Accessibility setting

Agpili iti lengguahe

Mapan iti segundario a pagpilian

Mapan iti linaonna

Dagiti Saksi ni Jehova

Iloko

SALUDSOD DAGITI AGTUTUBO

Kasanok nga Ilawlawag ti Panangmatmatko Maipapan iti Seks?

Kasanok nga Ilawlawag ti Panangmatmatko Maipapan iti Seks?

“Ania? Birhenka pay laeng?”

No kayatmo a sungbatan dayta ken wen ti sungbatmo, kayatmo kadi a sikokompiansa a maibagam dayta? Makatulong kenka daytoy nga artikulo!

 Ania ti makuna a birhen?

Ti birhen ket maysa a saan pay a pulos aktual a nakiseks.

Ngem siempre, saan la a ti aktual a pannakiseks ti kakaisuna a pamay-an ti seksual nga aktibidad. Dadduma ti mangibilang iti bagida kas “birhen” gapu ta dida pay “aktual” a nakiseks uray no naaramidda metten ti amin a dadduma pay a pamay-an ti pannakiseks.

Ti sao a “seks” ket mabalin a tumukoy, kas pagarigan, kadagiti panagseks babaen iti ngiwat (oral sex), kerret (anal sex), wenno panangay-ayam iti mabagbagi ti sabali a tao.

Laglagipem: Saanen a makuna a birhen dagiti makiramraman iti seks—a pakairamanan ti oral sex, anal sex, wenno panangay-ayam iti mabagbagi ti sabali a tao.

  Ania ti kuna ti Biblia maipapan iti seks?

Kuna ti Biblia a ti seksual nga aktibidad ket aramiden laeng koma ti agassawan a lalaki ken babai. (Proverbio 5:18) No ngarud kayat ti maysa a paragsaken ti Dios, rumbeng a saan a makiraman iti seksual nga aktibidad agingga a di pay nagkasar.1 Tesalonica 4:3-5.

Ibaga ti dadduma a ti panangmatmat ti Biblia ket kadaanan ken saanen a pulos a praktikal iti moderno a lubongtayo. Ngem laglagipem a mapaspasaran ti moderno a lubongtayo ti panagsisina, diborsio, di kinayat a panagsikog, ken saksakit a mayakar babaen ti pannakiseks. Talaga ngarud nga awan ti karbengan ti moderno a lubongtayo a mangted iti balakad maipapan iti moralidad!1 Juan 2:15-17.

No panunotem dayta, nainsiriban ngarud dagiti pagalagadan ti Biblia maipapan iti moralidad. Kas panangyilustrar: Ipapantayon nga adda nangted kenka iti $1,000. Umulika kadi iti atep sa ipalladawmo dayta tapno mapidut ti asino lattan a lumabas?

Maipaspasangoka iti umasping a kasasaad no maipapan iti seks. “Diak kayat nga ipadawat ti kinabirhenko iti uray asinoman a diakto payen malagip ti naganna sumagmamano a tawen manipud ita,” kuna ti 14 anyos a ni Sierra. Umanamong ti 17 anyos a ni Tammy. “Ti seks ket nakapatpateg a regalo isu a di rumbeng a sayangen,” kunana.

Laglagipem: Kadagidiay awan pay asawana, iparparegta ti Biblia nga agtalinaedda a birhen ken nadalus iti kabibiagda.1 Corinto 6:18; 7:8, 9.

 Ania ti panangmatmatmo?

  • Mamatika kadi a nainkalintegan wenno estrikto unay ti panangmatmat ti Biblia maipapan iti seks?

  • Mamatika kadi nga OK laeng nga agseks ti dua a di pay nagkasar no la ketdi ibagada a talaga nga agin-innayatda?

Kalpasan a tiningitingda dayta, adu nga agtutubo ti mamati a kasayaatan ti panagtalinaed a birhen ken panagbiag a nadalus. Dida pulos pagbabawyan dayta a desision wenno dida marikna a maikapkapisda. Usigem ti kuna ti dadduma kadakuada:

  • “Imbag laengen ta birhenak! Awan pagdaksanna ti panangliklik iti mental, pisikal, ken emosional a saem nga ibunga ti pannakiseks a di pay nagkasar.”—Emily.

  • “Nagsayaat ta awan pay a pulos ti nakadennak, ken awan a pulos ti dadanagak ta sigurado a diak pulos maaddaan iti STD.”—Elaine.

  • “Nangngegko ti kinuna ti dadduma a katawenak ken in-inauna ngem siak a pagbabawyanda ti pannakiseksda idi ken no nagurayda la koma. Diak kayat ti agkamali a kas kadakuada.”—Vera.

  • “Nagadun ti nakitak nga agsagsagaba iti nasaem a rikna gapu ta saandan a birhen wenno adun ti nakadennada. Para kaniak, nakapimpiman ti kasta a panagbiag.”—Deanne.

Laglagipem: Masapul nga ammuem no ania ti patpatiem sakbay a maipasangoka iti impluensia wenno sulisog a makiseks.Santiago 1:14, 15.

 Kasanom a mailawlawag dayta iti sabsabali?

Ania ti masapul nga ibagam no adda ti mangkuestion iti panangmatmatmo maipapan iti seks? Kaaduanna a depende dayta iti situasion.

“No adda mangkantiaw kaniak ken dayta laeng ti motiboda, saanak a basta agulimek sa baybay-ak lattan. Kunak no kua, ‘Awan ti bibiangmo ditan,’ saak pumanawen.”—Corinne.

“Nakalkaldaang ta kaay-ayo ti dadduma a kaeskuelaak ti mangsutil tapno laeng adda pagkakatawaanda. No dayta ti panggepda a mangkuestion kaniak, diak lattan sungsungbatan ida.”—David.

Ammom kadi? Adda idi tiempo a nagulimek ni Jesus kas ‘sungbat’ kadagiti mangum-umsi kenkuana.Mateo 26:62, 63.

Ngem kasano ngay no maseknan kenka ti agsalsaludsod? No ti panagkunam ket raraemenna ti Biblia, mabalinmo a dakamaten ti maysa a teksto a kas iti 1 Corinto 6:18, a mangibagbaga a ti tao a nakidenna a di pay nagkasar ket agbasbasol wenno dangdangranna ti mismo a bagina.

Usarem man a dagus ti Bibliam wenno saan, masapul nga agsaoka a sikokompiansa. Laglagipem nga adda kalintegam a mangipannakkel iti desisionmo nga agtalinaed a nadalus iti moral.1 Pedro 3:16.

“No sumungbatka a sikokompiansa, ipakpakitam a saanmo a kueskuestionaran wenno pagduaduaan ti patpatiem ken ammom nga umiso ti ar-aramidem, saan laeng a gapu ta dayta ti naibaga kenka.”—Jill.

Laglagipem: No adda kompiansam iti takdermo maipapan iti seks, kabaelam nga ilawlawag dayta. Ken mabalin a masdaawka iti sungbatda. “Kinapudnona, dayawen dagiti katrabahuak ti kinabirhenko,” kuna ti 21 anyos a ni Melinda. “Dida ibilang dayta nga abnormal. Matmatanda ketdi dayta a pagilasinan ti panagteppel ken nadalus a panagbiag.”

Singasing! No kasapulam ti tulong a mangpatibker iti panangmatmatmo maipapan iti seks, i-download-mo ti worksheet a “No Kasanom nga Ilawlawag ti Panangmatmatmo Maipapan iti Seks.” Kitaem met ti libro a Dagiti Saludsod nga Iyimtuod ti Agtutubo—Dagiti Sungbat nga Epektibo.

  •  Ti kapitulo 24 iti Tomo 1 ket napauluan iti “Makatulong Aya ti Seks iti Relasionmi?”

  •  Ti kapitulo 5 iti Tomo 2 ket napauluan iti “No Apay a Liklikam ti Makidenna No Saanka Pay a Naasawaan?”

“Magustuak ti pannakirinnason kadagiti libro nga ‘Iyimtuod ti Agtutubo.’ Kas pagarigan, iyilustrar ti panid 187 iti Tomo 1 a ti pannakiseks a di pay nagkasar ket kayarigan ti panangipadawat iti nangina a kuentas. Daddadaelem laeng ti dayawmo. Ipakita ti panid 177 a no makisekska iti kaayan-ayatmo a dikay pay nagkasar, arigna nga inusarmo a pagpigadan ti nagpintas a lamina. Ngem ti paboritok nga ilustrasion ket adda iti panid 54 iti Tomo 2. Kuna ti kapsionna: ‘Ti pannakidenna no saanka pay a naasawaan ket umasping iti pananglukat iti maysa a regalo a di pay nayawat kenka.’ Kas man la taktakawem ti banag a kukua ti sabali—ti agbalinto nga asawam.”—Victoria.