Mapan iti linaonna

Mapan iti segundario a pagpilian

Mapan iti listaan dagiti linaonna

Dagiti Saksi ni Jehova

Iloko

Agriingkayo!  |  Oktubre 2013

Ti Masapul a Maammuam Maipapan iti Kissiw

Ti Masapul a Maammuam Maipapan iti Kissiw

ADDA gayyemmo a natumba gapu ta naawanan iti puot. Simmikkil ti bagina sa nangrugin nga agkuyegyeg ti ulo agraman dagiti ima ken sakana. No ammom nga agkissiw, maipaaymo ti kasapulanna a panangasistir bayat nga ur-urayem ti kanayonan a tulong. Usigentayo ti dadduma a napateg nga impormasion maipapan iti daytoy a sakit a masansan a di maawatan.

Ania ti kissiw? Maysa dayta a sakit ti utek a pakaigapuan ti apagbiit a panagdikar wenno panagkidar dagiti sintomana nga agpaut iti kurang a lima a minuto. Ti nadeskribir a kasasaad iti ngato ket gagangay iti maaw-awagan iti grand mal seizure.

Ania ti pakaigapuan ti panagkidar dagiti sintomana? Patien dagiti managsirarak a mapasamak dayta no di umiso dagiti signal a yallatiw dagiti selula iti utek. Saan pay a nalawag no apay a mapasamak dayta.

Ania ti masapul nga aramidek no sumro ti grand mal seizure ti maysa nga adda kissiwna? Bay-am a malpas dayta ken dimo igawgawid. Siertuem laeng a saan a nadangran ti bagina ken agang-anges pay, sigun iti The Encyclopedia of the Brain and Brain Disorders. Ngem kuna ti libro: “Masapul a mangayab iti ambulansia no nasurok a lima a minuton nga agkiskissiw, no insigida a napasarunuan dayta, wenno no saan a nagsubli ti puotna sumagmamano a minuto kalpasan ti panagkidar ti kissiwna.”

Kasano a matulongak bayat nga agkidkidar ti kissiwna? Mangikabilka iti nalukneng a banag a pannakapunganna, ken yadayom iti ulona dagiti makasugat a banag. No sumardeng ti panagkuyegyegna, ibalikidmo kas ti ipakita ti diagram.

Ania ti masapul nga aramidek no agsublin ti puotna? Umuna, ibagam a saan nga agdanag. Kalpasanna, tulongam a tumakder ken mapan iti disso a mabalinna a paginanaan. Kaaduan ket mariro ken makaturturog kalpasan a simro ti kissiwda; ti dadduma ket alisto la nga agsubli iti normal ti kasasaadda ken maituloyda ti ar-aramidenda sakbay a simro ti kissiwda.

Amin kadi nga agkissiw ket agkuyegyeg? Saan. Dadduma ket apagbiit a dida ammo ti ar-aramidenda ngem saanda met a matumba. Maawagan dayta iti petit mal seizure (wenno absence seizure), a kadawyanna nga apagbiit ken awan dagiti agpaut nga epektona. Makapasar ti dadduma nga agkissiw iti mabayag a petit  mal seizures nga agpaut iti sumagmamano a minuto. Iti kasta a kasasaad, mabalin nga agpagnapagna iti kuarto, guyodguyodenna ti badona, wenno karkarna ti tigtignayna. Kalpasan dayta, mabalin a kasla agkalkallautang ti riknana.

Kasano ti biag dagiti adda kissiwna? Gagangay nga adu kadakuada ti kanayon a madanagan no kaano ken sadino nga agkidar ti kissiwda. Gapu ta dida kayat ti maibabain, mabalin a likliklikanda ti adu a tao.

Kasano a matulongan ti adda kissiwna? Paregtaem a mangyebkas iti marikriknana. Dumngegka a naimbag. Damagem no ania ti kayatna nga aramidem no sumro ti kissiwna. Adu kadagiti addaan iti kissiw ti saan a makapagmaneho isu a nalabit mabalinmo nga ilugan wenno tulongan iti dadduma nga obrana.

Mabalin kadi a kissayan ti kasansan—wenno malapdan pay ketdi ti panagkidar ti kissiw? Adda dadduma a rason, kas iti stress ken puyat, a dumakkel ti posibilidad a sumro ti kissiw. Iparparegta ngarud dagiti eksperto ti umdas a panaginana ken regular a panagehersisio kadagiti adda kissiwna tapno maksayan ti stress-da. Iti dadduma a kasasaad, nasamay met dagiti agas a manglapped iti panagkidar.