Mapan iti linaonna

Mapan iti listaan dagiti linaonna

 TOPIKO ITI AKKUB

Napnapno Kadin ti Eskediulmo?

Napnapno Kadin ti Eskediulmo?

Mariknam kadi a busy-ka unay? No wen, saan la a sika ti kasta. “Iti sadinoman, kasla okupado ti amin,” inreport ti magasin a The Economist.

IDI 2015, nasurbey dagiti full-time nga empleado iti walo a nasion, ket adu ti nangibaga a nagrigat a paggiddanen ti obligasion iti trabaho ken pamilia. Ti dadduma a makagapu ket immadu a responsabilidadda iti trabaho wenno pagtaengan, umad-adu a paggastuan, ken at-atiddog a panagtrabaho. Idiay United States, imbaga dagiti empleado nga agtrabtrabahoda iti average nga 47 nga oras kada lawas. Ken dandani 1 iti 5 ti agtrabtrabaho iti 60 nga oras wenno nasursurok pay!

Iti sabali a surbey, a pakairamanan ti 36 a pagilian, nasurok a 25% iti nasurbey ti nangibaga a kanayonda nga agdardaras uray iti tiempo ti panagrelaksda! Maapektaran met dagiti annak no agsusukot dagiti nayeskediul nga aktibidad.

No kanayon nga agtrabahotayo iti ad-adu ngem iti ipalubos ti oras, mabalin a mabiktimanatayo ti time pressure wenno stress gapu iti panagap-apura. Ngem posible kadi ti agbalin a mas balanse? Kasano a makaapektar dagiti patpatien, desision, ken planotayo iti biag? Umuna, kitaentayo ti uppat a rason no apay a napnapno ti eskediul ti dadduma.

 1 KAYATDA NGA ITED TI KASAYAATAN ITI PAMILIADA

Kuna ti ama a ni Gary: “Agtrabtrabahoak idi iti pito nga aldaw iti kada lawas. Kayatko ngamin a kanayon nga adda pay nasaysayaat a maitedko iti annakko​—a maaddaanda kadagiti awan kaniak idi.” Nasayaat man ti motibo dagiti nagannak, masapul a panunotenda a naimbag dagiti prioridadda. Sigun iti panagadal, dagiti adulto ken annak a saan a materialistiko ket naragragsak, mas kontento, ken nasalsalun-at no ikompara kadagidiay mangyun-una iti kuarta ken sanikua.

Ti agpayso, saan unay a naragsak ti annak a napadakkel iti pamilia a mangyun-una iti material a bambanag

Tapno masigurado ti dadduma a nagannak a nasayaat ti masakbayan ti annakda, gabsuonanda ti bagida ken ti annakda iti adu nga aktibidad. Nasayaat met ti motiboda ngem sigun iti libro a Putting Family First, agpada a pagdaksan dayta dagiti annak ken nagannak.

2 PATIENDA A ‘MAYMAYAT TI AD-ADU’

Kayat dagiti advertiser a patientayo nga im-imutantayo ti bagitayo no ditay gatangen dagiti kabaruan a produktoda. Kuna ti The Economist: ‘Gapu iti bigla a panagadu dagiti magatang, marikna dagiti tattao a kasla agkurang ti orasda nga agpili no ania ti gatangen, buyaen, wenno kanenda.’

Idi 1930, imbaga ti maysa a pagaammo nga ekonomista a gapu iti panagdur-as ti teknolohia, basbassitton ti oras a panagtrabaho dagiti empleado. Anian a kamali! Napaliiw ni Elizabeth Kolbert a mannurat iti magasin a New Yorker nga agobertaym ketdi dagiti empleado “gapu ta makapanunotda iti baro a bambanag nga ipapanda a kasapulanda” ket kuarta ken tiempo ti kasukat dagita.

3 ARAMIDENDA TI NAMNAMAEN TI DADDUMA

Agobertaym ti dadduma tapno mapagustuanda ti boss-da. Adda met dagiti mapilitan nga agobertaym gapu iti panangkonsiensia dagiti katrabahuanda. Adda pay dita ti kinaawan seguridad ti ekonomia isu nga agtrabaho dagiti tattao iti ad-adu nga oras wenno iti aniaman nga oras a kasapulan.

Mabalin a marikna met dagiti nagannak a masapul a tuladenda ti napnapno nga eskediul  ti dadduma a pamilia ta no saan, baka mariknada a kasla im-imutanda ti annakda.

4 KAYATDA TI MABIGBIG ITI KAGIMONGAN

Kuna ni Tim a taga-United States: “Kaykayatko ti trabahok idi, ken kanayon nga ipapatik ti agtrabaho. Nariknak a masapul nga ipakitak no ania ti kabaelak.”

Kas ken Tim, adu ti makarikna a nakadepende iti kaadu ti trabahoda ti panagkitada iti bagida. Ania ti resultana? “Nagbalinen a mabigbigbig iti kagimongan dagiti busy a tattao,” kinuna ni Elizabeth Kolbert a naibaga itay. Innayonna: “Mariknam a mas importanteka no ad-adu ti ar-aramidem.”

AGBALINKA A BALANSE

Ibagbaga ti Biblia a nasayaat ti agbalin a nagaget. (Proverbio 13:4) Ngem kasta met ti kinabalanse. Kuna ti Eclesiastes 4:6: “Nasaysayaat ti sangarakem nga inana ngem iti dua a rakem a napinget a panagtrabaho ken panangkamkamat iti angin.”

Pagimbagan ti bagi ken isiptayo no balansetayo. Ngem posible ngata a talaga a makissayan dagiti ar-aramidentayo? Wen. Kitaentayo ti uppat a suhestion:

 1 PANUNOTEM DAGITI PRINSIPIO KEN PLANOM

Normal laeng a kayattayo a natalgedtayo iti pinansial. Ngem kasano kaadu a kuarta ti kasapulan? Ania ti makuna a naballigi? Daydiay laeng kadi trabaho a trabaho a dakkel ti sapulna ken adu ti sanikuana? Ngem, no inanaka met nga inana, mabalin a ma-stress-ka latta.

Kuna ni Tim a naibaga itay: “Kinitami a naimbag ken baketko ti kasasaadmi ket nagdesisionkami a pasimplien ti biagmi. Nangaramidkami iti tsart ti agdama a situasionmi ken dagiti baro a planomi. Nagsaritaanmi ti epekto dagiti desisionmi idi ken dagiti aramidenmi tapno masurot dagiti planomi.”

2 DIKA AGPAIMPLUENSIA ITI MATERIALISTIKO A LUBONG

Balakadannatayo ti Biblia a kontrolentayo ti “derrep [wenno tarigagay] dagiti mata.” (1 Juan 2:​15-17) Rubroban dagiti patalastas dayta a tarigagay, isu a mapilitan ti maysa nga agtrabaho iti adu nga oras wenno mangpili iti nalabes wenno nangina unay a pagpalpaliwaan. Agpayso, saanmo a maliklikan ti amin nga adbertismen. Ngem mabalinmo a limitaran ti pannakakitam kadagita. Mabalin met a panunotem a naimbag no ania a talaga ti kasapulam.

Laglagipem met a dakkel ti impluensia ti kakaduam. No porsegidoda a maaddaan iti adu a material a banag wenno ibilangda laeng a naballigi dagiti adu ti sanikuana, baka nasaysayaat no agbirokka iti gagayyem a nasaysayaat ti prioridadda. “Daydiay makipagna kadagiti masirib a tattao agbalinto a masirib,” kuna ti Biblia.​—Proverbio 13:20.

3 LIMITARAM TI ORAS TI TRABAHOM

Makisaritaka iti boss-mo maipapan iti trabahom ken prioridadmo. Ken dika makonsiensia  no ikkam iti limitasion ti trabahom. Kuna ti libro a Work to Live: “Kanayon a kastoy ti konklusion dagidiay mapagsinada ti trabaho ken pamilia wenno dagidiay makaiwaya nga agbakasion: Awan met ti trahedia a mapasamak no awanka iti trabaho.”

Nanam-ay idi ti biag ni Gary, a naibaga itayen, ket nagdesision a kissayanna ti panagtrabahona. “Kinasaritak ti pamiliak ken imbagak a pasimplienmi ti biagmi,” kunana. “Sa in-inut nga inaramidmi dayta. Kinasaritak met ti boss-ko no mabalin a kissayanna ti aldaw ti trabahok, ket immanamong.”

4 NAPATPATEG KOMA KENKA TI TIEMPOM ITI PAMILIAM

Masapul nga adda tiempo ti agassawa iti maysa ken maysa, ken kadagiti annakda. Isu a diyo koma tultuladen ti dadduma a pamilia a kasla kanayon nga adda kamkamatenda. Inrekomenda ni Gary: “Adda koma tiempoyo nga agrelaks ken bay-anyo pay laeng dagiti saan unay a kasapulan.”

No agkakaduakayo, diyo ipalubos a pagsisinaennakayo ti TV, selpon, wenno dadduma pay a gadyet. Agkakapangankayo uray maminsan laeng iti kada aldaw, ken usarenyo dayta tapno agsasarita kas pamilia. No aramiden dagiti nagannak dayta a simple a balakad, naragragsak ken nasalsalun-at dagiti annak ken nalalaingda idiay eskuelaan.

Usarenyo ti oras ti pannangan tapno agsasarita kas pamilia

Kas konklusion, panunotem: ‘Ania a klase ti biag ti kayatko? Ania ti kayatko para iti pamiliak?’ No kayatmo ti naragragsak a biag, naibatay koma dagiti prioridadmo kadagiti napaneknekanen a makatulong a prinsipio ti Biblia.