Mapan iti linaonna

Mapan iti listaan dagiti linaonna

 KAPITULO 10

Panagasawa​—Sagut ti Dios

Panagasawa​—Sagut ti Dios

“Saan nga alisto a mapugsat ti tali a tallo ti lubidna.”​—ECLESIASTES 4:12.

1, 2. (a) Ania ti namnamaen dagiti kakaskasar? (b) Ania dagiti saludsod a masungbatan iti daytoy a kapitulo?

PANUNOTEM ti naragsak a nobio ken nobia iti aldaw ti kasarda. Magagaranda iti masanguanan a biagda ken nagadu ti namnamaen ken ar-arapaapenda. Namnamaenda nga agpaut ken naragsak ti panagasawada.

2 Ngem saan a nagtultuloy a naragsak ti adu a panagasawa a naragsak idi damo. Tapno agtultuloy ken naragsak ti panagasawa, masapul nga agpaiwanwan ti agassawa iti Dios. Gapuna, kitaentayo ti sungbat ti Biblia kadagitoy a saludsod: Ania ti sumagmamano a pagsayaatan ti panagasawa? No makiasawaka, kasanom a mapili a naimbag ti pakiasawaam? Kasanoka nga agbalin a nasayaat nga asawa? Ken ania ti makatulong tapno agpaut ti panagasawa?​—Basaen ti Proverbio 3:5, 6.

MASAPUL KADI A MAKIASAWAAK?

3. Masapul kadi a makiasawa ti maysa a tao tapno agbalin a naragsak? Ilawlawagmo.

3 Patien ti dadduma nga agbalin laeng a naragsak ti maysa a tao no makiasawa. Ngem saan nga agpayso dayta. Imbaga ni Jesus a mabalin a maysa a sagut ti kinaawan asawa. (Mateo 19:11, 12) Imbaga met ni apostol Pablo nga adda dagiti pagsayaatan ti kinaawan asawa. (1 Corinto 7:32-38) Sika ti agdesision no makiasawaka wenno saan. Dimo ipalubos a ti gagayyemmo, kapamiliam, wenno kulturam ti mangpilit kenka a makiasawa.

4. Ania ti sumagmamano a pagimbagan ti nasayaat a panagasawa?

 4 Ibaga ti Biblia a maysa met a sagut ti Dios ti panagasawa, ken adda sumagmamano a pagimbaganna. Kinuna ni Jehova maipapan iti umuna a tao a ni Adan: “Saan a nasayaat nga agmaymaysa ti lalaki. Mangaramidak iti katulonganna, kas kaparehana.” (Genesis 2:18) Pinarsua ni Jehova ni Eva tapno agbalin nga asawa ni Adan ket nagbalinda kas ti umuna a pamilia ti tao. No maaddaanen ti agassawa iti annak, ti panagasawada ket masapul nga agbalin a natalged a pangpadakkelanda kadagiti annakda. Ngem saan la a ti maaddaan iti annak ti panggep ti panagasawa.​—Salmo 127:3; Efeso 6:1-4.

5, 6. Kasano nga agbalin ti panagasawa a kas iti “tali a tallo ti lubidna”?

5 Insurat ni Ari Solomon: “Nasaysayaat ti dua ngem ti maysa, ta adda naimbag a gunggonada iti napasnek a panagtrabahoda. Ta no matuang ti maysa, mabalin a bangonen ti kaduana. Ngem ania ti mapasamak no matuang ti maysa nga awan ti mangbangon kenkuana? . . . Saan nga alisto a mapugsat ti tali a tallo ti lubidna.”​—Eclesiastes 4:9-12.

6 Ti nasayaat a panagasawa ti mabalin a kasingedan a panaggayyem ti dua a tao nga agtinnulong, aglinniwliwa, ken agsinnalaknib. Ayat ti mangpatibker iti panagasawa, ngem natibtibker manen ti panagasawa no agdaydayaw ti agassawa ken Jehova. Ti panagasawada ket agbalin a kas iti “tali a tallo ti lubidna” a siiirut a nasallapid. Adayo a nalaglagda dayta ngem iti tali a dua laeng ti lubidna. Natibtibker ti panagasawa no karaman ni Jehova iti dayta.

7, 8. Ania ti imbalakad ni Pablo maipapan iti panagasawa?

7 Kalpasan ti panagkasar ti lalaki ken babai, matagiragsakda a penneken ti natural a seksual a tarigagay ti  tunggal maysa kadakuada. (Proverbio 5:18) Ngem no makiasawa ti maysa tapno laeng mapennekna dagitoy a tarigagay, mabalin a saan a nainsiriban ti panangpilina iti pakiasawaanna. Isu a kuna ti Biblia a mangasawa laeng koma ti maysa no limbesen iti “kinaagtutubona,” ti tiempo a napigsa unay dagiti seksual a tarigagay. (1 Corinto 7:36) Nasaysayaat a makiasawa ti maysa inton makontrolnan dagita a riknana, tapno ad-adda a makapagpanunot a naimbag ken nasaysayaat ti panagdesisionna.​—1 Corinto 7:9; Santiago 1:15.

8 No pampanunotem ti makiasawa, nasayaat no agbalinka a realistiko ken laglagipem nga addanto latta dagiti problema iti panagasawa. Imbaga ni Pablo a dagidiay mangasawa ket “agrigatdanto iti lasag.” (1 Corinto 7:28) Maipasango met kadagiti narigat a kasasaad uray ti kasayaatan a panagasawa. Isu a no kayatmo ti makiasawa, siguraduem a nainsiriban ti panangpilim iti pakiasawaam.

ASINO TI MASAPUL A PAKIASAWAAK?

9, 10. Ania ti mapasamak no saan nga agdaydayaw ken Jehova ti nakiasawaantayo?

9 Daytoy ti napateg a prinsipio a laglagipem no agpilika iti pakiasawaam: “Dikay makisangol kadagiti di manamati ta saankayo nga agpada.” (2 Corinto 6:14) Dayta nga ilustrasion ket naibatay iti maar-aramid iti panagtalon. No agduma ti kadakkel wenno kapigsa ti dua nga animal, saan ida a pagkaduaen ti mannalon iti panagarado. Agpada a marigatan dagiti animal ket awan asi ti mannalon no pagkaduaenna ida. Iti umasping a pamay-an, mangyeg iti adu a problema ti panagasawa ti maysa nga agdaydayaw ken Jehova ken ti saan nga agdaydayaw kenkuana. Isu a ti nainsiriban a balakad ti  Biblia kadatayo ket makiasawa “isuna laeng ta iti adalan ti Apo.”​—1 Corinto 7:39.

10 Adda dagiti tiempo a marikna ti dadduma a Kristiano a nasaysayaat laengen a makiasawada iti saan nga agdaydayaw ken Jehova imbes nga agmaymaysada. Ngem no saantayo a suroten ti balakad ti Biblia, masansan nga agresulta dayta iti saem ken liday. Kas agdaydayaw ken Jehova, ti panagserbitayo kenkuana ti kapatgan iti biagtayo. Ania ti mariknam no saanmo a kadua ti asawam iti dayta a kapatgan a paset ti biagmo? Inkeddeng ti adu a saanda laengen a makiasawa imbes a makiasawada iti saan a mangay-ayat ken agserserbi ken Jehova.​—Basaen ti Salmo 32:8.

11. Kasanom a mapili a naimbag ti pakiasawaam?

11 Dina kaipapanan dayta a basta asinoman nga agdaydayaw ken Jehova ket mabalin a nasayaat a pakiasawaam. No pampanunotem ti makiasawa, piliem daydiay talaga a kayatmo ken makatunosam a naimbag. Agurayka agingga a makabirokka iti kapadpadam dagiti kayatna nga aramiden iti biag ken iyun-unana ti panagserbi iti Dios. Iwayaam a basaen ken utoben dagiti makatulong a balakad iti panagasawa a masarakan kadagiti publikasion manipud iti matalek ken masirib nga adipen.​—Basaen ti Salmo 119:105.

12. Ania ti masursurotayo iti salaysay ti Biblia maipapan iti panagpili ti nagannak iti pakiasawaan ti anakda?

12 Iti dadduma a kultura, gagangay a dagiti nagannak ti agpili iti pakiasawaan ti anakda. Maipagarup nga ammo dagiti nagannak no asino ti kasayaatan para iti anakda. Gagangay met dayta a kaugalian idi panawen ti Biblia. Isu a no kasta ti suroten ti pamiliayo, makatulong ti Biblia kadagiti nagannak a mangammo no ania  dagiti kababalin a masapul a kitaenda. Kas pagarigan, idi agpili ni Abraham iti agbalin nga asawa ni Isaac, saan a kuarta wenno kasasaad iti kagimongan ti impangpangrunana no di ket daydiay mangay-ayat ken Jehova.​—Genesis 24:3, 67; kitaen ti Endnote 25.

KASANO A MAKAPAGSAGANAAK PARA ITI PANAGASAWA?

13-15. (a) Kasano a makapagsagana ti maysa a lalaki tapno agbalin a nasayaat nga asawa? (b) Kasano a makapagsagana ti maysa a babai tapno agbalin a nasayaat nga asawa?

13 No pampanunotem ti makiasawa, siguraduem a nakasaganakan. Mabalin a mariknam a nakasaganakan  ngem pagsasaritaantayo no ania a talaga ti kayat a sawen ti panagsagana iti panagasawa. Mabalin a masdaawka iti sungbat.

Iwayaam a basaen ken panunoten a naimbag ti balakad ti Sao ti Dios maipapan iti panagasawa

14 Isuro ti Biblia nga agduma ti akem ti asawa a lalaki ken ti asawa a babai iti pamilia. Agduma ngarud ti kayat a sawen ti panagbalin a nakasagana iti panagasawa depende no maysaka a lalaki wenno babai. No pampanunoten ti maysa a lalaki ti agasawa, masapul nga isaludsodna iti bagina no nakasaganan nga agbalin nga ulo ti pamilia. Namnamaen ni Jehova nga ited ti asawa a lalaki dagiti material ken emosional a kasapulan ti asawa ken annakna. Kangrunaanna, masapul nga idauluanna ti pamiliana iti panagdaydayawda iti Dios. Sigun iti Biblia, ti lalaki a saan a mangaywan iti pamiliana ket “dakdakes ngem iti tao nga awanan pammati.” (1 Timoteo 5:8) Isu a no maysaka a lalaki ket pampanunotem ti mangasawa, panunotem no kasanom a mayaplikar daytoy a prinsipio ti Biblia: “Planuem ti aramidem iti ruar, ken isaganam ti talonmo; kalpasanna, bangonem ti balaymo.” Iti sabali a pannao, sakbay a mangasawaka, siguraduem a kabaelam ti agbalin a klase ti asawa a lalaki a namnamaen ni Jehova a pagbalinam.​—Proverbio 24:27.

15 No pampanunoten ti maysa a babai ti makiasawa, masapul nga isaludsodna iti bagina no nakasaganan a mangitungpal kadagiti responsabilidad ti maysa nga asawa a babai ken nalabit maysa nga ina. Dinakamat ti Biblia ti dadduma kadagiti adu a pamay-an a maaywanan ti nasayaat nga asawa a babai ni lakayna ken ti annakda. (Proverbio 31:10-31) Adu a lallaki ken babbai ita ti mangpampanunot laeng iti aramiden ti asawada para kadakuada ngem kayat ni Jehova a panunotentayo ti mabalintay nga aramiden para iti asawatayo.

16, 17. No pampanunotem ti makiasawa, ania ti masapul a panunotem a naimbag?

 16 Sakbay a makiasawaka, panunotem a naimbag ti ibagbaga ni Jehova maipapan kadagiti assawa a lallaki ken babbai. Ti panagbalin nga ulo ti pamilia dina kaipapanan a ti lalaki ket agbalin a naturay, iti man pisikal wenno emosional. Ti nasayaat nga ulo ti pamilia tuladenna ni Jesus a kanayon a nadungngo ken nasingpet kadagiti ay-aywananna. (Efeso 5:23) Masapul met a panunoten ti maysa a babai ti kaipapanan ti panangsuportarna kadagiti desision ni lakayna ken pannakitinnulong kenkuana. (Roma 7:2) Masapul nga isaludsodna iti bagina no maragsakan met laeng nga agpasakup iti maysa nga imperpekto a lalaki. No panagriknana ket saan, nasaysayaat nga agtalinaed pay laeng a balasang.

17 Masapul nga ad-adda a sipapanunot ti agassawa iti panangparagsakda iti asawada imbes nga iti bagida. (Basaen ti Filipos 2:4.) Insurat ni Pablo: “Ayaten koma ti tunggal maysa kadakayo ti asawana a babai a kas iti panagayatna iti bagina; iti sabali a bangir, masapul nga adda nauneg a respeto ti babai iti asawana a lalaki.” (Efeso 5:21-33) Agpada a masapul a marikna ti lalaki ken babai ti ayat ken respeto. Ngem tapno agballigi ti panagasawa, nangnangruna a masapul a maammuan ti asawa a lalaki nga isu ket raraemen ni baketna, ken nangnangruna a masapul a maammuan ti asawa a babai nga isu ket ay-ayaten ni lakayna.

18. Apay a masapul nga agannad ti lalaki ken babai bayat ti panaginnaremda?

18 Ti panaginnarem wenno panagnobio ket naragsak koma a tiempo para iti lalaki ken babai bayat nga agin-innammoda  a naimbag. Tiempo met dayta nga agbalinda a realistiko ken napudno tapno maikeddengda no talaga a kayatda a kadua ti maysa ken maysa bayat a sibibiagda. Bayat ti panaginnarem, sursuruen ti lalaki ken babai ti makikomunikar iti maysa ken maysa ken ikagumaanda nga ammuen ti pudpudno a linaon ti puso ti tunggal maysa. Bayat a dumekdekket ti relasionda, natural laeng a mariknada ti pisikal a pannakaatrakar iti maysa ken maysa. Ngem masapul a sursuruenda a kontrolen no kasanoda nga ipakita dagita a rikna sakbay nga agkasarda tapno dida makaaramid iti immoral. Ti  pudno nga ayat ti tumulong kadakuada nga agteppel ken saan a mangaramid iti mangdadael iti relasionda a dua ken iti relasionda ken Jehova.​—1 Tesalonica 4:6.

Bayat ti panaginnarem wenno panagnobio, sursuruen ti lalaki ken babai ti makikomunikar iti maysa ken maysa

ANIA TI ARAMIDEK TAPNO AGPAUT TI PANAGASAWAMI?

19, 20. Ania ti pangibilangan dagiti Kristiano iti panagasawa?

19 Iti adu a libro ken pelikula, aggibus ti estoria iti maysa nga engrande ken naragsak a kasar. Iti pudno a biag, ti kasar ket pangrugian laeng. Pinanggep ni Jehova a ti panagasawa ket permanente a relasion.​—Genesis 2:24.

20 Adu ita ti mangibilang a temporario ti panagasawa. Naglaka ti makiasawa ken naglaka ti makisina wenno makidiborsio. Adda dagiti mangibilang a no mangrugi dagiti problema, tiempon a panawanda ti asawada ken pagpatinggaen ti panagasawada. Ngem laglagipem ti ilustrasion iti Biblia maipapan iti nalagda a tali a tallo ti lubidna a siiirut a nasallapid. Saan a mapugsat ti kasta a tali uray maguyod iti napigsa. No agpatulongtayo ken Jehova, agpaut ti panagasawatayo. Kinuna ni Jesus: “Ti pinagtipon ti Dios, saan koma a pagsinaen ti tao.”​—Mateo 19:6.

21. Ania ti makatulong iti asawa a lalaki ken babai tapno ayatenda ti maysa ken maysa?

21 Addaantayo amin iti paglaingan ken pagkapuyan. Naglaka laeng a makitatayo dagiti pagkapuyan ti sabali, nangruna dagiti pagkapuyan ti asawatayo. Ngem saantayo a naragsak no kasta ti aramidentayo. Nupay kasta, no dagiti nasayaat a galad ti asawatayo ti kitaentayo, naragsak ti panagasawatayo. Realistiko kadi ti panangaramid iti dayta? Wen! Ammo ni Jehova nga imperpektotayo  ngem dagiti nasayaat a kababalintayo ti kitkitaenna. Panunotem laengen no saan a kasta ti ar-aramidenna! Kinuna ti salmista: “No dagiti kamali laeng ti kitkitaem, O Jah, asino ngarud ti makapagtakder, O Jehova?” (Salmo 130:3) Kabaelan dagiti agassawa a tuladen ni Jehova no dagiti nasayaat a banag ti kitaenda iti asawada ken alistoda nga agpinnakawan.​—Basaen ti Colosas 3:13.

22, 23. Kasano a nangipakita da Abraham ken Sara iti nagsayaat nga ulidan para kadagiti agassawa?

 22 Iti panaglabas ti tawen, agbalin a natibtibker ti panagasawa. Napaut ken naragsak ti panagasawa da Abraham ken Sara. Idi imbaga ni Jehova ken Abraham a panawanda ti balayda iti siudad ti Ur, mabalin a nasuroken nga 60 ti tawen ni Sara. Panunotem ti karigat para kenkuana ti mangpanaw iti komportable a balay sa agyan kadagiti tolda. Ngem ni Sara ket maysa a nasayaat a gayyem ken asawa ni Abraham ken talaga a raraemenna ni lakayna. Isu a sinuportaranna dagiti desision ni Abraham ken timmulong tapno agballigi dagita.​—Genesis 18:12; 1 Pedro 3:6.

23 Siempre, ti nasayaat a panagasawa dina kaipapanan a kanayon nga agtunos ti agassawa iti amin a banag. Naminsan, saan nga immanamong ni Abraham ken Sara ngem kinuna ni Jehova kenkuana: “Denggem ti asawam.” Inaramid dayta ni Abraham ket nasayaat dagiti resultana. (Genesis 21:9-13) Dika maupay no sagpaminsan nga adda saanyo a pagtunosan nga agassawa. Ti napateg ket agin-innayat ken agrinrinnaemkayo latta uray no agduma ti kapanunotanyo.

Iti rugi pay laeng, pagbalinenyo ti Sao ti Dios a paset ti panagasawayo

24. Kasano nga agbalin ti panagasawatayo a pakaidayawan ni Jehova?

24 Iti kongregasion Kristiano, rinibu dagiti naragsak a pagassawaan. No kayatmo ti makiasawa, laglagipem a ti panagpili iti pakiasawaan ti maysa kadagiti kapatgan a desision nga aramidem. Apektaranna ti intero a panagbiagmo, isu nga agpaiwanwanka ken Jehova. Iti kasta, nainsiriban a makapilika iti agbalin nga asawam, makapagsaganaka a naimbag para iti panagasawa, ken makaibangonka iti natibker ken nadungngo a relasion a pakaidayawan ni Jehova.