulinan dagiti alikamen wenno nabatbati a paset ti bagi ti maysa a daydayawenda. Adu ti mapan agkarkararag kadagiti “sagrado a lugar” ta patienda a mas masungbatan dagiti kararagda. Para iti dadduma, ti pannakadanonda iti maysa a “sagrado a lugar” ti kapatgan a paset ti napaut a pilgrimage—panagbiahe a mapan iti maysa a “sagrado a lugar”—tapno paneknekanda ti debosionda.

Dagiti mapmapan idiay Grand Shrine ti Ise, Japan, ken ti Grotto of Massabielle idiay Lourdes, France

Mas masungbatan kadi dagiti kararag ken pakaasi no maikararagda kadagiti “sagrado a lugar”? Maragsakan kadi ti Dios iti pammati dagiti mapmapan kadagita? Maysa pay, masapul kadi a mapan agdayaw dagiti Kristiano kadagiti “sagrado a lugar”? Makatulong ti sungbat dagitoy a saludsod tapno maawatantayo no ania ti pangibilangantayo iti panagdayaw kadagita a lugar. Makatulong pay dagitoy tapno maawatantayo no ania a kita ti panagdayaw ti talaga a mangparagsak iti Dios.

PANAGDAYAW ITI “ESPIRITU KEN KINAPUDNO”

Ania ti kayat a sawen ni Jesus idi imbagana a masapul nga agdayawtayo “buyogen ti espiritu ken kinapudno”?

Ipakita ti pannakisarita ni Jesus iti maysa a Samaritana no ania ti pangibilangan ti Dios iti panagdayaw kadagiti “sagrado a lugar.” Idi nakadanon ni Jesus idiay Samaria, nagsardeng iti maysa a bubon iti asideg ti siudad ti Sicar tapno aginana. Kinasaritana ti maysa a babai nga agsaksakdo iti bubon. Iti panagsaritada, imbaga ti babai ti dakkel a nagdumaan ti panagdayaw dagiti Judio ken dagiti Samaritano. Kinunana: “Nagdaydayaw dagidi ammami iti daytoy a bantay; ngem kunaenyo nga idiay Jerusalem ti lugar a rebbeng a pagdaydayawan dagiti tattao.”—Juan 4:5-9, 20.

 Ti bantay a tuktukoyen ti babai ket ti Bantay Gerizim nga agarup 50 a kilometro iti amianan ti Jerusalem. Adda idi templo dagiti Samaritano iti dayta a bantay a pangselselebraranda kadagiti piesta a kas iti Paskua (Passover). Ngem imbes nga isentro ni Jesus ti saritaanda iti dayta a dakkel a nagdumaan ti panagdaydayawda, imbagana iti babai: “Mamatika kaniak, babai, Um-umayen ti oras a saankayton nga agdayaw iti Ama iti daytoy a bantay wenno idiay Jerusalem.” (Juan 4:21) Makapasiddaaw dayta nga imbaga ni Jesus, aglalo ta maysa isuna a Judio! Apay a masapul nga agpatingga ti panagdayaw iti templo ti Dios idiay Jerusalem?

Intuloy ni Jesus: “Um-umayen ti oras, ket itan dayta, a dagiti pudno a managdaydayaw agdayawdanto iti Ama buyogen ti espiritu ken kinapudno, ta, pudno unay, ti Ama sapsapulenna dagiti kasta nga agdayaw kenkuana.” (Juan 4:23) Ginasut a tawen nga imbilang dagiti Judio ti nagpintas a templo iti Jerusalem kas kangrunaan a lugar a pagdayawanda. Mamitlo iti makatawen a mapanda sadiay tapno agidatonda iti Diosda a ni Jehova. (Exodo 23:14-17) Ngem kuna ni Jesus nga agbaliwto dayta ket dagiti “pudno a managdaydayaw” agdayawdanto “buyogen ti espiritu ken kinapudno.”

Ti templo dagiti Judio ket maysa a pisikal nga estruktura a naipatakder iti maysa nga espesipiko a lugar. Ngem ditay makita ti espiritu ken kinapudno, ken ditay masarakan dagita iti aniaman a makita a lugar. Ibagbaga ngarud ni Jesus a saan a nakasentro wenno nakadepende ti pudno a panagdayaw dagiti Kristiano iti aniaman nga estruktura wenno makita a lugar, iti man Bantay Gerizim, iti templo ti Jerusalem, wenno iti aniaman a “sagrado a lugar.”

Iti pannakisaritana iti Samaritana, imbaga met ni Jesus nga “um-umayen ti oras” iti dayta a panagbalbaliw ti panagdayaw iti Dios. Kaano a mapasamak dayta? Napasamak dayta idi natay ni Jesus, ket pinagpatinggana ti pamay-an ti panagdayaw dagiti Judio a naibatay iti Linteg ni Moises. (Roma 10:4) Ngem imbaga met ni Jesus: ‘Ti oras ket itan.’ Apay? Ngamin, kas Mesias, mangur-urnong idin ni Jesus kadagiti adalan a mangtungpal iti bilin a simmaruno nga imbagana: “Ti Dios maysa nga Espiritu, ket dagidiay agdaydayaw kenkuana masapul nga agdayawda a buyogen ti espiritu ken kinapudno.” (Juan 4:24) Ania ngarud ti kayat a sawen ti panagdayaw babaen iti espiritu ken kinapudno?

Idi imbaga ni Jesus ti panagdayaw babaen iti espiritu, tuktukoyenna ti panangidalan ti nasantuan nga espiritu ti Dios, a dayta met laeng ti tumultulong tapno maawatantayo ti Biblia. (1 Corinto 2:9-12) Ken ti kinapudno nga imbaga ni Jesus ket ti umiso a pannakaammo iti pannursuro ti Biblia. No kasta, imbes nga agdayawtayo iti aniaman nga espesial a lugar, awaten ti Dios ti panagdayawtayo no naibatay kadagiti pannursuro ti Biblia ken no idaldalan ti nasantuan nga espiritu.

 TI PANGIBILANGAN DAGITI KRISTIANO KADAGITI “SAGRADO A LUGAR”

Ania ngarud ti masapul a pangibilangan dagiti Kristiano iti ipapan kadagiti “sagrado a lugar” ken panagdayaw kadagita? No adalentayo a naimbag ti bilin ni Jesus a masapul nga agdayaw dagiti pudno a managdaydayaw iti Dios babaen iti espiritu ken kinapudno, maawatantayo nga awan ti espesial a pategna iti nailangitan nga Amatayo ti panagdayaw a maar-aramid iti aniaman a “sagrado a lugar.” Kasta met, ibaga ti Biblia no ania ti pangibilangan ti Dios iti panagdayaw kadagiti didiosen wenno idolo. Kunana: “Pagtalawanyo ti idolatria” ken “igagayo [wenno, iyadayoyo] ti bagbagiyo manipud kadagiti idolo.” (1 Corinto 10:14; 1 Juan 5:21) Saan ngarud a mabalin nga agdayaw dagiti pudno a Kristiano iti aniaman a lugar a maibilbilang a nasantuan wenno iti lugar a pakaar-aramidan ti panagdayaw kadagiti didiosen.

Ngem dina met kayat a sawen nga iparit ti Biblia a maaddaantayo iti nasayaat a lugar a pagkararagan, pagadalan, wenno pagmennamennaan. Ti naurnos ken nadayaw a lugar a pagdaydayawan ket maibagay iti panagadal ken panagsasarita maipapan iti Dios. Saan met a dakes ti agipatakder iti pakalaglagipan, a kas iti panteon, para iti natay a tao. Mabalin a panangipakita la dayta iti pammateg iti pimmusay. Ngem no ibilangtayo dagiti kasta a lugar kas “sagrado” wenno usarentayo dagita a pagdayawan kadagiti rebulto wenno kadagiti nabatbati nga alikamen wenno paset ti bagi ti natay a tao, maikontra la unay dayta iti imbaga ni Jesus.

Isu a saan a kasapulan a mapanka agkararag iti maysa a “sagrado a lugar” tapno laeng sungbatan ti Dios ti kararagmo. Ken saan a maragsakan ti Dios no mapanka iti maysa a maibilbilang a sagrado a lugar, ket dinaka met ikkan kadagiti espesial a bendision. Ibaga ti Biblia a ni Jehova, ti “Apo ti langit ken daga, saan nga agnaed kadagiti templo nga inaramid ti ima.” Ngem di kayat a sawen dayta nga adayo ti Dios kadatayo. Mabalintayo ti agkararag kenkuana sadinoman ti ayantayo ket denggennatayo gapu ta “saan nga adayo [ti Dios] iti tunggal maysa kadatayo.”—Aramid 17:24-27.

^ par. 2 Mabalin nga agduduma dagiti ritual a maar-aramid kadagiti shrine ti Shinto.

^ par. 2 Kitaem ti kahon nga “ Ania ti ‘Sagrado a Lugar’?

Ammuem ti Ad-adu Pay

Rumbeng Kadi a Pagdayawantayo Dagiti Imahen?

Maseknan kadi ti Dios no agusartayo iti imahen wenno idolo iti panagdayawtayo kenkuana?