IMAJINE gen yon doum ki plen dlo kote moun ap vin chèche dlo toutan. Travay ou se pou doum nan toujou plen. Ki sa w t ap fè pou w asire w doum nan toujou plen dlo? Ebyen, fòk ou ta ranplase dlo yo pran nan doum nan. Depi kantite dlo ou met nan doum nan se menm ak kantite yo pran an, doum nan ap ret plen.

An reyalite, se menm bagay la pou yon moun fè si li vle viv ak sa l genyen. Ou ka konpare kantite kòb ki antre nan men w ak kantite dlo ou mete nan doum nan. Depans ou fè yo se kantite dlo moun pran nan doum nan pou yo sèvi. Kounye a, defi a se pa kite depans ou yo depase kantite kòb ki antre nan men w.

Sa nou sot di la a parèt senp, poutan li pa fasil pou moun mete l an pratik. Anpil moun te ka evite yon pakèt pwoblèm ekonomik si yo te fè efò pou yo suiv konsèy senp sa a. Ki jan yo ka fè sa? Ki kote nou ka jwenn konsèy k ap ede nou toutbon? Nan domèn sa a, Labib gen anpil enfòmasyon ki kapab ede nou. Annou gade sa l di.

Kèk konsèy nan Bib la k ap itil ou

Labib gen anpil konsèy pratik ki ka ede w jere lajan w. Nou pral egzamine kèk ladan yo. Gade pou w wè si gen nan konsèy sa yo ki ka ede w viv ak sa w genyen.

Fè yon plan oswa yon bidjè.

Pou w byen jere kòb ou, ou bezwen konnen ki kantite kòb ki antre nan men w e ki sa w fè avè l. Labib di: “Plan yon moun ki dilijan genyen ap pote avantaj san mank, men tout moun ki aji nan prese ap vin nan nesesite kanmenm.” ​(Pwovèb 21:5, NW). Gen kèk moun ki retire kòb met apa pou chak depans yo gen pou yo fè. Yo mete kòb nan anvlòp pou chak kategori depans y ap fè, pa egzanp yo gen yon anvlòp ki gen kòb pou achte “manje”, youn pou peye “lwaye”, e yon lòt pou achte “rad”. Kit ou sèvi ak metòd senp sa a kit ou sèvi ak yon metòd ki konplike, sa ki enpòtan sèke ou konnen ki sa w fè ak kòb ou: se toujou pou sa w gen bezwen ou fè depans anvan, ou pa fè depans anvan pou sa w pa vrèman bezwen.

Evite gen tanta.

Gen anpil moun nan peyi an devlopman yo ki anvi gen bagay moun ki nan peyi devlope yo genyen. Gen anpil moun ki anvi gen yon seri bagay paske yo wè lòt moun ap fè egzibisyon ak bagay sa yo. Men, sitiyasyon sa a kapab vin yon pyèj. Petèt moun nan pa vrèman gen mwayen pou l achte bagay sa yo, gendwa se dèt li fè pou l ka achte yo. Poukisa pou nou ta lage tèt nou nan  pwoblèm poutèt n ap suiv yon moun k ap fè foli? Bib la ban nou yon pinga: “Moun ki anvi tout toujou ap prese pou yo rich. Yo pa wè grangou k’ap tann yo pi devan.” — Pwovèb 28:22.

Mennen yon vi senp.

Jezi te bay disip li yo konsèy pou yo kite je yo “fikse sou yon sèl bagay”. (Matye 6:22.) Si w ta chwazi manje oma e w ta chwazi bwè diven alòske se sadin boukannen ou ka manje e se dlo ou ka bwè, l ap fasil pou w vin gen gwo pwoblèm ekonomik. Nan peyi Azi yo, yo konsidere yon moun pòv lè li pa gen pou pi piti 1,35 dola ameriken pa jou pou l achte sa k nesesè pou l viv. Selon sa yon bank devlopman ann Azi fè konnen nan yon rapò, gen apeprè yon moun sou chak twa moun nan peyi Filipin e plis pase mwatye moun nan peyi Lend ki pa menm gen kantite kòb sa a pa jou. Lè se yon ti kraze monnen konsa yon moun genyen, li saj pou se sa ki nesesè sèlman li chèche jwenn. Men, menm prensip sa a ka ede moun k ap viv nan peyi rich yo evite yon bann pwoblèm ekonomik.

Kontante w ak sa ki vrèman nesesè.

Konsèy sa a mache ak konsèy pou nou mennen yon vi senp lan. Men konsèy Bib la bay nan 1 Timote 6:8: “Si nou gen manje ak rad ak yon kote pou nou rete, n ap kontante nou ak bagay sa yo.” Kèk nan moun ki gen plis kè kontan sou tè a se moun ki pa gen anpil kòb, men ki satisfè ak sa yo genyen, e bagay yo genyen yo se pa bagay materyèl sèlman, sa gen ladan l tou lanmou fanmi yo ak zanmi yo gen pou yo. — Pwovèb 15:17.

Evite fè dèt ki pa nesesè.

“Moun rich ap donminen sou moun pòv. Lè ou prete lajan nan men yon moun, ou tounen timoun devan pòt li.” ​(Pwovèb 22:7). Byenke gen kèk sitiyasyon kote yon moun oblije fè dèt, byen souvan, moun ki fè dèt ki pa nesesè, pou yo ka annik achte yon bagay yo anvi, se yon gwo pwa lou yo pran mare pye yo. Sa rive sitou nan ka moun k ap sèvi ak kat de kredi yo. — 2 Wa 4:1; Matye 18:25.

Sere kòb pou w achte.

Byenke solisyon sa a ka parèt yon solisyon ki pase mòd, an reyalite, lè w sere yon ti kòb pou w achte yon bagay, se youn nan fason ki pi saj pou w evite tonbe nan pwoblèm ekonomik. Grasa metòd sa a, anpil moun pa tonbe nan fè dèt e konsa, yo evite yon pakèt tètchaje, tankou gwo enterè yo t ap gen pou yo peye sou kòb yo prete a, sa ki t ap lakòz sa yo achte a vin koute yo pi chè. Labib pale de foumi kòm yon bèt ki gen sajès, paske “nan tan rekòt, yo ranmase manje mete la” pou demen. — Pwovèb 6:6-8; 30:24, 25.

‘Nou pran tout tan nou pou n pale sou kantite kòb nou ka depanse pou lòt bagay.’

Suiv egzanp lòt moun

Tout konsèy sa yo nou sot egzamine ki soti nan Bib la sanble se bon konsèy, men èske yo ede moun viv ak sa yo genyen vre? Annou fè yon ti pale sou eksperyans kèk moun ki te suiv konsèy sa yo te fè e ki te rive jere sitiyasyon ekonomik difisil yo te rankontre.

 Diosdado, ki papa kat pitit, fè konnen kriz ekonomik ki te kòmanse sa pa gen lontan an vin fè li pi difisil pou l bay fanmi l sa yo gen bezwen. Men, li rekonèt enpòtans yon bidjè genyen. Men sa l di: “Mwen fè bidjè pou tout ti kòb mwen antre, e mwen fè yon lis tout depans mwen fè.” Danilo suiv menm prensip la. Li menm ak madanm li te gen yon ti biznis, men yo fè defisi. Poutan, yo degaje yo pou yo jwenn sa yo gen bezwen paske yo fè yon bon bidjè. Men sa l di: “Nou konn ki kantite kòb nou antre chak mwa, e nou konnen tou ki kantite nou depanse pou sa nou gen bezwen. Konsa, nou pran tout tan nou pou nou pale sou kantite kòb nou ka depanse pou lòt bagay.”

‘Nou pa pran machin pou n al nan reyinyon, n al apye.’

Gen kèk moun ki rann yo kont yo oblije depanse mwens pou kèk bagay yon fason pou yo ka rive kenbe bidjè yo te fè. Men sa Myrna, yon vèv k ap leve twa pitit, di: “Kounye a, mwen menm ak piti mwen yo pa pran machin pou n al nan reyinyon, nou ale apye.” Myrna fè efò pou l aprann pitit li yo enpòtans sa genyen pou yo mennen yon vi senp. Li di: “Mwen fè efò pou m ba yo bèl egzanp lè m suiv konsèy ki nan 1 Timote 6:8-10 la ki montre enpòtans pou yon moun kontante l ak sa l genyen.”

Gerald, ki gen de pitit, fè menm bagay la. Men sa l di: “Pandan etid Labib nou fè an fanmi an, nou pale sou lavi kretyen ki te konsantre sou bagay ki vrèman enpòtan yo, sa vle di bagay ki konsène relasyon yo ak Jewova. Rezilta nou jwenn yo ankourajan paske timoun yo pa mande nou bagay ki pa vrèman enpòtan.”

‘M evite achte san reflechi.’

Janet se yon selibatè k ap viv nan peyi Filipin. Li chwazi pase tout tan l ap anseye moun yo Labib. Sa pa gen lontan depi l pèdi djòb li, men li rive viv ak sa l genyen. Men sa l di: “Mwen rive fè sa paske mwen fè efò pou m gen disiplin e mwen fè yon bon plan yon fason pou m byen sèvi ak sa m genyen. Olye m al achte nan gwo magazen, mwen chèche ti magazen ki gen pi bon afè. Si m ka jwenn yon bagay bon mache, poukisa pou m peye pi chè pou li? Epitou, mwen eseye evite achte san reflechi.” Janet twouve li saj pou l sere kòb pou l achte yon bagay. Men sa l di sou sa: “Si m ret yon rès kòb, menmsi se yon ti monnen, mwen sere l pou si m ta oblije fè yon depans mwen pa t prevwa.”

Ou ka viv ak sa w genyen

Gen anpil moun ki twouve Bib la se yon liv ki gen konsèy ki ka ede nou nan domèn materyèl, byenke an reyalite objektif prensipal li se ede nou pran desizyon k ap pèmèt nou vin pi pwòch Jewova (Pwovèb 2:6; Matye 6:25-34). Si w suiv konsèy ki nan atik sa a, konsèy nou jwenn nan Bib la, e si w suiv egzanp lòt moun konsèy sa yo te itil, ou menm tou w ap kapab viv ak sa w genyen. Si w fè sa, ou ka evite tonbe nan anpil malè ak nan anpil tètchaje plizyè milyon moun twouve yo jodi a.