“Bagay sa yo [...] se egzanp yo ye pou nou menm fen sistèm yo rive sou nou an e yo te ekri yo pou sèvi nou avètisman.” — 1 KOR. 10:11.

KANTIK: 11, 61

1, 2. Poukisa nou pral egzamine egzanp kat nan wa Jida yo?

SI W wè yon moun glise epi l tonbe nan yon wout, èske w pa t ap pran prekosyon lè w ap mache sou menm wout sa a? Lè n egzamine erè lòt moun fè, sa ka ede n evite fè menm erè yo. Se menm bagay la tou pou relasyon nou ak Bondye. Nou kapab aprann anpil bèl leson nan erè lòt moun fè, san wete erè Bib la pale de yo.

2 Kat wa Jida nou te pale de yo nan atik ki vin anvan an te sèvi Jewova ak tout kè yo. Aktout sa, yo te fè kèk erè ki grav. Ki sa nou kapab aprann nan eksperyans yo te fè yo, e ki jan nou ka evite fè menm erè avèk yo? Lè n medite sou egzanp sa yo, sa kapab ede n byen pwofite bagay yo te ekri nan tan lontan pou enstriksyon nou yo. — Li Women 15:4.

LÈ N KONTE SOU SAJÈS LÈZÒM, SA LAKÒZ MALÈ

3-5. a) Byenke Aza t ap sèvi Jewova ak tout kè l, ki pwoblèm li te genyen? b) Poukisa Aza te petèt konte sou lèzòm lè Baacha te vin atake Jida?

3 Toudabò, ann fè yon ti pale de Aza e n ap wè ki jan Pawòl Bondye a kapab gen efè sou lavi nou. Aza te konte sou Jewova lè yon milyon sòlda peyi Etyopi te vin atake Jida. Men, li  pa t fè sa lè Baacha, wa Izrayèl la, te kòmanse bati fò nan Rama, yon vil ki nan fwontyè wayòm Jida a (2 Kwo. 16:1-3). Fwa sa a, Aza te konte sou pwòp sajès li e l te bay Bennadad, wa peyi Siri, lajan pou al atake Baacha. Èske estrateji Aza a te mache? Men sa Bib la fè konnen: “Lè Baacha aprann sa, menm kote a, li sispann bati Rama, li sispann travay li t ap fè a.” (2 Kwo. 16:5). Donk, yon moun k ap gade te ka panse estrateji Aza a te mache!

4 Men, ki jan Jewova te wè sa Aza te fè a? Bondye te voye Anani kòm pòtpawòl li al reprimande Aza, paske l pa t konte sou Jewova. (Li 2 Kwonik 16:7-9.) Men sa Anani te di l: “Apati jodi a, se lagè k ap tann ou.” Se vre Baacha t al fè wout li, men, pandan tout rès tan Aza te fè sou pouvwa a, li menm ak pèp li a te toujou ap fè lagè ak lòt nasyon.

5 Jan n te wè sa nan atik ki vin anvan an, Bondye te egzamine kè Aza e l te wè Aza t ap sèvi l ak tout kè l (1 Wa 15:14). Nan je Bondye, atachman Aza te demontre pou li a te kòrèk, li te ann amoni ak sa l mande. Aktout sa, li te dwe peye konsekans aksyon l te fè ki te manke sajès la. Nan relasyon Aza te gen ak Baacha, ki sa k te fè Aza vin konte sou lèzòm, anpalan de Bennadad ak tèt li, olye l te konte sou Jewova? Èske petèt li te panse diplomasi ak taktik militè te ka bay pi bon rezilta olye l te chèche èd nan men Bondye? Èske se paske l te jwenn move konsèy ki fè l te ka rezone konsa?

6. Ki sa n ka aprann nan erè Aza te fè a? Bay yon egzanp.

6 Èske istwa Aza a ap pouse nou egzamine konduit nou? Lè n jwenn pwoblèm ki parèt twòp pou nou, li ka fasil pou n wè enpòtans pou n konte sou Jewova. Men, ki sa n fè lè n jwenn ti pwoblèm chak jou nan lavi a? Èske n fè menm jan ak pifò moun lè n eseye rezoud pwoblèm sa yo fason pa nou? Oubyen, èske nou chèche konn prensip ki nan Bib la e nou eseye suiv prensip sa yo, konsa, nou montre nou konte sou fason Jewova vle nou rezoud pwoblèm yo? Pa egzanp, pafwa, fanmi nou ka pa dakò nou asiste reyinyon yo oswa yon asanble. Ou mande Jewova pou l gide w e pou l ede w wè pi bon fason pou w jere sitiyasyon an. Oubyen, e si w pèdi travay ou e l difisil pou w jwenn yon lòt? Lè w ap pale ak yon patwon ki pral ba w travay, èske w ap toujou fè l konnen ou gen pou w asiste reyinyon ki fèt nan semèn nan regilyèman? Kèlkeswa pwoblèm nou ta genyen, l ap bon pou n obeyi pawòl youn nan moun ki te patisipe nan ekri sòm yo te di: “Kite Jewova dirije wout ou. Met konfyans ou nan li e li menm l ap ede w.” — Sòm 37:5.

KI EFÈ MOVE ZANMI KAPAB GEN SOU OU?

7, 8. Ki erè Jozafa te fè, e ki konsekans sa te genyen? (Gade foto ki nan kòmansman atik la.)

7 Ki sa k te pase Jozafa, pitit gason Aza a? Li te gen yon pakèt bèl kalite. Piske Jozafa te konte sou Bondye, li te fè anpil byen. Aktout sa, li te pran move desizyon. Pa egzanp, li te fè yon alyans ak wa Ahab ki nan wayòm ki nan nò a lè l te marye ak pitit fi Ahab. E malgre Mikaya te bay Jozafa avètisman, Jozafa t al akonpaye Ahab nan lagè kont moun Siri yo. Pandan batay la, Jozafa te pase toupre lanmò. Apre sa, li te retounen Jerizalèm (2 Kwo. 18:1-32). Se sa k fè pwofèt Jeyi te mande l: “Èske se moun ki mechan ou ta dwe ede? Èske se moun ki rayi Jewova ou ta dwe renmen?” — Li 2 Kwonik 19:1-3.

 8 Èske Jozafa te aprann yon bagay nan eksperyans sa a? Byenke li te kontinye montre li chofe pou l fè sa ki fè Bondye plezi, sanble li pa t aprann anyen ni nan eksperyans li te fè ak Ahab la, ni nan avètisman Jeyi te ba l la. Jozafa te fè yon lòt move alyans ankò. Li te fè l ak yon ènmi Bondye, fwa sa a se te ak Ahazya, yon wa mechan ki te pitit gason Ahab. Jozafa ak Ahazya te konstwi bato ansanm, yon seri bato ki te koule san yo pa t fè sa yo te vle fè avèk yo a. — 2 Kwo. 20:35-37.

9. Ki konsekans move zanmi kapab genyen sou tout lavi nou?

9 Lè n li istwa lavi Jozafa, sa dwe pouse n egzamine lavi pa nou. Sa k fè n di sa? Ebyen, an gwo, Jozafa te yon bon wa. Li te fè sa ki dwat e l “te chèche Jewova ak tout kè l”. (2 Kwo. 22:9.) Aktout sa, move zanmi te gen enfliyans sou li. Pa bliye pwovèb sa a nou jwenn nan Bib la ki di: “Moun ki mache ak moun ki gen sajès ap vin gen sajès, Men, moun ki annafè ak moun ki sòt, sa ap mal pou li.” (Pwo. 13:20). Yon lòt bò, nou ka eseye ede moun ki enterese yo vin nan laverite. Sepandan, lefètke Jozafa te kenbe kontak ak Ahab san nesesite, sa te fè l manke pèdi lavi l. Menm jan an tou, se yon danje sa ye lè n ap pran kontak san nesesite ak moun ki pap sèvi Jewova.

10. a) Anrapò ak maryaj, ki leson nou ka aprann nan istwa Jozafa? b) Ki sa n dwe sonje lè n ap fè fas ak pwoblèm move frekantasyon an?

10 Ki leson k ap itil nou nou kapab aprann nan eksperyans Jozafa te fè? Yon kretyen ka kòmanse gen santiman pou yon moun ki pa renmen Jewova paske l panse li pap kapab jwenn moun li ta renmen marye avè l la pami vrè kretyen yo. Oubyen, yon kretyen ka santi fanmi l ki pa Temwen ap fè presyon sou li pou l marye ‘anvan l twò ta’. Mete sou sa, gen moun ki ka santi yo menm jan ak yon sè ki te di: “Nou fèt ak dezi pou n jwenn lanmou e pou n gen moun bò kote nou.” Ki sa yon kretyen dwe fè? Lè l medite sou sa k te rive Jozafa, sa ka ede l. An jeneral, li te konn chèche direksyon nan men Bondye (2 Kwo. 18:4-6). Men, ki sa k te  pase lè Jozafa t al fè zanmi ak Ahab, yon moun ki pa t gen okenn lanmou pou Jewova? Jozafa te dwe sonje Jewova wè moun k ap sèvi l ak tout kè yo. Nan epòk nou an tou, je Bondye ap “pwonmennen sou tout tè a”, e li pare pou l “itilize fòs li” an favè nou (2 Kwo. 16:9). Li konprann sitiyasyon nou e l renmen nou. Èske ou menm ou gen lafwa Bondye ap fè w jwenn lanmou w bezwen an e l ap fè w jwenn moun w ap chèche a? Ou mèt gen asirans, yon lè l ap fè sa!

Veye pou w pa met tèt ou anba yon jouk miwomiba ak yon moun ki pa Temwen. (Gade paragraf 10.)

PA KITE ÒGÈY ANVAYI KÈ W

11, 12. a) Ki jan Ezekyas te montre sa k te nan kè l? b) Poukisa Bondye pa t fache kont Ezekyas?

11 Leson nou ka aprann nan men Ezekyas la gen rapò ak kè a. Yon lè, Sila a ki konn egzamine kè a te fè konnen sa k te nan kè Ezekyas. (Li 2 Kwonik 32:31.) Lè Ezekyas te vin malad, Bondye te ba l yon siy ki te montre li t ap refè, anpalan de yon lonbray ki t ap fè bak. Sanble, chèf nan Babilòn yo te voye moun vin mande enfòmasyon sou siy sa a (2 Wa 20:8-13; 2 Kwo. 32:24). Ezekyas te montre sa k te nan kè l lè l te “poukont” li, li te montre moun Babilòn yo “kay kote ki gen trezò yo”. Aksyon moun sòt sa a Ezekyas te fè a te montre “tout sa li gen nan kè l”.

12 Bib la pa di nou ki sa k te fè kè Ezekyas vin gen ògèy. Èske petèt se viktwa li te pot sou moun Asiri yo oubyen mirak Bondye te fè pou l geri l la? Èske petèt se te akoz “anpil richès ak anpil glwa” li te genyen yo? Antouka, ògèy te fè Ezekyas “pa t montre li apresye tout bon bagay Bondye te fè pou li yo”. Sa te vrèman tris! Byenke Ezekyas te ka sipliye Bondye pou l di l li te sèvi l ak tout kè l, yon lè, li te fè yon bagay ki pa t fè Jewova plezi. Men, annapre, “Ezekyas [...] te imilye tèt” li, se sa k fè li menm ak pèp li a pa t sibi kòlè Bondye. — 2 Kwo. 32:25-27; Sòm 138:6.

13, 14. a) Ki lè Jewova ta kapab ‘kite nou poukont nou pou l ka teste nou’? b) Ki jan nou ka reyaji lè y ap fè lwanj pou nou pou sa n reyalize?

13 Ki byenfè n ap jwenn lè nou li istwa Ezekyas e nou medite sou li? Pa bliye ògèy Ezekyas te vin parèt byen klè tousuit apre Jewova te fin pot laviktwa sou Senakerib e l te geri Ezekyas anba yon maladi ki t ap touye l. Nan ka pa nou, si nou fin reyalize yon bagay enpòtan, èske Jewova pa ta ka ‘kite n poukont nou pou l ka teste nou’, pou l pèmèt sa nou gen nan kè nou parèt aklè? Pa egzanp, yon frè kapab travay di pou l prepare yon diskou, epi li fè l devan yon pakèt moun. Anpil moun fè lwanj pou li pou sa l fè a. Ki jan l ap reyaji devan lwanj sa yo?

14 Lè y ap fè lwanj pou nou, li bon pou n aplike pawòl Jezi yo ki di: “Lè nou fin fè tout bagay nou te gen pou nou fè, di tèt nou: ‘Nou se esklav ki pa vo anyen, nou fè sa n te dwe fè.’” (Lik 17:10). La a ankò, nou kapab aprann anpil bagay nan istwa Ezekyas la. Ògèy Ezekyas te gen lakay li te parèt aklè lè l “pa t montre li apresye tout bon bagay Bondye te fè pou li yo”. Lè n medite sou tout bagay Bondye fè pou nou, sa ap ede n evite gen yon konpòtman Bondye rayi. Nou kapab pale yon fason ki montre nou gen Jewova rekonesans. Li bay Ekriti sakre yo ak lespri sen pou ede pèp li a.

FÈ ATANSYON LÈ W AP PRAN DESIZYON

15, 16. Poukisa Jozyas te pèdi pwoteksyon Bondye e l te pèdi lavi l?

15 Finalman, ki avètisman nou kapab jwenn nan sa k te rive Jozyas ki te yon  bon wa? Ann egzamine sa k te lakòz yo pot laviktwa sou li ak sa k te lakòz li te pèdi lavi l. (Li 2 Kwonik 35:20-22.) Jozyas t “al rankontre” Neko, wa peyi Ejip la, “pou l batay avè l” byenke wa a te di Jozyas li pa gen pwoblèm avè l. Bib la di pawòl Neko yo te “soti nan bouch Bondye”. Bon, poukisa Jozyas t al goumen ak Neko? Bib la pa bay rezon an.

16 Bon, ki jan Jozyas t ap fè konnen pawòl Neko yo te soti nan bouch Jewova? Ebyen, li te ka mande Jeremi, youn nan pwofèt fidèl yo (2 Kwo. 35:23, 25). Men, pa gen okenn prèv ki montre li te fè sa. Epitou, Neko te nan wout pou l al Kakemich pou l al fè lagè “ak yon lòt nasyon”, se pa t ak Jerizalèm li t apral fè lagè. Mete sou sa, sa pa t gen rapò ak non Bondye, paske Neko pa t ap pwovoke ni Jewova ni pèp li a. Kidonk, lefètke Jozyas t al goumen ak Neko, sa montre li te manke bonsans. Èske nou wè yon leson nou kapab aprann nan istwa sa a? Lè n gen yon pwoblèm, l ap bon pou n chèche konnen ki sa petèt ki volonte Jewova nan sitiyasyon sa a.

17. Lè n gen pwoblèm, ki jan n ka evite fè menm erè Jozyas te fè a?

17 Si vin gen yon pwoblèm, nou dwe chèche konn ki prensip biblik ki gen rapò ak pwoblèm nan epi aplike yo yon fason ki ekilibre. Gen kèk sitiyasyon kote nou ka vle pale ak ansyen yo. Petèt, nou deja reflechi sou sa n konnen sou sijè a, e nou gendwa menm gentan fè rechèch nan piblikasyon nou yo. Poutan, kapab gen lòt prensip biblik nou bezwen pran an konsiderasyon e yon ansyen kapab ede nou egzamine yo. Pa egzanp, yon sè konnen li gen responsablite pou l preche bon nouvèl la (Tra. 4:20). Sepandan, ann sipoze li gen pwojè soti nan predikasyon yon jou, men, mari l ki pa Temwen vle l ret avè l. Mari l di l yo pa pase anpil tan ansanm sèjousi e l ta renmen yo fè kèk aktivite ansanm antanke mari ak madanm. Petèt, sè a egzamine kèk vèsè enpòtan, tankou vèsè ki montre enpòtans pou n obeyi Bondye antanke chèf ak lòd pou nou fè disip la (Mat. 28:19, 20; Tra. 5:29). Men, mete sou sa, antanke madanm, li bezwen reflechi sou enpòtans pou l soumèt devan mari l e pou l montre l rezonab (Efe. 5:22-24; Flp. 4:5). Èske mari l pa vle l soti nan predikasyon ditou, oubyen èske se mande li jis mande l fè yon lòt bagay pou jou sa a sèlman? Nou bezwen montre nou gen ekilib toutpandan n ap chèche fè volonte Bondye e n ap chèche fè tout sa n kapab pou n gen yon konsyans ki klè.

ANN KONTINYE SÈVI BONDYE AK TOUT KÈ N E AK KÈ KONTAN

18. Ki leson n ka aprann apre n fin n egzamine istwa kat wa Jida yo pale de yo nan atik sa a?

18 Piske nou enpafè, pafwa nou menm tou nou kapab fè youn nan erè kat wa nou sot pale de yo la a te fè. Nou ta kapab 1) san n pa rann nou kont, vin konte sou sajès lèzòm, 2) vin fè move zanmi, 3) vin gen ògèy, oubyen 4) pran desizyon san n pa chèche konn volonte Bondye anvan. Se pa ti bonte Jewova demontre anvè nou dèske li wè sa ki bon lakay nou, menm jan l te wè sa ki bon lakay kat wa sa yo! Epitou, Jewova wè jis nan ki pwen nou renmen l e jis nan ki pwen nou anvi sèvi l ak tout kè n. Se sa k fè li ban nou yon seri egzanp ki sèvi nou avètisman pou ede n evite tonbe nan peche ki grav. Annou medite sou istwa biblik sa yo epi annou montre nou gen Jewova rekonesans dèske l te fè met istwa sa yo nan Bib la pou nou.