Al gade sa k anndan l

Ale nan lòt meni an

Ale nan lis ki di sa k anndan l lan

Temwen Jewova yo

Kreyòl ayisyen

Toudegad  |  No 4 2016

 SIJÈ KI SOU PAJ KOUVÈTI A | LABIB — YON LIV KI CHAPE ANBA ANPIL DANJE

Labib chape anba opozisyon

Labib chape anba opozisyon

DANJE KI TE GENYEN: Anpil lidè politik ak chèf relijye gen yon plan ki kontrè ak mesaj ki nan Bib la. Byen souvan, yo sèvi ak otorite yo genyen pou yo anpeche moun achte Labib, pou yo pa kite moun ni repwodui l ni tradui l. Ann egzamine de egzanp:

  • Bò 167 anvan epòk nou an: Antyokis Epifàn, wa Selesid ki t ap fòse Juif yo pou yo pratike relijyon grèk la, te bay lòd pou yo detwi tout kopi Liv ki te ekri ann ebre yo. Selon sa istoryen ki rele Heinrich Graetz ekri, fonksyonè l yo “te konn chire woulo Lalwa yo e yo te konn boule yo kèlkeswa kote yo te jwenn yo. Anplis de sa, yo te konn touye moun yo jwenn k ap chèche fòs ak konsolasyon nan lekti y ap fè nan woulo yo.”

  • Mwayennaj: Gen kèk lidè katolik ki te konn fache paske fidèl yo t ap anseye lòt moun sa Labib anseye olye yo anseye moun yo doktrin katolik yo. Nenpòt fidèl ki te gen liv ki nan Bib la nan men yo apa liv Sòm yo nan lang laten, yo te konsidere l kòm moun ki kont ansèyman Legliz. Gen kèk manm klèje nan yon legliz ki te fè aplike lòd la pi di toujou, yo te mande kèk gason “ki zele, ki fidèl e ki toujou ap chèche moun ki kont ansèyman Legliz la, [...] pou yo chèche nan tout kay ak nan tout chanm ki anba tè, kote yo sispèk moun yo gen yon liv nan Bib la sere. [...] Yo dwe detwi nenpòt kay kote yo ta jwenn yon moun konsa.”

Si ènmi Labib yo te rive detwi Labib, mesaj ki nan Bib la t ap disparèt.

Tradiksyon Labib William Tyndale te fè ann anglè a te rive chape malgre entèdiksyon, malgre yo te konn boule Bib yo e malgre yo te touye Tyndale nan ane 1536.

FASON BIB LA CHAPE: Wa Antyokis te konsantre kanpay li a sou Izrayèl, men Juif yo te fòme kominote nan anpil lòt peyi. Anfèt, gen yon espesyalis ki fè konnen nan premye syèk la, gen plis pase 60 pousan Juif ki pa t rete ann Izrayèl. Juif yo te konn sere kopi Ekriti yo nan sinagòg yo, e se menm Ekriti sa yo jenerasyon ki te vin apre yo te konn itilize e kretyen yo ladan l tou. — Travay 15:21.

Pandan epòk Mwayennaj la, moun ki renmen Labib yo te fè fas ak anpil pèsekisyon pou yo te kontinye tradui Ekriti yo e pou yo te kontinye rekopye yo. Anvan yo te envante près pou yo enprime nan mitan 15yèm syèk la, te deja gen kèk pòsyon nan Bib la ki ka te disponib nan 33 lang. Apre sa, yo te vin pwodui Bib la nan yon vitès san parèy.

REZILTA SA BAY: Malgre danje Bib la te fè fas akoz wa pisan ak klèje ki nan erè, Bib la se liv yo plis distribye nan monn nan e se liv yo tradui nan plis lang nan tout listwa. Li gen gwo enfliyans sou lwa nan anpil peyi, sou lang moun pale nan peyi sa yo e li enfliyanse lavi plizyè milyon moun.